Podstawy zarządzania

Kultura organizacji 

dr Dariusz Jemielniak

darekj@wspiz.edu.pl

konsultacje: C/3, środa 12:00

Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości

i Zarządzania im. L. Koźmińskiego

Przyczyny „mody” na kulturę w zarządzaniu

• USA - kraj emigrantów,
• początki globalizacji, 
• konkurencja ze strony 

Japończyków,

• moda na wierzenia i mitologie. 

trzy sposoby patrzenia na kulturę

w teorii organizacji. (Smircich)

• Kultura jako zmienna niezależna,
• Kultura jako zmienna wewnętrzna,
• Kultura jako rdzenna metafora.

Kultura jako zmienna niezależna.

• Zarządzanie międzykulturowe:

- narodowe style zarządzania,
- związek efektywności i kultury 

narodowej.

Wymiary kultury wpływające na 

zarządzanie wg. G. Hofstede

1) indywidualizm - kolektywizm
2) dystans władzy 
3) stopień unikania niepewności
4) męskość - kobiecość

 

Power 

Distance 

Uncertainty 

Avoidance 

Individualism Masculinity 

Argentina 

49 86 46 56 

Brazil 

69 76 38 49 

France 

68 86 71 43 

India 

77 

40 

48 56 

Japan 

54 

92 

46 

95 

Mexico 

81 

82 

30 

69 

Netherlands 

38 

53 80 

14 

U.S.A. 

40 46 

91 

62 

 

 

Trzy modele międzykulturowej 

interakcji wg. Adler

Dominacja - narzucenie jedynej, właściwej 

kultury i stylu zarządzania.

Współistnienie - poszukiwanie 

podobieństw kulturowych i budowanie 
na tym kompromisowego stylu 
zarządzania.

Współpraca - traktowanie różnorodności 

kulturowej jako zasobu, a nie przeszkody 
w budowaniu wspólnej organizacji.

Kultura - zmienna wewnętrzna.

Model Edgara Scheina

Artefakty

Normy i wartości

Założenia kulturowe

Model Edgara Scheina

Artefakty - sztuczne twory danej kultury.

łatwo obserwowalne i świadome

• fizyczne (przedmioty materialne, 

sztuka itp)

• językowe (język, mity, legendy)
• behawioralne (ceremonie, rytuały)

Model Edgara Scheina

Normy i wartości

częściowo obserwowalne i świadome

• Normy i wartości deklarowane,
• Normy i wartości realizowane.

Model Edgara Scheina

Założenia kulturowe

trudno zauważalne i słabo uświadamiane

• natury człowieka,
• relacji  międzyludzkich,
• samej organizacji,
• natury otoczenia,
• relacji organizacji z otoczeniem.

Funkcje kultury wg. Scheina.

1) w zakresie dostosowania zewnętrznego:
pozwala na zrozumienie misji i strategii i 

wokół niej integruje uczestników. 

2) w zakresie funkcjonowania 

wewnętrznego:

wspólny język, definiuje grupę, wyznacza 

zasady władzy, zawiera kryteria 
nagradzania i karania itp.

Kultura - rdzenna metafora

• organizacje jako obce kultury,
• kultura jako przejaw ludzkiej 

ekspresji,

• szukanie znaczeń i symboli.