Zmiany zachodzące 

w organizmie 

kobiety podczas 

ciąży

Organizm matki dostosowuje się 

do zmian uwarunkowanych 

rozwojem płodu. Zmiany 

spowodowane są działaniem 

płodu i hormonów łożyska.

 

 

Zmiany ciążowe w narządach 
płciowych – macica, szyjka 
macicy:



Ciężar macicy zwiększa się 20-krotnie, 
osiąga nawet 1 kg



Pojemność macicy zwiększa się do kilku, a 
nawet kilkunastu litrów 



W czasie ciąży kształt macicy zmienia się



Szyjka macicy dojrzewa: staje się 
rozpulchniona, zmienia swoje położenie, 
skraca się 

 

 

Zmiany ciążowe w 
narządach płciowych - 
pochwa i srom:



Następuje zmiana środowiska 
biochemicznego pochwy



Zwiększa się ilość wydzieliny 
pochwowej oraz zmienia się jej wygląd



Srom ciężarnej staje się obrzęknięty i 
przebarwiony, mogą pojawić się żylaki 
sromu

 

 

Zmiany ciążowe w 
narządach płciowych - 
jajnik:



Zwiększa swoją objętość



Ciałko żółte miesiączkowe zmienia się w 
żółte ciałko ciążowe



Żółte ciałko ciążowe zanika po 12 t.c. 
Jego hormonalną funkcję przejmuje 
stopniowo łożysko

 

 

Zmiany ciążowe w 
gruczołach sutkowych:



Pojawia się uczucie obrzmienia gruczołów 
sutkowych



Zwiększa się  objętości sutków



Na początku II-go trymestru następuje 
rozrost komórkowy, przekrwienie sutków, 
wstępna laktogeneza



W III-m trymestrze - miejscowe 
wydzielanie młodziwa (siary)

 

 

Zmiany ciążowe w 
obrębie skóry:



W wyniku podwyższonego poziomu 
estrogenów i progesteronu w osoczu 
następuje wzmożone wydzielania 
melanotropiny warunkujące zwiększenie 
ilości oraz objętości melanocytów



Zwiększa się przebarwienie skóry 



Skóra zwiększa swą elastyczność

 

 

Zmiany ciążowe w 
obrębie skóry:



Zmiany naczyniowe - następuje 
rozszerzenie naczyń krwionośnych 
(wskutek podwyższonego stężenia 
estrogenów)



Rozstępy skórne - pojawiają się w 
drugiej połowie ciąży na skórze 
brzucha, sutków, bioder oraz ud

 

 

Zasadnicze zmiany w 

Zasadnicze zmiany w 

układzie oddechowym 

układzie oddechowym 

podczas ciąży:

podczas ciąży:



Wzrost wentylacji minutowej, zużycia 

tlenu, wdechowej pojemności płuc, 

zmniejszenie oporu dróg oddechowych



Nie zmienia się pojemność życiowa i 

pojemność całkowita płuc

 

 



Zwiększenie objętości krwi krążącej 
mniej więcej o 40%



Objętość wyrzutowa serca zwiększa się 
do 6 l/min 



Częstotliwość uderzeń serca zwiększa 
się  o około 20 uderzeń/min



Całkowity opór obwodowy zmniejsza się

Zmiany w układzie 
krążenia zachodzące 
podczas ciąży:

Zmiany w układzie 
krążenia zachodzące 
podczas ciąży:

 

 

Zmiany w układzie krążenia 
zachodzące podczas ciąży:

Zmiany w układzie krążenia 
zachodzące podczas ciąży:



Wzrost kurczliwości mięśnia sercowego    
                  i powiększenie  lewej komory



Wzrost pracy serca związany ze 
spadkiem pojemności życiowej płuc  
przy  jednoczesnym wzroście 
zapotrzebowania na tlen



Nasilenie procesów metabolicznych i 
wzrost zapotrzebowania na tlen samego 
mięśnia sercowego

 

 

Hyperwolemia:



Związana jest ze wzrostem objętości 

osocza pod wpływem:



działania układu renina-angiotensyna-aldosteron



zwiększonej aktywności hormonów



Zatrzymanie wody w ustroju w ilości 6 do 8 

litrów



Mniejszy o 10% przyrost erytrocytów w 

stosunku do objętości osocza



Obserwuje się:



obniżenie wartości hematokrytu do 33-38%



obniżenie wartości hemoglobiny do 11-12g/dl

 

 

Zmiany ciążowe w 
układzie krwiotwórczym:



Powiększenie ogólnej liczby erytrocytów o 
15-20%



Wzrost liczby leukocytów do 10-15 tys. 



Istnieje tendencja do nadkrzepliwości krwi



Zmiana stosunku albumin do globulin

 

 

 

Zmiany ciążowe w układzie 
immunologicznym:



Obniżenie odpowiedzi komórkowej



Wzrost odpowiedzi humoralnej



Spadek odporności przeciw wirusom i 
pasożytom wewnątrzkomórkowym



Wzrost tolerancji przeszczepów

 

 

Zmiany ciążowe w 
układzie pokarmowym:



Przesunięcie ku górze i na boki jelit i żołądka 
poprzez rosnącą macicę



Spowolnienie motoryki błony mięśniowej 
przewodu pokarmowego 

>

 

zaburzenia czynności 

zwieraczy i cofanie się treści żołądka do przełyku



Zwiększone wydzielanie gruczołów ślinowych i 
spowolnienie ruchów robaczkowych 

> lepsze 

trawienie i wchłanianie treści pokarmowej 



Jama ustna - częsta skłonność do obrzęku i 
krwawień z dziąseł

 

 

Zmiany ciążowe w 
układzie pokarmowym:



Ograniczona czynność perystaltyczna 
jelita grubego - zaparcia



Zwiotczenie ścian pęcherzyka 
żółciowego i zagęszczenie żółci - 
kamienie żółciowe



Wątroba wytwarza większą ilość globulin 
i czynników krzepnięcia



Możliwy zastój żółci w przewodach 
wewnątrzwątrobowych (cholestaza) 

 

 

Zmiany ciążowe w 
czynności nerek i dróg 
moczowych:



Zwiększony przepływ krwi



Zwiększone przesączanie kłębkowe



Zwiększona resorpcja zwrotna sodu i wody



Częstsze oddawanie moczu



Poszerzenie kielichów i miedniczek 
nerkowych oraz moczowodów

 

 

Przemiana materii w 
ciąży:



Ciężar ciała kobiety ciężarnej wzrasta mniej 
więcej o 15%



Dzienne zapotrzebowanie kaloryczne pod koniec 
ciąży jest o ok. 500 kcal większe niż na początku



Metabolizm przestrojony na zużycie tłuszczów 
oraz „oszczędzanie” glukozy i aminokwasów 



Mechanizmy regulujące gospodarkę 
substancjami odżywczymi u płodu 
usytuowane są między innymi w łożysku

 

 

Przemiana materii w 
ciąży:



Istotne zmiany  w gospodarce 
węglowodanowej



Nieznaczne zmniejszenie tolerancji glukozy



Zmianie ulega insulinowrażliwość ciężarnej



Wzrasta ogólne stężenie lipidów 



Stężenie trójglicerydów w ciąży może 
wzrastać dwa i więcej razy

 

 

28.03.2011



Dziękuję za uwagę

Konstancja Stuła 19L