Myślenie

Myślenie - to ukryty proces przetwarzania informacji, pochodzącej ze spostrzeżeń, wyobrażeń i pojęć.

Myślenie to - tworzenie pojęć, które organizują nasz świat, rozwiązywanie problemów oraz skuteczne podejmowanie decyzji i formułowanie sądów.

Myślenie to proces - zbierania i odrzucania informacji - informacje stanowią materiał myślenia

Mechanizmy zbierania informacji

• metoda prób i błędów

• odruch orientacyjny

• eksploracja

• zachowania poznawcze

Metoda prób i błędów - szukanie właściwych informacji „na ślepo”

Odruch orientacyjny - szukanie informacji bezpiecznych i wymagających mało czasu

Eksploracja - nastawienie receptorów na informacje

Zachowania poznawcze - zdobywanie wiedzy

Wyróżniamy myślenie -

• nie ukierunkowane - marzenia na jawie np. „o niebieskich migdałach”

• myślenie ukierunkowane - zawiera dobrze ukierunkowany cel

Rodzaje myślenia

• myślenie autystyczne - myślenie jako proces sam w sobie - zdominowane przez emocje

• myślenie realistyczne -czyli rozumowanie

• myślenie pojęciowe - tworząc pojęcia lub operując pojęciami posługujemy się regułami logiki

„Materiał” myślenia

• wyobrażenia - jako system procesów wewnętrznych, który reprezentuje to, co dana osoba wie lub sądzi o jakimś fragmencie rzeczywistości, jako obrazy umysłowe.

• słowa

• utajone procesy mięśniowe

Pojęcie - abstrakcyjny zbiór podstawowych przedmiotów, zdarzeń lub osób.

Pojęcie - schematyczna reprezentacja zbioru przedmiotów, odzwierciedlających istotne właściwości tych przedmiotów.

Dzięki czemu łatwiej i szybciej myślimy?

Schematy - to struktury poznawcze, za pomocą których ludzie organizują swoja wiedzę o świecie według pewnych tematów.

Schematy silnie wpływają na to, co z otrzymanej informacji zauważmy, o czym myślimy, co później pamiętamy, w jaki sposób rozwiązujemy swoje problemy, jak się zachowujemy w określonej sytuacji.

Schematy poznawcze - powstają, zmieniają i rozpadają się pod wpływem napływających informacji.

Rodzaje schematów

• schematy obiektów fizycznych - występuje w nich sieć relacji przestrzennych np. jabłko

• schemat relacji reprezentującej następstwo zdarzeń - np. schemat pór roku

• schemat relacji układów działań lub celów działań ludzkich np. kupowanie, organizowanie i uczestnictwo przyjęcia

• schematy podstawowe - nie są rozkładalne, są autonomami tj kolor

• schematy składowe z elementami schematów bardziej złożonych np. twarz ludzka

twarz, oczy, usta, nos, czoło, broda. Każdy z elementów możemy podzielić na mniejsze schematy tj - twarz dziecka, kolor oczu, nos - prosty, czerwony, czoło - wysokie, niskie, broda - długa, krótka

Schematy służą do magazynowania wiedzy o epizodach, do reprezentacji typowych, istotnych danych elementów danej klasy epizodu, zawierają wiedzę o bardzo różnych doświadczeniach, w których były aktywizowane. Określona wiedza zmagazynowana jest w ramach tego schematu, do którego bezpośredni się odnosi. Ta skumulowana wiedza jest aktywizowana wszędzie tam gdzie jest dany schemat.

Proces dochodzenia do rozumienia - to aktywizacja schematów i ocenianie ich zgodności z napływającymi danymi.

Proces rozpoznawania i dochodzenia do rozumienia - jest od samego początku określany przez aktywizację schematów o różnym stopniu złożoności. Jeśli posiadamy zbyt mało danych na interesujący nas temat, często zaczynamy się posługiwać schematami bardziej ogólnymi, odnoszącymi się do szeregu zjawisk, niż to które staramy się zrozumieć.

5