Dr Robert Grzeszczak 

Katedra Prawa Europejskiego 

Wydział Prawa i Administracji Uniwersytet Warszawski 

 

14/16 lutego: 

zajęcia  organizacyjne,  zasady  zaliczenia,  organizacja  zajęć  oraz 

historia  gospodarczej  integracji  europejskiej,  zasady  ogólne  euroejskiej  integracji 

gospodarczej  (zakaz  dyskryminacji,  zasada  lojalności,  zasada  pomocniczości,  zasada 
proporcjonalności);  odwrotna  dyskryminacja,  pojęcie  i  etapy  integracji  gospodarczej, 

wspólny i wewęntrzny rynek - zakres pojęć, podstawy traktatowe) 

 
Podstawowe pojęcia: źródła i etapy integracji gospodarczej – strefa wolnego handlu, wspólny rynek, rynek 

wewnętrzny,  unia  celna,  unia  gospodarcza  i  walutowa;  rodzaje  swobód  UE  i  warunki  ich  stosowania; 
harmonizacja i wzajemne uznawanie 

 

Etapy integracji ekonomicznej (gospodarczej): 

1. Strefa wolnego handlu (1951/1957/PL:1993) 
2. Unia celna (1968 / PL 2004) 

3. Jednolity rynek (1993 / PL 2004) 

4. Unia gospodarczo-walutowa (2002 / PL 2014?) 

 

Kolejne  etapy  integracji 

gospodarczej

 

Cechy charakterystyczne

 

I. Strefa wolnego handlu

 

Obszar  wewnątrz  którego  zniesiono  cła  i  opłaty  cłom  podobne  oraz 

ograniczenia  ilościowe  (kontyngenty)  na  wszystkie  lub  tylko  wybrane 
produkty.  Utworzenie  strefy  wolnego  handlu,  w  przeciwieństwie  do  unii 

celnej, nie pociąga za sobą określenia wspólnej zewnętrznej stawki (taryfy) 

celnej.  Utrzymywana  jest  więc  kontrola  celna  na  granicach  państw 
tworzących  strefę.  Przykłady  stref  wolnego  handlu  to  m.in.  NAFTA  – 

Północnoamerykański Układ Wolnego Handlu z 1994.

 

II. Unia celna

 

Obszar  na  którym  zniesione  są  cła  i  opłaty  cłom  podobne,  ograniczenia 

ilościowe (kontyngenty) na wszystkie bądź wybrane produkty w wymianie 
pomiędzy  państwami  tworzącymi  unię  celną.  W  unii  celnej  ustala  się 

wspólną zewnętrzną taryfę celną na te towary. Unię celną tworzy obecnie 
to obszar Unii Europejskiej od 1962 (artykuły rolne od 1968).

 

 

 

 

III. Wspólny rynek

 

Obszar  na  którym  zniesione  są  cła  i  opłaty  cłom  podobne,  ograniczenia 

ilościowe  (kontyngenty)  w  wymianie  pomiędzy  państwami  tworzącymi 
unię  celną.  Dodatkowo  wdraża  się  swobody  rynku  wewnętrznego,  tj, 

swobodny  przepływ  osób,  usług,  towarów  (już  był  wcześniej)  i  kapitału. 
Następuje  sukcesywna  harmonizacja  polityk  gospodarczych  państw 

tworzących  wspólny  rynek,  np.  UE  od  1.01.1994  (chwila  wdrożenia 
swobody przepływu kapitału).

 

 
 
 

IV.  Unia  gospodarcza  i 

walutowa (monetarna)

 

Obszar  na  którym  zniesione  są  cła  i  opłaty  cłom  podobne,  ograniczenia 
ilościowe  (kontyngenty)  w  wymianie  pomiędzy  państwami  tworzącymi 

unię  celną.  Dodatkowo  wdraża  się  swobody  rynku  wewnętrznego,  tj, 
swobodny  przepływ  osób,  usług,  towarów  (już  był  wcześniej)  i  kapitału. 

Następuje  pełna  harmonizacja  polityk  gospodarczych  państw  tworzących 
unię gospodarczą i walutową, zostaje wprowadzona jedna wspólna waluta i 

jednolita polityka kursowa i pieniężna, np. UE „Euroland” od 01.01.2002.