background image

GRZYBICZE I 

PROTOTEKOWE 

ZAPALENIE WYMIENIA U 

KRÓW 

Katedra i Klinika Rozrodu 
Zwierząt                        Wydz. 
Med. Wet. UP  w Lublinie

Prof. dr hab. Władysław 
Wawron

background image

     

Grzybicze  zapalenia  wymion 

(mastitis  mycotica)  u  krów 
stanowią  od  1–13%  wszystkich 
przypadków mastitis
.

background image

Czynniki etiologiczne

  

RODZAJ

GATUNEK

Candida

Candida krusei

Candida kefyr
Candida lusitaniae
Candida famata
Candida rugosa

Candida albicans
Candida tropicalis
Candida glabrata

Candida utilis

Trichosporon

Rhodotorula

Cryptococcus

Geotrichum

Torulopsis

background image

Candida spp. 

jest głównym 

czynnikiem   etiologicznym – do 95% 
zakażeń

background image

ŹRÓDŁA ZAKAŻENIA

-OTOCZENIE ZWIERZĄT (ZBUTWIAŁA SŁOMA,    

SPLEŚNIAŁE SIANO, LIŚCIE UŻYWANE JAKO 

PODŚCIÓŁKA)

-GRZYBY BYTUJĄCE NA SKÓRZE WYMIENIA I 

STRZYKÓW, ZASIEDLAJĄCE KANAŁ STRZYKOWY

-ZAKAŻONE KUBKI UDOJOWE

-ZAKAŻONY SPRZĘT WETERYNARYJNY

DROGA ZAKAŻENIA 

WYŁĄCZNIE GALAKTOGENNA !!!!

background image

CZYNNIKI PREDYSPONUJĄCE DO 

WYSTĄPIENIA GRZYBICZEGO 

ZAPALENIA WYMIENIA

-PODRAŻNIENIA NABŁONKA PĘCHERZYKÓW, 

PRZEWODÓW MLECZNYCH, ZATOKI MLECZNEJ 

(urazy, infekcje bakteryjne, drażniące działanie leków 

dowymieniowych)

-DŁUGOTRWAŁA KURACJA ANTYBIOTYKOWA 

(eliminacja antagonistycznej flory bakteryjnej)

-BRAK LUB NIEDOBÓR WITAMINY A

-OBNIŻENIE ODPORNOŚCI MIEJSCOWEJ LUB 

OGÓLNEJ

-ZJADLIWOŚĆ ZARAZKA

background image

OBJAWY KLINICZNE I 
PRZEBIEG 

MASTITIS  

MYCOTICA

background image

POSTAĆ OSTRA

ZWYKLE KRÓTKOTRWAŁE STADIUM – PRZECHODZI W FORMĘ 
PRZEWLEKŁĄ

NAJCZĘŚCIEJ PROCES DOTYCZY JEDNEJ ĆWIARTKI

- ZWYKLE OBJAWY NIE ODBIEGAJĄ OD OBSERWOWANYCH 
PRZY ZAPALENIACH BAKTERYJNYCH:

ZAINFEKOWANA ĆWIARTKA JEST ZACZERWIENIONA, 
GORĄCA,   NAPIĘTA, KONSYSTENCJI GUMOWATEJ
PROCES PRZEBIEGA Z NIEZNACZNĄ BOLESNOŚCIĄ
ZNACZNY SPADEK WYDAJNOŚCI MLECZNEJ ZAINFEKOWANEJ 
ĆWIARTKI
WYDZIELINA MLECZNA BARWY SZARO-ŻÓŁTEJ LUB SZARO-
BIAŁAWEJ, KONSYSTENCJI WODNISTEJ, MOŻE ZAWIERAĆ 
ŚLUZOWATE KŁACZKI
CZĘSTO TOWARZYSZĄCA, KRÓTKOTRWAŁA GORĄCZKA DO 42

o

 

Z UTRATĄ APETYTU. NAWROTY GORĄCZKI MOGĄ POJAWIAĆ 
SIĘ CO KILKA DNI

background image

POSTAĆ PRZEWLEKŁA

MOŻE BYĆ ZEJŚCIEM PROCESU OSTREGO LUB OD POCZĄTKU 
PRZYBIERAĆ TAKĄ POSTAĆ

BRAK OBJAWÓW OGÓLNYCH, PRZY SŁABO WYRAŻONYCH 
ZMIANACH MIEJSCOWYCH

BADANIE KLINICZNE: LICZNE DROBNE ZWŁÓKNIENIA LUB 
MIĘSISTE STWARDNIENIA TKANKI GRUCZOŁOWEJ

W MLEKU POCZĄTKOWO MOŻNA OBSERWOWAĆ ŚLUZOWATE 
KŁACZKI, A PO PEWNYM CZASIE BRAK ZMIAN 
ORGANOLEPTYCZNYCH

SPADEK WYDAJNOŚCI MLECZNEJ

- CZĘSTO DOCHODZI DO SAMOISTNEGO USTĄPIENIA OBJAWÓW 
KLINICZNYCH ( w czasie 2-4 tygodni), MOŻLIWE SIEWSTWO DO 
KILKU MIESIĘCY

background image

ROZPOZNANIE

PODSTAWĄ ROZPOZNANIA MASTITIS MYCOTICA 

JEST BADANIE MYKOLOGICZNE

Drożdże  i  grzyby  izolowane  są  na  podłożu 
Sabouraud,  podłożu  agarowo-trytofano-
sojowym  z  dodatkiem  krwinek  lub  na 
agarze 

udziałem 

błękitu 

eozyno-

metylenowego. 
Identyfikację  gatunkową  przeprowadza  się 
przy użyciu testów API 20C.

background image
background image

LECZENIE GRZYBICZYCH ZAPELEŃ 

WYMION

Do chwili obecnej brak satysfakcjonującej  

metody leczenia jak też dowymieniowych 

leków przeciwgrzybiczych

!!!

background image

         

Trudności  w  leczeniu  grzybiczych  zapaleń 

wymienia  wynikają  przede  wszystkim  z  tego,  że 
wiele  stosowanych  środków  leczniczych  nie  jest 
w  sposób  zadowalający  tolerowanych  przez 
wymię.

       

Tolerancja  wymienia  na  preparat  zależy  w 

dużym  stopniu  od  stężenia  w  jakim  lek  musi  być 
podany aby uzyskać efekt leczniczy. Podrażnienie 
wymienia  prowadzi  do  uszkodzeń  śluzówki  i 
obrzęku  dotkniętej  ćwiartki, a następnie  zrostów 
w systemie przewodów mlecznych.

background image

    

Odnosi się to w pierwszym rzędzie do 

chemioterapeutyków 

przeznaczonych 

do 

miejscowego 

leczenia 

grzybic 

skórnych 

oraz 

makrolidowych 

 

antybiotyków 

polienowych, 

które 

sprawdziły  się  w  medycynie  człowieka, 
jednak  po  podaniu  do  wymienia 
powodują 

znaczne 

podrażnienie 

gruczołu mlekowego.

background image

    Ze względu na różnorodność gatunkową 

drożdżaków  izolowanych  z  przypadków 
mastitis  mycotica,  stosowany  do  ich 
leczenia  preparat  powinien,  poza  dobrą 
tolerancją  ze  strony  wymienia,  posiadać 
szerokie 

spektrum 

działania 

przy 

możliwie  niskim  stężeniu  substancji 
czynnej.

background image

  

• 

-SAMOWYLECZENIE

:

 przyspiesza częste 

zdajanie (3-4 razy w ciągu doby) po wcześniejszym 
podaniu OKSYTOCYNY

   

 -

JODEK POTASU

 

– per os 10 g dziennie przez 

14 dni

 PREPARATY RTĘCI

 – np. merthiolat 10 mg x 3 

dowymieniowo (toksyczny) –     stosowano dawniej

- KWAS UNDECYLOWY

 – kwas tłuszczowy 

stosowany w medycynie ludzkiej zapobiegawczo i 
leczniczo w grzybicach skóry głowy itp. oraz 
grzybiczych zapaleniach błon śluzowych. Działa silnie 
grzybobójczo na grzybnię i zarodniki oraz słabo 
bakteriobójczo. Wrażliwe Candida spp., Torulopsis 
spp
. Oporne – Cryptococcus spp. Stosowano – 
dowymieniowo w postaci 0,3% roztworu w wodzie 
destylowanej.

background image

POLIMYKSYNA B

 – antybiotyk polipeptydowy 

działający głównie na bakterie gram ujemne, ale 
wykazujący również działanie grzybobójcze.
Różna skuteczności w stosunku do grzybów 
izolowanych z klinicznych przypadków mastitis i różne 
efekty leczenia.

Proponowane leczenie – dowymieniowo przy 
jednoczesnym występowaniu colimastitis – 500 tys.j. 3 
x co 24 godziny.

SULFAMETOKSYPIRYDAZYNA

   → 

parenteralnie 22 mg/kg masy ciała przez 2- 3 dni (w 
leczeniu mastitis wywołanego przez Candida krusei) 

background image

 

• 

NYSTATYNA 

– antybiotyk polienowy 

działający grzybostatycznie lub grzybobójczo w 
zależności od stężenia. Według niektórych działa 
silnie drażniąco na gruczoł mlekowy.
Dobra skuteczność w stosunku do Candida spp. 
Oraz niewielkie straty aktywności w mleku 
sprawiają, że jest ona często stosowana.

Proponowane leczenie  → dowymieniowo 250 tys. 
j. w 50 ml wody destylowanej 3 x co 24 godziny lub  
dwukrotnie co 48 godzin w dawce 200 mg w 100 
ml wody destylowanej lub 5% glukozie ( 1 mg = 
około 5 tys.j.).

background image

Wyniki leczenia nystatyną grzybiczych 

zapaleń wymion       u krów

Liczba 

ćwiartek

Odsetek ćwiartek 

wyleczonych po:

Odsetek 

ćwiartek 

wyleczonych 

nystatyną po 

uprzedniej 

terapii 

klotrimazolem 

n=10

jednokrotn

ej kuracji 

nystatyną

dwukrotn

ej kuracji 

nystatyną

35

94,3

5,7

90,0

background image

AMFOTERYCYNA B

 – jeden z najsilniej 

działających leków przeciwgrzybicznych. Silne 
działanie toksyczne ogranicza Możliwość stosowania 
jej do infuzji dowymieniowej u krów.

Proponowane leczenie  → dowymieniowo 50 mg w 50 
ml roztworu 2 x co 24 godziny (nie przekraczać 
dawki 50 mg leku na zwierzę w ciągu doby)
UWAGA! Lek silnie drażniący

NATAMYCYNA

 – antybiotyk polienowi stosowany 

u ludzi w leczeniu grzybic skóry, dróg oddechowych, 
jamy ustnej a także zapalenia pochwy na tle 
Trichomonas vaginalis i Candida albicans.
Działanie grzybostatyczne przy MIC 2 μg/ml – 32 
μg/ml
Nieznaczny spadek skuteczności w mleku.

Proponowane leczenie → dowymieniowo 100 mg – 
stosunkowo dobra tolerancja wymienia na 
wprowadzany antybiotyk.

background image

Pochodne imidazolu

 

KLOTRIMAZOL

 – syntetyczna pochodna 

imidazolu           o szerokim spektrum działania 
przeciwgrzybicznego (MIC 0,006 μg/ml – 0,09 
μg/ml).

Zalecane dawki  → dowymieniowo 100-200 mg, 2-3 
krotnie           w odstępach 24 godzinnych – nie 
przekraczając dawki 400 mg na krowę w ciągu 
doby.

background image

Wyniki leczenia klotrimazolem grzybiczych zapaleń 
wymion u krów

Rok

Liczba 
ćwiartek

Odsetek 

ćwiartek 

wyleczonych po:

Odsetek 

ćwiartek 

nie 

wyleczonyc

h

-szczepy 

oporne

jednokrotnej 

kuracji 

klotrimazolem

dwukrotn

ej kuracji 

klotrimaz

olem

1995

36

83,4

16,6

0

1996

23

91,3

8,7

0

1997

44

93,2

6,8

0

1998

48

79,2

20,8

0

1999

52

84,6

15,4

0

2000

59

64,4

35,6

0

2001

70

57,1

28,6

14,3

Ogółem

332

77,6

19,4

3,0

background image

MIKONAZOL 

– stosowany do leczenia zapalenia 

wymienia na tle Aspergillus fumigatus oraz 
drożdżaków.

Metody leczenia:
- dowymieniowo 50-100 mg w 60 ml wody destylowanej 
2 x dziennie przez 4 dni
- 100 mg w 10 ml roztworu do tętnicy sromowej 
zewnętrznej + 100 mg w 50 ml płynu fizjologicznego 
dowymieniowo przez kolejne 3 dni.

background image

KETOKONAZOL – 

szeroki zakres działania 

przeciwgrzybicznego. W medycynie stosowany jest w 
przypadkach grzybic opornych na inne preparaty. Dobre 
właściwości przy niewysokich stężeniach hamujących 
wzrost grzybów (0,12 μg/ml – 1,5 μg/ml). Wzrost 81,4% 
szczepów był hamowany już przy stężeniach 0,12 μg/ml  
0,25 μg/ml.

 Silnie drażni tkankę gruczołową wymienia (po 
podaniu300 mg) – 

nie powinien być stosowany w leczeniu 

zapaleń wymion krów!!!

background image

TIOKONAZOL

 – w fazie badań: działa 

grzybobójczo już w niskich stężeniach (MIC 0,03 
μg/ml  4,0 μg/ml). Największa aktywność w stosunku 
do Candida spp.
Doświadczalnie stosowano  → 400 mg ( w 10 ml 
tubostrzykawkach) 3 krotnie w odstępach 12 
godzinnych.

Preparaty stosowane w medycynie ludzkiej

TIOKONAZOL 6,5% krem dopochwowy
GYNO-TROZYD - maść

background image

Gener

a and

specie

s of 

fungi

Numb

er

of 

strains

Suscep

tibility 

of

isolate

s

AMPH

%

NYSTA

%

FLUCI

T

%

TIOCO

%

KETO

%

MICO

%

FLUCO

%

CLOT

%

Candid

a

krusei

62

S

I

R

100.0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

98.4

0.0
1.6

98.4

0.0
1.6

98.4

0.0
1.6

6.5
3.2

90.3

96.8

1.6
1.6

Candid

a

kefyr

48

S

I

R

91.7

2.1
6.2

93.7

2.1
4.2

97.9

0.0
2.1

100.0

0.0
0.0

56.3

8.3

35.5

81.3

8.3

10.4

62.5

4.2

33.3

6.7
8.3

75.0

Candid

lusitan

iae

17

S

I

R

100.0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

76.5

5.9

17.6

100.0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

94.1

0.0
5.9

100.0

0.0
0.0

35.3
11.8
52.9

Candid

a

famata

7

S

I

R

100.0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

42.9

0.0

57.1

57.1
14.3
28.6

57.1

0.0

42.9

Candid

a

rugosa

4

S

I

R

75.0

0.0

25.0

75.0

0.0

25.0

75.0

0.0

25.0

75.0

0.0

25.0

75.0

0.0

25.0

75.0

0.0

25.0

0.0

25.0
75.0

25.0

0.0

75.0

Table 1. Antifungal susceptibility of yeasts isolated from bovine mastitis mycotica

Table 1. Antifungal susceptibility of yeasts isolated from bovine mastitis mycotica

Table 1. Antifungal susceptibility of yeasts isolated from bovine 

mastitis mycotica (Wawron et al. Antifungal…, 2010, Pol. J. Vet. 

Sci 13, 487-490 )

background image

Candid

a

albican

s

2

S

I

R

50.0

0.0

50.0

100.0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

50.0

0.0

50.0

50.0

0.0

50.0

0.0
0.0

100.0

100.0

0.0
0.0

Candid

a

tropica

lis

2

S

I

R

50.0

0.0

50.0

100.0

0.0
0.0

0.0
0.0

100.0

100.0

0.0
0.0

50.0

0.0

50.0

100.0

0.0
0.0

0.0
0.0

100.0

100.0

0.0
0.0

Candid

a

glabrat

a

2

S

I

R

100.0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

0.0
0.0

100.0

50.0

0.0

50.0

50.0

0.0

50.0

50.0

0.0

50.0

50.0

0.0

50.0

100.0

0.0
0.0

Candid

a

utilis

1

S

I

R

100.0

0.0
0.0

0.0

100.0

0.0

100.0

0.0
0.0

0.0
0.0

100.0

100.0

0.0
0.0

0.0

100.0

0.0

100.0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

background image

Trichospor

on

mucoides

2

S

I

R

50.0

0.0

50.0

0.0
0.0

100.0

100.0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

0.0
0.0

100.0

100.0

0.0
0.0

0.0

50.0
50.0

100.

0

0.0
0.0

Rhodotorul

a

mucilagino

sa

2

S

I

R

100.

0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

0.0
0.0

100.0

100.0

0.0
0.0

100.

0

0.0
0.0

Cryptococc

us

laurenti

1

S

I

R

0.0
0.0

100.

0

100.0

0.0
0.0

0.0
0.0

100.0

0.0

100.0

0.0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

100.0

0.0
0.0

100.

0

TOTAL

150

S

I

R

94.0

0.7
5.3

95.4

1.3
3.3

92.7

0.6
6.7

96.7

1.3
2.0

79.3

6.7

14.0

79.3

3.3

17.4

39.3

4.7

56.0

60.0

4.7

35.3

Objaśnienia: S – wrażliwy; I – średniowrażliwy; R – oporny
AMPH – amfoterycyna B;  NYSTA – nystatyna; FLUCIT – flucytozyna; TIOCO – tiokonazol; 
KETO – ketokonazol; MICO – mikonazol; FLUCO – flukonazol; CLOT - klotrimazol

background image

Naturalne lub syntetyczne immunostymulatory:

-BIOMAST

-LYDIUM KLP

- LEWAMIZOL i inne.

background image

Prototekowe 

zapalenie wymienia u 

krów

 

background image

Charakterystyka glonów z 

rodzaju Prototheca

               

           

Rodzaj      Prototheca 

obejmuje 

jednokomórkowe, 

tlenowe,  pozbawione  chlorofilu, 
saprofityczne 

glony, 

szeroko 

rozpowszechnione w przyrodzie

.

background image

Komórki  glonów  otoczone  są  ścianą 

komórkową zbudowaną 

z dwu warstw

:

- zewnętrznej cieńszej
- wewnętrznej  grubszej  →  opornej  na 

działanie 

enzymów 

takich 

jak: 

chitynaza, 

hialuronidaza, 

glukoronidaza, trypsyna.

Ściany komórek glonów są też oporne na 

:

-wysoką temperaturę
-wiele środków biobójczych.

background image

Występowanie

- sok przyranny drzew
- gleba
- odchody zwierzęce (także w próbkach 

kału     ludzkiego)

- ścieki 
- woda kanalizacyjna
- oczyszczalnie ścieków

background image

Glony  izolowane  są  z  wielu naturalnych 
środowisk wodnych (rzeki, jeziora, woda 
morska),  zbiorników  sztucznych  (stawy 
hodowlane) oraz basenów kąpielowych.

Wykryto  je  także  w  wielu  produktach 
żywnościowych, 

takich 

jak: 

mięso 

wołowe  i  wieprzowe,  owoce  morza, 
krowie mleko.

background image

Chociaż  miejsc  bytowania  tych 
glonów jest więcej, 

głównym ich 

rezerwuarem  pozostają  ścieki 
oraz 

wydaliny 

zwierząt 

(środowisko 

wysokiej 

wilgotności).

background image

przypadku 

krów 

źródłem 

drobnoustrojów  są  chore  zwierzęta 

i  środowisko,  w  którym  one 

przebywają 

(zanieczyszczona woda: 

stawy,  kanały,  kałuże,  gleba,  kał 

krów  zakażonych,  zanieczyszczona 

ściółka,  gnojowica,  korytarze  w 

oborach, 

poczekalnie 

przed 

dojarnią, 

jak 

też 

zakażone 

zwierzęta wprowadzone do stada). 
Patogeny  te  izolowano  także  ze 

sprzętu i kubków udojowych.

background image

Prototekoza

- ludzi
- zwierząt (bydło, psy, koty)

   Najczęstszą postacią 

prototekozy u zwierząt są 
zapalenia wymienia u krów.

background image

   Prototekoza gruczołu mlekowego 

jest  chorobą  wysokowydajnych 
krów  dojonych  mechanicznie  i 
bytujących  w  złych  warunkach 
zoohigienicznych.

 
  

background image

Czynniki sprzyjające mastitis 

starszy wiek krowy,

liczba porodów, 

wcześniejsze, bakteryjne stany 

zapalne i sposób

antybiotykoterapii.

 

Najbardziej podatne są krowy w 

początkowym stadium laktacji. 

background image

Rozwój glonów ułatwiają

 :

złe warunki zoohigieniczne 
(wysoka wilgotność, duża ilość 
materii organicznej, 
nieodpowiednia wentylacja). 

background image

Do zakażeń wymienia dochodzi:

w następstwie nieodpowiedniej higieny 
doju                     i niejałowych infuzji 
leków dowymieniowych.

 

background image

   

W  warunkach  klimatycznych 

Polski  najwyższa  podatność  na 
zakażenia  glonami  Prototheca 
spp

występuje w okresie letnim 

przy  wysokiej  temperaturze  i 
dużej wilgotności

.

background image

Czynniki etiologiczne

  

Bezchlorofilowe glony z rodzaju Prototheca

Prototheca zopfii
- Prototheca wickerhamii
- Prototheca blaschkeae

 

Są  to  patogeny  środowiskowe  (mogą  też 
przenosić  się                z  krowy  na  krowę  w 
czasie doju)

Zakażenie – droga galaktogenna

background image

 

Objawy kliniczne i przebieg

  

   Algi izolowane są najczęściej z 

podklinicznych  i  przewlekłych 
stanów  zapalnych,  rzadziej  z 
klinicznych 

ostrych 

przypadków mastitis.

background image

Zapalenie charakteryzuje się 
przewlekłym, podklinicznym lub 
klinicznym przebiegiem     

okresami zaostrzenia i dotyczy 
przeważnie pojedynczych ćwiartek 
wymienia. 

background image

Zakażone  ćwiartki  nie  wykazują 

zmian fizykalnych lub stają się obrzękłe i 
twarde, a mleko jest wodniste z licznymi 
strzępkami  i  kłaczkami.  Przeważnie  nie 
obserwuje się objawów ogólnych

.

 

Spada 

wydajność 

mleczna, 

zwiększeniu  ulega  liczba  komórek  oraz 
ogólna  liczba  drobnoustrojów  w  mleku 
krowy  zakażonej,  jak  też  w  mleku 
zbiorczym. 

Skutkiem 

zapalenia 

przewlekłego  jest  rozrost  tkanki  łącznej 
śródmiąższowej oraz zanik pęcherzyków. 

background image

     

Badania  krajowe,  w  tym 

badania 

własne, 

wykazały 

natomiast  przewagę  postaci 
klinicznych, często o przebiegu 
ostrym.

background image

Rozpoznanie  opiera  się 

na 

badaniu 

laboratoryjnym 

wykazaniu 

obecności 

charakterystycznych  endospor 

próbkach 

wydzieliny 

zapalnej. 

Przydatny  w  różnicowaniu  jest  też 
test wrażliwości na rybostamycynę  
oraz 

badanie 

aktywności 

enzymatycznej 

tych 

drobnoustrojów.

Diagnostyka

background image

Rutynową  metodą 

diagnostyki 

laboratoryjnej 

są 

posiewy 

pobranych  próbek  na  podłoże 
agarowe 

krwią 

podłoże 

Sabouraud 

oraz 

wykonanie 

preparatu mikroskopowego.
  Inną  znacznie  czulszą  metodą, 
która  pozwala  rozpoznać  prawie 
dwukrotnie 

więcej 

krów 

zakażonych, 

jest 

wykrycie 

swoistych  przeciwciał  za  pomocą 
próby 

ELISA. 

background image

Drobnoustroje te dobrze rosną 

na  zwykłych  podłożach  takich  jak 
agar 

krwią 

lub 

podłoże 

Sabouoraud z dekstrozą.
  Na  podłożu  Sabouraud  po  48 
godzinach 

inkubacji 

temperaturze  30

o

  C  wyrastają 

białe,  biało-szare  lub  kremowo-
białe  kolonie

,  których  wielkość  i 

kształt zależy od gatunku.

background image

rutynowej 

diagnostyce

ze 

względu 

na 

podobieństwo 

morfologiczne  na  podłożu  z  krwią  i 
agarze Sabouraud, 

glony często mylnie 

rozpoznawane 

są 

jako 

grzyby 

drożdżopodobne

!!!!

 

background image
background image

Komórki 

Prototheca 

są 

większe

widocznymi 

fragmentami  pękniętych  ścian 
komórkowych 

obecnymi 

wewnątrz 

endosporami

.

 

Blastospory  drożdżaków 

są 

mniejsze

,  tworzą  strzępki  lub 

pseudostrzępki, 

widocznymi 

formami pączkującymi.

 

Badanie mikroskopowe

background image
background image
background image

Algi  cechują  się  bardzo  wysoką 
opornością  zarówno  na  antybiotyki, 
fungistatyki  jak  też  na  środki 
dezynfekcyjne. 

Są 

najbardziej 

wrażliwe 

na

gentamycynę, 

kanamycynę, 

polimyksynę 

B,

 

nystatynę 

ketokonazol.

Właściwości i antybiotykooporność 

background image

Tab.1 Wrażliwość P. zopfii na antybiotyki 

przeciwbakteryjne 

         (1- Wawron i wsp. 2012   ,  2- Malinowski i 

wsp. 2002)

S

1                          2

I

1                              2

R

1                             2

                   
n
AMC
                  
%

0

0,0

0

0,0

0

0,0

0

0,0

27

100,0

28

100,0

                   
 n
CFP
                  
%

0

0,0

0

0,0

0

0,0

0

0,0

27

100,0

28

100,0

                   
n
CEF            
                   
%

0

0,0

0

0,0

27

100,0

                   
n
COL
                  
%

2

7,4

8

29,6

17

63,0

                   
n
ENR
                  
%

0

0,0

0

0,0

27

100,0

                   
n

G

                  
%

26

96,3

58,3

1

3,7

4,2

0

0,0

37,5

background image

Objaśnienia: S – wrażliwy; I – średniowrażliwy; R – oporny

AMC – amoksycylina z kwasem klawulanowym; CFP –cefoperazone; CEF – 

cefaleksyna; COL – kolistyna; 

ENR – enrofloksacyna; G –gentamycyna; KAN –kanamycyna; Linco – 

lincomycyna; T – oxytetracyklina; POLI B – polimyksyna B; N- nowobiocyna; 

P-penicylina

                
   n

KAN

                
 %

25

92,6

1

3,7

1

3,7

                
   n
LINCO
                
 %

0

0,0

0

0,0

0

0,0

0

0,0

27

100,0

28

100,0

                
   n
T
                
 %

0

0,0

0

0,0

0

0,0

0

0,0

27

100,0

28

100,0

                
   n

POLI B

                
 %

16

59,3

9

33,3

2

7,4

                
   n
N             
        %

0

0,0

0

0,0

28

100,0

                
   n
P
                
 %

0

0,0

0

0,0

28

100,0

background image

Tabela 2. Wrażliwość P. zopfii na antybiotyki 

przeciwgrzybiczne

                      (1- Wawron i wsp. 2012 ,  2- Malinowski i 

wsp. 2002)

S

1                         2

I

1                           2

R
1                             
2

               
 n
AMF
               
 %

0

0,0

35,7

13

49,1

7,1

14

51,9

57,2

               
 n
CLOT
               
 %

0

0,0

0

0,0

0

0,0

0

0,0

27

100,0

28

100,0

               
 n
ECO
               
 %

0

0,0

0

0,0

27

100,0

               
 n
FLUC
               
 %

0

0,0

0

0,0

27

100,0

background image

Objaśnienia: S – wrażliwy; I – średniowrażliwy; R – oporny

AMF – amphoterycyna B, CLOT –clotrimazol; ECO – econazol; FLUC – 

flucytozyna; 5-FLU – 5-fluorocytozyna; KET – ketoconazol; MIC – 

miconazol; NYST– nystatyna; I-intraconazol; T-tioconazol

               
 n
5-FLU
               
 %

0

0,0

0

0,0

0

0,0

0

0,0

27

100,0

28

100,0

               
 n

KET

               
 %

14

51,9

0

0,0

6

22,2

0

0,0

7

25,9

28

100,0

               
 n
MIC
               
 %

1

3,7

0

0,0

1

3,7

0

0,0

25

92,6

28

100,0

               
 n

NYST

               
 %

24

88,9

21,4

0

0

64,3

3

11,1

14,3

               
 n
I
               
 %

0

0,0

0

0,0

28

100,0

               
 n
T
               
 %

0

0,0

0

0,0

28

100,0

background image

Leczenie

Jak 

dotąd 

nie 

opracowano 

skutecznych  metod  leczenia  mastitis 
protothecosa

Zapalenie  wymienia  wywoływane  przez 
algi  cechuje  się opornością na  rutynową 
antybiotykoterapię. 

Dowymieniowe 

wprowadzenie  lewamizolu  i  tetramizolu 
ograniczało  wprawdzie  liczbę  alg  w 
mleku 

krów 

zakażonych, 

ale 

nie 

doprowadziło  do  ich  eliminacji. 

Nie 

przyniosły 

tez 

korzyści 

stosowane 

autoszczepionki.

 

background image

Jedynym sposobem eliminacji 
Prototheca sp. ze stada krów jest 
prawidłowe rozpoznanie infekcji 
oraz wybrakowanie krów 
zakażonych. 

background image

Duże 

znaczenie 

ma 

także 

zapewnienie  odpowiednich  warunków 
zoohigienicznych 

oborach, 

na 

korytarzach  i  drogach  przechodzenia 
zwierząt.
  Działania  powinny  zmierzać  w 
kierunku 

ograniczenia 

ilości 

zalegającej 

materii 

organicznej, 

likwidacji  wody  stojącej  (kałuż)  i 
skutecznego 

osuszania 

miejsc 

przebywania krów oraz dezynfekcji. 

background image

      Badania  in  vitro  wykazały,  że 

wzrost 

alg 

najlepiej 

hamują 

roztwory  jodu.  Z  innych  badań 
wynika,  że  najlepszym  środkiem 
jest gorąca woda. 

background image

WAŻNE !!!

Drobnoustroje te mogą 
przeżyć temperaturę 
pasteryzacji i być                w 
mleku konsumpcyjnym.

background image

Dziękuję za 

uwagę


Document Outline