1 

 

8.  Czynniki   kształtujące   stosunki   
międzynarodowe 

Kryterium przestrzenne – czynniki  

-narodowe (państwowe) 

-międzynarodowe (ponadpaństwowe lub pozanarodowe) 

Kryterium dynamiki i intensywności oddziaływań – czynniki   warunkujące procesy 

oddziaływań międzynarodowych to: 

-geograficzne(położenie geograficzne, zasoby surowcowe, klimat) 

-demograficzne(liczba ludności, przyrost naturalny, ruchy migracyjne ludności, 

przeludnienie) 

-narodowe 

-ideologiczne 

-religijne 

Czynniki realizujące te procesy: 

-ekonomiczno-techniczne (wolny przepływ kapitałów pozwala osiągnąć największe zyski, 

wymiana dóbr technicznych pozwala na uniknięcie konfliktu, w sferze instytucjonalnej -

umocnienie pozytywnych procesów gospodarczych np. Międzynarodowy Fundusz Walutowy, 

sfera doktrynalna- protekcjonizm/ograniczenie swobodnej konkurencji międzynarodowej aby 

ochraniać własną twórczość/) 

-potencjał militarny 

-organizacyjno-społeczne    postęp naukowo-techniczny ma wpływ na stosunki 

międzynarodowe, dzięki temu rozwijają się nowe dziedziny współpracy międzynarodowej, 

zmianie ulegają formy kontaktów międzynarodowych   i  zwiększa się ich przestrzenny 

zakres) 

-osobowościowe  - „broń humanitarna” zakaz broni powodującej cierpienia i niekontrolowane 

skutki (kamizelki kuloodporne, substancje uniemożliwiające tarcie-możliwość chodzenia, 

zmodyfikowane bakterie żywiące się asfaltem) 

Na kształtowanie stosunków międzynarodowych ma wpływ geopolityka –(narodziła się w 

Europie) i jest to zależność między polityką a geografią. Znaczenie klimatu ma wpływ na 

ż

ycie ludzi i oddziaływanie polityczne.