WPŁYW DYMU 
TYTONIOWEGO 
NA ROZWÓJ 
ROZEDMY PŁUC

 

 

                         Płuca:

 

•Do 25 roku życia płuca powiększają się 
proporcjonalnie do wzrostu całego organizmu.

•Potem, jeśli dbamy o zdrowie i np. nie palimy 
papierosów, zaczyna się ich powolne, naturalne 
starzenie.

•U zdrowego, niepalącego człowieka nie jest to proces 
szybki, wiec jeszcze po 70 roku życia możemy 
dysponować około ¾ rezerw oddechowych z 25 roku 
życia.

• 

W płucach dorosłego człowieka jest niemal 300 

milionów pęcherzyków płucnych. Gdyby je rozciąć i 
ułożyć płasko, pokryłyby powierzchnię ok. 130 m2

•Wszystkie drobiny, dostające się wraz z powietrzem 
do płuc, osadzają się w warstwie śluzu pokrywającego 
drogi oddechowe. Śluz zatrzymuje zanieczyszczenia, a 
następnie miliony rzęsek, przesuwają je z powrotem 
do gardła. Kaszląc i chrząkając, sporą część z nich 
usuwamy.

 

 

Czym jest rozedma 
płuc?

 

•Jest to choroba płuc o 
charakterze 
degeneracyjnym, 
potencjalnie śmiertelna.

•Podczas jej rozwoju płuca 
stopniowo tracą swoje 
właściwości sprężyste.

•Gdy razem występują 
przewlekłe zapalenie 
oskrzeli i rozedma płuc, 
pulmonolodzy mówią o 

przewlekłej 
obturacyjnej chorobie 
płuc (POChP

)

 

 

Palenie papierosów:

•W dymie jednego wypalanego papierosa znajduje się 
1017 cząsteczek szkodliwych

•Jeśli palimy papierosy, płuca bronią się produkując 
dużo śluzu, w którym starają się "utopić" cząsteczki 
dymu aby nie dostał się do krwi. Ten nadmiar śluzu 
musi być wyrzucony z płuc za pomocą kaszlu. Zwykle 
występuje on w godzinach rannych i kończy się 
wypluciem, lub połknięciem, usuniętego z płuc śluzu.
Taki kaszel jest pierwszym objawem choroby.

•Dym tytoniowy, powoli niszczy pęcherzyki płucne jeden po 
drugim. Jest to bardzo powolny proces. Po około 30 latach 
choroby zniszczona jest około połowa pęcherzyków i chory 
zaczyna odczuwać brak tchu podczas wysiłku, który dotychczas 
nie sprawiał mu trudności.  Kiedy w płucach zostało tylko 100 
milionów pęcherzyków chory ma duszność podczas niewielkich 
wysiłków. Przy 75 milionach pęcherzyków większość chorych 
musi stale oddychać tlenem aby utrzymać się przy życiu.

 

 

Jak rozwija się rozedma?

•Toksyczne gazy, pyły środowiska, a zwłaszcza dym 
tytoniowy uruchamiają kaskadę reakcji, które powodują 
wzrost liczby makrofagów pęcherzykowych, które 
wydzielają substancje chemiczne przyciągające 
granulocyty do płuc.

•Wypalenie 1 papierosa powoduje 10-krotne zwiększenie 
napływu granulocytów do płuc.

•Granulocyty wydzielają proteazy, wśród nich 

elastazę

, 

atakującą elastyczne tkanki w płucach, niszczące włókna 
sprężyste. Następuje inaktywacja substancji ochronnych 
(antyproteaz). Dochodzi do zniszczenia ścian pomiędzy 
pęcherzykami, tak że pęcherzyki płucne są zastępowane 
przez duże pęcherze. 

•Zmniejsza to pojemność płuc, utrudnia oddychanie oraz 
czynności związane z wysiłkiem fizycznym.

•Przyczyną POChP w 85-90% przypadków jest 
wieloletnie, nałogowe palenie papierosów. 

 

 

Objawy:

•Zniszczenie części pęcherzyków 
prowadzi do narastającej duszności i 
zmniejszenia sprawności fizycznej.

•Powietrze zalega w płucach i rozdyma 
klatkę piersiową.

•W tętnicy płucnej rozwija się 
nadciśnienie tętnicze, a prawa część 
serca powiększa się.

•Rozwija się ciężka hipoksja 
(niedotlenienie)

 

 

1. Regularnie zażywać przepisane leki.
2. 

Rzucić palenie

 i unikać towarzystwa osób palących.

3. Unikać zanieczyszczonego powietrza, np. pyłu 
węglowego, spalin, dymu kominowego, rozpylonych 
chemikaliów.

Leczenie:

 

 

Ciekawostka:

Lekarze i naukowcy stale poszukują metod, które 
skutecznie chroniłyby przed rozedmą lub przynajmniej 
ograniczały ryzyko jej rozwoju. 

Z najnowszych badań japońskich wynika, że taką 
ochronę może zapewnić picie soku pomidorowego.

Badania prowadzone były na dwóch szczepach 
myszy.

Sok całkowicie zapobiegł rozedmie spowodowanej 
wdychaniem dymu z papierosów. Natomiast u 
zwierząt, które do picia dostawały tylko wodę, 
pojawiły się objawy choroby.