Pedagogika resocjalizacyjna, wykład, 03.12.09

Czym jest niedostosowanie społeczne – typologia definicji.

Definicje objawowe – traktująca niedostosowanie jako zbiór symptomów.

Definicje teoretyczne – symptomy plus pojęcia teoretyczne ( motywacja, postawy, role społeczne )

Definicje operacyjne – symptomy plus sposoby pomiaru danym narzędziem ( SNS )

Definicje utylitarne – akcentujące nieprzystosowanie pod kontem słabości środowiska w którym znajduje się jednostka.

Definicja proponowana przez MEN

Dwojakie rozumienie:

• Niedostosowanie społeczne: dzieci i młodzież u których na skutek zaburzeń wewnętrznych i niekorzystnych warunków środowiskowych występują utrwalone zaburzenia w wychowaniu ( dysfunkcyjna rodzina )

• Zagrożenie niedostosowaniem społecznym:

  społeczne: dzieci i młodzież wychowująca się w warunkach niekorzystnych dla rozwoju. Na które niekorzystny wpływ wywierają główne środowiska wychowawcze (rodzina o cechach patologicznych)

• niedostatek materialny

• negatywny wpływ środowiska ( głównie zaliczamy agresywne struktury społeczne )

• wpływ mediów

Założenia niedostosowania społecznego

• Konflikt zachowanie a normy – polega na tym, że w dziecku nie są ukonstytuowane normy społeczne: dziecko nie zna norm, dziecko nie przyjmuje norm jak własne, dziecko nie widzi, że stosowanie norm mu służy, dziecko nie dostrzega, że normy stosują rodzice, wychowawcy, opiekunowie, nie kreuje i nie promuje norm

• Konflikt jednostka a społeczeństwo – polega na tym, że jednostka nie może osiągnąć celów społecznie akceptowanych dlatego, że nie ma ku temu środków społecznie akceptowanych, społeczeństwo wymaga od dziecka więcej niż ono potrafi

• Konflikt jednostka a przypisane jej role społeczne – polega na tym, że coraz częściej nastolatkowie chcą wypełniać role społeczne do których są emocjonalnie, fizycznie i merytorycznie nieprzygotowani, nieprzygotowanie emocjonalne polega na tym, że nie rozumiemy swojej pozycji społecznej, z punktu widzenia wiedzy – dzieci wychodzą z założenia, że wiedzą o czym mówią, co nie jest prawdą

Zachowania dzieci niedostosowanych społecznie:

• brak zaufania do ludzi, nowych rzeczy i sytuacji,

• desperacja objawiająca się w łagodniejszej formie zmiennością reakcji, ( z dnia na dzień ), brakiem energii fizycznej, apatią, irytacją, wybuchami złości i wściekłości,

• wycofanie się, czyli odrzucenie społecznych kontaktów

• niekonsekwentne postępowanie, czyli działanie pod wpływem bodźca, który w danej chwili jest najsilniejszy. Rodzi to podatność na wpływy obcych ludzi, w tym prawdziwych antyspołeczników, którzy demoralizują młodocianego i wciągają w działalność gangów,

• zachowania demonstracyjno – bojowe i otwarte. Polega ono na gwałtownej reakcji, bardzo agresywnej, silniejszej niż wymaga tego sytuacja.

Nieprzystosowanie społeczne – symptomy wg L. Pytki:

• notoryczne kłamstwa

• wagary

• alkoholizowanie się

• ucieczki z domów

• kradzieże

• niekonwencjonalne zachowania seksualne

• rozmaite formy agresji antyspołecznej, łącznie z autoagresją.

O zachowaniu jednostki to wg J. Chałasińskiego odchylenie od normy w zachowaniu się dziecka, czyli od zasad moralnych, obyczajów, zwyczajów przyjętych w danym środowisku.

Nieprzystosowanie społeczne to pewien stan wewnętrzny jednostek, który wyraża się na zewnątrz różnymi formami.

Informacji o stopniu i rodzaju

nieprzystosowania dostarczają manifestacje ( inaczej syndromy ) takie jak: bunt przeciw autorytetom: „ agresywność”, „niepowodzenia w nauce”, które się powtarzają.