2009-03-13

1

Subkliniczna niedoczynność 

tarczycy

Skąpoobjawowa 

niedoczynność tarczycy?

Klinika Endokrynologii

ICZMP

Definicja

• Subkliniczna postać niedoczynności 

tarczycy charakteryzuje się brakiem 

jawnych objawów klinicznych przy:

• podwyższonym stężeniu TSH                 

(5,01 - 10 mU/L)

• prawidłowych wartościach FT

3

i FT

4

• oraz nieprawidłową odpowiedzią TSH na 

TRH w teście stymulacyjnym

Częstość występowania

skapoobjawowej niedoczynności 

tarczycy (SNT)

• 2,3 - 13, 2 %

(Cooper, 1987; Jayme i Landerson, 1994)

• 1,3 - 10,3 % u obu płci



3,0 - 13,6%



0,7 - 5,7%

(Wang i Crapo, 1997)

•



7,5%



2,8%

(Tunbridge i wsp., 1997)

Częstość występowania 

skąpoobjawowej 

niedoczynności tarczycy 

wzrasta wraz z wiekiem

Jej częstość jest wyższa u kobiet, niż u 

mężczyzn, a także wyższa u osób z 

autoprzeciwciałami przeciw antygenom 

tarczycy

Etiologia SNT



Choroby autoimmunologiczne

(TPOAb, TgAb)



po subtotalnej tyreoidektomii



po leczeniu izotopem jodu



po leczeniu tyreostatykami



po przebyciu nadczynności  tarczycy



wrodzone zaburzenia syntezy HT



po naświetlaniach promieniami 

jonizującymi

Objawy kliniczne SNT

• osłabienie koncentracji uwagi
• apatia
• spowolnienie ruchowe i psychiczne
• suchość skóry
• depresja
• niepokój

2009-03-13

2

Objawy kliniczne SNT u 

dzieci

• zahamowanie wzrastania
• opóźnienie rozwoju kośćca
• niski wzrost

Efekty tkankowe SNT

Zaburzenia metabolizmu 

lipidów



TCH      



LDL    



HDL   



TG     



ApoA  

Efekty tkankowe w SNT



Zwiększona do 29,8 % 

częstość występowania 

niedoboru żelaza



jawna niedokrwistość z 

niedoboru żelaza występujaca w 

15,7 % przypadków SNT 

(Duntas i wsp., 1999)

Efekty tkankowe w SNT

-

zwiększenie ryzyka miażdżycy 

naczyń wieńcowych



Upośledzenie regulowanego 

przepływem poszerzenia naczyń 

wieńcowych



zaburzenia kurczliwosci 

mięśnia serca 

(Ladenson, 1990)

Efekty tkankowe w SNT

-

obniżenie napięcia mięśniowego

(Monzani i wsp., 1997)

- zaburzony odruch akustyczny z 

ucha środkowego

(Goulis i wsp., 1998)

Leczyć - nie leczyć ?

LECZYĆ 

jeśli TSH>5,0 mU/L

2009-03-13

3

Leczenie SNT

• lekiem z wyboru jest L-tyroksyna
• u ludzi starszych zaleca się rozpoczęcie 

leczenia małymi dawkami L-T

4

- zmniejszone zapotrzebowanie na hormon
-zwiekszona wrażliwość tkanek na jego działanie

• zalecana dawka początkowa 

- 12,5 - 25 µg/ dobę

• zapotrzebowanie na L-T

4

nie przekracza 

zwykle 50 µg/ dobę

U osób z TSH 2,01 - 4,00 mU/L



u tych osób w okresie dalszej 

obserwacji częściej rozwija się NT


w tej grupie  TCH zmniejsza się 

w czasie podawania  L-tyroksyny


zależne od śródbłonka 

poszerzenie naczyń jest  gorsze niż 

w grupie z TSH < 2, 0 mU/L

(Koutras, 1999)

Należy profilaktycznie 

oznaczać TSH 

- u wszystkich mężczyzn 

> 50 r.ż.

- u wszystkich kobiet

> 35 r.ż.

(Koutras, 1999)

Postępowanie w wypadku TSH 

2,01 - 5,00 mU/L

Sprawdzić stężenie FT

4

i AAB w sur.

• jeśli AAB (-) a FT

4 

w normie - powtórzyć badanie 

po roku. 

• jeśli AAB (+) - leczyć tych , u których TSH >3,0 

mU/L, u innych powtarzać badanie co 

1 - 2 lata

(Koutras, 1999)