Węglowodory

Węglowodory - związki chemiczne których cząsteczki zbudowane są tylko z atomów węgla i wodoru.

0x08 graphic

0x08 graphic
WĘGLOWODORY

0x08 graphic
0x08 graphic
ŁAŃCUCHOWE

0x08 graphic
0x08 graphic
0x08 graphic
PIERŚCIENIOWE

nasycone

nienasycone

nasycone

nienasycone

aromatyczne

- alkany

- alkeny

- cykloalkany

- cykloalkeny

- alkiny

- cykloalkiny

ALKANY

Alkany w szeregu homologicznym różnią się temperaturą wrzenia i topnienia oraz gęstością, które rosną wraz z liczbą atomów węgla w cząsteczce. Pojedyncze wiązania w alkenach trudno ulegają rozwiązaniu, dlatego w tej grupie są mało reaktywne.

0x01 graphic

0x01 graphic

Izomeria konstytucyjna występuje w związkach chemicznych o takim samym składzie chemicznym ( wzorze sumarycznym) lecz o różnej budowie (wzór strukturalny) i różnych właściwościach.

Liczba atomów

węgla w cząsteczce

Liczba możliwych izomerów

1

0

2

0

3

0

4

2

5

3

6

5

7

9

8

18

9

35

10

75

15

4347

20

366319

25

36797588

30

4111846763

Izomeria alkanów jest możliwa dzięki temu że łańcuchy węglowe mogą być proste (nierozgałęzione) lub rozgałęzione.

Liczba izomerów wzrasta z liczbą atomów węgla w cząsteczce.

Nazewnictwo:

  1. Należy ustalić możliwie jak najdłuższy łańcuch węglowy i nazwę alkanu odpowiadającemu temu łańcuchowi, przyjąć jako podstawę tworzonej nazwy.

  2. Atomy węgla w najdłuższym łańcuchu należy ponumerować zaczynając od atomów skrajnych.

  3. Położenie podstawników określają numery atomów węgla czyli tzw. lokanty. Podstawniki to atomy lub grupy atomów związane z łańcuchem głównym. Kierunek numeracji powinien być taki aby lokanty były jak najniższe.

  4. Nazwy grup alkilowych będących podstawnikami przy atomach węgla w najdłuższym łańcuchu należy wymieniać w porządku alfabetycznym, a nie w kolejności wynikającej z numeracji. Grupa alkilowa jest to jednowartościowa grupa utworzona formalnie przez oderwanie jednego atomu węgla od cząsteczki alkanu 0x01 graphic

  5. Liczbę identycznych podstawników oznacza się przedrostkami di, tri, tetra itp.

  6. Zapisując nazwę należy na jej początku podać numery, liczbę i rodzaj podstawników w kolejności alfabetycznej i po ich wyczerpaniu dopisać nazwę alkanu który odpowiada ustalonemu łańcuchowi węglowemu.

Nazwij alkany:

0x01 graphic

……………………………………………….

0x01 graphic

……………………………………………….

0x01 graphic

……………………………………………….

Otrzymywanie:

0x01 graphic

0x01 graphic

0x01 graphic

Reakcje charakterystyczne:

  1. Spalanie

  2. 0x01 graphic

    spalanie całkowite

    0x01 graphic

    półspalanie

    0x01 graphic

    spalanie niecałkowite

    1. Substytucja (podstawienie atomu wodorów przez fluorowce, reakcja ta przebiega etapowo, jest to reakcja łańcuchowa).

    0x01 graphic

    0x01 graphic

    0x08 graphic

    0x01 graphic

    Alkeny

    Alkeny - węglowodory zawierające prócz pojedynczych wiązań jedno wiązanie podwójne między atomami węgla

    Nazewnictwo:

    Zasady tworzenia nazw alkenów są takie same jak dla alkanów, tyle że wyszukuje się najdłuższy łańcuch z wiązaniem podwójnym, a atomy węgla numeruje się tak aby pierwszy atom biorący udział w wiązaniu podwójnym miał numer możliwie jak najniższy. Nazwy alkenów tworzy się z nazw alkanów przez zmianę końcówki -an -> -en.

    Otrzymywanie:

    1. Otrzymywanie z polietylenu

    1. Otrzymywanie z etanolu

    3

    0x01 graphic