INTERWENCJA W ROSJI 
Po  śmierci  Iwana Groźnego w 1584 r. w Rosji gwałtownie pogłębił się kryzys. Sytuację tę wykorzystało kilku 
polskich  magnatów,  m.in.  Jerzy  Mniszech,  wojewoda  sandomierski.  Poparli  oni  pretendenta  do  tronu 
rosyjskiego  -  Dymitra,  który  podawał  się  za  syna  Iwana  Groźnego.  W  1604  r.  prywatne  wojska  Mniszecha 
wprowadziły na tron carski Dymitra samozwańca i córkę wojewody, Marynę, którą Dymitr pojął za żonę. Tak 
zwana  dymitriada  (  wyprawa Dymitra do Moskwy ) została potępiona w Polsce przez większość sejmikowych 
uchwał szlacheckich jako awanturnicza. 
Rządy Samozwańca w Moskwie wywołały rychło powstanie, w trakcie którego został on zamordowany, a wraz 
z  nim  wielu  towarzyszących  mu  Polaków.  Tron  objął  przywódca  powstania,  Wasyl  Szujski.  Nowy  car  zawarł 
porozumienie z wrogą Polsce Szwecją. Tymczasem w Rzeczpospolitej nie rezygnowano z zamiaru opanowania 
tronu  moskiewskiego.  Na  czele  wojsk  złożonych  głównie  z  byłych  rokoszan  wyprawił  się  na  Moskwę  drugi 
Samozwaniec  .  Ponadto  król  Zygmunt  III  -  zagrożony  sojuszem  szwedzko-rosyjskim  -  rozpoczął  oficjalną 
interwencję Rzeczpospolitej w Rosji ( 1609 r. ). 
W latach 1609- 1611 armia polsko-litewska oblegała Smoleńsk. Połączone siły Szwecji i Rosji , nadciągające z 
odsieczą  Smoleńskowi  zostały  rozbite  przez  hetmana  Stanisława  Żółkiewskiego  pod  Kłuszynem  (4-VII-1610 
r.).  Po  wkroczeniu  do  Moskwy  hetman uwięził Szujskiego. Kontynuowano też pertraktacje z bojarami, którzy 
ofiarowali  już  wcześniej  koronę  carską  piętnastoletniemu  wówczas  królewiczowi  polskiemu  -  Władysławowi. 
Król  Zygmunt  III  nie  zgodził  się  jednak  na  warunki  bojarów  (  przyjęcie  prawosławia  przez  Władysława  i 
sprawowanie  przez  niego  osobistych  rządów  w  Moskwie  ).  Ostatecznie  Sobór  Ziemski  obrał  carem  Michała 
Romanowa ( 1613 r. ), założyciela dynastii, która panowała w Rosji aż do 1917 r. 
W obliczu konfliktów ze Szwecją i wyprawy wojennej Władysława, wkraczającej do Rosji nowy car zdecydował 
się  zawrzeć  rozejm  z  Rzeczpospolitą  w  Dywilnie.  Wielki  Księstwo  Litewskie  odzyskało  ziemie:  smoleńską, 
czernihowską  i  siewierską.  W  zawartym  w  1634 r. pokoju wieczystym w Polanowie Rosja ostatecznie zrzekła 
się ziem przyznanych Rzeczpospolitej rozejmem dywilińskim. Władysław IV z kolei zrezygnował z pretensji do 
tronu  carskiego.  Tym  samym  żadna  z  forsowanych  przez  Polaków  koncepcji  -  unii  dynastycznej  z  Rosją  lub 
aneksji Moskwy - nie zostały zrealizowane.