Mierzenie poziomu
Mierzenie poziomu
działalności gospodarczej
działalności gospodarczej
Mierzenie poziomu
Mierzenie poziomu
działalności gospodarczej
działalności gospodarczej
Mierzenie poziomu działalności
Mierzenie poziomu działalności
gospodarczej
gospodarczej
•
Dochód Narodowy
Dochód Narodowy
jako finalna produkcja materialna
jako finalna produkcja materialna
(MPS - Material Product System)
(MPS - Material Product System)
1.
1.
Na dochód narodowy składa się nowo wytworzona wartość powstała
Na dochód narodowy składa się nowo wytworzona wartość powstała
w sferze materialnej,
w sferze materialnej,
2. Drugi aksjomat marksistowskiej metody liczenia zakładał, że wartość
2. Drugi aksjomat marksistowskiej metody liczenia zakładał, że wartość
nowo wytworzona jest rezultatem pracy ludności zatrudnionej w
nowo wytworzona jest rezultatem pracy ludności zatrudnionej w
sferze produkcyjnej, usługi niematerialne nie uczestniczą w tworzeniu
sferze produkcyjnej, usługi niematerialne nie uczestniczą w tworzeniu
tej wartości,
tej wartości,
3.
3.
Nakłady materialne ponoszone przez sferę produkcyjną dzielą się na
Nakłady materialne ponoszone przez sferę produkcyjną dzielą się na
2 części: nakłady bieżące i inwestycje (w metodzie tej inwestycje
2 części: nakłady bieżące i inwestycje (w metodzie tej inwestycje
rozumiane są wąsko),
rozumiane są wąsko),
Dochód narodowy netto jest wartością pracy wydatkowaną
Dochód narodowy netto jest wartością pracy wydatkowaną
w gałęziach produkcyjnych:
w gałęziach produkcyjnych:
DN = Płace + Zyski, DN
DN = Płace + Zyski, DN
b
b
= Amortyzacja + Płace + Zyski
= Amortyzacja + Płace + Zyski
Mierzenie poziomu działalności
Mierzenie poziomu działalności
gospodarczej
gospodarczej
•
Podejście SNA
Podejście SNA
– System of National Accounts
– System of National Accounts
W podręcznikach zachodnich ekonomii rzadko używa się
W podręcznikach zachodnich ekonomii rzadko używa się
określeń dochód narodowy netto i brutto – natomiast używa się
określeń dochód narodowy netto i brutto – natomiast używa się
NNP –
NNP –
Net National Product
Net National Product
oraz GNP –
oraz GNP –
Gross National Product,
Gross National Product,
Podstawowym aksjomatem tej metody jest teza, iż każda praca
Podstawowym aksjomatem tej metody jest teza, iż każda praca
w ten czy inny sposób płatna, winna być traktowana jako
w ten czy inny sposób płatna, winna być traktowana jako
zwiększająca produkt narodowy (a więc twórcami robotnik,
zwiększająca produkt narodowy (a więc twórcami robotnik,
nauczyciel, policjant, aktor itp.),
nauczyciel, policjant, aktor itp.),
Każda usługa np. dzierżawa gruntu, lokaty bankowe, zakup
Każda usługa np. dzierżawa gruntu, lokaty bankowe, zakup
akcji wlicza się do produktu narodowego brutto,
akcji wlicza się do produktu narodowego brutto,
Mierzenie poziomu działalności
Mierzenie poziomu działalności
gospodarczej
gospodarczej
•
Mierniki produkcji i sposoby ich liczenia :
Mierniki produkcji i sposoby ich liczenia :
Produkt Krajowy Brutto
Produkt Krajowy Brutto
– PKB (Gross Domestic Product – GDP)
– PKB (Gross Domestic Product – GDP)
- jest miarą produkcji wytworzonej przez czynniki wytwórcze
- jest miarą produkcji wytworzonej przez czynniki wytwórcze
zlokalizowane na terytorium danego kraju, niezależnie od tego, kto
zlokalizowane na terytorium danego kraju, niezależnie od tego, kto
jest ich właścicielem. PKB jest określany jako łączna wartość pieniężna
jest ich właścicielem. PKB jest określany jako łączna wartość pieniężna
dóbr końcowych i usług wytworzon ych w kraju, w danym roku.
dóbr końcowych i usług wytworzon ych w kraju, w danym roku.
- jest sumą pieniężnych wartości konsumpcji, inwestycji brutto,
- jest sumą pieniężnych wartości konsumpcji, inwestycji brutto,
państwowych zakupów towarów i usług oraz eksportu netto:
państwowych zakupów towarów i usług oraz eksportu netto:
PKB = C + I + G + Exn
PKB = C + I + G + Exn
Mierzenie poziomu działalności
Mierzenie poziomu działalności
gospodarczej
gospodarczej
•
Mierniki produkcji i sposoby ich liczenia:
Mierniki produkcji i sposoby ich liczenia:
Produkt Narodowy Brutto
Produkt Narodowy Brutto
– PNB (Gross National Product – GNB)
– PNB (Gross National Product – GNB)
- pieniężny wyraz bieżącej wartości rynkowej wszystkich dóbr i usług
- pieniężny wyraz bieżącej wartości rynkowej wszystkich dóbr i usług
finalnych wytworzonych w gospodarce w danym okresie, wraz z
finalnych wytworzonych w gospodarce w danym okresie, wraz z
dobrami produkowanymi przez obywateli danego kraju za granicą,
dobrami produkowanymi przez obywateli danego kraju za granicą,
- jest sumą pieniężną wartości konsumpcji, inwestycji brutto,
- jest sumą pieniężną wartości konsumpcji, inwestycji brutto,
państwowych zakupów towarów i usług, eksportu netto oraz
państwowych zakupów towarów i usług, eksportu netto oraz
dochodów netto obywateli za granicą:
dochodów netto obywateli za granicą:
PNB = C + I + G + Exn + Dn
PNB = C + I + G + Exn + Dn
Mierzenie poziomu działalności
Mierzenie poziomu działalności
gospodarczej
gospodarczej
•
Mierniki produkcji i sposoby ich liczenia:
Mierniki produkcji i sposoby ich liczenia:
Ponieważ PKB obliczamy w cenach bieżących, inflacja zniekształca
Ponieważ PKB obliczamy w cenach bieżących, inflacja zniekształca
wyniki porównań danych z różnych okresów, jeśli ceny rosną, PKB
wyniki porównań danych z różnych okresów, jeśli ceny rosną, PKB
odzwierciedli inflację ukazując przesadzony obraz wzrostu produkcji
odzwierciedli inflację ukazując przesadzony obraz wzrostu produkcji
bóbr i usług.
bóbr i usług.
PKB dla konkretnego roku możemy zmierzyć, używając faktycznych
PKB dla konkretnego roku możemy zmierzyć, używając faktycznych
cen rynkowych dla tego roku i otrzymując
cen rynkowych dla tego roku i otrzymując
nominalny PKB
nominalny PKB
tj.
tj.
PKB
PKB
wyrażony w cenach bieżących.
wyrażony w cenach bieżących.
Nominalny PKB, czyli w cenach bieżących, przeliczony z
Nominalny PKB, czyli w cenach bieżących, przeliczony z
uwzględnieniem zmian cen przy zastosowaniu odpowiedniego
uwzględnieniem zmian cen przy zastosowaniu odpowiedniego
wskaźnika zwanego
wskaźnika zwanego
deflatorem
deflatorem
nazywamy r
nazywamy r
ealnym PKB
ealnym PKB
(w cenach
(w cenach
stałych).
stałych).
deflator
nominalny
PKB
realny
PKB
Mierzenie poziomu działalności
Mierzenie poziomu działalności
gospodarczej
gospodarczej
•
Mierniki produkcji i sposoby ich liczenia:
Mierniki produkcji i sposoby ich liczenia:
DEFLATOR
DEFLATOR
– jest to miara przeciętnego wzrostu lub spadku cen
– jest to miara przeciętnego wzrostu lub spadku cen
w kraju na dobra i usługi, a więc jest miernikiem inflacji i
w kraju na dobra i usługi, a więc jest miernikiem inflacji i
deflacji w badanym okresie,
deflacji w badanym okresie,
Realny PKB per capita = realny PKB / liczba mieszkańców
Realny PKB per capita = realny PKB / liczba mieszkańców
Produkt Narodowy Netto
Produkt Narodowy Netto
– PNN (Net National Product – NNP)
– PNN (Net National Product – NNP)
- otrzymywany jest przez odjęcie od PNB amortyzacji:
- otrzymywany jest przez odjęcie od PNB amortyzacji:
PNN = PNB - Am
PNN = PNB - Am
Mierzenie poziomu działalności
Mierzenie poziomu działalności
gospodarczej
gospodarczej
•
Mierniki produkcji i sposoby ich liczenia:
Mierniki produkcji i sposoby ich liczenia:
Dochód Narodowy
Dochód Narodowy
– DN
– DN
- jest sumą wynagrodzeń kapitału, pracy, ziemi w postaci:
- jest sumą wynagrodzeń kapitału, pracy, ziemi w postaci:
zysku, procent, dywidendy, płac itd.
zysku, procent, dywidendy, płac itd.
- DN otrzymujemy odejmując od PNN podatki pośrednie (Tp),
- DN otrzymujemy odejmując od PNN podatki pośrednie (Tp),
DN = PNN - Tp
DN = PNN - Tp
Mierzenie poziomu działalności
Mierzenie poziomu działalności
gospodarczej
gospodarczej
•
Obieg okrężny działalności makroekonomicznej
Obieg okrężny działalności makroekonomicznej
Gospodarstwo
Gospodarstwo
domowe
domowe
a)
a)
Końcowe dobra i usługi
Końcowe dobra i usługi
(chleb, samochody itd.)
(chleb, samochody itd.)
Przedsiębiorstwo
Przedsiębiorstwo
b)
b)
Usługi czynników
Usługi czynników
produkcji
produkcji
(pracy, ziemi itd.)
(pracy, ziemi itd.)
Płace, czynsze,
Płace, czynsze,
zysk itd.
zysk itd.
Zakupy
Zakupy
konsumpcyjne
konsumpcyjne
Mierzenie poziomu działalności
Mierzenie poziomu działalności
gospodarczej
gospodarczej
•
Podstawowe pojęcia rachunku dochodu narodowego:
Podstawowe pojęcia rachunku dochodu narodowego:
1.
1.
PKB liczony od strony produktu jest sumą czterech głównych składników:
PKB liczony od strony produktu jest sumą czterech głównych składników:
- prywatnych wydatków na konsumpcję dóbr i usług (C),
- prywatnych wydatków na konsumpcję dóbr i usług (C),
- prywatnych inwestycji krajowych brutto (I),
- prywatnych inwestycji krajowych brutto (I),
- państwowych wydatków na konsumpcję i inwestycje brutto (G),
- państwowych wydatków na konsumpcję i inwestycje brutto (G),
- eksportu netto dóbr i usług (Exn), tj. różnicy pomiędzy eksportem, a importem.
- eksportu netto dóbr i usług (Exn), tj. różnicy pomiędzy eksportem, a importem.
2.
2.
PKB liczony od strony kosztów jest sumą następujących głównych składników:
PKB liczony od strony kosztów jest sumą następujących głównych składników:
- płac, procentu, rent i zysku (zawsze ze skrupulatnym wyłączeniem, za pomocą
- płac, procentu, rent i zysku (zawsze ze skrupulatnym wyłączeniem, za pomocą
techniki naliczania wartości dodanej, podwójnego liczenia dóbr pośrednich
techniki naliczania wartości dodanej, podwójnego liczenia dóbr pośrednich
kupowanych od innych firm),
kupowanych od innych firm),
- pośrednich podatków obciążających przedsiębiorstwa, które ujawniają się jako
- pośrednich podatków obciążających przedsiębiorstwa, które ujawniają się jako
koszt wytworzenia strumienia produktu,
koszt wytworzenia strumienia produktu,
- amortyzacji.
- amortyzacji.
Mierzenie poziomu działalności
Mierzenie poziomu działalności
gospodarczej
gospodarczej
•
Podstawowe pojęcia rachunku dochodu narodowego:
Podstawowe pojęcia rachunku dochodu narodowego:
Mierzenie PKB od strony produktu i kosztu daje identyczne
Mierzenie PKB od strony produktu i kosztu daje identyczne
wyniki (o ile przestrzegane są reguły księgowania wartości
wyniki (o ile przestrzegane są reguły księgowania wartości
dodanej i definicja zysku jako wielkości rezydualnej).
dodanej i definicja zysku jako wielkości rezydualnej).
Mierzenie poziomu działalności
Mierzenie poziomu działalności
gospodarczej
gospodarczej
•
Produkt krajowy brutto można mierzyć jako:
Produkt krajowy brutto można mierzyć jako:
Strumień produktów finalnych
Strumień produktów finalnych
– suma rocznego strumienia końcowych dóbr
– suma rocznego strumienia końcowych dóbr
i
i
usług.
usług.
Strumień kosztów
Strumień kosztów
– łączna wartość wypłacanych przez przedsiębiorstwa w
– łączna wartość wypłacanych przez przedsiębiorstwa w
postaci płac, czynszu, renty, procentu, dywidend i zysków.
postaci płac, czynszu, renty, procentu, dywidend i zysków.
3.
3.
Strumień wytworzonych dóbr i usług w poszczególnych działach i gałęziach
Strumień wytworzonych dóbr i usług w poszczególnych działach i gałęziach
gospodarki
gospodarki
- metoda ta polega na mierzeniu wartości produkcji przez
- metoda ta polega na mierzeniu wartości produkcji przez
naliczanie wartości dodanej wytworzonej przez każde przedsiębiorstwo
naliczanie wartości dodanej wytworzonej przez każde przedsiębiorstwo
(firmę).
(firmę).
Dwa spojrzenia na rachunek PKB
Dwa spojrzenia na rachunek PKB
Produkt krajowy brutto, 1996 r. (mld. dol., ceny bieżące) USA
Produkt krajowy brutto, 1996 r. (mld. dol., ceny bieżące) USA
Metoda strumienia produktu
Metoda strumienia produktu
Metoda strumienia kosztów
Metoda strumienia kosztów
1. Wydatki na spożycie indywidualne: 5 208
1. Wydatki na spożycie indywidualne: 5 208
- dobra trwałe 635
- dobra trwałe 635
- dobra nietrwałe 1 535
- dobra nietrwałe 1 535
- usługi 3 038
- usługi 3 038
2. Prywatne inwestycje krajowe brutto: 1 117
2. Prywatne inwestycje krajowe brutto: 1 117
- budownictwo, środki trwałe 309
- budownictwo, środki trwałe 309
- przedsiębiorstwa, środki trwałe 781
- przedsiębiorstwa, środki trwałe 781
- zmiana zapasów 26
- zmiana zapasów 26
3. Konsumpcja publiczna i zakupy
3. Konsumpcja publiczna i zakupy
inwestycyjne: 1 407
inwestycyjne: 1 407
4. Eksport netto: - 95
4. Eksport netto: - 95
- eksport 871
- eksport 871
- import 966
- import 966
1. Płace i dodatki: 4 427
1. Płace i dodatki: 4 427
2. Procent netto: 425
2. Procent netto: 425
3. Dochody indywidualne z rent 146
3. Dochody indywidualne z rent 146
4. Pośrednie opodatkowanie
4. Pośrednie opodatkowanie
przedsiębiorstw, korekty i błąd
przedsiębiorstw, korekty i błąd
statystyczny: 553
statystyczny: 553
5. Amortyzacja: 830
5. Amortyzacja: 830
6. Dochód przedsiębiorstw
6. Dochód przedsiębiorstw
niedziałających w formie spółki
niedziałających w formie spółki
akcyjnej 520
akcyjnej 520
7. Zyski spółek akcyjnych przed
7. Zyski spółek akcyjnych przed
opodatkowaniem: 736
opodatkowaniem: 736
- dywidendy 305
- dywidendy 305
- zyski nie rozdzielone 202
- zyski nie rozdzielone 202
- podatki zysków spółek akcyjnych 229
- podatki zysków spółek akcyjnych 229
Produkt krajowy brutto 7 636
Produkt krajowy brutto 7 636
Produkt krajowy brutto 7 636
Produkt krajowy brutto 7 636
Źródło: P. A. Samuelson, „Ekonomia” t. 2, Wydawnictwo Naukowe PWN S.A.
Źródło: P. A. Samuelson, „Ekonomia” t. 2, Wydawnictwo Naukowe PWN S.A.
Tworzenie i wykorzystanie produktu krajowego
Tworzenie i wykorzystanie produktu krajowego
brutto w Polsce w 2005 r.
brutto w Polsce w 2005 r.
Produkcja globalna
Produkcja globalna
1 930 488 mln zł (100%)
1 930 488 mln zł (100%)
Zużycie pośrednie
Zużycie pośrednie
1 066 804 mln zł (55,3%)
1 066 804 mln zł (55,3%)
Wartość dodana brutto
Wartość dodana brutto
863 684 mln zł (44,7%)
863 684 mln zł (44,7%)
Podatki od produktów
Podatki od produktów
minus dotacje do produktów
minus dotacje do produktów
116 982 mln zł
116 982 mln zł
Produkt krajowy brutto
Produkt krajowy brutto
980 666 mln zł
980 666 mln zł
Spożycie
Spożycie
795 365 mln zł
795 365 mln zł
Akumulacja
Akumulacja
188 656 mln zł
188 656 mln zł
Popyt krajowy
Popyt krajowy
984 121 mln zł
984 121 mln zł
Saldo wymiany
Saldo wymiany
produktów z zagranicą
produktów z zagranicą
- 3 455 mln zł
- 3 455 mln zł
Lata
Lata
Sektor
Sektor
publiczny
publiczny
Sektor
Sektor
prywatny
prywatny
1995
1995
38,5 %
38,5 %
61,5%
61,5%
2004
2004
20,8%
20,8%
79,2%
79,2%
2005
2005
19,9%
19,9%
80,1%
80,1%
Źródło: Opracowano na podstawie Rocznik statystyczny GUS, Warszawa 2006
Źródło: Opracowano na podstawie Rocznik statystyczny GUS, Warszawa 2006
Gałęzie
Gałęzie
Wartość dodana
Wartość dodana
brutto w mln zł
brutto w mln zł
PKB na 1
PKB na 1
mieszk. w zł
mieszk. w zł
PKB w %
PKB w %
Rolnictwo, łowiectwo, leśnictwo
Rolnictwo, łowiectwo, leśnictwo
39 928
39 928
1 046
1 046
4,1
4,1
Rybactwo
Rybactwo
161
161
4,22
4,22
0,0
0,0
Przemysł
Przemysł
213 622
213 622
5 598
5 598
21,9
21,9
Budownictwo
Budownictwo
52 320
52 320
1 371
1 371
5,3
5,3
Handel i naprawy
Handel i naprawy
164 041
164 041
4 299
4 299
16,7
16,7
Hotele i restauracje
Hotele i restauracje
10 559
10 559
277
277
1,1
1,1
Transport, gospodarka magazynowa i łączność
Transport, gospodarka magazynowa i łączność
62 392
62 392
1 635
1 635
6,4
6,4
Pośrednictwo finansowe
Pośrednictwo finansowe
35 836
35 836
939
939
3,7
3,7
Obsługa nieruchomości i firm
Obsługa nieruchomości i firm
118 033
118 033
3 093
3 093
12,0
12,0
Administracja publiczna i obrona narodowa
Administracja publiczna i obrona narodowa
obowiązkowe ubezpieczenie i zdrowotne
obowiązkowe ubezpieczenie i zdrowotne
53 323
53 323
1 397
1 397
5,4
5,4
Edukacja
Edukacja
44 259
44 259
1 160
1 160
4,5
4,5
Ochrona zdrowia i pomoc społeczna
Ochrona zdrowia i pomoc społeczna
31 609
31 609
828
828
3,2
3,2
Działalność usługowa komunalna, społeczna
Działalność usługowa komunalna, społeczna
i indywidualna, pozostała
i indywidualna, pozostała
32 549
32 549
853
853
3,3
3,3
Gospodarstwa domowe
Gospodarstwa domowe
5 052
5 052
132
132
0,5
0,5
Wartość dodana brutto - ogółem
Wartość dodana brutto - ogółem
863 684
863 684
22 632
22 632
88,1
88,1
Udział poszczególnych gałęzi gospodarki w Polsce
Udział poszczególnych gałęzi gospodarki w Polsce
wytworzonym PKB w 2005 r.
wytworzonym PKB w 2005 r.
Źródło: Opracowano na podstawie Rocznik statystyczny GUS, Warszawa 2006
Źródło: Opracowano na podstawie Rocznik statystyczny GUS, Warszawa 2006
Struktura produktu narodowego brutto
Struktura produktu narodowego brutto
i dochodu narodowego netto
i dochodu narodowego netto
Produkt
Produkt
narodowy
narodowy
brutto
brutto
(PNB)
(PNB)
w cenach
w cenach
rynkowych
rynkowych
Dochód netto
Dochód netto
z tytułu własności
z tytułu własności
za granicą
za granicą
Dochód netto
Dochód netto
z tytułu własności
z tytułu własności
za granicą
za granicą
Amortyzacja
Amortyzacja
Wydatki sektora
Wydatki sektora
budżetowego (G)
budżetowego (G)
Produkt krajowy
Produkt krajowy
brutto (PKB)
brutto (PKB)
w cenach
w cenach
rynkowych
rynkowych
Podatki
Podatki
pośrednie
pośrednie
Inwestycje (I)
Inwestycje (I)
Produkt
Produkt
narodowy
narodowy
netto (PNN)
netto (PNN)
w cenach
w cenach
rynkowych
rynkowych
Dochód
Dochód
narodowy
narodowy
(DN)=PNN
(DN)=PNN
w cenach
w cenach
czynników
czynników
produkcji
produkcji
Dochody
Dochody
z tytułu
z tytułu
czynszów
czynszów
Zyski
Zyski
Dochód
Dochód
z pracy na
z pracy na
własny
własny
rachunek
rachunek
Eksport (NX)
Eksport (NX)
Konsumpcja (C)
Konsumpcja (C)
Wynagrodzenia
Wynagrodzenia
i płace
i płace
PNB
PNB
Struktura wydatków
Struktura wydatków
na PNB
na PNB
Definicja
Definicja
PKB
PKB
Definicja
Definicja
PNN
PNN
Definicja
Definicja
DN
DN
Dochody czynników
Dochody czynników
produkcji
produkcji
Kraj
Kraj
PKB w mln dolarów (nominalne)
PKB w mln dolarów (nominalne)
1
1
Stany Zjednoczone
Stany Zjednoczone
13 228 391
13 228 391
2
2
Japonia
Japonia
4 420 955
4 420 955
3
3
Niemcy
Niemcy
2 890 092
2 890 092
4
4
Chiny
Chiny
2 554 200
2 554 200
5
5
Wielka Brytania
Wielka Brytania
2 362 580
2 362 580
6
6
Francja
Francja
2 227 330
2 227 330
7
7
Włochy
Włochy
1 841 042
1 841 042
8
8
Kanada
Kanada
1 273 144
1 273 144
9
9
Hiszpania
Hiszpania
1 216 736
1 216 736
10
10
Rosja
Rosja
975 338
975 338
11
11
Brazylia
Brazylia
966 827
966 827
12
12
Korea Południowa
Korea Południowa
892 008
892 008
13
13
Indie
Indie
849 905
849 905
14
14
Meksyk
Meksyk
846 782
846 782
15
15
Australia
Australia
729 165
729 165
23
23
Polska
Polska
320 763
320 763
15 największych gospodarek na świecie, uwzględniając
15 największych gospodarek na świecie, uwzględniając
PKB realny w 2006 r.
PKB realny w 2006 r.
Źródło: Międzynarodowy Fundusz Walutowy, World Economic Outlook Database, April 2005, 2006.
Źródło: Międzynarodowy Fundusz Walutowy, World Economic Outlook Database, April 2005, 2006.
Kraj
Kraj
PKB w mln dolarów
PKB w mln dolarów
1
1
Stany Zjednoczone
Stany Zjednoczone
13 130
13 130
2
2
Chiny
Chiny
10 170
10 170
3
3
Japonia
Japonia
4 218
4 218
4
4
Indie
Indie
4 156
4 156
5
5
Niemcy
Niemcy
2 630
2 630
6
6
Wielka Brytania
Wielka Brytania
1 930
1 930
7
7
Rosja
Rosja
1 891
1 891
8
8
Włochy
Włochy
1 756
1 756
9
9
Brazylia
Brazylia
1 746
1 746
10
10
Korea
Korea
1 655
1 655
11
11
Kanada
Kanada
1 196
1 196
12
12
Meksyk
Meksyk
1 178
1 178
13
13
Hiszpania
Hiszpania
1 149
1 149
14
14
Indonezja
Indonezja
1 109
1 109
15
15
Tajwan
Tajwan
948,3
948,3
23
23
Polska
Polska
552,4
552,4
PKB w 2006 r. według siły nabywczej na świecie
PKB w 2006 r. według siły nabywczej na świecie
Źródło: Międzynarodowy Fundusz Walutowy, World Economic Outlook Database, April 2005, 2006.
Źródło: Międzynarodowy Fundusz Walutowy, World Economic Outlook Database, April 2005, 2006.
Wady stosowanych dotychczas mierników
Wady stosowanych dotychczas mierników
gospodarki (PNB, PKD i DN)
gospodarki (PNB, PKD i DN)
Pomija działalność o charakterze nie rynkowym (naprawy domowe, prace w gospodarstwie domowym,
Pomija działalność o charakterze nie rynkowym (naprawy domowe, prace w gospodarstwie domowym,
uprawa działki)
uprawa działki)
Nie uwzględnia produkcji i usług nie rejestrowanych w celu uniknięcia podatków (gospodarka
Nie uwzględnia produkcji i usług nie rejestrowanych w celu uniknięcia podatków (gospodarka
podziemna tzw. szara strefa),
podziemna tzw. szara strefa),
Nie ujmuje tzw. efektów zewnętrznych produkcji (np. zanieczyszczenia środowiska),
Nie ujmuje tzw. efektów zewnętrznych produkcji (np. zanieczyszczenia środowiska),
Nie uwzględnia różnic cen w poszczególnych krajach (co przynajmniej teoretycznie jest niwelowane
Nie uwzględnia różnic cen w poszczególnych krajach (co przynajmniej teoretycznie jest niwelowane
przez liczenie parytetem siły nabywczej),
przez liczenie parytetem siły nabywczej),
Nie zawiera informacji o proporcjach podziału Dochodu Narodowego
Nie zawiera informacji o proporcjach podziału Dochodu Narodowego
(np. zbrojenie),
(np. zbrojenie),
Nie uwzględnia zmian ilości czasu pracy (np. 38 i 45 godzinny tydzień pracy),
Nie uwzględnia zmian ilości czasu pracy (np. 38 i 45 godzinny tydzień pracy),
Nie uwzględnia wartości czasu wolnego (wypoczynku).
Nie uwzględnia wartości czasu wolnego (wypoczynku).
Jaka część PKB jest wytwarzana w szarej
Jaka część PKB jest wytwarzana w szarej
strefie w procentach
strefie w procentach
27,4
27
24,4
18,4
18,3
16,3
15
12,5
11,1
0
10
20
30
Polska
Włochy
Węgry
Czechy
Słowacja
Niemcy
Francja
W. Brytania
J aponia
Dobrobyt ekonomiczny netto a produkt
Dobrobyt ekonomiczny netto a produkt
narodowy brutto (PNB)
narodowy brutto (PNB)
80
80
90
90
100
100
150
150
200
200
250
250
300
300
W
p
ro
c
e
n
ta
c
h
p
o
zi
o
m
u
1
9
2
9
W
p
ro
c
e
n
ta
c
h
p
o
zi
o
m
u
1
9
2
9
Lata
Lata
1930
1930
1940
1940
1950
1950
1960
1960
1970
1970
1980
1980
II wojna światowa
II wojna światowa
dobrobyt ekonomiczny
dobrobyt ekonomiczny
netto (na 1 mieszkańca)
netto (na 1 mieszkańca)
Produkt narodowy brutto
Produkt narodowy brutto
(na 1 mieszkańca)
(na 1 mieszkańca)
Dobrobyt
Dobrobyt
ekonomiczny netto
ekonomiczny netto
rósł wolniej niż
rósł wolniej niż
produkt narodowy
produkt narodowy
netto
netto
Wielka Depresja
Wielka Depresja
Źródło: P. A. Samuelson, „Ekonomia” t. 2, Wydawnictwo Naukowe PWN S.A.
Źródło: P. A. Samuelson, „Ekonomia” t. 2, Wydawnictwo Naukowe PWN S.A.