plik

- 1 -

Zintegrowany Systemu Zarządzania

w Kompanii Węglowej SA

w pytaniach i odpowiedziach

Katowice, wrzesień 2014 r.

SPIS TREŚCI

OBJAŚNIENIA WYBRANYCH POJĘĆ. ................................................................................................ 2

CO TO JEST ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA? ................................................................... 4

W JAKIM CELU WDROśONO ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA? ........................................... 5

CO DAJE ORGANIZACJI UZYSKANIE CERTYFIKATÓW JAKOŚCI, BEZPIECZEŃSTWA I
ŚRODOWISKOWEGO? .................................................................................................................... 5

JAKIE KORZYŚCI PRZYNOSI KOMPANII WĘGLOWEJ S.A. WDROśONY ZSZ? ...................................... 6

JAKIE KORZYŚCI Z WDROśENIA ZSZ MAJĄ PRACOWNICY KOMPANII WĘGLOWEJ S.A.? .................... 6

JAKIE SĄ OBOWIĄZKI PRACOWNIKÓW ORGANIZACJI, KTÓRA POSIADA WDROśONY ZSZ? .............. 6

KOGO DOTYCZY ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA? ............................................................. 6

KTO ODPOWIADA W ODDZIALE KW S.A. ZA JAKOŚĆ JEGO WYROBÓW? .......................................... 7

KTO ODPOWIADA W ODDZIALE KW S.A. ZA DZIAŁALNOŚĆ ŚRODOWISKOWĄ? ................................ 7

KTO ODPOWIADA W ODDZIALE KW S.A. ZA POPRAWĘ WARUNKÓW BHP? ...................................... 7

W JAKI SPOSÓB FUNKCJONUJE DOKUMENTACJA ZSZ W KW S.A.? .................................................. 7

CO ZNAJDUJE SIĘ W DOKUMENTACJI ZSZ? .................................................................................... 7

JAKIE PROCESY, PROCEDURY I INSTRUKCJE WŁĄCZONE ZOSTAŁY DO ZINTEGROWANEGO SYSTEMU
ZARZĄDZANIA? ............................................................................................................................. 8

KTO NADZORUJE PRZEBIEG PROCESÓW W KWSA S.A.? .................................................................. 9

W JAKI SPOSÓB MOśNA ZAPOZNAĆ SIĘ Z DOKUMENTACJĄ ŚRODOWISKOWĄ? .............................. 9

W JAKI SPOSÓB MOGĘ ZAPOZNAĆ SIĘ Z DOKUMENTACJĄ BEZPIECZEŃSTWA I HIGIENY PRACY? ...10

ZA CO ODPOWIADAJĄ POSZCZEGÓLNI UCZESTNICY ZSZ W KW S.A.? ...........................................11

CZY ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA TO SPOSÓB KONTROLI? ...........................................11

CZY ZSZ JEST SYSTEMEM ZBIUROKRATYZOWANYM? .....................................................................11

- 2 -

PoniŜsza broszura informacyjna została opracowana z myślą o wszystkich pracownikach

Kompanii Węglowej S.A. w celu umoŜliwienia szybkiego dostępu do informacji, które pozwolą uzyskać
odpowiedzi  na  najczęściej  pojawiające  się  pytania  dotyczące  Zintegrowanego  Systemu  Zarządzania.
Całość  przygotowano  w  formie  zadawanych  pytań  i  udzielanych  na  nie  odpowiedzi,  które  to  mogą
okazać się dla wielu oczywiste i proste.
JednakŜe  celem  postawienia  tych  pytań  było  sprowokowanie  do  zastanowienia  się  nad  sposobem
wykonywania codziennych obowiązków w ramach Zintegrowanego Systemu Zarządzania.
Bywa tak, Ŝe jesteśmy tak bardzo przyzwyczajeni do pewnych działań oraz schematów postępowania,
Ŝe korzystając z nich nie zdajemy sobie sprawy, Ŝe one tak naprawdę istnieją. Dopiero głośno zadane
pytanie zmusza nas do refleksji i zastanowienia się:

„przecieŜ ja wiem jak wykonywać swoją pracę, ja to umiem, ja to robię, ale czy na pewno robię
to właściwie?”

Objaśnienia wybranych pojęć.

Co to jest ORGANIZACJA?

Organizacja to publiczna lub prywatna firma, spółka, korporacja, przedsiębiorstwo, organ władzy lub
instytucja, albo jakakolwiek ich część lub kombinacja, samodzielna lub nie, o własnych zadaniach
i administracji.

Kto to jest KLIENT?

Klient to odbiorca, nabywca, konsument – osoba lub organizacja, która otrzymuje wyrób. Wyrobem
oferowanym klientowi moŜe być produkt lub usługa.
W przypadku Kompanii Węglowej S.A. klientami są:
- Odbiorcy indywidualni węgla (drobnica),
- Energetyka zawodowa,
- Odbiorcy instytucjonalni,
- Kopalnie, na terenie których Zakłady wykonują specjalistyczne roboty górnicze.

Co to jest Aspekt Środowiskowy?

Aspekty środowiskowe są to wynikające z działalności firmy działania bądź zdarzenia, które wpływają
bądź  mogą  wpływać  na  środowisko.  Aspekt  jest  przyczyną  naszych  dalszych  czynności,  a  wpływ
stanowi jego skutek.
W  ramach  ZSZ  zostały  określone  aspekty  środowiskowe,  tj.  elementy  działalności  firmy,  które  mogą
oddziaływać  na  środowisko,  np.  wytwarzanie  odpadów,  zuŜycie  energii  elektrycznej,  zuŜycie  wody,
zuŜycie  paliw  na  potrzeby  transportu.  Zidentyfikowane  aspekty  zostały  poddane  ocenie,  w  wyniku
której wyznaczono aspekty znaczące.
Dla  tych  aspektów  opracowano  programy  środowiskowe,  czyli  plany  działań,  które  mają  na  celu
zmniejszenie negatywnego oddziaływania tych aspektów na środowisko.

Co to jest proces?

Proces to zestaw wzajemnie powiązanych lub wzajemnie oddziaływujących działań, które przetwarzają
nakłady na wyniki, czyli przekształcają wejścia w wyjścia. Innymi słowy proces to powiązane ze sobą
czynności zmierzające do osiągnięcia celu poprzez wykonanie określonych zadań z wykorzystaniem
określonych zasobów.

Czym jest procedura?

Procedura to jednoznacznie i szczegółowo ustalony sposób przeprowadzenia działania lub procesu.
Procedura daje odpowiedź na pytania:
- KTO – jest odpowiedzialny za realizację określonego procesu/działania;
- CO – ma być zrealizowane, jaka czynność wykonana;
- KIEDY – ma być zrealizowane dane działanie;
- NA JAKIEJ PODSTAWIE - ma być zrealizowane dane działanie – jaka decyzja lub jaki dokument to
powodują.

- 3 -

Kto jest dostawcą w rozumieniu normy ISO?

Dostawca (wykonawca) - organizacja lub osoba, która dostarcza wyrób/usługę (dostawcy materiałów,
Zakłady Energetyczne, firmy szkoleniowe, itp.)

Czym jest wyrób?

Wyrób to wynik działań lub procesów. Wyrób moŜe obejmować usługę, przedmiot materialny, materiał
wytwarzany w procesach ciągłych, wytwór intelektualny albo stanowić ich kombinację. Wyrób moŜe
być materialny (produkt - np. węgiel, przebudowywane wyrobisko), niematerialny (usługa - np. wiedza
lub koncepcje) albo stanowić ich kombinację.

Co to jest audit?

Audit jest to niezaleŜny proces prowadzony w celu potwierdzenia – sprawdzenia (na podstawie
uzyskanych dowodów) zgodności działania firmy z określonymi wytycznymi, np. normą ISO, prawem
czy procedurami i instrukcjami wewnętrznymi.

Co to jest niezgodność?

Niezgodność to brak spełnienia wymagania (normy, ustawy, aktu wewnętrznego itp.)

Co to jest ryzyko zawodowe?

Ryzyko zawodowe to prawdopodobieństwo wystąpienia niepoŜądanych zdarzeń związanych
z wykonywaną

pracą

powodujących

straty,

szczególności

wystąpienia

u pracowników

niekorzystnych skutków zdrowotnych w wyniku zagroŜeń zawodowych występujących w środowisku
pracy lub sposobu wykonywania pracy.

Co ma na celu ocena ryzyka zawodowego?

Ocena ryzyka zawodowego ma na celu sprawdzenie czy występujące na stanowisku pracy zagroŜenia
zostały rozpoznane, a dobrana profilaktyka jest właściwa, i czy po jej zastosowaniu ryzyko jest
dopuszczalne.

Kto ocenia ryzyko zawodowe?

Ryzyko zawodowe ocenia Zespół ds. oceny ryzyka zawodowego w składzie:
Pracownik Zespołu BHP/Zespołu Zarządzania Bezpieczeństwem Pracy, Kierownik komórki
organizacyjnej, której dotyczy ocena ryzyka, ZSIP/OSIP, Osoba zatrudniona w komórce
organizacyjnej, której dotyczy ocena ryzyka.

Co zawiera karta oceny ryzyka zawodowego?

Karta  oceny  ryzyka  zawodowego  zawiera  wszystkie  zagroŜenia  i  ich  skutki,  prawdopodobieństwo
wystąpienia  zagroŜenia,  ocenione    ryzyko  zawodowe,  a  takŜe  środki  profilaktyczne  obniŜające  to
ryzyko oraz wielkość i dopuszczalność ryzyka  po zastosowaniu tej profilaktyki.

Jak podzielono zagroŜenia występujące na stanowiskach pracy?

czynniki mierzalne szkodliwe (np. hałas, zapylenie, wibracje),

czynniki uciąŜliwe (np. wymuszona pozycja ciała, wysoka lub niska temperatura),

zagroŜenia

wypadkowe

(np.

potknięcie,

uderzenie

bryłami

skał,

poraŜenie

prądem,

upadek z wysokości, pochwycenie ruchomymi częściami maszyn),

zagroŜenia naturalne (np. zagroŜenie metanowe, wybuch pyłu węglowego, tąpania, zagroŜenie
wodne).

Według jakiej metody w KW S.A. prowadzona jest ocena ryzyka zawodowego?

Ocena ryzyka zawodowego KW S.A. prowadzona jest w skali 3-stopniowej, według metody opisanej
w Polskiej Normie PN-N-18002. Ogólne wytyczne do oceny ryzyka zawodowego.

Jak jest określana wielkość i dopuszczalność ryzyka zawodowego oraz jakie są wynikające z jego
oceny zalecenia?

małe dopuszczalne - naleŜy zapewnić, Ŝe ryzyko pozostaje na tym samym poziomie,

średnie dopuszczalne – zaleca się podjęcie działań zmniejszających ryzyko zawodowe,

duŜe niedopuszczalne – praca nie moŜe być rozpoczęta do czasu obniŜenia ryzyka do poziomu

dopuszczalnego.

- 4 -

Kto powinien być zapoznany z kartą oceny ryzyka zawodowego?

Z kartą oceny ryzyka zawodowego zapoznawani są wszyscy pracownicy zatrudnieni na ocenionym
stanowisku pracy.

Co to jest Dokument Bezpieczeństwa?

Dokument bezpieczeństwa to podstawowy dokument systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną
pracy, stanowiący zbiór wewnętrznych regulacji umoŜliwiających ocenę ryzyka zawodowego oraz
stosowania środków profilaktycznych zmniejszających to ryzyko.

Co to jest zintegrowany system zarządzania?

System  Zarządzania  to  wszystko  to,  co  robimy  w  firmie  lub  co  powinniśmy  robić,  aby  efekt  naszej
pracy  prowadzonej  w  warunkach  bezpiecznych,  i  z  poszanowaniem  środowiska  naturalnego  był
satysfakcjonujący  dla  naszych  klientów  zarówno  zewnętrznych  jak  i  wewnętrznych.  Abyśmy  nie
marnotrawili czasu, zdrowia,  pieniędzy, materiałów, urządzeń robiąc coś, czego nikt od nas nie będzie
chciał kupić, lecz aby kupując raz, Klient chciał wrócić po więcej.
System  Zarządzania  to  odpowiednia  struktura  organizacyjna,  podział  odpowiedzialności  pomiędzy
pracowników  oraz  zasoby  (materialne,  finansowe,  ludzkie)  firmy,  które  są  niezbędne  do  zapewnienia
powtarzalnej  jakości  oraz  poszanowania  zdrowia  pracowników  przez  dąŜenie  do  rozpoznania
i ograniczania ryzyka zawodowego oraz poszanowania zasobów środowiska i dąŜenie do zapobiegania
zanieczyszczeniom.
Celem  sprostania  wymogom  rynku  oraz  poszczególnych  klientów  w

2004 roku

został wdroŜony

i certyfikowany w Kompanii Węglowej S.A. System Zarządzania Jakością, oparty na wymaganiach
normy „ISO 9001 Systemy zarządzania jakością. Wymagania.”
Po trzech latach w

2007 roku

połączono certyfikowany system z nowym Systemem Zarządzania

Środowiskowego opartym na normie „ISO 14001 Systemy zarządzania środowiskowego. Specyfikacja
i wytyczne stosowania.” tworząc tym samym Zintegrowany System Zarządzania.
W

2009 roku

Zarząd Kompanii Węglowej SA podjął decyzję o integracji funkcjonującego dotąd

autonomicznie w Kopalniach KW S.A. Systemu Zarządzania Bezpieczeństwem opartego o wymagania
normy „PN-N-18001 Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Wymagania”
z Zintegrowanym Systemem Zarządzania.

System Zarządzania Jakością

stawia na zadowolenie klienta poprzez spełnienie jego oczekiwań, zarówno tych z góry ustalonych,
jak tych których nie określił. Wymaga równieŜ pomiaru zadowolenia klienta;

wymaga udowodnienia, Ŝe Przedsiębiorstwo ciągle doskonali swoje działania we wszystkich
dziedzinach swego funkcjonowania, szczególnie w zakresie zarządzania;

wymaga udowodnienia, Ŝe przedsiębiorstwo dysponuje odpowiednimi zasobami do spełnienia
oczekiwań klienta: wykwalifikowanego personelu, narzędzi i urządzeń niezbędnych do naleŜytego
wykonywania prac;

wymaga stosowania i udokumentowania metod kontroli i weryfikacji.

NajwaŜniejszą cechą systemu jest osobista odpowiedzialność kaŜdego pracownika za wykonywaną
pracę, kaŜdy jest odpowiedzialny za zadowolenie klienta

Do głównych zadań wynikających z wdroŜenia

Systemu Zarządzania Środowiskowego

naleŜy:

wspomaganie działań związanych z ochroną środowiska i zapobieganiem zanieczyszczeniom
w sposób wywaŜony, z uwzględnieniem potrzeb społeczno – ekonomicznych;

identyfikacja elementów działalności firmy, które mogą oddziaływać na środowisko, oraz
zapobieganie niekorzystnemu oddziaływaniu na środowisko tych elementów;

doskonalenie działalności w zakresie minimalizacji oddziaływania firmy na środowisko;

pełna identyfikacja wymagań prawnych w obszarze ochrony środowiska oraz sprawowanie nadzoru
nad ich spełnieniem.

- 5 -

Istotnym obowiązkiem wynikającym z Systemu Zarządzania Środowiskowego jest zapewnienie
świadomości, Ŝe:

kaŜdy pracownik powoduje powstawanie aspektów środowiskowych i jest odpowiedzialny
za wykonywanie pracy z jednoczesnym poszanowaniem środowiska

np. poprzez prawidłową gospodarkę odpadami, ograniczanie nadmiernego zuŜycia energii elektrycznej
czy strat wody.

Główne zadania a jednocześnie korzyści wynikające z wdroŜenia

Systemu Zarządzania

Bezpieczeństwem i Higieną Pracy

to:

rozpoznawanie zagroŜeń i wprowadzanie działań zapobiegawczych przed wypadkiem, a nie po
wypadku,

redukcja strat wywołanych przez wypadki i choroby zawodowe,

przyspieszenie poprawy bezpieczeństwa i higieny pracy,

motywowanie wszystkich pracowników do bezpiecznej pracy,

wdroŜenie zasad określonych w Polskiej Normie PN-N-18001, zapewniających uporządkowane
i konsekwentne działania w zakresie ciągłej poprawy bhp.

W jakim celu wdroŜono zintegrowany system zarządzania?

Zintegrowany System Zarządzania pozwala między innymi bez przeszkód informować o przyjętej
strategii, kierunkach rozwoju firmy oraz utrzymać bieŜący kontakt z zainteresowanymi stronami.
Skutecznie wdroŜony System poprawia komunikację wewnętrzną i zewnętrzną i dzięki temu ogranicza
ilość nieprawidłowości spowodowanych błędnymi informacjami.
Główne cele wdroŜenia ZSZ:

dąŜenie

poprawienia

jakości,

efektywności

funkcjonowania

firmy,

usprawnienia

i zracjonalizowania przebiegu procesów wewnętrznych;

chęć udowodnienia otoczeniu, Ŝe jesteśmy firmą nowoczesną, oferującą takie wyroby jakich klient
oczekuje;

chęć zbudowania wizerunku firmy dbającej o środowisko, postępującej zgodnie z obowiązującymi
przepisami i działającej na rzecz minimalizacji negatywnych oddziaływań na środowisko;

zbudowanie świadomości wśród pracowników i osób pracujących w imieniu KW S.A., Ŝe prawidłowa
gospodarka odpadami oraz poszanowanie zasobów środowiskowych to nie tylko obowiązek prawny,
ale równieŜ świadoma decyzja i zaangaŜowanie kaŜdego nas;

dąŜenie do stałej poprawy stanu bezpieczeństwa i higieny pracy;

zapewnienie środków na rzecz inwestycji słuŜących doskonaleniu jakości, ochronie środowiska
i podnoszeniu bezpieczeństwa i higieny pracy;

WdroŜenie ZSZ jest korzystne m. in. z powodu chęci zmniejszenia przypadków składania reklamacji.
W  przeciwieństwie  do  jednorazowych  działań,  zastosowanie  systemowego  podejścia  do  zaistniałego
problemu pozwala na takie jego rozwiązanie, aby nie pojawił się on więcej w przyszłości.
WdroŜenie  ZSZ,  uzyskanie  i  utrzymanie  certyfikatu  jest  potwierdzeniem  dla  otoczenia,  Ŝe  w  firmie
dzieje  się  dobrze.  Certyfikat,  który  jest  niczym  innym  jak  pozytywną  opinią  niezaleŜnej  jednostki
certyfikującej  o  naszej  firmie,  ugruntowuje  naszą  pozycję  na  rynku  i  potwierdza  wiarygodność  na
arenie nie tylko Polski, ale równieŜ w skali europejskiej.
DąŜeniem  podczas  budowy  ZSZ  w  obszarze  Zarządzania  Środowiskowego  było  m.in.  wykształcenie
mechanizmów,  które  umoŜliwią  wyegzekwowanie  postępowania  podmiotów  zewnętrznych  zgodnie
z ustalonymi  w  KW  S.A.  zasadami.  Efektem  wdroŜenia  są  równieŜ  rozwiązania  umoŜliwiające
sukcesywne  budowanie  świadomości  środowiskowej  pracowników  KW  S.A.,  gwarantujące  aktywne
zaangaŜowanie w coraz skuteczniejsze zmniejszanie negatywnego oddziaływania na środowisko.

Co daje organizacji uzyskanie certyfikatów Jakości, Bezpieczeństwa i Środowiskowego?

Organizacje  mające  dobre  wyniki  i  osiągnięcia  dąŜą  do  tego,  aby  ocenił  je  ktoś  niezaleŜny
i potwierdził,  Ŝe  są  firmami  nowoczesnymi,  oferującymi  wyroby  i  usługi  na  najwyŜszym  poziomie,
spełniające  oczekiwania  klientów.  Firmy  te  liczą  teŜ  na  to,  Ŝe  moŜe  to  przynieść  im  większe  obroty
i zwiększyć  ich  udział  w  rynku.  Certyfikat,  potwierdzający  zgodność  wdroŜonego  Systemu
z wymaganiami  norm,  stanowi  wizytówkę  budującą  wiarygodność  Kompanii  Węglowej  S.A.  zarówno

- 6 -

pod  kątem  jakości  oferowanych  produktów  i  usług,  ciągłej  poprawy  bezpieczeństwa  dla  załogi,  jak
i oddziaływania  na  środowisko.  Certyfikat  jest  dowodem,  Ŝe  jesteśmy  zdolni  do  systematycznego
spełniania  wymagań  naszych  klientów  oraz  wymagań  prawnych,  przy  jednoczesnym  poszanowaniu
środowiska naturalnego.

Jakie korzyści przynosi Kompanii Węglowej S.A. wdroŜony ZSZ?

pokazanie otoczeniu firmy, Ŝe organizacja jest firmą nowoczesną, oferującą wyroby, jakich klient
oczekuje przy jednoczesnym poszanowaniu środowiska naturalnego oraz spełniając wymagania
prawne w tym zakresie;

osiągany wysoki poziom bezpieczeństwa pracy nie tylko przez spełnianie obowiązujących przepisów,
ale takŜe poprzez podnoszenie standardów i kompleksowe rozwiązywanie problemów
bezpieczeństwa pracy;

udoskonalenie  stosunków  wewnętrznych  firmy,  czyli  wprowadzenie  lepszej  kultury  organizacyjnej,
poprawienie  sprawności  działania,  racjonalizacja  kosztów,  zmniejszenie  kosztów  związanych
z wypadkami  przy  pracy,  koniecznością  ponoszenia  opłat  podwyŜszonych  oraz  kar  związanych
z korzystaniem ze środowiska;

ustalenie i usystematyzowanie kierunków działań i rozwoju organizacji zarówno pod kątem
dostarczanych wyrobów, jak i oddziaływania na środowisko.

umocnienie lub poprawa pozycji konkurencyjnej na rynku, a co za tym idzie efektywniejsze
realizowanie misji, skuteczniejsze wykorzystanie zasobów z poŜytkiem dla:

•

jakości produkowanych wyrobów i świadczonych usług;

•

poprawy bezpieczeństwa warunków pracy;

•

wszystkich stron zainteresowanych;

•

środowiska naturalnego.

Jakie korzyści z wdroŜenia ZSZ mają pracownicy Kompanii Węglowej S.A.?

Poza powyŜszymi korzyściami, które są korzyścią równieŜ dla pracownika (bezpieczna pozycja firmy na
rynku,  pewność  zatrudnienia  pracowników,  bezpieczniejsze  wykonywanie  pracy,  godziwe
wynagrodzenia),  pracownicy  zyskują  jasny  podział  kompetencji  uprawnień,  a  co  za  tym  idzie  praw
i obowiązków w procesie świadczenia pracy.
KaŜdy pracownik organizacji powinien wiedzieć:
-  CO ma zrealizować, jaką czynność wykonać;
-  KIEDY ma zrealizować dane działanie;
-  NA JAKIEJ PODSTAWIE ma zrealizować dane działanie – jaka decyzja lub jaki dokument to określa;
-  CZYM jest aspekt środowiskowy, jak moŜe wpływać na zmniejszanie negatywnego oddziaływania
   na środowisko podczas codziennej pracy;
-  W JAKI SPOSOB bezpiecznie wykonywać swoją pracę.
WdroŜenie  Zintegrowanego  Systemu  Zarządzania  powinno  skutkować  tym,  Ŝe  kaŜdy  w  firmie  wie,
jakie  ma  zadania,  za  co  odpowiada  i  jakie  są  jego  kompetencje,  a  pisemne  instrukcje  ułatwiają  mu
wykonywanie zadań.

Jakie są obowiązki pracowników organizacji, która posiada wdroŜony ZSZ?

Obowiązki pracowników organizacji, która posiada wdroŜony Zintegrowany System Zarządzania, nie
róŜnią się od obowiązków pracowników firmy, która takiego systemu nie posiada. Pracownicy muszą
mieć jednak świadomość, Ŝe:

za jakość produktów firmy odpowiedzialny jest kaŜdy;

za bezpieczne wykonywanie pracy odpowiedzialny jest kaŜdy;

kaŜdym swoim działaniem powodują powstawanie aspektów środowiskowych, zaś sposób
oddziaływania tych aspektów na środowisko zaleŜy od nich samych.

Kogo dotyczy zintegrowany system zarządzania?

Dotyczy on wszystkich pracowników pracujących w Oddziałach KW S.A., które są nim objęte.
Zintegrowany System Zarządzania obejmuje swoim zakresem następujące jednostki organizacyjne
Kompanii Węglowej S.A.:
- Centralę Kompanii Węglowej S.A.,
- Kopalnie,
- Zakład Remontowo Produkcyjny,

- 7 -

- Zakład Górniczych Robot Inwestycyjnych,
- Zakład Informatyki i Telekomunikacji.

Kto odpowiada w Oddziale KW S.A. za jakość jego wyrobów?

Za jakość odpowiadają

WSZYSCY

pracownicy firmy. Wyrób satysfakcjonujący klienta jest efektem

finalnym moŜliwym do osiągnięcia wtedy, gdy złoŜy się na niego rzetelna, solidna i pełna poczucia
obowiązku praca wszystkich pracowników.

Kto odpowiada w Oddziale KW S.A. za działalność środowiskową?

Za działalność środowiskową zgodną z wewnętrznymi ustaleniami w tym zakresie odpowiadają

WSZYSCY

pracownicy firmy. W związku z powyŜszym wszyscy pracownicy są zobowiązani do

przestrzegania ustaleń

zawartych w procedurach Zarządzania Środowiskowego, Programach

środowiskowych oraz instrukcjach wewnętrznych.

Kto odpowiada w Oddziale KW S.A. za poprawę warunków BHP?

Za poprawę warunków BHP i rozwój systemu zarządzania bezpieczeństwem pracy odpowiadają:

Pracodawca

wszyscy

pracownicy w ramach swoich kompetencji.

W jaki sposób funkcjonuje Dokumentacja ZSZ w KW S.A.?

Dokumentacja Zintegrowanego Systemu Zarządzania została udostępniona na stronach wewnętrznej
sieci informatycznej Kompanii Węglowej S.A. pod adresami przypisanymi dla kaŜdego Oddziału KW
S.A. objętego ZSZ (np.

http://isososnmako.ad.kwsa.pl

). Pracownicy mający dostęp do komputera

i sieci wewnętrznej naszej firmy logują się do systemu automatyczne lub podając identyfikator
(tj. małymi literami: imię i nazwisko) oraz domyślne hasło: „iso”. Po wejściu do serwisu moŜemy
zmienić hasło na swoje indywidualne.
W odniesieniu do

Zintegrowanego Systemu Zarządzania

i wymagań norm: ISO 9001, ISO 14001 oraz

PN-N-18001 opracowana została dokumentacja, której najwaŜniejszymi elementami w strukturze są:
* Polityka Zintegrowanego Systemu Zarządzania;
* Księga Zintegrowanego Systemu Zarządzania Kompanii Węglowej S.A.;
* Księgi Zintegrowanego Systemu Zarządzania kopalń/zakładów/ centrali;
* Księgi Procesów kopalń/zakładów/centrali;
* Procedury i instrukcje zintegrowanego systemu zarządzania;
* Wewnętrzne akty normatywne takie jak: Regulamin organizacyjny KW S.A., uchwały zarządu,
zarządzenia, regulaminy, instrukcje, procedury itp.;
* Inne dokumenty przywołane w procedurach i instrukcjach.
Dodatkowo Serwis DGA Quality poszerzony został o zakładki o nazwie „Zarządzanie Środowiskowe” –
tzw.

moduł DGA Eco

oraz

DGA BHP

. Przeznaczone są one do gromadzenia, zarządzania

i udostępniania  dokumentacji  systemowej  związanej  odpowiednio  z  obszarem  zarządzania
środowiskowego  i  zarządzania  bezpieczeństwem.  Po  otworzeniu  dokumentacji  moŜna  więc  wybrać
z menu  bocznego  opcję  „

Zarządzanie środowiskowe

” - wyświetli się nowy ekran z tabelką „Rejestr

aspektów” (tabela ta jest jedną z zakładek DGA Eco, na których opiera się dokumentacja
środowiskowa) lub moŜna wybrać zakładkę

DGA BHP

– wyświetli się nowy ekran z tabelką „Rejestr

kart oceny ryzyka” (tabela ta jest jedną z zakładek DGA BHP, na których opiera się dokumentacja
bezpieczeństwa).

Co znajduje się w dokumentacji ZSZ?

Polityka Zintegrowanego Systemu Zarządzania

odzwierciedla główne cele działalności Kompanii

Węglowej S.A. równieŜ w obszarze BHP i środowiskowym, uwzględniając rolę ZGRI, ZIT i ZRP.
Zgodnie z wymaganiami normy ISO 9001 dokument ten zapewnia, Ŝe:

odnosi się on do celów istnienia organizacji;

zawiera zobowiązanie do spełnienia wymagań i ciągłego doskonalenia skuteczności systemu
zarządzania;

tworzy ramy do ustanowienia i przeglądów celów jakości;

jest zakomunikowana i zrozumiała w całej organizacji;

est przeglądana pod względem jej ciągłej przydatności;

- 8 -

w odniesieniu do wymagań normy ISO 14001 dokument ten zapewnia, Ŝe:

est odpowiednia do skali oraz wpływów na środowisko działań, wyrobów i usług realizowanych

przez jednostki organizacyjne Kompanii Węglowej S.A.;

awiera zobowiązanie do spełnienia wymagań prawnych i innych związanych ze zidentyfikowanymi

aspektami środowiskowymi;

przestrzegane są obowiązujące przepisy prawa z uwzględnieniem sygnałów napływających
z zewnątrz, dotyczących naszej działalności,

uwzględnia się w planach działań zmierzających do ograniczenia ujemnego wpływu na środowisko,

stosuje się nowoczesnych rozwiązania i technologie umoŜliwiające zapobieganie zanieczyszczeniom
powstającym w wyniku prowadzonej działalności oraz dąŜy się do minimalizacji negatywnego
oddziaływania na środowisko,

efektywnie i racjonalnie wykorzystuje się zasoby naturalne,

zaś w odniesieniu do wymagań normy PN-N-18001 Polityka ZSZ zapewnia, Ŝe:

dąŜy się do stałej poprawy stanu bezpieczeństwa i higieny pracy,

zapewnienia się środki na rzecz podnoszenia bezpieczeństwa i higieny pracy.

doskonali się działania oraz wdraŜa programy mające na celu zapobieganie wypadkom przy pracy,
chorobom zawodowym i zdarzeniom potencjalnie wypadkowym,

zarządza się ryzykiem zawodowym oraz ciągle współpracuje z zewnętrznymi organami kontroli
i nadzoru w obszarze bhp i ppoŜ.

Polityka jest dostępna na stronie internetowej Kompanii Węglowej S.A. (

www.kwsa.pl

) i przez to

dostępna nie tylko dla pracowników naszej firmy, ale równieŜ wszystkich zainteresowanych stron.

Księga Zintegrowanego Systemu Zarządzania Kompanii Węglowej S.A.,

stanowi dokument określający

najistotniejsze elementy i obszary ustanowionego i wdroŜonego systemu zarządzania. Określa Zakres
systemu,  zasady  jego  funkcjonowania  oraz  przyjęte  rozwiązania  w  obszarze  zarządzania  procesami
mającymi  wpływ  na  jakość  usługi  i  funkcjonowanie  firmy.  Oficjalnie  obowiązująca  wersja  Księgi
Zintegrowanego  Systemu  Zarządzania  znajduje  się  u  Pełnomocnika  ds.  Zintegrowanego  Systemu
Zarządzania  oraz  w  serwisie  informacyjnym  DGA  Quality.  Ponadto  w  kaŜdej  z  jednostek
organizacyjnych w serwisie DGA Quallity znajduje się Księga ZSZ dla danego Oddziału.

Księgi Zintegrowanego Systemu Zarządzania kopalń/zakładów/ centrali

to dokumenty posiadające

skorelowany  układ  odsyłaczy  do  udokumentowanych  procesów  systemu,  związanych  z  planowaniem
zarządzaniem  działaniami  wewnątrz  Oddziału/  Centrali,  mającymi  wpływ  na  jakość,  środowisko  oraz
na bezpieczeństwo i higienę pracy. Księga zawiera: Politykę Zintegrowanego Systemu Zarządzania KW
S.A.,  charakterystykę  Oddziału/Centrali,  Zakres  Zintegrowanego  Systemu  Zarządzania  –  wyłączenia
i ich opis, strukturę organizacyjną oraz krotką charakterystykę dokumentacji Zintegrowanego Systemu
Zarządzania.

Jakie procesy, procedury i instrukcje włączone zostały do Zintegrowanego Systemu Zarządzania?

Struktura procesów została podzielona na 4 grupy:

•

Procesy związane z Zarządzaniem;

•

Procesy związane ze SprzedaŜą;

•

Procesy związane z Produkcją;

•

Procesy związane ze Wsparciem produkcji.

PoniŜszy rysunek, który moŜna znaleźć na stronie z dokumentacją pod zakładką Struktura procesów
biznesowych/ Struktura procesów (VACD), przedstawia Mapę Procesów dla Kompanii Węglowej S.A.

- 9 -

NDS

Nadzorowanie
i doskonalenie

ZSZ

NDO

Nadzorowanie

dokumentacji

ZFI

Zarz

dzanie

finansami

ZZL

Zarz

dzanie

zasobami

ludzkimi

ZBW

Zarz

dzanie

bezpiecze

stwem

wewn

trznym

ZPR

Zarz

dzanie

produkcj

PPW

Planowanie

i projektowanie

produkcji w

gla

PWS

Produkcja

gla

surowego

PWH

Produkcja

gla

handlowego

PMR

Projektowanie produkcji,

modernizacji i remontów

maszyn i urz

dze

RMR

Realizacja produkcji,

modernizacji i remontów

maszyn i urz

dze

RUG

Realizacja usług

górniczych

i szybowych

PKL

Pozyskanie

klienta

OKL

Obsługa

klienta

MGE

Miernictwo

i geologia

ZIN

Zarz

dzanie

infrastruktur

NSP

Nadzorowanie

rodowiska pracy

MIB

Monitorowanie

i badania

ZOS

Ochrona

rodowiska

ZZI

Zarz

dzanie zasobami

informatycznymi.

Zarz

dzanie

Sprzeda

Produkcja/ Dostarczanie usługi

Wsparcie produkcji

łn

PUT

Planowanie i projektowanie

usług informatycznych

i telekomunikacyjnych

RUT

Realizacja usług
informatycznych

i telekomunikacyjnych

ZAK

Planowanie

i realizacja

zakupów

BHP

Zarz

dzanie

Bezpiecze

stwem

i Higien

Pracy

Inne  dokumenty  potwierdzające  spełnienie  wymagań  norm  –  zarządzenia,  regulaminy,  instrukcje
stanowiskowe,  instrukcje  eksploatacyjne  itp.  moŜemy  odnaleźć  w  zakładce:  Instrukcje  wewnętrzne
(Dokumenty wewnętrzne) lub Pozostałe dokumenty.
Serwis  informacyjny  pozwala  takŜe  na  bezpośredni  i  stały  kontakt  między  pracownikami,
a Pełnomocnikiem  ds.  Zintegrowanego  Systemu  Zarządzania.  Mamy  w  tym  celu  do  dyspozycji  takie
narzędzia jak e-mail do Pełnomocnika (w przypadku, gdy UŜytkownik chce się zwrócić z jakąś sprawą
do Pełnomocnika) oraz komunikaty, gdy Pełnomocnik chce skierować informację do uŜytkowników.

Księgi Procesów Oddziałów/Centrali

zawierają podstawowe informacje o procesach systemu –

wskazują cele, mierniki lub wskaźniki lub inne narzędzia pomiaru efektywności ich realizacji, a takŜe
dane dotyczące zasad monitorowania. Oryginał zatwierdzonej Księgi Procesów przechowuje
Pełnomocnik ds. ZSZ właściwy dla danego Oddziału.

Kto nadzoruje przebieg procesów w KWSA S.A.?

W Kompanii Węglowej S.A. wszystkie procesy opisane są w sposób formalny, a ich przebieg jest
nadzorowany. Właścicielem procesu jest wskazana osoba odpowiedzialna za właściwy przebieg działań
tego procesu. Pozwala to na uporządkowanie działania firmy i ułatwienie wykonywania pracy przez
osoby uczestniczące w procesie.

KaŜdy osobiście uczestniczy codziennie w jednym lub wielu procesach, choć tego do tej pory nikt tak
nie nazywał.

W jaki sposób moŜna zapoznać się z dokumentacją środowiskową?

W większości dokumentacja dotycząca obszaru środowiskowego zawarta jest w procedurach
zamieszczonych w procesie Zarządzanie Środowiskowe. Podstawowe procedury środowiskowe

- 10 -

wchodzące w skład dokumentacji Zintegrowanego Systemu Zarządzania zostały tak zbudowane, iŜ
mogą dotyczyć

wszystkich pracowników KW S.A

Dodatkowo  w  zakładce  Zarządzanie  Środowiskowe  (w  bocznym  menu  strony  z  dokumentacją  ZSZ)
zamieszczony  jest  moduł,  zawierający  podstawową  dokumentację  zawierającą  szczegóły  systemu.
W wyŜej  wymienionych  procedurach  znajduje  się  odniesienie  do  tego  modułu,  którego  zawartość
została opisana poniŜej.
Dostępne zakładki w Zarządzaniu Środowiskowym to:
* Aspekty środowiskowe – zawiera następujące tabele:

Rejestr aspektów – tabela zestawiająca wszystkie wyznaczone aspekty środowiskowe wraz z ich
oceną, na róŜowo podświetlone są aspekty znaczące;

Aspekty znaczące - pozwala na wyświetlenie tylko samych aspektów znaczących (tych, które
zostały uznane za najwaŜniejsze z perspektywy oddziaływania na środowisko). Dla nich
sporządzane są działania doskonalące w postaci Programów Środowiskowych.

* Program środowiskowy – zawiera następujące tabele:

Aktualny program środowiskowy – prezentuje cele składające się na aktualny program
środowiskowy, wraz z ich szczegółowym opisem;

Rejestr programów środowiskowych – prezentuje zestawienie wszystkich programów
środowiskowych, zarówno aktualnego, jak i archiwalnych;

Monitoring środowiskowy – prezentuje zestawienie elementów wymagających nadzorowania oraz
monitorowania wraz z osobami za te działania odpowiedzialnymi;

* Wymagania prawne – zawiera następujące tabele:

Rejestr wymagań prawnych – prezentuje zestawienie aktów prawnych oraz wszystkich wymagań
z nich wynikających dla danego Oddziału KW S.A., pozwala teŜ zamieścić/ ściągnąć plik z danym
aktem prawnym;

Ocena zgodności – prezentuje zestawienie wymagań prawnych oraz osób odpowiedzialnych za
ocenę czy dane wymaganie zostało spełnione;

* Zdarzenia potencjalnie awaryjne - pokazuje zestawienie wszystkich zidentyfikowanych sytuacji

potencjalnie awaryjnych.

W jaki sposób mogę zapoznać się z dokumentacją bezpieczeństwa i higieny pracy?

W  znacznym  stopniu  dokumentacja  dotycząca  obszaru  BHP  zawarta  jest  w  procedurach  opisanych
w procesie  BHP  Zarządzanie  Bezpieczeństwem  i  Higieną  Pracy.  Dodatkowo  w  zakładce  DGA  BHP
(w bocznym  menu  strony  z  dokumentacją  ZSZ)  zamieszczony  jest  moduł,  zawierający  podstawową
dokumentację zawierającą szczegóły systemu.
Dostępne zakładki w module BHP to:
* Ocena ryzyka – zawiera następujące tabele:

Rejestr kart oceny ryzyka zawierający charakterystykę miejsca prac, stanowiska, czynności
i dopuszczalność ryzyka;

* Plan poprawy warunków BHP – zawierający tabelę:

Plany poprawy warunków BHP zawierającą planowane zadania słuŜące poprawie warunków BHP,
zasoby przeznaczone na ich realizację, terminy realizacji i osoby odpowiedzialne za realizację
zadań;

* Rejestry – zawierający tabelę:

Rejestr wymagań prawnych zawierający nazwę aktu prawnego, datę wydania, wymagania prawne
wynikające z aktu prawnego, komórki organizacyjne, których dotyczy;

* Rejestr działań organizacyjno-technicznych – zawierający działanie i opis;
* Rejestr środków ochrony indywidualnej – zawierający podział środków na grupy;
* Rejestr środków ochrony zbiorowej – zawierający podział środków na grupy;
* Rejestr maszyn i urządzeń – zawierający podział maszyn i urządzeń na grupy;
* Rejestr narzędzi – zawierający podział narzędzi na grupy;
* Rejestr materiałów – zawierający podział materiałów na grupy;
* Rejestr prac szczególnie niebezpiecznych – zawierający prace i stanowiska związane za szczególnymi

zagroŜeniami, i zagroŜenia;

* Rejestr zdarzeń potencjalnie wypadkowych – zawierający tabele generujące Raporty:

Rejestr zdarzeń potencjalnie wypadkowych z podziałem na miejsce, przyczynę i skutki;

* Rejestr zdarzeń potencjalnie wypadkowych - archiwum do dnia … - zawierający tabelę:

- 11 -

Rejestr  zdarzeń  potencjalnie  wypadkowych  –  archiwum  do  dnia  …  zawierający  zestawienie
zdarzeń  PW  uwzględniający  :  opis  zdarzenia  PW,  lokalizację,  prawdopodobieństwo  wystąpienia
urazu  u pracownika,  moŜliwe  negatywne  skutki  zdrowotne,  planowane  ćwiczenia,  planowane
szkolenia oraz uwagi;

* Rejestr działań profilaktycznych – zawierający grupy zagroŜeń i opis działania;
* Bibliotekę zagroŜeń – zawierającą podział zagroŜeń i ich opis;
* Monitoring czynników szkodliwych - zawierający tabelę:

Monitoring czynników szkodliwych z nazwą, lokalizacją i charakterystyką stanowiska pracy, ilością
pracujących na stanowisku osób z podziałem na: kobiety, młodocianych, pracujących na nocnej
zmianie, liczbę pracujących w warunkach przekroczenia wartości dopuszczalnych;

* Kontrola stanu BHP – zawierający tabelę obejmującą: stanowisko osoby kontrolującej, trasę

objazdu, datę i zmianę.

Za co odpowiadają poszczególni uczestnicy ZSZ w KW S.A.?

Zarząd KW SA

odpowiada za:

określenie misji i wizji dla Organizacji,

przestrzeganie Polityki ZSZ oraz wymagań prawnych i innych, do których się zobowiązał,

wyznaczenie celów strategicznych i operacyjnych,

zapewnienie zasobów do realizacji celów strategicznych i operacyjnych,

Kierownictwo Oddziałów

odpowiada za:

realizacji zadań wynikających z Polityki ZSZ,

wyznaczenie i realizację celów strategicznych i operacyjnych w swoich Oddziałach,

zapewnienie zasobów do realizacji celów operacyjnych i zadań na szczeblu Oddziałów,

Pracownicy

Kompanii Węglowej S.A

odpowiadają za:

znajomość i przestrzeganie załoŜeń Polityki Zintegrowanego Systemu Zarządzania w ramach
realizowanych zadań,

realizację zadań zgodnie z procedurami i instrukcjami systemowymi i/ lub innymi dokumentami
wewnętrznymi KW S.A.,

informowanie bezpośredniego przełoŜonego o nowych aspektach środowiskowych,

zgłaszanie informacji o wszelkich niezgodnościach w Zintegrowanym Systemie Zarządzania
Koordynatorowi

ds.

Zarządzania

Środowiskowego,

Koordynatorowi

ds.

Zarządzania

Bezpieczeństwem jak równieŜ Pełnomocnikowi ds. Zintegrowanego Systemu Zarządzania.

Czy zintegrowany system zarządzania to sposób kontroli?

Zintegrowany  System  Zarządzania  nie  jest  sposobem  kontroli,  natomiast  słuŜy  do  kierowania
organizacją  i  jej  nadzorowania,  w  odniesieniu  do  jakości,  bezpieczeństwa  oraz  oddziaływania  na
środowisko,  w  sposób  ciągły  w  trakcie  funkcjonowania  firmy.  MoŜna  powiedzieć,  Ŝe  wdroŜenie  ZSZ
powoduje  odejście  od  kontrolowania  pracowników  na  rzecz  ich  samokontroli,  lecz  nie  wyklucza
kontroli formalnych.

Czy ZSZ jest systemem zbiurokratyzowanym?

W  systemie  zarządzania,  zgodnym  z  przywołanymi  normami  dokumentować  naleŜy  tylko  to,  co
niezbędne  do  osiągnięcia  zamierzonych  celów.  Zintegrowany  System  Zarządzania  ma  wspomóc
wykonywanie pracy, a  nie  być  celem samym w  sobie, na potrzeby  którego produkuje się dodatkową
dokumentację. Dlatego teŜ w Kompanii Węglowej S.A. wdroŜono i uŜytkuje się ZSZ z zastosowaniem
narzędzi informatycznych.
Na  wewnętrznej  stronie  intranetowej,  która  jest  dostępna  dla  kaŜdego  pracownika  z  dostępem  do
komputera  i  wewnętrznej  sieci  KW  S.A.,  zamieszczona  jest  cała  dokumentacja  ZSZ  w  formie
elektronicznej.

  Centrala KW S.A.

http://iso.ad.kwsa.pl

KWK "Bielszowice”

http://isobielszowice.ad.kwsa.pl

KWK "Bobrek-Centrum"

http://isobobrek.ad.kwsa.pl

KWK "Bolesław Śmiały"

http://isoboleslaw.ad.kwsa.pl

KWK "Brzeszcze"

http://isobrzeszcze.ad.kwsa.pl

KWK "Chwałowice"

http://isochwalowice.ad.kwsa.pl

KWK "Halemba-Wirek"

http://isohalemba.ad.kwsa.pl

- 12 -

KWK "Jankowice"

http://isojankowice.ad.kwsa.pl

KWK "Marcel"

http://isomarcel.ad.kwsa.pl

KWK "Piast"

http://isopiast.ad.kwsa.pl

KWK "Piekary"

http://isopiekary.ad.kwsa.pl

KWK "Pokój"

http://isopokoj.ad.kwsa.pl

KWK "Rydułtowy-Anna"

http://isorydultowy.ad.kwsa.pl

KWK "Sośnica-Makoszowy"

http://isososnmako.ad.kwsa.pl

KWK "Ziemowit"

http://isoziemowit.ad.kwsa.pl

Zakład Górniczych Robót Inwestycyjnych

http://isozgri.ad.kwsa.pl

Zakład Informatyki i Telekomunikacji

http://isozit.ad.kwsa.pl

Zakład Remontowo-Produkcyjny

http://isozrp.ad.kwsa.pl