background image

Nauki o zarządzaniu

Cz. 9

background image

Przywództwo w organizacji

     

            Można  zaryzykować  tezę,  że  problem  przywództwa  i 

przywódców jest jednym z najstarszych problemów, jakim i 
zajmowała się ludzkość w różnych okresach swego rozwoju. 
Przywództwo  polega  na  tworzeniu  wizji  rozwoju  i 
pobudzania ludzkich motywacji.

background image

Przywództwo w organizacji

            Przywództwo  –  jest  oddziaływaniem  na    zachowania 

innych.  Jest  to    rodzaj  społecznego  wpływu,  który  pojawia 
się wówczas gdy jedna osoba  - przywódca – jest zdolna do 
powodowania  pożądanego  przez  siebie  zachowania  kogoś 
innego,  kto  ulega  mu  z  powodu  więzi  jaka  ich  łączy,  z 
powodu społecznego stosunku, jaki zachodzi między nimi.

              Przywództwo  –  to  sztuka  mobilizowania  ludzi  do 

skutecznych działań.

background image

Przywództwo w organizacji

          Istota  przywództwa  –  to  świadome  wywieranie 

szczególnego wpływu w  obrębie grupy, po to, by zbliżyć ją 
do celu, jakim jest trwałe zaspokajanie jej istotnych potrzeb.

            Przywódca  –  to  ktoś,  kto  kieruje  działaniami  innych  i 

rozwija je, starając się zapewnić stałe doskonalenia i określa 
kierunek.

background image

Przywództwo w organizacji

          Przywództwo  wyraża    się  w  zdolności  jednostek  do 

efektywnego  wpływania  na  postępowanie  innych 
jednostek  lub  grup  ludzi.  Opiera  się  ono  na  łącznym 
wykorzystaniu  władzy  formalnej  i  nieformalnej.  Przejawia   
się    również    w  zdolności  do  motywowania  podwładnych  i 
tych  osób,  którymi  przywódca  może  kierować,  tak  by 
postępowali  zgodnie  z  jego  wolą.  Przywództwo  wynika  z 
zestawu cech osobowości przywódcy, z jego postawy oraz z 
sytuacji, w jakiej realizowany jest ten proces.

background image

Przywództwo w organizacji

         Cechy

      

osobowości

        Postawy;

       zachowania

     

Sytuacje,

      warunki

                                      Przywództwo

                                              Style przywództwa

Zakres definiowania przywództwa

background image

Przywództwo w organizacji

            John  Gardner  sformułował  pięć  kryteriów  pozwalających  odróżnić 

przywódców  od zwykłych kierowników (menedżerów).

      -  przywódca myśli długofalowo, wybiegając daleko poza problemy   

 

         bieżące,
      -  przywódca posiada szczególne umiejętności radzenia sobie ze 
         sprzecznymi potrzebami zespołu,
      -  przywódca przywiązuje dużą wagę do wizji, wartości i motywacji,
            -    przywódca  nie  akceptuje  aktualnego  stanu  rzeczy,  poszukuje 

lepszych,

         efektywniejszych rozwiązań,
            -    przywódca  nie  ogranicza  się  w  swych  zainteresowaniach  do 

zakresu 

         zadań zespołu.

background image

Komunikowanie się w organizacji

• Komunikowanie  się  jest  procesem  przekazywania 

informacji  od  jednej  osoby  do  drugiej.  Skuteczne 
komunikowanie 
się to proces wysyłania wiadomości w taki 
sposób,  że  wiadomości  ma  możliwie  zbliżone  znaczenie  do 
wiadomości zamierzonej.

• Według  J.  Stonera,  Komunikacja,  to  proces,  w  którym 

ludzie dążą do dzielenia się  znaczeniami za pośrednictwem 
symbolicznych  komunikatów  (przekazów).  Komunikacja 
odbywa się między nadawcą i odbiorcą.

background image

Model procesu komunikacji

schemat

Nadaw

ca

(źródło)

Kod

owa

nie

Kan

Odko

dowa

nie

Odbior

ca

Nadawani
e

Komunikat

Komunik
at

Odbió
r

Szum

Sprzężenie zwrotne

Odbiór 

Nadawa
nie

background image

Model procesu komunikacji

          W  modelu  procesu  komunikacji  występują  takie  pojęcia  jak: 

komunikat,  nadawca,  odbiorca,  kodowanie,  dekodowanie,  szum, 
kanał.

     
     Komunikat
, to zakodowana informacja przesyłana przez nadawcę 

do odbiorcy. Komunikat zwany jest również przekazem.

            Nadawca,  to  osoba  rozpoczynająca  komunikację  i  pragnąca 

przekazać    informację    innej  osobie.  Nadawca  przekazuje 
informację jednej lub większej liczbie osób.

            Kodowanie,  polega  na  przełożeniu  przez  nadawcę    informacji, 

która  ma  być  przekazana  ,  na  wiele  symboli.  Kodem  jest  język, 
zachowanie się rozmówcy oraz różne symbole.

            Dekodowanie,  to  proces,  w  którym  odbiorca  interpretuje 

komunikat  i  przekłada  go  na  przydatną  informację  (zrozumiałą 
informację).

background image

Model procesu komunikacji

            Kanał,  środek  (medium)  za  pośrednictwem  którego 

następuje komunikacja miedzy nadawcą a odbiorcą.

            Szum,  wszystko  co  wprowadza  zamieszanie,  zakłóca, 

ogranicza lub  w inny sposób przeszkadza w komunikacji

background image

Formy komunikacji interpersonalnej

            Formy  komunikacji  interdyscyplinarnej  mogą  być 

ustne lub pisemne oraz wizualne (wykresy, fotografie, filmy 
i nagrania magnetowidowe.

    1.  Komunikacja  ustna  ma  miejsce  w  toku  bezpośredniej 

rozmowy,  dyskusji  grupowych,  rozmów  telefonicznych  i 
innych okoliczności, w których słowo mówione jest używane 
do wyrażenia treści.

      2.  Komunikacja  pisemna  obejmuje:  notatki,  listy, 

sprawozdania i inne okoliczności, w których do przekazania 
informacji wykorzystuje się słowo pisane.

background image

Formy komunikacji interdyscyplinarnej

tabela

    

Forma

            Korzyści

            Wady

Ustna

1. 

Sprzyja 

zwrotnej 

reakcji  i
     wymianie poglądów
2.  Łatwa w użyciu

1. Może być niedokładna

2. Nie zostawia trwałego 

zapisu

Pisemna

1. Przeważnie jest 

dokładniejsza

2. Zostawia zapis

1. Nie sprzyja zwrotnej 

reakcji

       i wymianie 

poglądów

2.   Trudniejsza i bardziej 

czasochłonna

background image

Kształtowanie systemu komunikacji

            Organizacje  starają  się  kształtować  i  usprawniać  systemy 

komunikacyjne.

      Wyróżnia się komunikację organizacyjną pionową w dół i w górę oraz 

 komunikację poziomą.

      Komunikacja pionowa, to komunikacja odbywająca się  w dół i w 

górę  organizacji,  zwykle  wzdłuż  linii  służbowego  podporządkowania. 
Może obejmować kilka szczebli organizacyjnych.

      Komunikacja pozioma, to komunikacja przepływająca w poziomie 

w  ramach  organizacji,  obejmuje  kolegów  i  osoby  zajmujące 
równorzędne 

stanowiska 

hierarchii 

organizacyjnej, 

może 

obejmować osoby z kilku różnych jednostek organizacyjnych.

            Inne  formy  komunikowania  się,  to  „  zarządzanie  poprzez 

krążenie  po  firmie”.  Wymaga  od  menedżera  krążenia  po  firmie  i 
odbywania  rozmów  z  wszystkimi  znajdującymi  się  w  zasięgu 
organizacji.

background image

Kto z kim komunikuje się w 

organizacjach

     Komunikowanie się w organizacjach jest celowe. Można twierdzić, że 

w  organizacjach  komunikuje  się  „każdy  z  każdym”  i  „wszyscy  ze 
wszystkimi”.

      W praktyce spotykamy kontakty interpersonalne między nadawcą i 

odbiorcą komunikaty:

      - kierownik – pracownik,
      - pracownik – kierownik,
            -  kierownik  –  przedstawiciel  grupy  zadaniowej,  rady,  komitetu, 

komisji, itp.

      - kierownik – przedstawiciel grupy formalnej i nieformalnej tzw. Grup
        interesów,
      - kierownik – przedstawiciel zespołu  decyzyjnego, doradczego 
        i koordynacyjnego

            Nie  jest  możliwa  działalność  organizacji  bez  komunikowania  się 

między  członkami organizacji.

background image

Kształtowanie sieci komunikacyjnej

          Sieć  komunikacyjna  to  wzorzec,  w  jaki  układa  się 

komunikacja  zachodząca  pomiędzy  członkami    grupy.  L.  R. 
Bittel  przedstawia  przykłady  sieci  w  pięcioosobowych   
grupach.

-  
Menadżer


Pracownik

background image

Typy sieci komunikacyjnej 

Łańcuch

schemat

background image

Typy sieci komunikacyjnej 

-  Y

schemat

background image

Typy sieci komunikacyjnej 

–  „Koło od 

wozu”

schemat

background image

Typy sieci komunikacyjnej 

-  Krąg

schemat

background image

Typy sieci komunikacyjnej 

– Pajęczyna 

(każdy z każdym)

schemat

background image

Typy sieci komunikacyjnej –  

telefon 

schemat

background image

Typy sieci komunikacyjnej 

-  

Komunikacja liniowa

schemat

background image

Typy sieci komunikacyjnej – 

Zmodyfikowane „Koło od wozu”

schemat

background image

Typy sieci komunikacyjnej – 

Zmodyfikowany krąg

schemat

background image

Typy sieci komunikacyjnej

• Sieci scentralizowane -  

łańcuch, Y i „koło od wozu

”  -  

przełożeni zachowują kontrolę informacji, są to sieci szybkie 
i elastyczne. Są to sieci ograniczone.

• Sieci zdecentralizowane – 

krąg i pajęczyna 

 - pozwalają 

na  swobodną  wymianę  informacji  w  ramach  całej  grupy. 
Zadaniem menedżera  jest ułatwienie  wymiany informacji, 
a  nie  jej  kontrolowanie.  Są  to  sieci  otwarte  lub 
nieograniczone.

background image

Przeszkody w skutecznym 

komunikowaniu się

            Często  występują    przeszkody  w  skutecznym 

komunikowaniu  się  w  organizacji.  Komunikowanie  się 
miedzy ludźmi jest utrudnione ponieważ zbiorowość ludzka i 
zbiorowość 

organizacji 

jest 

bardzo 

zróżnicowana. 

Zróżnicowanie  to  wynika  z  poziomu  wykształcenia, 
umiejętności  fachowych,  doświadczeń,  przemęczenia  i 
braku nawyku słuchania.

            R.W.  Griffin  przytacza  bariery  skutecznej  komunikacji  . 

Do  czynników  zakłócających  proces  komunikowania  się 
zalicza  się  cechy  nadawcy,  cechy  odbiorcy,  dynamikę 
interpersonalną,  i czynniki po stronie otoczenia.

background image

Bariery skutecznej komunikacji

tabela

Cechy nadawcy

- Sprzeczne lub niespójne sygnały
- Niewiarygodność w przedmiocie wiadomości
- Niechęć do komunikowania się

-Cechy odbiorcy

- Brak nawyku słuchania
- Uprzedzenia w przedmiocie wiadomości

-Dynamika interpersonalna pomiędzy 

nadawcą i odbiorcą

-  Semantyka
- Różnice statutu lub władzy
-  Różnica percepcji

-Czynniki po stronie otoczenia

-  Szumy
-- Przeciążenie

background image

Bariery skutecznej komunikacji

      

            Komunikacja  jest  procesem  społecznym.  Odbiorca 

przekazu  musi  przekaz  zrozumieć    i  po  odpowiedniej 
interpretacji 

podjąć 

właściwe 

decyzje 

zgodne 

oczekiwaniami  przekazującego  informację.  Szumy  i 
przeciążenia  tj.  występujące    zniekształcenia  komunikatu 
zostają  często  likwidowane  kiedy  następuje  sprzężenie 
zwrotne  w  komunikowaniu  się(  dwustronna  komunikacja). 
Nadawca  otrzymując  odpowiedź  może  zweryfikować 
prawdziwość i dokładność własnego przekazu.

background image

Przezwyciężanie barier komunikowania 

sie

            Dobry  menedżer  docenia  sprawne    i  dokładne 

komunikowanie  się    w  organizacji  i  wpływa  na  poprawę 
systemu  komunikowania  się.  Jedną  z  form  poprawy   
komunikacji  kierownictwa  organizacji  z  personelem  jest 
krążenie 

(obchody) 

kierownika 

po 

wydziałach 

stanowiskach  pracy  w  celu  osobistego  poznania  poglądów 
pracowników dotyczących funkcjonowania organizacji.

background image

Techniki poprawy skuteczności 

komunikacji

tabela

Techniki dla nadawcy

Sprzężenie  zwrotne
Świadomość języka i znaczenia
Zachowanie wiarygodności
Wrażliwość na potrzeby odbiorcy

Techniki dla odbiorcy

Rozwijanie umiejętności słuchania
Wrażliwość na potrzeby odbiorcy

Techniki dla nadawcy i odbiorcy

Śledzenie losów informacji
Regulacja przepływu informacji
Zrozumienie bogactwa różnych środków przekazu

background image

Techniki poprawy skuteczności 

komunikacji

            R.W.  Griffin  techniki  przezwyciężania  barier 

komunikowania  się  podzielił  na  techniki  oddzielne  dla 
nadawcy i oddzielne dla odbiorcy oraz łącznie dla odbiorcy i 
nadawcy.  Menedżer  nadawca  powinien  być  wiarygodnym 
ekspertem    w  danej  dziedzinie  i  właściwie  wykorzystywać 
obustronną komunikacje.


Document Outline