background image

 

 

Diagnostyka chorób 

wątroby i dróg żółciowych 

M.Pierścińska

background image

 

 

background image

 

 

Diagnostyka wątroby

Dobrze zebrane wywiady z 
pacjentem, to 90% rozpoznania!
 
(wywiady przebytej żółtaczki 
zakaźnej, nadużywanie alkoholu, 
napadowe bóle brzucha, stany 
podżółtaczkowe….)

background image

 

 

Diagnostyka wątroby c.d.

Badania biochemiczne dostarczają informacji 

o sprawności lub o uszkodzeniu komórki 

wątrobowej.

O niedomodze komórki wątrobowej 
świadczy spadek stężenia białek 
wytwarzanych przez wątrobę : albumin, 
fibrynogenu, cholinoesterazy, protrombiny, 
cholesterolu, lipoprotein.

 

background image

 

 

Diagnostyka wątroby c.d.

O upośledzeniu metabolizmu i wydalania 

wątrobowego mówią nam: oznaczenie 

stężenia bilirubiny z frakcjami, próby 

obciążeniowe z galaktozą, bromsulfaleiną.

Dowodem uszkodzenia integralności 

komórek wątrobowych jest wzrost 

aktywności osoczowej aminotransaminaz 

(AspAT i AlAT), dehydrogenazy mleczanowej 

(LDH), fosfatazy zasadowej (ALP), 

glutamylotranspeptydazy (GGTP)  

Przeciwciała przeciwnowotworowe

background image

 

 

rodzaj 

uszkodzenia

wzrost 

poziomu 
AspAT AlAT

wzrost 

poziomu 
ALP

wydłużenie 

czasu 
protromb.

ostra 
martwica

zwykle 
znaczny

obecny,ale 
łagodny

wydłużony przy 
niewydolności

uszkodzenie 

przewlekłe

umiarkowany 

do znacznego

często 

obecny, ale 
łagodny

wydłużony przy 

niewydolności

cholestaza

często 

obecny, ale 
łagodny

umiarkowany 

do znacznego

Wydłużony przy 

zaburzonym 
wchłanianiu wit 
K (biegunki tł) 

nacieczenie

często 
obecny, ale 

łagodny

często 
obecny, ale 

łagodny

rzadko 
obserwowany

niewydolność zależy od 

choroby 
podstawowej

zależy od 
choroby 
podstawowej

często obecny, 
ale łagodny

background image

 

 

Badania obrazowe

Laparaskopia – wziernikowanie jamy 
otrzewnej – oglądanie powierzchni 
wątroby, różnicowanie żółtaczek, 
marskości,guzów

Scyntygrafia wątroby z użyciem 
gammakamery – diagnostyka guzów i 
torbieli

Ultrasonografia – „dla wszystkich”

background image

 

 

background image

 

 

background image

 

 

background image

 

 

background image

 

 

background image

 

 

Badania obrazowe

Tomografia komputerowa – z lub bez 
środków kontrastujących

Rezonans magnetyczny

Angiografia – celiakografia

Splenoportografia

Biopsja punkcyjna

background image

 

 

background image

 

 

Badania w ostrych zapaleniach 
wątroby

Badanie antygenów: Hbs, HCV, HA, 
HD, HE

Badanie stężeń immunoglobulin

Oznaczenie cholinesterazy 

background image

 

 

Drogi żółciowe - fizjologia

Podział dróg żółciowych:

wewnątrzwątrobowe – początek to 

włosowate kanaliki żółciowe – kanaliki 

Heringa – przewodziki między-zrazikowe – 

przewody żółciowe płatowe – przewód 

wątrobowy lewy i prawy 

zewnątrzwątrobowe - przewód żółciowy 

wspólny + przewód pęcherzykowy – 

pęcherzyk żółciowy (V ok.50ml).

Zakończenie w brodawce Vatera – zwieracz 

Oddiego

background image

 

 

background image

 

 

Żółć:

Wydzielana przez hepatocyty 2d50-

1100ml/dobę

Magazynowana w pęcherzyku żółciowym 

między posiłkami

Wyrzut z pęcherzyka ok.30min po przyjęciu 

posiłku na skutek wydzielanej 

cholecystokininy i pobudzeniu nerwów 

błędnych.

Skurcz pęcherzyka = rozkurcz zwieracza 

Oddiego

background image

 

 

background image

 

 

Kamica żółciowa 

Kamica żółciowa- tworzenie się złogów w 
pęcherzyku żółciowym i/lub drogach 
żółciowych

Precypitacja nierozpuszczalnych składników 
żółci: cholesterolu, bilirubiny, barwników 
żółciowych, soli kw. żółciowych i białek

Czynniki ryzyka: genetyka, płeć żeńska, 
wiek, HTZ, cukrzyca, otyłość, 
hipertrójglicerydemia,jatrogenne(fibraty), 
wahania masy ciała, mukowiscydoza

background image

 

 

Kamica żółciowa cd

Wywiady: ostry ból brzucha, w prawym 
podżebrzu, promieniowanie do prawej 
łopatki, po tłustych pokarmach, nudności, 
wymioty, wzdęcia brzucha

Badanie przedmiotowe: bolesność 
palpacyjna w okol. podżebrowej,  objaw 
Chełmońskiego, ograniczony obszarem 
objaw Blumberga, czasami wyczuwalny 
powiększony pęcherzyk

background image

 

 

Kamica żółciowa cd. 

Badania laboratoryjne: wzrost AspAT, AlAT, ALP, 

GGTP, hiperbilirubinemia, wzrost lipazy, amylazy

Badania obrazowe:

1.

 usg jamy brzusznej

2.

Rtg brzucha- tylko gdy zwapniałe złogi lub 

„pęcherzyk porcelanowy”

3.

Tomografia komputerowa jamy brzusznej

4.

ECPW –wsteczna duodenopankreatygrafia

5.

MRCP

6.

EUS

7.

Scyntygrafia dróg żółciowych

background image

 

 

Nowotwory dróg żółciowych

Usg

CT

MR

Cholangiografia śródoperacyjna

ECPW

background image

 

 

Różnicowanie żółtaczek

objawy

żółtaczka 

miąższowa

żółtaczka 

mechaniczna

odbarwiony stolec

nie

przy pełnej 

obturacji

urobilinogen w 

moczu

wzmożony

nie występuje

stężenie 

cholesterolu w 

osoczu

prawidłowe

zwykle zwiększone

aktywność ALP w 

osoczu

nieznaczne 

zwiększona

bardzo wzmożona

aktywność AlAT

bardzo zwiększona nieznacznie 

powiększona

background image

 

 

Różnicowanie żółtaczek c.d.

objawy

żółtaczka 

miąższowa

żółtaczka 

mechaniczna

testy zmętnienia 
surowicy

dodatnie

ujemne

stężenie żelaza w 
osoczu

zwiększone

normalne

barwa wątroby w 
laparoskopii

różne odcienie 
czerwieni

zielona

background image

 

 


Document Outline