reakcje kompleksowania 111, Polibuda, II semestr, fizyka, FIZA, lab, Chemia laborki, chemia ogolna nie organiczna


Nr ćwicz.

8 I 9

Data

26.04.2006

Radosław Plackowski

Technologia chemiczna

Kier. inżynieria proc. Chem.

Semestr

II

Dr inż. Bogdan Wyrwas

przygotowanie:

wykonanie:

ocena:

Reakcje kompleksowania

Wstęp teoretyczny:

  1. Związki kompleksowe to związki zawierające grupę składającą się z atomu lub jonu centralnego E otoczonego pewną liczbą atomów, grup atomów lub jonów L zwanych ligandami:

[E(L)n]z

E - atom lub jon centralny

L - ligand

n - liczba ligandów (liczba koordynacyjna)

z - ładunek kompleksu - jest algebraiczną sumą ładunków atomu lub jonu centralnego i ligandów. Ładunek kompleksu może być dodatni, ujemny lub równy zero.

  1. Nomenklatura związków kompleksowych:

    1. W nazwie kompleksu wymienia się najpierw nazwy ligandów, a następnie nazwę atomu (jonu) centralnego.

    2. Ligandy wymienia się według kolejności: ujemne, obojętne na końcu dodatnie.

CN- - cyjano

OCN- - cyjaniano

0x01 graphic
- tiosiarczano

Cl- - chloro

F- - fluoro

Br- - bromo

I- - jodo

H- - hydro

OH- - hydrokso

0x01 graphic
- okso

SCN- - tiocyjaniano

S2- - tio

0x01 graphic
- szczawiano

0x01 graphic
- azotano

0x01 graphic
- amido

0x01 graphic
- imido

0x01 graphic
- nitrito

Ligandy ujemne wymienia się w nazwie związku kompleksowego w kolejności alfabetycznej.

NH3 - amina

H2O - akwa

CO - karbonyl

NO - nitrozyl

Z kolei grupy weglowodorowe mają końcówkę -yl (metyl, fenyl)

Ligandy obojętne wymienia się w nazwie związku kompleksowego w kolejności: H2O, NH3, a następnie pozostałe w porządku alfabetycznym.

H+ - wodoro

0x01 graphic
- hydrazono

    1. Liczbę ligandów określa się przedrostkami: di-, tris-, tetra-, penta- i heksa-. Gdy nazwa ligandu zawiera liczbę, np. etylenodiamina lub w nazwie jest przedrostek tio- (tiosiarczano-), wtedy ujmuje się ją w nawias i umieszcza przed nim przedrostki: bis-, tris -, tetrakis zamiast di-, tri-, tetra-.

    2. Stopień utlenienia atomu centralnego oznacza się cyfra rzymską, w nawiasie bezpośrednio po jego nazwie.

    3. Kompleksowe jony ujemne mają końcówkę -an.

Przykłady:

[Cr(H2O)6]Cl3 - chlorek heksaakwachromu (III)

[Co(NH3)5Cl]2+ - jon chloropentaaminakobaltu (III)

[Ag(S2O3)2]3- - jon bis (tiosiarczano)srebrzanowy (I)

K4Fe(CN)6 - heksacyjanożelazian (II) potasu

[Cr(en)3]Cl3 - chlorek tris(etylenodiamina) chromu (III)

Fe(Co)5 - pentakarbonylożelazo (0)

  1. Podział kompleksów ze względu na ładunek:

    1. kationy: