background image

 

 

Osiągnięcia naukowe 

minionego wieku i ich 

znaczenie

background image

 

 

"NANOTECHNOLOGIA"

Od kilku lat obserwuje się szybki rozwój 

nanotechnologii, która należy do 

najbardziej dynamicznie rozwijającej się 

dziedziny nauki i techniki, łącząc wybrane 

obszary fizyki ciała stałego, chemii, 

materiałoznawstwa i biologii molekularnej. 

background image

 

 

Na rysunku poniżej obserwujemy przebieg 

zmian w miniaturyzacji jakie przebiegały w 

ciągu ostatniej dekady biorąc pod uwagę 

tylko fizykę ciała stałego, chemię i 

technologię.

 

background image

 

 

Nanotechnologię jako dziedzinę zajmującą się obiektami o 
wymiarach rzędu setek nanometrów (1 nm = 10

-9

m) 

zaproponował amerykański fizyk, laureat nagrody Nobla, 
Richard Feynman w prekursorskim wykładzie na zjeździe 
Amerykańskiego Towarzystwa Fizycznego w 1959 roku pt. 
"There's Plenty of Room at the Bottom" (Tam na dole jest 
mnóstwo miejsca).[3] 

Już dziś technolodzy kwantowi potrafią łapać pojedyncze 
atomy i wykonywać z nimi doświadczenia. Potrafią odbijać 
atomy tam i z powrotem w polach elektromagnetycznych, 
rysować atomowe graffiti, przemieszczając atom na 
powierzchni ciała stałego i odwzorowywać strukturę 
kryształu, ujawniając oddzielne atomy.[1] 

Doświadczenia te wnikają głęboko w świat kwantów, wiążąc 
mechanikę kwantową silnie z praktyką. Dziś wokół nas jest 
wiele rzeczy, które zawdzięczają jej swoje istnienie np.: 
odtwarzacz płyt kompaktowych, nieskapujące farby, światła 
hamowania w samochodzie, współczesna telekomunikacja 
światłowodowa, tomografia mózgu wykorzystująca 
magnetyczny rezonans jądrowy oraz skaningowy mikroskop 
tunelowy.[1] 

background image

 

 

Nanotechnologia w 

powiększeniu

Oto kilka zdjęć związanych z 

Nanotechnologia

background image

 

 

fot. Jim Merithew/Wired.com

Podczas badań skuteczności leku naukowcy mierzą jak ściśle 
cząsteczki leczniczej substancji wciskają się we wszystkie zakamarki 
źle zachowującego się białka. Urządzenia do powierzchniowego 
rezonansu plazmowego, takie jak Springle firmy Autolab, mierzą fale 
elektromagnetyczne emitowane przy uderzeniu molekuł badanej 
substancji w powierzchnię ze złota. 

background image

 

 

 
 
Badanie prądów elektrycznych w komórkach mózgowych jest trudnym 
zadaniem. Nawet najlżejszy ruch lub szarpnięcie może mieć wpływ na tak 
czuły pomiar. Z tej przyczyny naukowcy zajmujący się badaniem mózgu, a 
także elektrochemicy i audiofile używają stołów izolujących ich wyposażenie 
od wibracji, potrząsania i bujania. Ten został wyprodukowany przez firmę 
Minus K Technology bez użycia elektroniki. 

background image

 

 

fot. Coutesy Hitachi

Oto ziarenka piasku w stosunkowo skromnym powiększeniu 600 razy (spory 
krater w środkowej części zdjęcia ma szerokość 0,1 mm). W odróżnieniu od 
tradycyjnych mikroskopów, w których wykorzystywane jest zwykłe widzialne 
światło, elektronowe mikroskopy skaningowe kierują wiązkę elektronów przez 
szereg soczewek magnetycznych na powierzchnię badanej próbki. Próbki 
biologiczne pokrywane są zazwyczaj cieniutką warstwą złota lub innego 
metalu w procesie zwanym "obrzucaniem", co poprawia ich przewodnictwo 
elektryczne 

background image

 

 

W XIX wieku nastąpił gwałtowny rozwój całej myśli 
naukowej. Dzięki rozkwitowi nauki ludzkość dokonała w 
ciągu XIX wieku największego w swoich dziejach skoku 
cywilizacyjnego. Właśnie wtedy powstało słowo 
“naukowiec”, a kiedy chciano coś pochwalić mówiono, iż 
jest to “naukowe”. Rola, zwłaszcza nauk ścisłych znacznie 
wzrosła. Podniósł się także prestiż uczonych i naukowców. 
Wyrazem uznania społeczeństwa dla ich osiągnięć było 
m.in. rozpoczęcie przyznawania nagród za wybitne 
osiągnięcia w dążeniu do odkrywania tajemnic świata. W 
wielu krajach zakładano akademie, nowe uczelnie oraz 
towarzystwa naukowe, które pomagały nawiązywać 
kontakty pomiędzy naukowcami z poszczególnych krajów 
oraz ułatwiały im wymianę informacji, doświadczeń oraz 
sprzętu do badań.

background image

 

 

Poniżej przedstawiamy 50 najważniejszych 
według nas osiągnięć XIX wieku:

1. W 1828 r. powstała w Anglii pierwsza kolej, a w latach 
1833 – 1835 we Francji, Rosji i Niemczech.
2. Pierwszy statek parowy został skonstruowany przez I.K. 
Brunela, zwany „Great Western”.
3. W 1803 r. po raz pierwszy został zaprezentowany 
pojazd pasażerski zaprojektowany przez angielskiego 
inżyniera Treuithicka. 
4. W I połowie XIX wieku został skonstruowany przez J. 
Fitrefza pojazd jednośladowy napędzany siłą mięśni – 
rower.
5. W 1860 r. powstał 

silnik

 spalinowy. Było to dzieło 

francuskiego mechanika Etienne Lenoira. Miał on zapłon 
iskrowy i był napędzany gazem.
6. Niemiecki inżynier Mikołaj August Otto w 1876r. 
przerobił silnik spalinowy na silnik czterosuwowy. 

background image

 

 

7. W 1885 r. Karl Benz wbudował motor do 
dwumiejscowego trójkołowca tworząc w ten sposób 
pierwszy samochód z wysokoobrotowym silnikiem 
benzynowym. 
8. W 1886 r. Gottlieb Daimler oraz Wilhelm Maybach 
zbudowali czterokołowy 

pojazd

 poruszany 1,5 konnym 

silnikiem spalinowym.
9. W 1885 r. został wykonany przez Daimlera i Maybacha 
pierwszy motocykl. Posiadał silnik spalinowy osadzony na 
drewnianej ramie.
10. W 1860 r. powstał obiektyw szerokokątny 
zaprojektowany przez Anglika Harrisona.
11. W 1862 r. powstała w Niemczech pierwsza fabryka 
papierosów.
12. W 1863 r. powstało w Londynie pierwsze metro na 
świecie. 

background image

 

 

13. W 1871 r. otwarto tunel alpejski pod Monte Cenis.
14. W 1873 r. J. Glidden wynalazł drut kolczasty. 
15. Thomas Edison (USA) w 1875 r. wynalazł bezpiecznik 
elektryczny.
16. Telefon został wynaleziony w 1876 r. przez Aleksandra 
Grahama Bell’a. Bell oparł działanie swego telefonu o 
mikrofon elektromagnetyczny, który zamieniał głos w 
sygnały elektryczne, które przesyłane kablem docierały do 
drugiego aparatu, gdzie były z kolei przetwarzane na 
dźwięki mowy przez taki sam mikrofon. Na dźwięki mowy 
przez taki sam mikrofon. Jak bardzo potrzebny był to 
wynalazek, dowodzi fakt, że w dwa lata od prezentacji 
powstały pierwsze linie telefoniczne.
17. W 1879 r. T. Edison skonstruował żarówkę. Elementem 
świecącym żarówki jest przewód rozżarzony (żarnik) do 
wysokiej temperatury na skutek przepływu prądu, światło 
wytwarzane jest w wyniku promieniowania cieplnego.
18. W 1881 r. Niemiec Siemens skonstruował tramwaj 
elektryczny. 

background image

 

 

19. H. Seely w 1882 r. wynalazł elektryczne żelazko. Istota 
pomysłu Seely’ego polegała na umieszczeniu wewnątrz 
żelazka spirali, która rozgrzewa się pod wpływem prądu 
elektrycznego.
20. Drapacz chmur w Chicago został zaprojektowany przez 
W. Root’a w 1883 r.
21. W 1884 r. Anglik Maxi skonstruował karabin maszynowy. 
22. Hippolyt Pixi, wykorzystując odkryte przez Faradaya 
zjawisko indukcji elektromagnetycznej, skonstruował 
prądnicę prądu stałego.
23. W roku 1820 r. odkryto pole magnetyczne wytwarzanego 
przez prąd. Odkrywcą był Hans Oersted. Oersted był także 
twórcą teorii elektromagnetycznej.
24. Pierwszy transformator został skonstruowany przez 
Faradaya. Dzięki temu odkryciu możliwe było zmniejszenie 
lub zwiększenie napięcia prądu, możliwe stało się 
przesyłanie energii elektrycznej pod niskim natężeniem oraz 
wysokim napięciem. 

background image

 

 

25. Ważnym odkryciem był także telegraf. Konstruktorem był 
Amerykanin Samuel Morse. Powstawał on w latach 1835 – 
1838, a w 1840 r. Morse opracował specjalny alfabet (zw. 
alfbetem Morse’a), za pomocą którego przepływ wiadomości 
został nie tylko udoskonalony, ale i usprawniony 
izwielokrotniony.
26. Radiotelegraf został wynaleziony w latach 90-tych przez 
Włocha Guglielma Marconiego.
27. W 1845 r. ustalono położenia Neptuna, dzięki 
wykorzystaniu wysoce precyzyjnych i szczegółowych 
obliczeń matematycznych. Dokonali tego Urban Leverriera i 
John Adams.
28. Johann Galle w 1846 r. odkrył Neptun.
29. Humphery Davy dokonał odkrycia dwóch pierwiastków: 
sodu i potasu.
30. Zdefiniowano prawo obojętności gazów przez Ludwika 
Gay – Lussaca. 

background image

 

 

31. Skonstruowanie przez Willama Sturgeona elektromagnesu.
32. Thomas Alva Edison w 1879 r. wynalazł pierwszą żarówkę, 
zaś w 1882 r. założył pierwszą elektrownię.
33. Wynaleziono dagerotypię, czyli specjalną technikę 
otrzymywania zdjęć. Jej nazwa pochodzi od nazwiska 
francuskiego malarza, dekoratora i chemika-wynalazcy Louisa 
Daguerrea. Prezentacja dagerotypu nastąpiła w 1839 roku. 
Patent został zakupiony przez rząd francuski, który to rząd, w 
tym samym roku ogłosił wynalazek jako "wolny dla całego 
świata".
34. Tomasz Edison wynalazł urządzenie podobne do późniejszej 
kamery filmowej, zwane kinetoskopem. Jego działanie polegało 
na wykonywaniu sekwencji zdjęć w bardzo niewielkich 
odstępach czasu, które następnie rejestrowano na taśmie 
filmowej.
35. W 1894 roku bracia August i Louis Lumiere skonstruowali 
pierwszy kinematograf. Służył on do robienia zdjęć i projekcji 
filmów.
36. Dymitr Mendelejew stworzył tablicę okresowości 
pierwiastków.

 

background image

 

 

37. Alfred Nobel w 1867 r. wynalazł dynamit. Stwierdził, że mieszając 
nitroglicerynę (75%) z pewnym rodzajem glinki, zwanym ziemią okrzemkową 
(25%), można uzyskać substancję wybuchową stosunkowo bezpieczną i 
niewrażliwą na niezbyt ostrożne traktowanie. Produkcja dynamitu szybko 
rozpowszechniła się w różnych częściach świata.
38. W 1884 r. ustalono południk zerowy przechodzący przez Greenwich koło 
Londynu.
39. W 1887 r. skonstruowano wielofazowy 

silnik

 indukcyjny. Konstruktorem 

był N. Tesla.
40. Berliner w 1887 r. wynalazł gramofon. Gramofon wyewoluował z 
fonografu i odziedziczył jego zasadę działania: nośnikiem informacji jest 
wirujący dysk z wyżłobionymi rowkami, w których prowadzona jest igła. 
Drgania igły wzmacniane są mechanicznie lub elektrycznie. W najnowszych 
typach gramofonu zamiast igły stosuje się promień lasera.
41. Kodak wynalazł ręczne aparaty fotograficzne w 1888 r.
42. W 1889 r. dokonano pierwszego wyroku śmierci na krześle elektrycznym.
43. W 1892 r. Jeske Reno skonstruował ruchome schody. Składają się z 
konstrukcji nośnej, taśmy 
stopni i poręczy napędzanych przez zespół napędowy z silnikiem 
elektrycznym i przekładnią. W 1895 r. Reno zbudował schody ruchome w 
Coney Island. Pasażerowie byli przewożeni na przenośniku taśmowym pod 
kątem 25 stopni.
Angielską nazwę „escalator” po raz pierwszy użył Karol Seeberger w 1897 
roku.

background image

 

 

44. W 1893 r. W.L. Hudson wynalazł zamek błyskawiczny. Pokazał on swój 
wynalazek ("haczykowy zamykacz i otwieracz do butów") na Wystawie 
Światowej w Chicago. Jednak ówczesny suwak nie działał zbyt dobrze (był 
gruby - ciężko chodził) i słabo się sprzedawał. Dopiero później - w roku 
1913 Gideon Sundback, szwedzki inżynier opatentował swoją wersję 
zamka błyskawicznego, którą (prawie w niezmienionej formie) znamy 
dzisiaj.
45. W 1895 r. w USA otwarto po raz pierwszy otwarto elektrownię wodną.
46. W roku 1895 Ch. Fey wynalazł pierwsze automaty do gry.
47. Lumiere otworzył pierwsze kino w 1895 r. Pierwsza publiczna 
projekcja filmu wykonanego kinematografem odbyła się 28 grudnia, w 
Paryżu, a pierwszym pokazanym filmem był dwuminutowy obraz pt. 
Wyjście robotników z fabryki. Data ta uznawana jest za moment narodzin 
kina. Nie były to narodziny bezbolesne. W maju 1897 roku doszło w 
Paryżu do tragicznego w skutkach pożaru spowodowanego zapaleniem 
się taśmy filmowej. Celuloid był bowiem tak łatwopalny, że nawet 
chwilowe zatrzymanie przesuwania się taśmy mogło spowodować jej 
zapalenie. Mimo to kino przyjęło się zarówno w Europie jak i za oceanem.
48. W 1898 r. Polusen zastosował magnetyczny zapis dźwięku.
49. Polka Maria Skłodowska – Curie wraz z mężem Piotre,m Curie odkryła 
w 1898 r. dwa promieniotwórcze pierwiastki: polon i rad.
50. W 1896 r. skonstruowano w Anglii auto z elektrycznym rozrusznikiem. 

background image

 

 

Galeria zdjęć niektórych  

wynalazków XIX wieku

background image

 

 

background image

 

 

background image

 

 

background image

 

 

Rakieta Goddard'a (1917)

 

background image

 

 

Fizyka posiada wielu wspaniałych naukowców, którzy zostali 
uhonorowani nagrodą Nobla za wspaniałe osiągnięcia w tej 
dziedzinie. Można by godzinami wymieniać lecz ja wymienię 
kilku oraz przedstawię. Na miano wyróżnienia zasługuje Albert 
Einstein. Opracował on teorię względności. Opisuje on w swoich 
pracach zależność praw fizyki od własności czasoprzestrzeni i 
układu odniesienia. Pierwszą próbę opracowania tej teorii 
względności podjął w 1905r. Uczony analizował własności 
fizyczne, zjawiska zachodzące w płaskiej – pustej 
czasoprzestrzeni. Ogólna teoria względności została ustalona w 
1916r. i odnosi się już do zjawisk zachodzących w 
czasoprzestrzeni wypełnionej maksymalnie obiektami i w ten 
sposób zakrzywionej. W skład tej teorii wchodzi szczególna 
teoria względności oraz ogólna teoria względności. Ta pierwsza 
podkreśla koncepcję czasu i przestrzeni, zerwał On z pojęciami 
czasu absolutnego łącząc czas i przestrzeń czterowymiarową 
czasoprzestrzeń. W kolejnych pracach opracował teorię zasady 
mechaniki tworząc fizykę relatywistyczną. Opisuje ona związek 
pomiędzy natężeniem a polem elektrycznym. Za te osiągnięcia 
Albert Einstein w 1921r. otrzymał nagrodę Nobla. 

background image

 

 

background image

 

 

Kolejnym przykładem jest Ernest Rutherford, który w 
1911r. odkrył jądro atomowe. Nie przypuszczał jak bardzo 
jego odkrycie zmieni świat. Okazało się że w jądrach jest 
potężna ilość energii, którą można w określonych 
warunkach wyzwolić. Dzięki pracom fizyków ludzie 
nauczyli się bezpiecznie korzystać z energii zamkniętej w 
jądrze atomowym budując elektrownie jądrowe. Technika 
jądrowa to również zastosowanie izotopów 
promieniotwórczych w technice i medycynie. Wielu 
ludziom uratowany życie. Podczas rozszerzonych badań 
ludzie sztucznie stworzyli niektóre pierwiastki które nie 
występują w stanie neutralnym. Potrafią tak przetworzyć 
jądro atomowe że powstają różne pierwiastki w tym i 
złoto. W XIX i XX wieku możemy mówić o narodzinach 
elektroniki. Wynaleziono diod, triody i inne lampy 
elektronowe.

 

background image

 

 

background image

 

 

Dioda służy do prostowania prądu przemiennego. Trioda 
mająca trzy elektrody służyła do wzmacniania sygnału. 
Lampy elektronowe stanowiły podstawę rozwoju radia i 
telewizji. Były jednak duże i szybko się zużywały oraz 
często się psuły. Pomimo tych wad w 1946r. stworzono 
pierwszy komputer, który składał się z 19000 lamp, 
zużywał tyle energi co mała fabryka i często się psuł. 
Współczesne komputery są małe, tanie i zużywają bardzo 
mało energi dzięki zastosowaniu tranzystorów. 
Wynalezienie tranzystorów było dopiero początkiem 
rozwoju elektroniki, ponieważ w 1970r. zbudowano 
pierwszy mikroprocesor, czyli układ bardzo wielu 
tranzystorów, diod i innych elementów umieszczonych na 
małej przestrzeni

background image

 

 

Kolejną ciekawostką fizyki jest fizyka kwantowa, w tej 
dziedzinie nagrodę Nobla otrzymał Max Planck, Max Born. 
Dziedzina ta zajmuje się tylko zbiorowiskami – tłumem. 
Prawo to ma charakter statystyczny, znaczy to że dotyczą 
zbiorowisk identycznych układów – należy przeprowadzać 
serię powtarzalnych pomiarów. Jednym z wielu zjawisk, dla 
których fizyka kwantowa stara się sformułować rządzące 
nimi prawa jest rozpad promieniotwórczy polegający na 
samorzutnej przemianie pierwiastków. Mamy także odkrycia 
nagrodzone z astronomii dla Hansa Bethe. Jest to nauka o 
budowie, ruchach, pochodzeniu i ewolucji rozproszonej w 
przestrzeni kosmicznej. Nazwa astronomia pochodzi od 
greckiego astron – gwiazda, nomos – prawo. Dzisiejsza 
astronomia powiązana jest z fizyką która pomaga w 
interpretacji wyników obserwacji astronomicznych. 
Dziedzina ta mogła powstać dzięki odkryciu, że ciała 
niebieskie składają się z takiej samej materii co otaczające 
nas obiekty. Do tych obiektów należą czarne dziury, planety, 
gwiazdy itp. 

background image

 

 

Po krótkim przedstawieniu niektórych naukowców 
możemy wnioskować, że dzisiejsze życie jest dużo 
łatwiejsze dzięki ich determinacji i ciężkiej pracy. Mamy 
światło, telewizję, komputery oraz urządzenia ratujące 
życie z zastosowaniem praw fizyki. 


Document Outline