background image

AKADEMIA GÓRNICZO – HUTNICZA 

im. Stanisława Staszica w Krakowie 

 

 

 

Wydział In

Ŝ

ynierii Mechanicznej i Robotyki 

 

Badania operacyjne i eksploatacyjne 

 
 
 

Eksploatacja pomp typu S firmy Grundfos 

 
 
 
 
 
 
 

wykonał: 

 

Zakrzewski Rafał 

 

gr.14B rok II B 

background image

 

 
 

                

 

background image

I. Zastosowanie 

 

Pompy typu S s

ą

 przeznaczone do pompowania wody zanieczyszczonej 

w instalacjach komunalnych, prywatnych i przemysłowych. W zale

Ŝ

no

ś

ci od 

wykonania, pompy mog

ą

 pracowa

ć

 jako zanurzone lub na sucho. Maksymalna 

wielko

ść

 ziaren: 145mm. 

 
 
 

II. Warunki pracy 
 

  Pompy mog

ą

 by

ć

 stosowane do tłoczenia cieczy w warto

ś

ci pH od 4 do 

10. 

  Temperatura cieczy: od 0*C do +40*C 

  Temperatura otoczenia: od -20*C do +40*C 

  G

ę

sto

ść

 i lepko

ść

 pompowanej cieczy: 

- maksymalna g

ę

sto

ść

: 1000 kg/m

3

 

- maksymalna lepko

ść

 kinematyczna: 1 mm

2

/s 

 
 
 

III. Eksploatacja 

 
1. Rozruch pomp 
 

  Oczy

ś

ci

ć

 dno zbiornika z gruzu i innych zanieczyszcze

ń

  Ustawi

ć

 rozrusznik w pozycji „on", nastawi

ć

 „auto" na przeł

ą

czniku 

rodzaju pracy. 

  Obserwowa

ć

 prac

ę

 pomp, sprawdzi

ć

 czy pompy wł

ą

czaj

ą

 i wył

ą

czaj

ą

 

si

ę

 przy 

Ŝą

danych poziomach cieczy. 

 
2. Eksploatacja 
 

  Zalecamy codzienn

ą

 kontrol

ę

 przez 1 lub 2 tygodnie po rozruch. 

  Je

Ŝ

eli podczas tego okresu czasu pompa pracowa

ć

 b

ę

dzie bez 

zakłóce

ń

, zalecamy dalsze kontrole przynajmniej raz lub 2 razy w 

miesi

ą

cu. 

 
Podczas kontroli nale

Ŝ

y sprawdza

ć

  Czy nie pal

ą

 si

ę

 lampki ostrzegawcze. 

  Czy pompy nie pracuj

ą

 zbyt gło

ś

no. 

  Czy liczniki czasu pracy pomp pracuj

ą

cych przemiennie pokazuj

ą

 

przybli

Ŝ

one warto

ś

ci. 

 
 

background image

3. Cz

ę

stotliwo

ść

 kontroli 

 

  Zalecane jest przeprowadzanie przegl

ą

du technicznego przynajmniej 

raz w roku lub po ka

Ŝ

dych 2000 godzin pracy. 

 
4. Czynno

ś

ci kontrolne 

 

  Kontrola i wymiana oleju (w razie potrzeby). 

  Kontrola szczeliny czołowej. 

  Kontrola cz

ęś

ci składowych pompy. 

 
Podczas wykonywania przegl

ą

du nale

Ŝ

y sprawdzi

ć

 tak

Ŝ

e działanie zaworów 

zwrotnych i oczy

ś

ci

ć

 zewn

ę

trzn

ą

 powierzchni

ę

 przeł

ą

czników pływakowych. 

 
5. Kontrola i wymiana oleju 
 

  Poło

Ŝ

y

ć

 pomp

ę

 płasko na stanowisku roboczym, tak aby jedna z 

zatyczek komory olejowej skierowana była pionowo do góry. 

  Oczy

ś

ci

ć

 zatyczki. 

  Umie

ś

ci

ć

 czyste naczynie pod pomp

ą

  Otworzy

ć

 wolno górn

ą

 zatyczk

ę

, aby zlikwidowa

ć

 nadci

ś

nienie oleju. 

  Otworzy

ć

 boczn

ą

 zatyczk

ę

. Obróci

ć

 silnik i wyla

ć

 olej przez otwór 

boczny. 

 

 

background image

Dla pomp o mocy od 27 kW do 300 kW kontrol

ę

 i wymian

ę

 oleju mo

Ŝ

na 

przeprowadza

ć

 przy pionowym ustawieniu pompy. Poziom oleju powinien 

znajdowa

ć

 si

ę

 na wysoko

ś

ci górnego otworu komory olejowej. Olej b

ę

dzie 

wycieka

ć

 przez otwór dolny. W celu całkowitego opró

Ŝ

nienia komory z oleju 

nale

Ŝ

y u

Ŝ

y

ć

 aparatu ss

ą

cego. 

 

 
Kontrola oleju i napełnianie 
komory olejem w pompach o 
mocy od 27 kW do 300 kW. 
 
 
 
 
 
1. Zatyczka komory olejowej. 
2. Zatyczka kontrolna komory     
    silnikowej. 
3. Zatyczka komory olejowej. 
 

 
 
 

  Sprawdzi

ć

 stan oleju. Czysty olej mo

Ŝ

e by

ć

 u

Ŝ

yty ponownie. Olej koloru 

mlecznego lub wymieszany z wod

ą

 nale

Ŝ

y wymieni

ć

. Je

Ŝ

eli ilo

ść

 wody 

w oleju jest du

Ŝ

a lub woda pojawia si

ę

 po krótkim okresie pracy pompy, 

nale

Ŝ

y sprawdzi

ć

 uszczelk

ę

 

 
 
 
 
 
 
1. Olej w dobrym stanie. 
2. Woda w oleju. Wymieni

ć

 olej. 

3. Nadmiar wody w oleju. Wymieni

ć

 olej.   

    Sprawdzi

ć

 uszczelk

ę

 
 
 
 
 
 
 
 

background image

  U

Ŝ

ywa

ć

 oleju SAE 10 W 30. 

  Napełnia

ć

 komor

ę

 olejow

ą

 wlewaj

ą

c olej przez otwór skierowany 

pionowo do góry, a

Ŝ

 do momentu gdy olej zacznie wypływa

ć

 przez 

otwór boczny. 

  Wymieni

ć

 o-ringi zatyczek, nasmarowa

ć

 je olejem. Sprawdzi

ć

 czy styka-

j

ą

ce si

ę

 powierzchnie s

ą

 czyste. Umie

ś

ci

ć

 zatyczki w otworach i 

dokr

ę

ci

ć

 

UWAGA! 

Nie smarowa

ć

 podkładek smarem. 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Napełnianie olejem komory 
olejowej. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

background image

6. Kontrola i regulacja szczeliny ssawnej 
 
Wersje S1, S2, S4 i S5 
 

  Pompy S1 i S2 posiadaj

ą

 szczelin

ę

 czołow

ą

 o szeroko

ś

ci 0,7± 0,2 mm. 

  Je

Ŝ

eli szeroko

ść

 szczeliny wzrosła do 1,2 mm lub wi

ę

cej, nale

Ŝ

zmniejszy

ć

 j

ą

 do wła

ś

ciwej wielko

ś

ci podanej powy

Ŝ

ej. 

 
Kolejno

ść

 czynno

ś

ci: 

 

  Regulacj

ę

 przeprowadza si

ę

 za pomoc

ą

 

ś

rub regulacyjnych i mocu-

j

ą

cych umieszczonych na poł

ą

czeniu spiralnego kadłuba z dnem 

pompy. Poluzowa

ć

 

ś

ruby mocuj

ą

ce przed regulacj

ą

 i dokr

ę

ci

ć

 po 

dokonaniu regulacji. 

  Zmierzy

ć

 szeroko

ść

 szczeliny kilkakrotnie w ró

Ŝ

nych miejscach 

obracaj

ą

c r

ę

k

ą

 wirnik. 

 

Ś

ruby regulacyjne 

umieszczone na poł

ą

czeniu 

dna pompy ze spiralnym 
kadłubem. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
 

  Regulacj

ę

 przeprowadza si

ę

 za pomoc

ą

 

ś

rub regulacyjnych i mocu-

j

ą

cych umieszczonych na poł

ą

czeniu spiralnego kadłuba i komory 

olejowej. Poluzowa

ć

 

ś

ruby mocuj

ą

ce przed regulacj

ą

 i dokr

ę

ci

ć

 po 

dokonaniu regulacji. 

  Zmierzy

ć

 szeroko

ść

 szczeliny kilkakrotnie w ró

Ŝ

nych miejscach 

obracaj

ą

c r

ę

k

ą

 wirnik. 

  W pompach SV nie ma regulacji szeroko

ś

ci szczeliny czołowej, nale

Ŝ

w nich sprawdza

ć

 zu

Ŝ

ycie wirnika i kadłuba. 

 
 
 

background image

Ś

ruby regulacyjne 

umieszczone na poł

ą

czeniu 

komory olejowej ze spiralnym 
kadłubem. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
Wersja S3 
 

Regulacj

ę

 szczeliny ssawnej mo

Ŝ

na przeprowadzi

ć

 bez demonta

Ŝ

u rury 

ssawnej. 
 

  Je

Ŝ

eli pompa ma oddzieln

ą

 obudow

ę

 ssawn

ą

, poluzowa

ć

 kołnierz rury 

ssawnej. 

  Poluzowa

ć

 

ś

ruby (cz

ęść

 nr 028). 

  Poluzowa

ć

 

ś

ruby regulacyjne (cz

ęść

 nr 074), tak aby nie dotykały po-

wierzchni spiralnego kadłuba. 

  Obni

Ŝ

y

ć

 kadłub pompy tak, aby szeroko

ść

 szczeliny ,,s" była równa 

zero. 

  Zmierzy

ć

 wielko

ść

 „X" szczelinomierzem. Wielko

ść

 ,,X" jest to odległo

ść

 

mi

ę

dzy spiralnym kadłubem a obudow

ą

 ssawn

ą

 oraz mi

ę

dzy silnikiem a 

spiralnym kadłubem. 

  Dokr

ę

ci

ć

 

ś

ruby regulacyjne (cz

ęść

 nr 074) tak, aby wielko

ść

 ,,X" 

wynosiła 0,7 ± 0,2 mm. 

 
 

background image

 

 
 
UWAGA!  

Je

Ŝ

eli szczelina czołowa jest nadmiernie zniszczona nale

Ŝ

y u

Ŝ

y

ć

 

klinów regulacyjnych (cz

ęść

 nr 083) aby złagodzi

ć

 nacisk na kołnierz 

ssawny. 

 
Stosowane kliny regulacyjne: 
 
1. Uszczelka kołnierza s = 3 mm. 
2. Klin regulacyjny s = 2 mm,     
    stalowe kliny. 
3. Klin regulacyjny s = 4 mm. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Klinów regulacyjnych nale

Ŝ

y u

Ŝ

ywa

ć

 w nast

ę

puj

ą

cej kolejno

ś

ci: 

 

Regulacja nr 

Cz

ęś

ci  Grubo

ść

 (s) 

2 mm 

1+2 

4 mm 

1 +3 

6 mm 

 

background image

IV. Usuwanie usterek 

 

Usterka 

Mo

Ŝ

liwa przyczyna 

Sposób naprawy 

Pompa nie wł

ą

cza si

ę

 lub 

wył

ą

cza si

ę

 podczas 

pracy 

Brak dopływu pr

ą

du 

Sprawdzi

ć

 zasilanie i bezpieczniki. 

Sprawdzi

ć

 działanie stycznika przy r

ę

cznym 

sterowaniu pompy. Je

Ŝ

eli nie działa patrz 

ni

Ŝ

ej 

Zadziałał wył

ą

cznik 

przeciwprzeci

ąŜ

eniowy 

Nastawi

ć

 ponownie guzikiem ,,R" 

Brak jednej z faz w 

zasilaniu 

Sprawdzi

ć

 bezpieczniki i zasilanie 

Chwilowe przeci

ąŜ

enie 

Zwykle po chwili ust

ę

puje. Je

Ŝ

eli wył

ą

cznik 

przeciwprzeci

ąŜ

eniowy po chwili zadziała 

ponownie nale

Ŝ

y ustali

ć

 przyczyn

ę

 

Zatkanie pompy 

Sprawdzi

ć

 pomp

ę

 (Zdj

ąć

 

spiralny kadłub) 

Uszkodzenie silnika 

Usterka elektryczna mo

Ŝ

e by

ć

 znaleziona 

przez sprawdzenie izolacji i poł

ą

cze

ń

Wymaga naprawy w autoryzowanym punkcie 

serwisowym! 

Ź

le nastawiony wył

ą

cznik 

Sprawdzi

ć

 nastawienie wył

ą

cznika 

przeciwprzeci

ąŜ

eniowego 

Zadziałał wył

ą

cznik 

termiczny w uzwojeniu 

silnika 

Pompa wł

ą

czy si

ę

 automatycznie po 

ostygni

ę

ciu silnika 

Ś

wieci si

ę

 czerwona 

lampka ostrzegawcza 

Zadziałał wył

ą

cznik 

wilgotno

ś

ciowy w pompie 

Wezwa

ć

 elektryka do sprawdzenia obwodów 

ochronnych 1-2. Je

Ŝ

eli obwód jest otwarty, 

to znaczy, 

Ŝ

e zadziałał wył

ą

cznik 

wilgotno

ś

ciowy. Wymaga naprawy w 

autoryzowanym punkcie serwisowym. 

Nie 

ś

wieci si

ę

 

lampka 

ostrzegawcza 

Przepalone bezpieczniki 

obwodu kontrolnego 

rozrusznika 

Wymieni

ć

 bezpieczniki 

Zatkanie rury. Obluzowany 

wirnik. 

Sprawdzi

ć

 rur

ę

 i wirnik pompy 

Powietrze w rurze 

Usun

ąć

 powietrze z rury 

Pompa pracuje, ale nie 

pompuje cieczy 

 
 
 

Zatkanie pompy 

Usun

ąć

 zanieczyszczenie 

Cz

ęś

ciowe zatkanie 

Sprawdzi

ć

 rury i wirnik pompy 

Zu

Ŝ

yty lub uszkodzony 

wirnik 

Wymieni

ć

 wirnik. W pompach typu S 

wyregulowa

ć

 szczelin

ę

 

Przepływ wody mniejszy 

ni

Ŝ

 poprzednio 

Mniejsza pr

ę

dko

ść

 obrotu 

wirnika 

-  spadek napi

ę

cia w sieci 

-  przy rozruchu „gwiazda-

trójk

ą

t" pompa pracuje w 

gwie

ź

dzie 

-  niewła

ś

ciwy kierunek 

obrotu wirnika 

Sprawdzi

ć

 napi

ę

cie w sieci Sprawdzi

ć

 

działanie rozrusznika 

Sprawdzi

ć

 kierunek obrotu wirnika 

Pompa zasysa powietrze 

Podnie

ść

 przeł

ą

cznikiem pływakowym 

poziom wył

ą

czania 

Zatkanie pompy 

Sprawdzi

ć

 pomp

ę

 

Niewła

ś

ciwy kierunek 

obrotu wirnika 

Sprawdzi

ć

 kierunek obrotu wirnika 

Praca pompy poza 

dozwolonym zakresem 

działania 

Sprawdzi

ć

 zakres działania pompy 

Uszkodzenie mechaniczne 

Ustali

ć

 rodzaj uszkodzenia (je

ś

li jest to 

mo

Ŝ

liwe) Skontaktowa

ć

 si

ę

 z auto-

ryzowanym punktem serwisowym 

Pompa pracuje zbyt 

gło

ś

no (dudni) 

Pompa pracuje w dwóch 

fazach 

Sprawdzi

ć

 bezpieczniki 

background image

Uszkodzenie mechaniczne 

Ustali

ć

 rodzaj uszkodzenia (je

ś

li jest to 

mo

Ŝ

liwe) Skontaktowa

ć

 si

ę

 z auto-

ryzowanym punktem serwisowym 

Pompa pracuje bardzo 

gło

ś

no 

 
 

Obce ciało w pompie 

Usun

ąć

 zanieczyszczenie 

Przecieka dolna uszczelka 

wału, w wyniku zu

Ŝ

ycia lub 

uszkodzenia 

Zwróci

ć

 si

ę

 do autoryzowanego punktu 

serwisowego 

Podczas sprawdzania 

oleju, olej pod ci

ś

nieniem 

i/lub woda w oleju 

Zbyt du

Ŝ

a ilo

ść

 oleju w 

komorze 

Sprawdzi

ć

 ilo

ść

 oleju 

Ubytek oleju w komorze 

Przecieka uszczelka wału 

Zwróci

ć

 si

ę

 do autoryzowanego punktu 

serwisowego 

 
 

W Razie wyst

ą

pienia usterek w pracy producent sugeruje konsultowanie 

si

ę

 z autoryzowanym serwisem. 

 
UWAGA:  

Przy wszystkich pracach elektromonta

Ŝ

owych nale

Ŝ

y wył

ą

czy

ć

 zasilanie 

na czas trwania naprawy i przestrzega

ć

 obowi

ą

zuj

ą

cych norm 

bezpiecze

ń

stwa. Napraw mo

Ŝ

e dokonywa

ć

 tylko wykwalifikowany elektryk. 

 

Silnik mo

Ŝ

e by

ć

 rozmontowany tylko przez uprawnionego montera lub 

autoryzowany punkt serwisowy. Po zło

Ŝ

eniu naprawionego silnika nale

Ŝ

sprawdzi

ć

 jego działanie. 

 
 

V. Wnioski 

 
 

Wyroby firmy Grundfos cechuje przede wszystkim du

Ŝ

a bezawaryjno

ść

ale jak wiadomo – nie ma maszyny idealnej. W przypadku wyst

ą

pienia awarii 

przejrzysta tabela zawieraj

ą

ca najcz

ę

stsze problemy z pompami firmy 

Grundfos błyskawicznie pomo

Ŝ

e nam zlokalizowa

ć

 problem co znacznie 

skraca czas przestoju urz

ą

dzenia. Gdy sami nie b

ę

dziemy w stanie naprawi

ć

 

naszej pompy, zrobi to za nas bardzo dobrze zorganizowany autoryzowany 
serwis. 
 
 

Firma Grundfos doskonale funkcjonuje na polskim rynku od wielu lat 

(wcze

ś

niej znana jako SARLIN), dlatego moim zdaniem jej wyroby s

ą

 jak 

najbardziej godne polecenia.