background image

N

O W O C Z E S N Y

 

T

E C H N I K

 

D

E N T Y S T Y C Z N Y

76

Niepowtarzalność

przy jednym kliknięciu myszką

Panie Profesorze, czym 
są biogeneryczne powierzchnie 
okluzyjne?
Albert Mehl: Termin „Biogeneryczne 
powierzchnie okluzyjne” oznacza ma-
tematyczne ujęcie naturalnej morfologii 
powierzchni okluzyjnych. Opiera się 
na analizie tysięcy nieuszkodzonych 
powierzchni zębów danego pacjenta 
i na wykorzystaniu odpowiednich algo-
rytmów do obliczenia morfologii zgryzu. 
Wykorzystuje pozyskane informacje doty-
czące morfologii i funkcjonalności, które 
są genetycznie zakodowane w uzębieniu 
pacjenta. Ten opis jest niezależny od szcze-
gółowej wiedzy ekspertów i zawiera istot-
ne we wcześniejszym czasie koncepcje 
dotyczące okluzji. Obecnie możliwe jest 
dokładne zdefiniowanie każdej występu-
jącej fizjologicznie powierzchni okluzyjnej 
przy pomocy kilku parametrów. To wpły-
wa na zmniejszenie ilości potrzebnych 
danych. To tak jak z barwami – są ich mi-
liony, a każdą z nich możemy stworzyć, 
używając trzech kolorów: czerwonego, 
zielonego i niebieskiego. 

Dlaczego specyficzne dla każdego 
pacjenta powierzchnie okluzyjne 
są tak istotne?
A.M.: Powierzchnie żujące mają odmien-
ne właściwości w zakresie położenia 
i kształtu guzków, głębokości szczelin, 
długości i zależności między kątami. 
Te właściwości wpływają na funkcjonal-
ność narządu żucia. Utrwalone zaburze-
nia okluzji mogą prowadzić do uszkodze-
nia zębów antagonistycznych, przyzębia 
i stawów skroniowo-żuchwowych. Dla-
tego w stomatologii od zawsze przywią-
zywano wagę do tworzenia uzupełnień 
protetycznych odbudowujących prawi-
dłowe, naturalne warunki okluzyjne. 

Jak idea biogenerycznych 
powierzchni okluzyjnych różni 
się od dotychczasowej metody 
powierzchni okluzyjnych 
modelowanych w laboratorium?

STRESZCZENIE

 

 

Odpowiedni 
kształt i struktura 
powierzchni 
żujących zębów 
odgrywają kluczowa 
rolę w prawidłowym 
rozdrabnianiu 
pokarmów stałych, 
rozkładaniu sił żucia pomiędzy szczękami 
a żuchwą. Na okluzję nawykową mają 
wpływ siły działające na układ kostny 
twarzoczaszki i fizjonomia twarzy. 
Niepowtarzalna rzeźba powierzchni 
okluzyjnych jest niezbędna dla właściwej 
pracy, zachowania zależności między 
uzębieniem a stawami skroniowo-
żuchwowymi i dla zapobiegania 
powstawaniu dysfunkcji. Nie ma dwóch 
identycznych powierzchni żujących.
Stomatolodzy stawiają sobie za cel 
stworzenie uzupełnień, które odbudują 
naturalną okluzję, przystosowując się 
do indywidualnych warunków pacjenta. 
Do niedawna bazy dentystyczne stanowiły 
podstawę projektowania powierzchni 
okluzyjnych uzupełnień stałych 
za pomocą systemu CAD/CAM. System 
Biogeneric zrewolucjonizował odtwarzanie 
naturalnej powierzchni okluzyjnej. Jest 
to metoda, która metrycznie analizuje 
stan indywidualnego uzębienia pacjenta 
jako podstawę do obliczenia morfologii 
okluzji. 

P

rof. Albert Mehl z Uni-

wersytetu w Zurychu 

i dr Joachim Pfeiffer, wicepre-
zydent Dental CAD/CAM 
Systems w Sirona Dental 
Systems, odegrali kluczową 
rolę w rozwoju CEREC 3D. 

A.M.: Celem było zwiększenie jakości 
procesu CAD/CAM. Dlatego przeana-
lizowano różne metody modelowania 
powierzchni okluzyjnych i ich dokład-
ność. Dowiedliśmy, że metoda modelo-
wania przy użyciu wosku jest możliwa 
do precyzyjnego skontrolowania w bar-
dzo ograniczonym zakresie. Znaczną 
rolę odegrały lata doświadczenia zawo-
dowego. Biogeneric oferuje możliwość 
dokładnego naśladowania naturalnego 
uzębienia. To wymaga analizy i porów-
nania ogromnej liczby powierzchni 
zębów i odfiltrowania podstawowych 
założeń.

Decydującym kryterium przemawia-

jącym za metodą biogeneryczną jest, 
w przeciwieństwie do tradycyjnej me-
tody przy użyciu wosku, ogromna ilość 
danych metrycznych, które pozwalają 
na dokładniejsze zarysowanie natural-
nej sytuacji okluzyjnej. Przy pomocy 
nośników danych o dużej pojemności 
możliwe stało się skompilowanie pra-
wie nieskończonej liczby obrazów natu-
ralnych powierzchni żujących, przekra-
czając w ten sposób znacznie margines 
doświadczenia praktycznego. Tę meto-
dę można wciąż doskonalić. Po jednym 
kliknięciu myszką każdy może mieć 
dostęp do szerokiego zasobu wiedzy 
o kształtach powierzchni okluzyjnych, 
bez konieczności wyboru morfologii 
zęba z bazy danych. 

Do tej pory oprogramowanie CEREC 
Biogeneric przy wykonywaniu 
uzupełnień typu inlay czy onlay 
opierało się na pozostałych, 
nienaruszonych tkankach 
warunkujących okluzję. W jaki sposób 
można uzyskać informację dotyczącą 
okluzji przy tworzeniu korony dla 
danego pacjenta?
A.M.: W przypadku uzupełnień typu in-
lay czy onlay głównym czynnikiem przy 
ich tworzeniu jest kształt pozostałych tka-
nek twardych odbudowywanych zębów, 
rejestracja antagonistów przy pomocy 

cząc
są ge
pacje
gółow
ne w
doty
dokł
jącej
przy
wa n
dany
liony
używ
zielo

Dlac

j

a

owa

wym 

h,

ucia pomiędzy szczękami 

uzję nawykową mają

System Cerec
– nagrodzony statuetką 
Grand Prix CEDE 2010 
w kategorii „Sprzęt sto-
matologiczny”

background image

5

/ 2 0 1 0

77

S P R Z Ę T  

I

 

M A T E R I A Ł Y

wycisku oraz rozmieszczenie i jakość 
zębów sąsiednich. W przypadku koron 
analizujemy dalszy niezniszczony ząb, 
zwykle antagonistyczny lub przylegający 
do naszego odbudowywanego. Ząb ten 
musi dostarczać nam wystarczających 
informacji. Należy pamiętać, że trzono-
wiec ma w swej morfologii więcej detali 
niż np. dolny siekacz. 
Joachim Pfeiffer: W wyniku analizy 
otrzymujemy porównanie różnych cech 
zębów referencyjnych z typowymi, prze-
ciętnymi zębami zachowanymi w sys-
temie. Odchylenia pomiędzy zębem 
referencyjnym a przeciętnym są zawar-
te w bazie danych. Oprogramowanie 
modyfikuje przeciętny ząb tak, by było 
to zgodne z odchyleniami, np. porównu-
je dopasowanie do siebie powierzchni 
okluzyjnych. Następnie system wykonu-
je minimalne korekty tych powierzchni. 
Otrzymujemy ząb, który jest idealnie 
dostosowany do pozostałych, jeśli cho-
dzi o estetykę i funkcję. Główna zasada 
Biogeneric brzmi: „Forma podąża za 
funkcją”. 

Jak zasada odtwarzania powierzchni 
okluzyjnych Biogeneric przekłada się 
na funkcję?
A.M.: Indywidualne cechy powierzch-
ni każdego zęba są jasno określone 
i wywierają wpływ na funkcjonowanie 
narządu żucia. Przy rekonstrukcji bra-
kującej powierzchni naszym celem jest 
uzyskanie uzupełnienia wyglądającego 
naturalnie, posiadającego odpowiednią 
wytrzymałość i funkcjonalność. Biogene-
ric po raz pierwszy umożliwia odtworze-
nie informacji na podstawie pozostałego 
uzębienia i rekonstrukcję oryginalnej, 
brakującej powierzchni przy użyciu za-
sad metrycznych. Uzupełnienie, które 
jest w tak dużej mierze zbliżone do ory-
ginalnej powierzchni zęba, doskonale 
wkomponuje się w struktury narządu 
żucia, co zapewni prawidłową funkcję. 
Precyzyjny pomiar w odniesieniu do zę-
bów antagonistycznych i przylegających, 
a także rejestracja funkcjonalna pozwa-
lają na stworzenie uzupełnienia dosko-
nałego pod każdym względem. 

W jakim stopniu powierzchnie 
żujące odtworzone metodą 
Biogeneric są zbliżone w wymiarach 

do naturalnych powierzchni zęba? Jak 
dokładna jest ta metoda?
A.M.: Nasze badania dowiodły, że moż-
liwe jest osiągnięcie bardzo dobrego do-
pasowania. Przy korzystnych warunkach 
różnice między odbudową protetyczną 
a oryginalnym zębem wynoszą około 
150-190 μm. Dla porównania różnice 
występujące naturalnie w przypadku 
zębów dwóch różnych pacjentów zawie-
rają się w przedziale 350 μm. Uzupełnie-
nia protetyczne wykonywane przez do-
świadczonych techników w tych samych 
przypadkach notują podobne różnice 
(odchylenia). Powierzchnia okluzyjna 
biogeneryczna naśladuje niepowtarzal-
ne cechy naturalnego zęba. 

Czy to oznacza, że modelowanie 
metodą Biogeneric nie może być 
stosowane w przypadku koron 
z tlenku cyrkonu, które zwykle 
wymagają licowania?
A.M.: Bez wątpienia możliwe jest wyko-
nanie rekonstrukcji korony zęba przy po-
mocy wzoru o anatomicznej wielkości. 
Na podstawie wzoru przygotowywana 
jest pomniejszona korona, dzięki czemu 
można zastosować grubszą warstwę li-
cującą. 
J.P.: System inLab, który jest bardzo zbli-
żony do systemu CEREC, może również 

wykorzystać oprogramowanie Biogene-
ric. W przypadku podbudowy z tlenku 
cyrkonu wzór biogeneryczny, którego po-
wierzchnia żująca zostaje pomniejszona, 
stanowi podstawę dla zaprojektowania 
podbudowy, która będzie doskonałym 
podparciem dla licówki. W odcinku 
bocznym z powodzeniem można zasto-
sować korony pełnoceramiczne z tlen-
ku cyrkonu. Przezierny tlenek cyrkonu, 
który jest dostępny na rynku, pozwala 
na otrzymanie wysoko estetycznych 
rezultatów po procesie barwienia i gla-
zurowania. Taka korona łączy w sobie 
zalety związane z estetyką i wytrzyma-
łością. Złamane czy odpryśnięte licowa-
nie na mostach z tlenku cyrkonu można 
uznać za przeszłość. 

Czy możliwe będzie stworzenie 
ceramicznej licówki przy użyciu 
metody Biogeneric w systemie 
CAD/CAM, która będzie 
później spiekana lub adhezyjnie 
przymocowana do podbudowy 
z tlenku cyrkonu?
J.P.: To jest możliwe. Analizując budo-
wę mostu projektowanego przy użyciu 
metody Biogeneric, jego struktura jest 
automatycznie podzielona na dwie czę-
ści: podbudowę (szkielet) i część licową. 
Te części są wykonane z różnych ma-
teriałów, np. tlenku cyrkonu i ceramiki 
krzemowej (porcelany), są spiekane lub 
połączone w całość. Oprogramowanie 
jest wystarczająco dobre, by projekto-
wać mosty o anatomicznych rozmia-
rach (do czterech punktów), które mogą 
być wycinane z przeziernego tlenku 
cyrkonu. Jeśli chcemy zaprojektować 
most na podbudowie metalowej, mo-
żemy wykorzystać system Biogeneric 
i projekt wysłać do laboratorium infi-
niDent (Sirona), gdzie zostanie on la-
serowo wycięty z metali nieżelaznych. 
Alternatywnie, technik może stworzyć 
model przy użyciu wosku odlewowego 
i odlać most ze złota. W każdym z tych 
przypadków oprogramowanie Biogene-
ric przynosi dobre rezultaty i widoczne 
korzyści.  

Wywiad po raz pierwszy publikowany był 
w Cerec Zeitung International Edition 
no 16, 2010. Wersję polską przygotowała 
lek. stom. Karolina Walczyńska.

fot. ar

chiwum f

ir

m

y AMADAR

Konsola urządzenia CEREC z obrabiarką

Analiza powierzchni okluzyjnych ukazuje wspólne ich 
cechy, które następnie przenoszone są do odbudowy 
protetycznej


Document Outline