background image

1

Definicja konglomeratu finansowego

Wg Wspólnego Forum ds. Konglomeratów Finansowych – Joint Forum (on 
Financial Conglomerates) – skupiającego nadzorców bankowych, 
ubezpieczeniowych i z rynku papierów wartościowych (Basle, IAIS, IOSCO):

• obejmuje swoim działaniem przynajmniej dwa z najwaŜniejszych sektorów 

finansowych (B, U, IK)

• działalność podstawowa dotyczy przede wszystkim usług finansowych

• Joint Forum 1999 - doprecyzowanie definicji - powinien być uregulowany 

• nie moŜe podlegać ujednoliconym wymogom adekwatności kapitałowej

Powstawanie konglomeratów finansowych:

integracja międzysektorowa

integracja międzynarodowa

• USA - holding (BHC lub LCBO), Japonia - holding, obszar niemieckojęzy-

czny - koncern

background image

2

Regulacje prawne dotyczące konglomeratów finansowych

• regulacje unijne - Dyrektywa 2002/87/WE z dnia 16. grudnia 2002 

w sprawie nadzoru uzupełniającego nad instytucjami kredytowymi, 
przedsiębiorstwami ubezpieczeniowymi i firmami inwestycyjnymi w
konglomeracie finansowym

# wprowadzony wymóg prowadzenia działalności w segmencie bankowym 

bądź rynku kapitałowego oraz w segmencie ubezpieczeniowym

# konieczne ze względu na dominujący w Europie system bankowości 

uniwersalnej tj. kaŜdy bank dokonujący operacji na rynku kapitałowym 
mógłby zostać uznany za konglomerat

• USA - do 1999 (Glass-Steagall Act) ścisłe rozgraniczenie pomiędzy 

bankowością komercyjną i inwestycyjną (zakaz związków kapitałowych)

# 1999 - Gramm-Leach-Bliley Act - BHC moŜe uzyskać status finansowej

spółki holdingowej (FHC) i dzięki temu angaŜować się m.in. w gwaran-
towanie emisji, obrót papierami wartościowymi, bankowość inwestycyj-
ną, ubezpieczenia, organizację funduszy wzajemnych

# nadzór nad FHC - Rezerwa Federalna - elementy FHC - nadzór sektorowy

• Polska - Ustawa z dnia 13 czerwca 2005 o nadzorze uzupełniającym -

transpozycja (1:1) Dyrektywy UE

background image

3

Główne przyczyny powstawania konglomeratów finansowych

• dąŜenie do osiągnięcia korzyści skali (economies of scale) -

proporcjonalny wzrost wielkości nakładów prowadzi do proporcjona-
lnie większego wzrostu produkcji - spadek kosztu przeciętnego
Przykład: 3 czynniki produkcji - depozyty, praca, aktywa rzeczowe -
korzyści skali gdy podwojenie czynników produkcji powoduje
ponad dwukrotny wzrost liczby udzielonych kredytów  

• dąŜenie do osiągnięcia korzyści zakresu działania (economies of

scope) - łączna produkcja dwóch lub więcej produktów jest tańsza

niŜ ich niezaleŜna produkcja - w efekcie zwiększenie produkcji
Przykład: 2 produkty - x - kredyty, y - depozyty, - funkcja kosztów
korzyści zakresu gdy C(x,y) < C(x) + C(y) - średni koszt spada wraz
ze wzrostem liczby produktów wytwarzanych łącznie

• dywersyfikacja przychodów i działalności - mniejsza podatność na

załamanie, pojedynczych sektorów, gospodarek lub regionów

• posiadanie większych zasobów informacji m.in. na temat

ryzyka podejmowanych operacji

background image

4

Ź

ródło: Standard & Poor's

A+

Credit Suisse

A

Credit Suisse Group

AA-

JPMorgan Chase

Bank N.A.

A+

JPMorgan Chase & 

Co

AA-

HSBC Bank PLC

A+

HSBC Holdings PLC

AA

Bank of America

N.A.

AA-

Bank of America

Corp.

AA

Citibank, N.A.

AA-

Citigroup

Rating

Bank (spółka 

córka -
operacyjna)

Rating

Holding

Ratingi kredytowe wybranych holdingów finansowych i ich spółek 

córek operacyjnych (banków)

Tj. wy

Tj. wy

Ŝ

Ŝ

sza ocena sp

sza ocena sp

ó

ó

ł

ł

ki operacyjnej ni

ki operacyjnej ni

Ŝ

Ŝ

sp

sp

ó

ó

ł

ł

ki

ki

-

-

matki! 

matki! 

-

-

obs

obs

. ta 

. ta 

zgodna jest z wynikami bada

zgodna jest z wynikami bada

ń

ń

emp

emp

-

-

wart. 

wart. 

rynk

rynk

. sumy element.

. sumy element.

konglomeratu < wart. 

konglomeratu < wart. 

rynk

rynk

. konglomeratu 

. konglomeratu 

-

-

tzw 

tzw 

przecena 

przecena 

dywersyfikacyjna

dywersyfikacyjna

-

-

wynika z dodatkowych rodzaj

wynika z dodatkowych rodzaj

ó

ó

w ryzyka konglomeratu

w ryzyka konglomeratu

background image

5

Formy organizacyjne konglomeratów finansowych

Bank uniwersalny - model zintegrowany

Holding finansowy

Pozioma grupa finansowa

1.

2.

3.

4.

Model parent-subsidiary

Spółka-matka

Spółka-córka

Spółka holdingowa

Spółka 2

Spółka 1 

Podmiot 3

Podmiot 2

Podmiot 1

Wspólny zarząd

Łączna reprezentacja

background image

6

Formy powiązań bankowo-ubezpieczeniowych:

A) podejście bezkapitałowe - nawiązanie przez bank i firmę
ubezpieczeniową współpracy, która nie jest oparta o wzajemne udziały 
kapitałowe - ma charakter przedmiotowy

B) podejście kapitałowe - kooperacja oparta na zaangaŜowaniu
kapitałowym banku w towarzystwie ubezpieczeń (lub vice-versa),
moŜe przyjmować postać wyłącznie powiązań kapitałowych 
(współpraca podmiotowa) lub teŜ obejmować prowadzoną
równolegle współpracę o charakterze przedmiotowym 
(współpraca podmiotowa i przedmiotowa jednocześnie)

background image

7

Strategie tworzenia konglomeratów finansowych (grup b-u)

• de novo - tworzenie nowej firmy ubezpieczeniowej/banku. B/U otwiera 

własną firmę ubezpieczeniową/bank lub kupuje firmę egzystującą
wyłącznie na papierze (shell company) (K, DT) 

• Fuzja lub przejęcie (M&A) - przejęcie kontroli poprzez zakup udziałów 

większościowych lub wymianę walorów (K, DT)

• Joint-venture - załoŜenie firmy ubezpieczeniowej przez instytucję

bankową i zakład ubezpieczeń. Wspólna firma działa w ramach struktur 
bankowych i oferuje produkty głównie klientom bankowym. 
Do opracowania produktów ubezpieczeniowych wykorzystywane jest 
know-how firmy ubezpieczeniowej (K, ŚT)

• Alians strategiczny - wspólne oferowanie produktów (BK, KT)

Umowa promocyjna

Porozumienie dystrybucyjne - realizowane przez dwa podstawowe 

kanały: bezpośrednio w placówkach lub przez sieć pośredników

# SprzedaŜ wiązana lub krzyŜowa (cross-selling) - równoczesna sprzedaŜ

własnego i cudzego produktu w ramach pakietu usług finansowych

background image

8

Wady i zalety strategii tworzenia konglomeratów

de 

de 

novo

novo

Zalety : pełna kontrola nad tworzonym podmiotem, moŜliwość pełnego
przystosowania nowego podmiotu do potrzeb załoŜyciela, brak kosztów
tworzenia bazy klientów, zmniejszenie ryzyka operacyjnego przez
dywersyfikację działalności, efekty synergii

Wady: wysokie nakłady finansowe, brak doświadczenia w zarządzaniu
podmiotem nowego typu, wydłuŜony okres zdobywania rynku, duŜe
prawdopodobieństwo popełnienia błędów, nakłady na promocję i reklamę

konsolidacja (M&A, JV)

konsolidacja (M&A, JV)

Zalety: moŜliwość szybkiego zaistnienia na rynku z nowymi produktami,
większa siła przetargowa negocjacji z partnerami, efekty synergii,
obniŜenie kosztów działalności, wzmocnienie pozycji konkurencyjnej 

Wady: ryzyko zawyŜenia ceny za przejmowany podmiot, moŜliwość
wystąpienia znacznych róŜnic w kulturze korporacyjnej, opory wobec
wprowadzonych zmian, wysokie koszty wycofania się z transakcji, brak
pełnej kontroli nad przejmowaną firmą

background image

9

Przykłady strategii konsolidacji i de novo

konsolidacja

konsolidacja

# Japonia (1998-2006) - powstanie megabanków, konsolidacja i 

dokapitalizowanie zagroŜonych instytucji (np. 2000 - Mizuho Financial
Group - z połączenia Industrial Bank of Japan, Dai Ichi Kangyo Bank,
Fuji Bank) - przykład konsolidacji wymuszonej kondycją banków 

# Niemcy - Allianz - Dresdner Bank (2001), wartość 25 mld EUR

cel: raczej wzrost niŜ efekty synergii, celem Allianzu była ekspansja

na rynku prywatnych ubezpieczeń emerytalnych (duŜy dystans do 
lidera - Sparkassen), Dresdner Bank - dostęp do bazy klientów, 
moŜliwość wdraŜania nowych strategii (za 10 akcji DB udziałowcy
otrzymywali 1 akcję Allianz i 200 EUR gotówką)
Problemy - róŜnice kultur korporacyjnych, słaba kondycja finansowa
Dresdner Banku - konieczność kosztownej restrukturyzacji 

# USA - Citigroup (1998) - w wyniku fuzji Citicorporation i Travelers

# Holandia - ING - fuzja Nationale Nederlanden oraz NMB Postbank Gr. -

cel - m.in. wykorzystanie reformy emerytalnej - oferta zintegrowanych
produktów inwestycyjno-ubezpieczeniowych, separacja działalności
bankowej i ubezpieczeniowej (oddzielne spółki), brak moŜliwości 
wymiany baz danych o klientach

background image

1
0

Przykłady strategii konsolidacji i de novo (2)

de 

de 

novo

novo

# Francja - Societe Generale - towarzystwo ubezpieczeniowe Sogecap

(1963) 

# Niemcy - Deutsche Bank (nie został rozpoznany jako konglomerat!) -

wykorzystanie szczegółowej bazy danych o klientach - DB Leben
(ubezpieczenia na Ŝycie)
Strategia: oferowanie jedynie najbardziej podstawowych wersji
najpopularniejszych ubezpieczeń, za to niŜsze koszty
Sukces - głównie dzięki wykorzystaniu marki

# Axa (Francja), Allianz (Niemcy) 

background image

1
1

Nabywca

Bank ZU

Bank ZU

Bank ZU

Bank ZU

Bank

446 40,7 75,1

4,3

60 5,1

581 50,1

Zakład 
ubezpieczeń

52,3

115 20,2

36,9

3,9

73 76,4

226

933

Cel

Krajowy

Wewnątrz UE Poza UE

Łącznie

Wartość M&A pomiędzy bankami i ZU w krajach UE (1999-2003)

(dane w mld EUR)

Tj. 

znacz

znacz

ą

ą

co

co wyŜsza wartość fuzji i przejęć gdy inicjatorem jest

ZU a podmiotem przejmowanym bank. Wynika to z pozycji 
rynkowej sektora ubezpieczeniowego - sytuacja odwrotna niŜ w
Polsce

background image

1
2

Pojęcie allfinanz, bancassurance, assurfinance

Allfinanz

Banki

ZU

Bancassurance lub assurfinance

-> Niemcy (l. 80 XX w.) - Alles aus

einer Hand

-> Francja - bancassurance
-> Kraje anglosaskie - Financial Ser-

vices

• Bancassurance - wykorzystanie przez zakład ubezpieczeń bankowej 

sieci dystrybucyjnej do sprzedaŜy produktów ubezpieczeniowych, na 
róŜnych poziomach integracji oferty produktowej: od udostępnienia 
powierzchni sprzedaŜowej w sali operacyjnej banku po homogeniczne 
produkty bankowo-ubezpieczeniowe

• Assurfinance - zakład ubezpieczeń oferuje swoim dotychczasowym 

klientom dodatkowe usługi finansowe poza ubezpieczeniowymi

PWC 

PWC 

-

-

Allfinanz

Allfinanz

bancassurance

bancassurance

background image

1
3

Cele tworzenia bancassurance

dywersyfikacja usług,

wzmocnienie i nawiązanie więzi z klientem,

wykorzystanie potencjalnych korzyści sprzedaŜy      
łącznej,

zwiększenie liczby operacji prowizyjnych.

background image

1
4

Formy bancassurance

strategia 

de novo

(stworzenie przez bank nowego ZU)

porozumienie dystrybucyjne/ alianse strategiczne

(wykorzystywanie kanałów dystrybucji partnera)

joint venture

(załoŜenie przez bank i ZU nowej firmy)

grupa finansowa/fuzje i przejęcia

(przejęcie banku/ ZU lub ich fuzja)

background image

1
5

Korzyści z bancassurance dla banku

efektywne wykorzystanie baz informacji 
o klientach 

dodatkowe przychody (pozaodsetkowe)
udział w zysku technicznym

obniŜenie jednostkowych kosztów sprzedaŜy
utrzymanie dotychczasowych klientów i pozyskanie 
nowych 
(m. in. poprzez cross-selling)

obniŜenie wymogów kapitałowych związanych 
z obniŜeniem ryzyka działalności 
(kredyty)

poprawa jakości oferowanych usług finansowych 
(moŜliwość stworzenia kompleksowej oferty)

background image

1
6

Korzyści z bancassurance dla zakładu ubezpieczeń

zdobycie dostępu do bankowych baz informacji  o 
klientach

obniŜka kosztów akwizycji bezpośredniej
efektywne zróŜnicowanie i segmentacja oferty

zwiększenie wiarygodności i konkurencyjności 
(wyŜszy poziom zaufania publicznego)

zwiększenie moŜliwości rozwojowych

pozyskanie nowych klientów (m. in. poprzez cross-
selling)

wykorzystanie efektów synergii

background image

1
7

Bariery rozwoju bancassurance

odwrócony cykl produkcji

inny sposób koncentracji ryzyka (w ZU 
koncentracja ryzyka po stronie pasywów, w banku - po 
stronie aktywów)

bariery w działalności operacyjnej (róŜnice w 
kulturach korporacyjnych, niŜsze kwalifikacje 
pracowników banku w zakresie ubezpieczeń i vice versa, 
konserwatyzm)

niski poziom dochodu gospodarstw domowych

background image

1
8

ZagroŜenia związane z realizacją strategii bancassurance

• kumulacja ryzyka

• dobór partnera biznesowego

• organizacja bancassurance

• proces zarządzania

• zmiana otoczenia

background image

1
9

Warunki rozwoju bancassurance

Europa Zachodnia

Polska

Regulacje 
prawne

liberalne

liberalne

Potencjał 
wzrostu rynku 
ubezpieczeniowe
go

dojrzały rynek (moŜliwa 
ekspansja ubezpieczeń 
emerytalnych)

wysoki potencjał

PrzewaŜające 
podejście do 
bancassurance

kapitałowe

bezkapitałowe

Główne czynniki 
rozwoju

zachęty podatkowe, 
wahania stóp 
procentowych

zmiany stóp 
procentowych, 
postępująca globalizacja            
i deregulacja, potrzeba 
wzrostu efektywności

Główne usługi 
bancassurance

ubezpieczenia Ŝyciowo-
emerytalne

ubezpieczenia majątkowe          
i osobowe

SprzedaŜ 
ubezpieczeń

wielokanałowa

dominacja sieci agentów

background image

2
0

Dyrektywa 2002/87/WE

 ustanawia uzupełniający nadzór nad działalnością konglomeratów 

finansowych

 Art. 2 definicja pojęć:  "konglomerat finansowy" (financial conglomerate),

"mieszany holding finansowy" (mixed financial holding company) oraz 
"zainteresowany organ nadzoru" (relevant competent authorities)



Konglomerat finansowy

Konglomerat finansowy - grupa podmiotów, która spełnia następujące 

warunki:

# na czele grupy stoi podmiot regulowany (tj. instytucje kredytowe, 

podmioty ubezpieczeniowe oraz firmy inwestycyjne) lub przynajmniej 
jeden z podmiotów zaleŜnych w grupie jest podmiotem regulowanym

# na czele grupy stoi podmiot regulowany będący spółką matką dla 

podmiotu z sektora finansowego albo podmiot mający udziały w 
podmiocie działającym w sektorze finansowym, bądź podmiot związany 
z podmiotem działającym w sektorze finansowym

# podmiot regulowany nie stoi na czele grupy, lecz działalność grupy 

dotyczy głównie sektora finansowego

# przynajmniej jeden z podmiotów będących w strukturach grupy działa

sektorze ubezpieczeniowym i przynajmniej jeden – w sektorze 
bankowym bądź usług inwestycyjnych

background image

2
1

Dyrektywa 2002/87/WE (cd)

# skonsolidowana i (lub) zagregowana działalność podmiotów grupy w

sektorze ubezpieczeniowym oraz skonsolidowana i (lub) zagregowana 
działalność podmiotów grupy w sektorze bankowym i usług inwestycyj-
nych są znaczne



Mieszany holding finansowy

Mieszany holding finansowy - grupa, w której spółka matka, inna niŜ

podmiot regulowany, tworzy konglomerat finansowy wspólnie z podmio-
tami zaleŜnymi (przy czym przynajmniej jeden z nich jest podmiotem 
regulowanym mającym siedzibę w UE) oraz innymi podmiotami.

# właściwy organ nadzorczy z kraju członkowskiego odpowiedzialny za 

całościowy nadzór nad grupą w odniesieniu do kaŜdego z podmiotów 
regulowanych będących w strukturach konglomeratu finansowego

# koordynator w rozumieniu art. 10, jeŜeli jest innym podmiotem niŜ

wskazany powyŜej, inny właściwy organ, jeŜeli jest waŜny w opinii 
powyŜej wskazanych organów; opinia powinna uwzględniać przede 
wszystkim udział w rynku podmiotów regulowanych będących w konglo-
meracie finansowym w innym kraju członkowskim (w szczególności 
przewyŜszający 5%) i znaczenie w konglomeracie finansowym kaŜdego 
podmiotu regulowanego w innym kraju członkowskim





Zainteresowany organ nadzoru:

Zainteresowany organ nadzoru:

background image

2
2

Ubezpieczenia

Ubezpieczenia

Holding 2

Handel

Przemysł

Holding 1

Bank

Bank

Grupa

ubezpieczeniowa

Grupa

bankowa

Mieszany holding finansowy

Konglomerat

finansowy

Grupa mieszana

background image

2
3

Rodzaje ryzyka specyficzne dla konglomeratów finansowych

• Ryzyko wykorzystania róŜnic regulacyjnych (

arbitra

arbitra

Ŝ

Ŝ

regulacyjny

regulacyjny) -

wykorzystanie transakcji wewnętrznych tak aby spełnić formalne wymogi 
regulacyjne a z drugiej strony je obejść (np. lewarowane dokapitalizowa-
nie spółki-córki przez spółkę matkę) (

double

double

-

-

gearing

gearing)

• Ryzyko zaraŜenia (

contaigon

contaigon) - przenoszenie się problemów jednego 

podmiotu grupy na inne podmioty (firewall - chiński mur - transakcje i
informacje o ograniczonym przepływie)

Ryzyko nadu

Ryzyko nadu

Ŝ

Ŝ

ycia

ycia - wykorzystanie istnienia zawartych porozumień i 

umów w konglomeracie do stworzenia wraŜenia siły ekonomicznej 
(moral hazard - „pójście na całość”, naduŜycie siatki bezpieczeństwa)

Ryzyko braku przejrzysto

Ryzyko braku przejrzysto

ś

ś

ci

ci - brak moŜliwości oceny ryzyka konglo-

meratu jako całości przez struktury zarządzające i prawne (transakcje
wewnątrz podmiotu)

Ryzyko konfliktu interes

Ryzyko konfliktu interes

ó

ó

w

- problem konkurencji i obawa przed 

utratą reputacji w poszczególnych segmentach rynku finansowego

Ryzyko nadu

Ryzyko nadu

Ŝ

Ŝ

ycia si

ycia si

ł

ł

y ekonomicznej

y ekonomicznej - wykorzystanie siły ekonomi-

cznej konglomeratu jako elementu umoŜliwiającego kontrolowane 
oddziaływanie na rynek - zwiększenie koncentracji, TBTF, TBTS

background image

2
4

Kraj

 Nazwa

 Skala

 Aktywa 
ogółem (w 
mln EUR) 
(2004)

 Aktywa 
ogółem (w 
mln EUR) 
(2005)

Wielka Brytania  Barclays

 G

761 277

1 347 164

Japonia

 Mitsubishi Tokyo Financial Group  L

788 627

1 346 710

Szwajcaria

 UBS

 G

1 125 187

1 323 112

USA

 Citigroup

 G

1 088 025

1 262 372

Wielka Brytania  HSBC

 G

929 668

1 258 467

Holandia

 ING

 G

876 391

1 158 639

Wielka Brytania  Royal Bank of Scotland

 G

831 921

1 132 153

USA

 Bank of America

 G

814 081

1 091 496

Japonia

 Mizuho Financial Group

 L

985 163

1 030 128

USA

 JP Morgan Chase

 G

705 670

1 001 310

Niemcy

 Allianz

 G

990 318

997 881

Hiszpania

 Santander Group

 G

784 380

936 938

Francja

 ABN-Amro

 G

727 454

880 804

Szwajcaria

 Credit Suisse

 G

705 695

859 952

Francja

 Societe Generale

 G

678 821

848 417

Wielka Brytania  HBOS

 L

633 946

788 272

Włochy

 Unicredito

 G

265 406

787 000

Japonia

 Sumitomo Mitsui Financial Group  L

713 160

770 461

USA

 General Electric

 G

550 212

568 934

Wielka Brytania  Lloyds TSB

 L

402 326

451 438

Dania

 Danske Bank

 L

275 898

326 012

Szwecja

 Nordea

 L

280 000

326 000

Wartość aktywów wybranych konglomeratów

background image

2
5

Kraj

 Nazwa

 Aktywa/PKB 
(2004)

 Aktywa/PKB 
(2005)

Dania

 Danske Bank

139,88

156,39

Finlandia

 Sampo

25,47

27,68

Francja

 ABN-Amro

44,21

52,11

Francja

 Societe Generale

41,26

50,19

Hiszpania

 Santander Group

93,68

103,61

Holandia

 ING

179,35

230,84

Holandia

 Eureko

10,83

16,59

Japonia

 Mitsubishi Tokyo Financial Group

22,23

37,19

Niemcy

 Allianz

44,7

44,44

Norwegia

 DNB-NOR

52,54

56,71

Szwajcaria

 UBS

389,55

450,96

Szwajcaria

 Credit Suisse

244,32

293,1

Szwecja

 SEB

62,43

70,7

Szwecja

 Nordea

10,88

12,2

USA

 Citigroup

12,65

11,97

USA

 Bank of America

9,46

10,35

USA

 JP Morgan Chase

8,2

9,49

USA

 General Electric

6,4

5,39

Wielka Brytania  Barclays

46,21

76,44

Wielka Brytania  HSBC

59,45

67,66

Wielka Brytania  Royal Bank of Scotland

50,5

64,24

Wielka Brytania  HBOS

38,48

44,72

Włochy

 Unicredito

19,13

55,51

Relacja aktywów konglomeratu do PKB kraju nadzorcy (%)

background image

2
6

Dyrektywa 2002/87/WE (cd)

 Za sprawowanie nadzoru dodatkowego odpowiada 

koordynator 

koordynator - wybie-

rany według zasady 

miejsca

miejsca i znaczenia podmiotów regulowanych w stru-

kturze konglomeratu (art. 10 dyrektywy) - w PL instytucja, która udzieli-

ła licencji podmiotowi dominującemu



Zadania koordynatora

Zadania koordynatora:

# koordynowanie zbierania i rozpowszechniania informacji waŜnych lub 

kluczowych w sposób ciągły oraz w sytuacjach "awaryjnych", łącznie z 
przekazywaniem informacji waŜnych dla nadzorców poszczególnych 
segmentów rynku finansowego, kontakty z zagranicznymi nadzorami

# przegląd i ocena kondycji finansowej konglomeratu

# ocena zgodności działania konglomeratu z zasadami adekwatności kapi-

tałowej

prog

prog

ó

ó

w

w

koncentracji ryzyka

koncentracji ryzyka transakcji wewnątrz grupy

# ocena struktury konglomeratu, jego organizacji oraz systemu kontroli 

wewnętrznej

# planowanie i koordynacja działań nadzorczych w sposób ciągły oraz w 

sytuacjach "awaryjnych" we współpracy z właściwymi organami nadzoru

# inne zadania wynikające z dyrektywy bądź z jej wdroŜenia

# moŜe nakładać sankcje za niewypełnienie wymogów -w PL max. 10 mln zł

background image

2
7

Identyfikacja kapitału ekonomicznego konglomeratu

Kapitał ekonomiczny - na pokrycie nieoczekiwanych strat przy zał. 

poziomie ufności. Kategoria ostroŜnościowa (docelowa) - rzeczywisty kapitał
konglomeratu powinien osiągać ten poziom. W przypadku konglomeratu,
naleŜy ująć w kapitale rzeczywistym fundusze (kapitał) poszczególnych 
podmiotów  + specyfikę konglomeratu, tj. wzajemne oddziaływania 
sektorów bankowego i ubezpieczeniowego, rozmiar i koncentrację ryzyka.

Dyrektywa --> czy konglomerat posiada kapitał adekwatny, czyli odpowie-
dni do prowadzonej działalności. Podmiot wiodący porównuje wymogi 
kapitałowe w konglomeracie finansowym (tj. sumę wymogów kapitałowych 
poszcz. podmiotów regulowanych w grupie) z funduszami własnymi 
konglomeratu.

Dyrektywa nie daje wskazówek co do wyboru metody określania 
adekwatności kapitałowej w konglomeracie finansowym.

Podstawowy cel – uniknięcie double-gearing

Fundusze w

Fundusze w

ł

ł

asne

asne - dla banków – fundusze własne, dla przedsiębiorstw 

ubezpieczeniowych – margines wypłacalności, dla firm inwestycyjnych –
fundusze   nadzorowane, dla podmiotów nieregulowanych – aktywa net.

background image

2
8

Metody wyznaczania adekwatności kapitałowej w skali konglomeratu



Metoda konsolidacji ksi

Metoda konsolidacji ksi

ę

ę

gowej

gowej

dla konglomeratu sporządzającego bilans skonsolidowany
# porównanie skonsolidowanych funduszy własnych konglomeratu 
finansowego z sumą wymogów z tytułu wypłacalności dla kaŜdego z 
sektorów grupy (podmioty regulowane - wymogi kapitałowe,
podmioty nieregulowane - teoretyczne wymogi kapitałowe)
Uzupełniające wymogi z tytułu wypłacalności fundusze własne 

konglomeratu finansowego (obliczone na podstawie skonsolidowanego 

sprawozdania grupy) - suma wymogów z tytułu wypłacalności

poszczególnych sektorów finansowych grupy
# Rachunek adekwatności kapitałowej - na podstawie bilansu skons. grupy.
# Metoda „modułowa” - skonsolidowany bilans, i zob. pozabilansowe 
konglomeratu finansowego rozdzielana jest na bloki: bankowy, 
ubezpieczeniowy, inwestycyjny i nieregulowany. Bilans skonsolidowany –
zaangaŜowania wewnątrzgrupowe juŜ zredukowane.
# Wymogi kapitałowe kaŜdego z podmiotów regulowanych jak i

teoretyczne wymogi dla podmiotów nieregulowanych - suma i 

porównanie z funduszami własnymi konglomeratu.

background image

2
9

Metody wyznaczania adekwatności kapitałowej w skali konglomeratu 1



Metoda pomniejszania i agregacji

Metoda pomniejszania i agregacji

# dla konglomeratu, który 
- nie sporządza bilansu skonsolidowanego 
- na jego czele znajduje się mieszana finansowa spółka holdingowa, 
- w konglomeracie występuje zbyt wiele podmiotów niereg., 
- konglomerat podzielić moŜna na podgrupy
# uzupełniające wymogi z tytułu wypłacalności - na podstawie ind.

sprawozdań podmiotów naleŜących do sektora finansowego

adekwatność kapitałowa konglomeratu = suma funduszy własnych

poszczególnych regulowanych i nieregulowanych podmiotów –
(suma wymogów z tytułu wypłacalności poszczególnych 

regulowanych i nieregulowanych podmiotów w grupie + wartość
księgowa udziałów partycypacyjnych w innych podmiotach grupy tj. 
wszelkie odliczenia ze względu na powiązania kapitałowe i 
organizacyjne)

background image

3
0

Metody wyznaczania adekwatności kapitałowej w skali konglomeratu 2



Metoda pomniejszania warto

Metoda pomniejszania warto

ś

ś

ci ksi

ci ksi

ę

ę

gowej albo wymogu

gowej albo wymogu

# konglomerat zdominowany przez jeden podmiot, którego skala działalności

zdecydowanie przewyŜsza resztę grupy

uzupełniające wymogi z tytułu wypłacalności = fundusze własne 
podmiotu  dominującego lub podmiotu stojącego na czele konglomeratu 
finansowego - jego własne wymogi z tytułu wypłacalności + 
max(wartość księgowa utrzymywanych przez niego pakietów 
partycypacyjnych w innych  podmiotach w konglomeracie; wymogi z tytułu 
wypłacalności tych podmiotów – obliczone proporcjonalnie)



Metoda mieszana 

Metoda mieszana 

-

-

po

po

łą

łą

czenie metod I, II i III w dowolny spos

czenie metod I, II i III w dowolny spos

ó

ó

b

b

Wyboru metody dokonuje koordynator!

Wyboru metody dokonuje koordynator!

background image

3
1

Metody wyznaczania adekwatności kapitałowej w skali konglomeratu 3



Metoda pomniejszania warto

Metoda pomniejszania warto

ś

ś

ci ksi

ci ksi

ę

ę

gowej albo wymogu

gowej albo wymogu

# konglomerat zdominowany przez jeden podmiot, którego skala działalności

zdecydowanie przewyŜsza resztę grupy

uzupełniające wymogi z tytułu wypłacalności = fundusze własne 
podmiotu  dominującego lub podmiotu stojącego na czele konglomeratu 
finansowego - jego własne wymogi z tytułu wypłacalności + 
max(wartość księgowa utrzymywanych przez niego pakietów 
partycypacyjnych w innych  podmiotach w konglomeracie; wymogi z tytułu 
wypłacalności tych podmiotów – obliczone proporcjonalnie)



Metoda mieszana 

Metoda mieszana 

-

-

po

po

łą

łą

czenie metod I, II i III w dowolny spos

czenie metod I, II i III w dowolny spos

ó

ó

b

b

background image

3
2

Cross-selling ubezpieczeń opartych na produktach bankowych (1)

Produkt bankowy

Przykłady produktów
ubezpieczeniowych

Rachunek rozliczeniowy
(konto osobiste)

Standardowe:

-  ubezpieczenia na

Ŝycie

-  ubezpieczenia NNW

Dodatkowe:

-  ubezpieczenia

turystyczne

-  ubezpieczenia

assistance

-  ubezpieczenia

kosztów leczenia

-  ubezpieczenia OC w

Ŝyciu prywatnym

background image

3
3

Cross-selling ubezpieczeń opartych na produktach bankowych (2)

Produkt bankowy

Przykłady produktów
ubezpieczeniowych

Karty płatnicze

Standardowe:
- ubezpieczenie na wypadek nieuprawnionego 

uŜycia karty

- ubezpieczenie na wypadek 
kradzieŜy gotówki wypłaconej 
z bankomatu
- ubezpieczenie towaru zakupionego 
przy pomocy karty
- gwarancja najniŜszej ceny

- ubezpieczenie na wypadek śmierci 

lub utraty pracy (karty kredytowe)
Dołączane do kart prestiŜowych:
- pakiet assistance (pomoc 

prawna i medyczna za granicą)

- wysokokwotowe ubezpieczenia NNW i 

kosztów leczenia

program ubezpieczenia w podróŜy dla 

posiadacza karty i rodziny

background image

3
4

Cross-selling ubezpieczeń opartych na produktach bankowych (3)

Produkt bankowy

Przykłady produktów
ubezpieczeniowych

Polisy lokacyjne

Polisa na Ŝycie i doŜycie
połączona z kartą

Kredyty ratalne i
poŜyczki gotówkowe

-  ubezpieczenie na

Ŝycie dla
kredytobiorcy

-  ubezpieczenie od

zgonu i trwałej
niezdolności do pracy

Kredyty samochodowe

-  pakiet ubezpieczeń

komunikacyjnych
AC/OC/NNW

-  ubezpieczenie na

Ŝycie dla
kredytobiorcy

background image

3
5

Cross-selling ubezpieczeń opartych na produktach bankowych (4)

Produkt bankowy

Przykłady produktów
ubezpieczeniowych

Kredyty budowlano-
mieszkaniowe
(hipoteczne)

Standardowe:

-  ubezpieczenie kredytu

do czasu uzyskania
wpisu do hipoteki

-  ubezpieczenie kredytu

do wysokości
wymaganego wkładu
własnego
(ubezpieczenie spłaty
kredytu)

-  ubezpieczenie

kredytobiorcy od
ryzyka utraty stałego
źródła utrzymania

Dodatkowe:
- ubezpieczenia
majątkowe nabywanej
nieruchomości

background image

3
6

Konglomeraty finansowe w Polsce

- W Polsce w latach 90 stosunkowo rzadkie alianse strategiczne, przede 

wszystkim zagraniczni inwestorzy kontrolujący banki - słabość polskich 
towarzystw ubezpieczeniowych (80% rynku finansowego to banki)

- Obecnie na polskim rynku istnieją liczne przykłady powiązań banków z 

zakładami ubezpieczeń, głownie dotyczącymi produktów ubezpieczeniowo-
bankowych oferowanych przez banki komercyjne

- w Polsce 

nie zidentyfikowano

nie zidentyfikowano konglomeratu spełniającego warunki 

dyrektywy, jednocześnie nie będącego subkonglomeratem konglomeratu 
zagranicznego czyli konglomeratu znajdującego się pod kuratelą jednego 
z polskich organów nadzoru

- NajbliŜej:
- PZU SA i zaleŜne TFI PZU SA (100%)
Podmioty nieregulowane:
- PPUP Poczta Polska i zaleŜne Bank Pocztowy SA, Pocztowe TUW
- Aleksander Gudzowaty i zaleŜne: Bank Współpracy Europejskiej SA oraz 

TUiR CIGNA STU SA

- Zygmunt Solorz-śak podmiot dominujący nad Invest-Bank SA i Polisa 

śycie SA

- LC Corp BV (z siedzibą w Amsterdamie) i zaleŜne Getin Bank SA 

(grupa Getin Holding SA), TU oraz TUnś Europa SA

- Krajowa SKOK i zaleŜne od niej TUW SKOK oraz TUnś SKOK

background image

3
7

Rozwój rynku bancassurance w Polsce

Rynek bancassurance w Polsce - składki ubezpieczeniowe brutto zebrane w bankach (mln zł)

11

68

691

1434

20

6

10

20

0

200

400

600

800

1000

1200

1400

1600

2001

2002

2003

2004

Ubezpieczenie na Ŝycie

Ubezpieczenie majątkowe