ODMA OPŁUCNOWA

Marek Moskalonek

Marcin Maślanka

 

 

Definicja

Nagromadzenie się powietrza w jamie 

opłucnowej.

 

 

 

 

Podział

• Odma opłucnowa zamknięta
• Odma opłucnowa otwarta

– Odma otwarta na zewnątrz, czyli przez 

ścianę klatki piersiowej

– Odma otwarta do wewnątrz, czyli przez 

układ oskrzelowy

 

 

Mechanizm powstawania

• Odma samoistna

– Idiopatyczna (pierwotna) - występuje 

najczęściej u młodych, astenicznych 
mężczyzn np. w skutek pęknięcia 
pęcherza rozedmowego położonego 
bezpośrednio pod opłucną

– Wtórna-u chorych z rozpoznaną 

wcześniej chorobą płuc

 

 

• Odma urazowa-następstwo 

otwartych urazów klatki piersiowej, 
złamań kostnych i innych urazów

• Odma jatrogenna-może wystąpić po 

nakłuciu opłucnej, cewnikowaniu żyły 
podobojczykowej, po operacjach 
torakochirurgicznych, w następstwie 
oddechu kontrolowanego z dodatnim 
ciśnieniem końcowowydechowym

 

 

Objawy

• Ból w klatce piersiowej
• Duszność
• Przyśpieszenie oddechu, czasem suchy 

kaszel

• Niesymetryczna ruchomość klatki 

piersiowej

• Ściszenie szmerów oddechowych po 

stronie odmy

• Nasilony odgłos opukowy po stronie 

odmy

 

 

• Obecność powietrza  w jamie opłucnej w 

badaniu RTG lub TK.

 

 

Objawy odmy prężnej

• Znaczne zaburzenia oddechowe 
• Zaburzenia świadomości
• Badanie fizykalne

– spadek ciśnienia tętniczego krwi 
– wzrost tętna
– rozszerzenie żył szyjnych 
– przesunięcie tchawicy w stronę przeciwną 

do odmy-objaw późny, nie zawsze 

występuje

– ściszenie szmerów oddechowych
– niesymetryczne ruchy klatki piersiowej
– nasilony odgłos opukowy po stronie odmy

 

 

Różnicowanie

• Zatorowość płucna
• Zapalenie płuc
• Zapalenie osierdzia
• Zawał serca
• Złamanie żeber
• Zapalenie chrząstek żebrowych
• Tętniak rozwarstwiający aorty
• Perforacja przełyku

 

 

Leczenie

• Zachowawcze - obserwacja, kontrola 

RTG-w przypadku prostej, płytkiej 
odmy (do grubości palca).

• Tlenoterapia-w każdym przypadku 

wystąpienia odmy. Powoduje wzrost 
wysycenia krwi tlenem, ponadto 
przyspiesza wchłanianie powietrza z 
jamy opłucnowej

 

 

• Przy urazie-ułożenie na plecach lub 

uszkodzonym boku. Górną cześć ciała 
należy unieść pod kątem 30°

• Wykonanie opatrunku zastawkowego

– w przypadku ran postrzałowych należy 

zaopatrzyć ranę wlotową i wylotową!

• Drenaż jamy opłucnowej

– II PMŻ w linii środkowoobojczykowej. 

Prostopadle po III żebrze a następnie 
lekko ku górze.

– IV PMŻ w linii pachowej tylnej.

 

 

• Leczenie przeciwbólowe
• Walka ze wstrząsem
• Transport do szpitala

 

 

Opatrunek zastawkowy

 

 

 

 

 

 

Wskazania do nakłucia 

odmy

• Niewydolność oddechowa
• Niewydolność krążenia
• Przesunięcie tchawicy
• Niemożność prowadzenia wentylacji 

workiem samorozprężalnym

 

 

Odbarczanie odmy