Neurologia, wykład V 26.03.08

• Guzy mózgu

• największa zachorowalność na guzy mózgu na obszarach: USA, Brazylii i Europy

• histologiczna klasyfikacja (wg WHO)

• ocena patologiczna:

• guzy o niskiej złośliwości

• guzy o wysokiej złośliwości

• ocena radiologiczna:

• guzy nie wzmacniające się po kontraście

• guzy wzmacniające się po kontraście

• ocena neurochirurgiczna:

• guzy miękkie (łatwiejsze do operacji)

• guzy twarde (trudne do usunięcia, nie da się odessać)

• rodzaje złośliwości:

• złośliwość histologiczna - ocena cech mikroskopowych (atypii komórkowej, podziałów komórkowych, naciekania, zmian naczyniowych, martwicy - bardzo złośliwe guzy)

• złośliwość biologiczna - szybki rozrost, krwawienie do guza, naciekanie

• złośliwość kliniczna

• stopnie złośliwości:

• - guzy łagodne

• - guzy łagodne - wolno rosnące

• - guzy anaplastyczne

• - guzy złośliwe - martwica

• ogólne aspekty kliniczne:

• postępujący deficyt neurologiczny (68%)

• niedowłady, osłabienie motoryki (45%)

• bóle głowy (54%)

• napady padaczkowe (26%)

• bóle głowy:

• bóle głowy związane są z podwyższeniem ICP lub bez podwyższenia ICP - 50%

• nasilają się podczas kaszlu, wysiłku, pochylania - 30%

• związane z nudnościami i wymiotami - 40%

• mogą być podobne do napięciowych bólów głowy

• etiologia:

• podwyższona ciasnota wewnątrzczaszkowa

• efekt masy

• wodogłowie

• efekt masy związany z obrzękiem

• efekt masy związany z krwawieniem do mózgu

• naciekanie lub ucisk ośrodków unerwionych czuciowo:

• okostna

• ściany naczyń

• opona twarda

• guzy tylnego dołu czaszkowego:

• wzrost ciasnoty wewnątrzczaszkowej z powodu wodogłowia (objawy):

• bóle głowy

• nudności, wymioty

• obrzęk tarcz nerwów wzrokowych

• zaburzenia chodu

• zawroty głowy

• podwójne widzenie

• objawy związane z lokalizacja guza:

• półkula móżdżku - bezład kończyn, dysmetria, drżenia zamiarowe

• robak móżdżku - chód na szerokiej podstawie, bezład kończyn, zataczanie się

• pień mózgu - uszkodzenia nerwów czaszkowych, oczopląs obrotowy lub pionowy

• gdy trójdzielny podrażniony - neuralgia, ból

• guzy nadnamiotowe:

• objawy związane z ciasnota wewnątrzczaszkową:

• efekt masy guza i towarzyszący obrzęk

• zablokowanie krążenia płynu mózgowo-rdzeniowego, wodogłowie, rzadko torbiel koloidowa

• objawy ubytkowe:

• niszczenie miąższu mózgu przez naciekanie

• niszczenie poprzez ucisk, obrzęk, krwawienie

• ucisk nerwów czaszkowych

• bóle głowy

• napady padaczkowe

• zaburzenia psychiczne

• objawy sugerujące TIA lub udar mózgu (z powodu zamknięcia naczynia przez komórki nowotworowe lub krwawienia do guza)

• guzy przysadki (zaburzenia endokrynologiczne, udar przysadki, płynotok masowy) (!)

• pierwotne guzy mózgu (glejaki):

• gwiaździaki - 12000 przypadków rocznie w USA, (bardzo duża torbiel)

• czynniki ryzyka - linie wysokiego napięcia, telefonia komórkowa itp.

• rozwój glejaków:

• z komórek gleju gwiaździstego

• z komórek gleju skąpowypustkowego (skapodrzewiak)

• z komórek gleju wyściółkowego (wyściółczak)

• nowotwory glejowe mieszane

• etiologia:

• dziedziczenie (oponiaki, gwiaździaki, włókniakonerwiaki)

• pochodzenie z pozostałości komórek embrionalnych (czaszkogardlaki,...)

• rozwój guza z komórek listków zarodkowych (torbiel naskórkowa i skórzasta - elementy epidermoidalne)

• urazy (oponiaki)

• promieniowanie jonizujące (glejaki, oponiaki)

• wirusy (chłoniaki)

• czynniki karcinogenne (linie wysokiego napięcia, telefony komórkowe, węglowodory)

• wolne rodniki

• patologia:

• angiogeneza - szybkie namnażanie się nowych naczyń

• niepohamowany rozrost

• inwazyjność

• zdolność do migracji

• glejak wilopostaciowy - największa złośliwość, 3-7 dekada życia, średni wiek wystepowania - niska złośliwość (11 lat, inne AA - 46 lat, GBM - 56 lat), średnie przeżycia - LGA - 7-10 lat