background image

Mgr inż. Mirosław Kobusiński                                                      Wrocław, 25.04.2008 
Zakład Urz
ądzeń Elektroenergetycznych 

 

1.

 WYMAGANIA PRAWNE DOTYCZĄCE INSTALACJI 

ELEKTROENERGETYCZNYCH. 

 

1.1.Wstęp. 

 

Urządzenia i instalacje elektroenergetyczne powinny być projektowane, budowane 

i eksploatowane  zgodnie z obowiązującymi aktami prawnymi. 
W  ramach  gospodarki  narodowej  funkcjonują  trzy  podstawowe  grupy  aktów 
prawnych  i  dokumentów  normalizacyjnych  o    różnej    hierarchii,  zakresie 
obowiązywania, zakresie tematycznym i stopniu szczegółowości: 

  Ustawy  –  są    to  akty  prawne  o  najbardziej  ogólnym  zakresie  do 

obowiązkowego  stosowania,    uchwalane  przez  sejm  RP,  ogłaszane 
w Dzienniku  Ustaw  i  obowiązujące  od  dnia  ogłoszenia;  wszelkie  zmiany 
w postanowieniach  ustawy  dokonywane  są  także  na    drodze  uchwalania 
kolejnych ustaw (Ustawa o Zmianie Ustawy…

  Rozporządzenia  (w  tym  przepisy  techniczno–budowlane)  –  są  to  akty  do 

obowiązkowego  stosowania  ustanawiane  w  oparciu  o  odpowiednie  ustawy 
przez właściwego ministra; ogłaszane analogicznie jak Ustawy w Dzienniku 
Ustaw, 

  Polskie Normy – ustanawiane przez Polski Komitet Normalizacyjny (PKN); 

zgodnie z Ustawą o Normalizacji ich stosowanie jest w zasadzie dobrowolne 
poza  przypadkami,  gdy  norma    zostaje  przywołana  w  przepisach  prawnych 
(rozporządzeniach)  i  staje  się  dokumentem,  który  należy  stosować 
obowiązkowo 

1

  oraz  Normy  SEP  opracowywane  przez  Stowarzyszenie 

Elektryków Polskich. 

Warunkiem uzyskania przynależności Polski do struktur europejskich, w tym Unii 

Europejskiej,  było  dostosowanie  polskich  aktów  prawnych  do  wymogów 
prawodawstwa  europejskiego 

2

.  Przy  dostosowywaniu  Polskich  Norm  do  wymagań 

europejskich  przyjęto  najpierw  zasadę  tłumaczenia  norm  opracowanych    przez 
Międzynarodową Komisję ds. Elektrotechniki  (IEC), a następnie norm oraz  innych 
dokumentów  normalizacyjnych  opracowywanych  przez  Europejski  Komitet 
Normalizacyjny ds. Elektrotechniki (CENELEC) 

3

Proces  harmonizowania  wymagań  prawnych,  szczególnie  norm  nie  został 

dotychczas  zakończony  i  przebiega  z  wieloma  problemami.  Wynikają  one  przede 
wszystkim  z  ilości  norm  podlegajacych  tłumaczeniu,  zmian  wymagań  norm 
europejskich oraz  ich niejednoznaczności i nakładających się na to błędów tłumaczeń. 

 

                                                           

1

  W  przepisach prawnych    mogą  być przywoływane  tylko  normy  wydawane  w  języku  polskim.  Nie  mogą być  więc 

przywoływane  normy  europejskie  publikowane    w  języku  oryginału,  oznaczane  symbolem  (oryg.)  po  symbolu  PN, 
dawniej określane jako tzw. normy uznaniowe (U). 
 

2

  Ustawy  i  rozporządzenia  opracowane  przez  autorów  krajowych  powinny  być  zgodne  z dyrektywami  Unii 

Europejskiej, natomiast Polskie Normy z dziedziny elektrotechniki i nie tylko, publikowane przez PKN, są generalnie 
tłumaczeniem norm europejskich bez żadnych poprawek redakcyjnych i poza stroną tytułową w języku polskim mogą 
być wydawane w języku oryginału. 
 

3

 

Polskie  normy  opracowane  na  podstawie  norm  IEC  są  oznaczane  jako  PN-IEC,  natomiast  norm  europejskich 

i dokumentów  harmonizacyjnych  (norm  przejściowych)  opracowanych  przez  CENELEC,  będą  oznaczane 
odpowiednio PN-EN oraz PN-HD. 
 

background image

 

1.2. Ustawy. 

4

 

 

1.2.1.

  Prawo budowlane. 

 

Do  najważniejszych  ustaw  regulujących  proces  projektowania  w  dziedzinie  

instalacji elektrycznych należy Ustawa Prawo budowlane [1.1].  

Prawo  budowlane  reguluje  ogół  spraw    związanych  z  projektowaniem,  budową, 

utrzymaniem i rozbiórką obiektów budowlanych, a w szczególności: 

–  prace projektowe i wykonawcze w budownictwie, 
–  warunki dopuszczenia do użytku obiektów budowlanych, 
–  prowadzenie działalności zawodowej osób  związanych z budownictwem (tzw. 

samodzielne    funkcje techniczne), w tym role, prawa i  obowiązki uczestników 
procesu inwestycyjnego, 

–  odpowiedzialność zawodową i karną w budownictwie, 
–  rolę organów administracji państwowej w procesie budowlanym, 
–  postępowanie w razie katastrofy budowlanej. 
 
Podstawowymi  pojęciami  używanymi  w  Prawie  budowlanym  są:  obiekt 

budowlany, budynek, budowla i obiekt małej architektury. 

 

Obiekt budowlany, to w rozumieniu Ustawy (Art.3) : 
–  budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, 
–  budowla  stanowiąca  całość  techniczno-użytkową  wraz  z  instalacjami 

i urządzeniami, 

–  obiekt małej architektury. 

 

Budynek  to  taki  obiekt  budowlany,  który  jest  trwale  związany  z  gruntem, 

wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty 
i dach. 

Budowla  to  obiekt  budowlany  nie  będący  budynkiem  lub  obiektem  małej 

architektury,    taki  jak:  lotnisko,  droga,  linia  kolejowa,  most,  estakada,  tunel,  sieć 
techniczna, wolno stojący maszt antenowy, budowle ziemne, zbiorniki, wolno stojące 
instalacje  przemysłowe  lub  urządzenia  techniczne,  nadziemne  i  podziemne  przejścia 
dla  pieszych,  konstrukcje  portowe,  składowiska  odpadów,  sieci  uzbrojenia  terenu, 
budowle sportowe, cmentarze, pomniki, fundamenty pod maszyny itd. 

Obiekt  małej  architektury  to  niewielkie  obiekty,  a  w  szczególności:  kapliczki, 

przydrożne krzyże, figury, posągi, wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej, 
piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki itd. 

 

Prawo budowlane wymaga (Art.5) żeby obiekt budowlany projektować i budować 

zgodnie  z przepisami,  w  tym  techniczno-budowlanymi  oraz  zgodnie  z  zasadami 
wiedzy  technicznej 

5

  w sposób  zapewniający  spełnienie  wymagań  dotyczących 

między innymi: 

                                                           

4

 

Przy korzystaniu z ustaw należy uwzględnić zmiany i uzupełnienia do poszczególnych artykułów, czyli opierać się 

na tzw. tekście jednolitym. Najłatwiej sprawdzić aktualny stan prawny na Internetowym  Systemie Informacji Prawnej 
[1.47].  Należy  przy  tym  zwrócić  uwagę,  że  informacje  zawarte  w  tym  systemie  mają  charakter  tylko  informacyjny 
i w świetle  prawa  nie  stanowią  podstawy  prawnej.  Moc  prawną  mają  tylko  ustawy  ogłoszone  w  Dzienniku  Ustaw. 
Taka sama wykładnia obowiązuje w przypadku Rozporządzeń (przepisów). 

5

 

Ustawa  nie  precyzuje    pojęcia  „zasady  wiedzy  technicznej”.  Nie  należy  mylić  tego  pojęcia  z  pojęciem  „wiedza 

techniczna”. 

Zasady  wiedzy  technicznej  są  jednakowe  dla  wszystkich,  a  wiedzę  techniczną  może  mieć  każdy  inną. 

Korzystając z określeń poszczególnych słów zawartych chociażby w Słowniku języka polskiego (PWN) można dojść 

background image

–  bezpieczeństwa pożarowego, 
–  bezpieczeństwa użytkowania, 
–  odpowiednich  warunków  higienicznych  i  zdrowotnych  oraz  ochrony 

ś

rodowiska, 

–  zaopatrzenia w energię elektryczną, przy założeniu efektywnego wykorzystania 

tych czynników, 

–  warunków bezpieczeństwa i higieny pracy. 

 

Do przepisów techniczno-budowlanych Prawo budowlane zalicza (Art.7): 
–  warunki  techniczne  jakim  powinny  odpowiadać  obiekty  budowlane  i  ich 

usytuowanie,  

–  warunki techniczne użytkowania obiektów, określane w drodze rozporządzenia 

przez  ministra  generalnie  właściwego  do  spraw  budownictwa,  gospodarki 
przestrzennej i mieszkaniowej. 

 

Prawo 

budowlane 

dopuszcza 

do 

obrotu 

powszechnego 

stosowania 

w budownictwie  wyroby,  dla  których  zgodnie  z  odrębnymi  przepisami  wydano      
(Art. 10): 

–  certyfikat  na  znak  bezpieczeństwa,  wykazujący,  że  zapewniono  zgodność 

z kryteriami  technicznymi  określonymi  na  podstawie  Polskich  Norm,  aprobat 
technicznych  oraz  właściwych  przepisów  i  dokumentów  technicznych  – 
w odniesieniu do wyrobów podlegających tej certyfikacji, 

–  certyfikat  zgodności  lub  deklarację  zgodności  z Polską  Normą  lub  z  aprobatą 

techniczną  - w odniesieniu  do wyrobów, dla  których  nie ustanowiono Polskiej 
Normy,  

–  certyfikat  zgodności  CE  uzyskany  na  drodze oceny  zgodności  ze 

zharmonizowaną  normą  europejską  wprowadzoną  do  zbioru  Polskich  Norm, 
z europejską  aprobatą  techniczną  lub  krajową  specyfikacją  techniczną  państwa 
członkowskiego Unii Europejskiej uznaną przez Komisję Europejską za zgodną 
z wymaganiami podstawowymi.  

 

Prawo  budowlane  określa  rolę,  obowiązki  i  prawa  tzw.  samodzielnych  funkcji 

technicznych.  Za  samodzielną  funkcję  techniczną  Prawo  budowlane  uważa  (Art.12)  
działalność obejmującą m.in. projektowanie, sprawdzanie projektów architektoniczno-
budowlanych  i sprawowanie  nadzoru  autorskiego,  przy  czym  działalność  taką  mogą 
wykonywać  wyłącznie  osoby  posiadające  odpowiednie  wykształcenie  techniczne 
i praktykę  zawodową  stwierdzone  decyzją  zwaną  „uprawnieniami  budowlanymi”, 
wydaną przez organ samorządu zawodowego. 

 

Do podstawowych obowiązków projektanta należy (Art.20): 

1.

  Opracowanie projektu budowlanego w sposób zgodny z ustaleniami określonymi 

w decyzji  o  warunkach  zabudowy  i  zagospodarowania  terenu,  wymaganiami 
ustawy, przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej; 

2.

  Uzyskanie  wymaganych  opinii,  uzgodnień  i  sprawdzeń  rozwiązań  projektowych 

w zakresie wynikającym z przepisów, 

3.

  Wyjaśnianie wątpliwości dotyczących projektu i zawartych w nim rozwiązań, 

4.

  Sprawowanie nadzoru autorskiego na żądanie nadzoru inwestorskiego w zakresie: 

a)  stwierdzania  w  toku  wykonywania  robót  budowlanych  zgodności  realizacji 
      z projektem, 

                                                                                                                                                         

do  definicji,  że  „Zasady  wiedzy  technicznej  to  normy  postępowania  dotyczące  celowego,  racjonalnego  sposobu 
wykorzystania nauki”

 (w odpowiednim zakresie wiedzy) [1.46]. 

background image

b)  uzgadniania  możliwości  wprowadzenia  rozwiązań  zamiennych  w  stosunku  do 
     przewidywanych w projekcie. 

5.  Zapewnienie  sprawdzenia  projektu  pod  względem  sprawdzenia  zgodności 

 z przepisami przez  osobę  posiadającą  uprawnienia  budowlane  do  projektowania  
 bez  ograniczeń  lub  rzeczoznawcę  budowlanego,  przy  czym  ustawa  określa 
 przypadki  zwolnienia z obowiązku uzyskania sprawdzenia . 
Projektant,  a  także  sprawdzający  jest  zobowiązany  dołączyć  do  projektu 

budowlanego  oświadczenie  o  sporządzeniu  projektu  budowlanego,  zgodnie 
z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. 

 

1.2.2.

  Prawo energetyczne. 

 

Ustawa 

Prawo  energetyczne  [2]  określa  zasady  kształtowania  polityki 

energetycznej  państwa,  zasady  i  warunki  zaopatrzenia  i użytkowania  paliw  i  energii, 
w  tym  ciepła,  oraz  działalności  przedsiębiorstw  energetycznych,  a  także  określa 
organy właściwe w sprawach gospodarki paliwami i energią.                                    

Ustawa

  wymaga  (Art.7)  aby:  „przyłączane  do  sieci  urządzenia,  instalacje  i  sieci 

podmiotów  ubiegających  się  o  przyłączenie  spełniały  wymagania  techniczne 
i eksploatacyjne zapewniające: 

–  bezpieczeństwo  funkcjonowania 

systemu 

elektroenergetycznego 

oraz 

współpracujących z tą siecią urządzeń; 

–  zabezpieczenie 

systemu 

elektroenergetycznego 

przed 

uszkodzeniami 

spowodowanymi niewłaściwą pracą przyłączonych urządzeń, instalacji i sieci; 

–  zabezpieczenie przyłączonych urządzeń, instalacji i sieci przed uszkodzeniami 

w przypadku  awarii  lub  wprowadzenia  ograniczeń  w  poborze  lub  dostarczaniu 
energii; 

–  dotrzymanie  w  miejscu  przyłączenia  urządzeń,  instalacji  i  sieci  parametrów 

jakościowych  energii; 

–  spełnianie wymagań w zakresie ochrony środowiska, określonych w odrębnych 

przepisach; 

–  możliwość  dokonywania  pomiarów  wielkości  i  parametrów  niezbędnych  do 

prowadzenia ruchu sieci oraz rozliczeń za pobraną energię. 

Urządzenia,  instalacje  i  sieci,  muszą  spełniać  także  wymagania  określone 

w odrębnych przepisach, w szczególności: przepisach prawa budowlanego, o ochronie 
przeciwporażeniowej, i o ochronie przeciwpożarowej. 

Ponadto ustaw  wymaga (Art.51) aby  „projektowanie, produkcja, import, budowa 

oraz  eksploatacja  urządzeń,  instalacji  i  sieci    zapewniały  racjonalne  i  oszczędne 
zużycie  energii przy zachowaniu: 

–  niezawodności współdziałania z siecią; 
–  bezpieczeństwa  obsługi  i  otoczenia  po  spełnieniu  wymagań  ochrony 

ś

rodowiska; 

–  zgodności z wymaganiami odrębnych przepisów, a w szczególności przepisów: 

prawa 

budowlanego, 

ochronie 

przeciwporażeniowej, 

ochronie 

przeciwpożarowej, o dozorze technicznym, o ochronie dóbr kultury, o muzeach, 
przepisów wynikających z technologii wytwarzania energii.” 

 
 

1.2.3.

 Ustawa o normalizacji. 

 

Ustawa  o  normalizacji  [1.3]  określa  cele  i  zasady  normalizacji  krajowej  oraz 

umiejscowienie Polskich Norm w systemie prawnym. 

background image

Polskie Normy (oznaczane symbolem PN) są uchwalane oraz  wydawane drukiem 

przez Polski Komitet Normalizacyjny. Wg ustawy (Art.5) stosowanie Polskich Norm 
jest  dobrowolne,  ale  możliwe  jest  przywołanie  danej  normy  w  przepisach 
(Rozporządzeniach)  lub  innych  obowiązujących  aktach  prawnych  i  nałożenie  tym 
samym  obowiązku  stosowania  normy.    Ustawa  dopuszcza  także  możliwość  uznania 
i wprowadzenia   normy europejskiej lub międzynarodowej jako Polskiej Normy, przy 
czym wprowadzenie to może nastąpić w języku oryginału. Przywołanie takiej normy 
w przepisach  prawnych  może  nastąpić  jednakże  dopiero  po  jej  opublikowaniu 
w języku polskim 

6

 

1.3.

  Rozporządzenia. 

7

 

 

1.3.1.

 Rozporządzenie  Ministra  Infrastruktury  z  dnia  12  kwietnia  2002 

roku  w  sprawie  warunków  technicznych  jakim  powinny 
odpowiada
ć budynki i ich usytuowanie z późniejszymi zmianami. 

 

Rozporządzenie  to  [1.4]  określa  warunki  techniczne  jakim  powinny  odpowiadać 

budynki  i związane  z  nimi  urządzenia.  Rozdział  8  działu  IV  tego  rozporządzenia 
dotyczy  instalacji  elektrycznych.  Podaje  szereg 

szczegółowych  wymagań 

technicznych,  które  należy  uwzględnić  na  etapie  projektowania  i  budowy  instalacji 
elektrycznych niskiego napięcia. 

W  rozporządzeniu  tym  zapisano,  że  instalacje  i  urządzenia  elektryczne  powinny 

zapewniać: 

–  ciągła dostawę energii elektrycznej o odpowiednich parametrach technicznych, 

stosownie do potrzeb użytkowych, 

–  bezpieczeństwo  użytkowania,  a  przede  wszystkim  ochronę  przed  porażeniem 

prądem  elektrycznym,  przepięciami  łączeniowymi  i  atmosferycznymi, 
powstaniem pożaru, wybuchem i innymi szkodami, 

–  ochronę  środowiska  przed  skażeniem  i  emitowaniem  niedopuszczalnego 

poziomu drgań, hałasu oraz oddziaływaniem pola elektromagnetycznego, 

–  spełnienie przepisów dotyczących projektowania i budowy instalacji i urządzeń 

elektrycznych oraz Polskich Norm. 

 

W rozporządzeniu [1.4] zamieszczono również podstawowe wymagania zakresie: 

–  zasilania rezerwowego, 
–  oświetlenia przeszkodowego, oświetlenia bezpieczeństwa, 
–  możliwości  usytuowania  stacji  transformatorów  w  budynkach  o  innym 

przeznaczeniu, 

–  lokalizacji złącza instalacji, 
–  układu sieciowego instalacji w budynku, 
–  podstawowych  elementów  wyposażenia  i  sposobu  prowadzenia  instalacji 

(uziomów,  łączników,  tras  przewodów,  przekrojów  i  materiałów  przewodów, 
urządzeń  ochrony  przeciwprzepięciowej,  liczników  energii,  oprzewodowania, 
podziału instalacji na obwody itp.). 

          

W przepisach rozporządzenia zawartych jest wiele  szczegółowych wymagań, jakie 

powinny spełniać instalacje elektryczne w obiektach budowlanych: 

                                                           

6

 

Patrz przypisy 1-3 

7

 

Patrz przypis 4 

background image

  W instalacjach elektrycznych należy stosować wg przepisów: 

–  złącza  instalacji  elektrycznej  budynku,  umożliwiające  odłączenie  od  sieci 

zasilającej  i usytuowane  w  miejscu  dostępnym  dla  dozoru  i  obsługi  oraz 
zabezpieczone  przed  uszkodzeniami,  wpływami  atmosferycznymi,  a  także 
ingerencją osób niepowołanych, 

–  oddzielny  przewód  ochronny  i  neutralny,  w  obwodach  rozdzielczych 

i odbiorczych, 

–  urządzenia  ochronne  różnicowoprądowe  lub  odpowiednie  do  rodzaju 

i przeznaczenia 

budynku 

bądź 

jego 

części, 

inne 

ś

rodki 

ochrony 

przeciwporażeniowej, 

–  wyłączniki nadprądowe w obwodach odbiorczych, 
–  zasadę selektywności (wybiórczości) zabezpieczeń, 
–  przeciwpożarowe wyłączniki prądu  

8

–  połączenia  wyrównawcze  główne  i  miejscowe,  łączące  przewody  ochronne 

z częściami przewodzącymi innych instalacji i konstrukcji budynku, 

–  zasadę  prowadzenia  tras  przewodów  elektrycznych  w  liniach  prostych, 

równoległych do krawędzi ścian i stropów, 

–  przewody  elektryczne  z  żyłami  wykonanymi  wyłącznie  z  miedzi,  jeżeli  ich 

przekrój nie przekracza 10 mm

2

–  urządzenia ochrony przeciwprzepięciowej. 

  Przeciwpożarowy  wyłącznik 

9

  prądu,  odcinający  dopływ  prądu  do  wszystkich 

obwodów,  z wyjątkiem  obwodów  zasilających  instalacje  i  urządzenia,  których 
funkcjonowanie  jest  niezbędne  podczas  pożaru,  należy  stosować  w  strefach 
pożarowych  o  kubaturze  przekraczającej  1.000  m

3

  lub  zawierających  strefy 

zagrożone wybuchem. 

  Przeciwpożarowy  wyłącznik  prądu  powinien  być  umieszczony  w  pobliżu 

głównego wejścia do obiektu lub złącza i odpowiednio oznakowany. 

  Odcięcie dopływu prądu przeciwpożarowym wyłącznikiem nie może powodować 

samoczynnego  załączenia  drugiego  źródła  energii  elektrycznej,  w  tym  zespołu 
prądotwórczego,  za  wyjątkiem  źródła  zasilającego  oświetlenie  awaryjne,  jeżeli 
występuje ono w budynku. 

  Jako  uziomy  instalacji  elektrycznej  należy  wykorzystywać  metalowe  konstrukcje 

budynków,  zbrojenia  fundamentów  oraz  inne  metalowe  elementy  umieszczone 
w niezbrojonych fundamentach stanowiące sztuczny uziom fundamentowy. 

  Instalacja  piorunochronna    powinna  być  wykonana  zgodnie  z  Polską  Normą 

dotyczącą ochrony odgromowej obiektów budowlanych. 

  Instalacja  odbiorcza  w  budynku  i  w  samodzielnym  lokalu  powinna  być 

wyposażona  w urządzenia  do  pomiaru  zużycia  energii  elektrycznej,  usytuowane 
w miejscu  łatwo  dostępnym  i  zabezpieczone  przed  uszkodzeniami  i  ingerencją 
osób niepowołanych. 

  Prowadzenie  instalacji  i  rozmieszczenie  urządzeń  elektrycznych  w  budynku 

powinno  zapewniać  bezkolizyjność  z  innymi  instalacjami  w  zakresie  odległości 
i ich wzajemnego usytuowania. 

  Przewody  i  kable  elektryczne  należy  prowadzić  w  sposób  umożliwiający  ich 

wymianę bez potrzeby naruszania konstrukcji budynku. 

                                                           

8

 

Rozporządzenie nieprecyzyjnie podaje wymóg stosowania  „przeciwpożarowego wyłącznika prądu”, co doprowadza 

do wielu nieporozumień i niejasności. Wyłącznik jest samoczynnym łącznikiem zabezpieczeniowym, przystosowanym 
do  wyłączania  prądów  zwarciowych,  a  z  wymowy  przepisów    chodzi  raczej  o zastosowanie  „przeciwpożarowego 
łącznika  bezpieczeństwa”,  którego  funkcją  ma  być  odcięcie  zasilania  w  sytuacji  wystąpienia  pożaru  obiektu 
budowlanego. W świetle tego funkcję tę może spełniać rozłącznik, który nie jest oczywiście wyłącznikiem. 
 

9

 

Patrz  wyżej. 

background image

  Przewody  i  kable  wraz  z  zamocowaniami  stosowane  w  systemach  zasilania 

i sterowania  urządzeniami  służącymi  ochronie  przeciwpożarowej  powinny 
zapewniać  ciągłość  dostawy  energii  elektrycznej  w  warunkach  pożaru  przez 
wymagany czas działania urządzenia przeciwpożarowego, jednak nie mniejszy niż 
90 minut. 

  Dopuszcza  się  ograniczenie  czasu  zapewnienia  ciągłości  dostawy  energii 

elektrycznej  do  urządzeń  służących  ochronie  przeciwpożarowej  do  30  minut,  dla 
przewodów i kabli. 

 

1.3.2.

   Pozostałe rozporządzenia. 

 

W  wielu  przepisach  szczegółowych  zawarte  są  dodatkowe  wymagania  dotyczące 

projektowania oraz budowy instalacji elektrycznych.  

Do najważniejszych przepisów należą: 

  Rozporządzenie ministra gospodarki przestrzennej i budownictwa w sprawie 

samodzielnych  funkcji  technicznych  w  budownictwie    z  dnia  30  grudnia  1994, 
Dz. U. z dnia 31 stycznia 1995 z późniejszymi zmianami [1.5]. 

  Rozporządzenie  w  sprawie  wzorów  i  sposobu  prowadzenia  centralnych 

rejestrów  osób  posiadających  uprawnienia  budowlane,  rzeczoznawców 
budowlanych  oraz  ukaranych  z  tytułu  odpowiedzialno
ści  zawodowej 
w budownictwie
  z  dnia  26  kwietnia  2002,  Dz.U.  z  2002  roku,  Nr  62,                 
poz. 565; [1.6]. 

  Rozporządzenie  ministra  infrastruktury  w  sprawie  szczegółowego  zakresu 

i formy  projektu  budowlanego    z  dnia  3  lipca  2003,  Dz.  U.  z  dnia  10  lipca     
2003 [1.7] 

  Rozporządzenie w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy wykonywaniu 

robót  budowlano-montażowych  i  rozbiórkowych  z  dnia  28  marca  1972,  Dz.U. 
z 1972 roku, Nr 13, poz. 93 [1.8] 

Omówienie  szczegółowych  wymagań  podanych  w  powyższych  rozporządzeniach 

przekracza zakres niniejszego opracowania. 

 
 

1.4.

   Polskie Normy. 

 

Najważniejszą  normą  określającą  wymagania  techniczne  dotyczące  instalacji 

elektrycznych niskiego napięcia jest norma wielozeszytowa PN-IEC 60364 „Instalacje 
elektryczne  w  obiektach    budowlanych” 

10

  [1.9  –  1.45].

 

Norma  jest  tłumaczeniem 

normy międzynarodowej IEC – 60364, podzielonej pierwotnie na 7 części, przy czym 
planowana część 2, która miała zawierać Międzynarodowy Słownik Elektrotechniczny 
została zastąpiona inną normą  

11

 (tab. 1.1).

 

 

                                                           

10

 

Obecnie wiele arkuszy normy PN-IEC 60364 zastępowanych jest arkuszami PN-HD 60364 będącymi tłumaczeniem 

dokumentów  harmonizacyjnych  (norm  przejściowych)  CENELEC-u.  Należy  się  spodziewać,  że  docelowo  będą  one 
zastepowane normami PN-EN, opracowanymi na podstawie norm europejskich CENELEC-u. 
 

11

 Norma wieloarkuszowa 

 

PN-IEC 60050: Międzynarodowy słownik terminologiczny elektryki. 

background image

Tab. 1.1. Podział normy PN-IEC 60364 na części. 

 

Nr części 

Tytuł części normy PN-IEC 60364 

Zakres ,przedmiot i wymagania ogólne. 

Ustalenie ogólnych charakterystyk. 

Ochrona zapewniająca bezpieczeństwo. 

Dobór i montaż wyposażenia elektrycznego. 

Sprawdzanie. 

Wymagania dotyczące specjalnych instalacji lub lokalizacji. 

 

Każda część normy dzieli się na arkusze, a te na działy, rozdziały i podrozdziały. 

Wyjątkiem  jest  część  7  nie  zawierająca  arkuszy,  a  składająca  się    tylko  z  działów. 
Poszczególne zeszyty normy zawierają tylko jedną część, jeden arkusz lub jeden dział 
normy. Zasady numeracji części, arkuszy, działów, rozdziałów, podrozdziałów, tablic 
i rysunków normy podaje tab. 1.2. W zależności od zawartości, tytuł danego zeszytu 
normy, tak jak i jego numer składać się może z: 

- tytułu normy i tytułu części, 
- tytułu normy, tytułu części i tytułu arkusza lub; 
- tytułu normy, tytułu części, tytułu arkusza i tytułu działu, 

i tak np. zeszyt  normy PN-IEC 60364-5-523 [1.25] ma tytuł: Instalacje  elektryczne 
w obiektach  budowlanych
  (tytuł  normy  PN-IEC 60364),  Dobór  i montaż 
wyposa
żenia  elektrycznego  (  tytuł  części  5),  Obciążalność  prądowa  długotrwała 
przewodów
 (tytuł działu 523). 

 

Tab. 1.2. Zasady numeracji poszczególnych elementów składowych normy PN – IEC 60364. 

 

 

PN-IEC 60364-1 

 

Zastosowane oznaczenie numeryczne 

Przykład 

Część 

Numer od 1 do 7 

Arkusz 

Numer części uzupełniony kolejnymi 

liczbami 

41 

Dział 

Numer arkusza uzupełniony kolejnymi 

liczbami 

412 

Rozdział 

Numer działu uzupełniony kropką i 

kolejnymi liczbami 

412.4 

Podrozdział 

Numer rozdziału uzupełniony kropką i 

kolejnymi liczbami 

412.4.1 

Tablica , rysunek 

Numer arkusza uzupełniony dużymi 

literami 

41B 

 

 
Zakres  tematyczny  poszczególnych  zeszytów  normy  PN-IEC  60364  Instalacje 

elektryczne  w  obiektach  budowlanych  zestawiono  w  tabelach  (1.3 – 1.8) 

12

                                                           

12

 

W tabelach 1.3 – 1.8 podano stan prawny poszczególnych części normy PN-IEC 60364 na dzień 25.04.2008. 

background image

W tabelach  zaznaczono  pogrubionymi  literami  tytuły  arkuszy  lub  działów  normy, 
tworzących  wraz  z tytułem  normy  i  jej  części,  tytuł  danego  zeszytu  normy. 
W oznaczeniu  zeszytu  normy  podano  także  rok  jego  opublikowania.  Oznaczenie 
(oryg.)  określa,  że  dany  zeszyt  normy  został  opublikowany  w  języku  oryginału 
(j.angielski, francuski). 

Należy  zaznaczyć,  że  treść  wielu  arkuszy  normy  PN-IEC  60364  jest  stale 

aktualizowana,  podobnie  jak  i  treść  wielu  innych  norm.  Częstość  tych  zmian  jest 
w niektórych  przypadkach stosunkowo duża,  np. rok  lub  dwa  lata. Niektóre  arkusze 
mogą  też  być  wycofywane  bez  zastąpienia.  Dlatego  też  korzystanie  z norm  wymaga 
sprawdzenia  ich  aktualnego  stanu  prawnego  (zakresu  obowiązywania).  W  dzisiejszej 
dobie  najłatwiej  dokonać    tego  na  stronach  internetowych  Polskiego  Komitetu 
Normalizacyjnego
 

13

  [1.48],  albo  internetowej  czytelni  Polskich  Norm  –  portalu 

eNormy  

14

 [1.49].  

 

Tab. 1.3. Zakres tematyczny zeszytów części nr 1 normy PN-IEC 60364-1 Instalacje elektryczne 

w obiektach budowlanych. Zakres, przedmiot i wymagania ogólne. 

 

 

Arkusz normy 

 

Dział normy 

Oznaczenie 

zeszytu normy 

Nr 

Tytuł 

Nr 

Tytuł 

PN-IEC 

 60364-1: 2000 

 

 

11 
12 
13 

 
Zakres.  
Przedmiot.  
Wymagania podstawowe. 

 
 
 

131 

 

132 
133 
134 

 
 
 
Ochrona  dla  zapewnienia  bezpieczeń-
stwa. 
Projektowanie. 
Dobór wyposażenia elektrycznego. 
Montaż 

sprawdzanie 

odbiorcze 

instalacji elektrycznych. 
 

 

Tab. 1.4. Zakres tematyczny zeszytów części nr 3 normy PN-IEC 60364-3 Instalacje elektryczne 

w obiektach budowlanych. Ustalanie ogólnych charakterystyk. 

 

Arkusz normy 

Dział normy 

Oznaczenie zeszytu 

normy 

Nr 

Tytuł 

Nr 

Tytuł 

PN-IEC 

 60364 -3 : 2000 

 

 

31 

 
 
 
 
 

32 

 

 

 
 

33 
34 
35 

 
Przeznaczenie, zasilanie, struktura. 
 
 
 
 
 
Klasyfikacja wpływów zewnę-
trznych. 
 
 
 
Kompatybilność. 
Konserwacja. 
Instalacje bezpieczeństwa. 

 

311 

 

312 
313 
314 

 

320 
321 
322 
323 

 
 
 

351 
352 

 
Moc  zapotrzebowana i  współczynniki 
jednoczesności. 
Rodzaje układów rozdzielczych. 
Zasilanie. 
Podział instalacji. 
 
Wprowadzenie, kodyfikacja. 
Ś

rodowiska. 

Użytkowanie. 
Konstrukcje obiektów budowlanych. 
 
 
 
Postanowienia ogólne. 
Klasyfikacja. 
 

                                                                                                                                                         

 

13

 

Polski Komitet Normalizacyjny

 

:    www.pkn.pl/ 

 

14

 

Internetowa czytelnia Polskich Norm : http://enormy.pl/ 

background image

Tab. 1.5. Zakres tematyczny zeszytów części nr 4 normy PN-IEC 60364-4 Instalacje elektryczne 

w obiektach budowlanych. Ochrona dla zapewnienia bezpieczeństwa. 

 

Arkusz normy 

Dział normy 

Oznaczenie zeszytu 

normy 

Nr 

Tytuł 

Nr 

Tytuł 

PN-IEC  

60364-4-41: 2000 

 
 

41 

Ochrona przeciwporażeniowa. 

 

400 
411 

 

412 

 

413 

 
Wprowadzenie. 
Równoczesna  ochrona  przed  doty-
kiem bezpośrednim i pośrednim. 
Ochrona  przed  dotykiem  bezpo-
ś

rednim. 

Ochrona przed dotykiem pośrednim. 
 

PN-IEC 

 60364-4-42 : 1999 

 

42 

Ochrona przed skutkami 
oddziaływania cieplnego 

 

421 
422 
423 
424 

 
Postanowienia ogólne. 
Ochrona przeciwpożarowa. 
Ochrona przed oparzeniem. 
Ochrona przed przegrzaniem. 
 

PN-IEC  

60364-4-43 : 1999 

43 

Ochrona przed prądami 
przet
ężeniowymi. 

 

431 
432 
433 

 

434 

 

435 

 

436 

 
Postanowienia ogólne. 
Rodzaje urządzeń zabezpieczających. 
Zabezpieczenie  przed  prądem  prze-
ciążeniowym. 
Zabezpieczenie  przed  prądami  zwar- 
ciowymi. 
Koordynacja  zabezpieczeń  przecią-
ż

eniowych i zwarciowych. 

Ograniczenie  prądów  przetężenio-
wych  przez  charakterystyki  źródła 
energii elektrycznej. 
 

PN-IEC  

60364-4-442 : 1999 

 
 

44 

Ochrona przed przepięciami. 

 

442 

 
Ochrona  instalacji  niskiego  napi
ę-
cia  przed  przej
ściowymi  przepię-
ciami  i  uszkodzeniami  przy  dozie-
mieniach  w  sieciach  wysokiego 
napi
ęcia 
 

PN-HD 

60364-4-443 : 2006 

 

44 

Ochrona przed przepięciami. 

 

443 

 
Ochrona  przed  przepi
ęciami  atmo-
sferycznymi lub ł
ączeniowymi. 
 

PN-IEC  

60364-4-444 : 2001 

44 

Ochrona przed przepięciami. 

 

444 

 
Ochrona  przed  zakłóceniami  ele-
ktromagnetycznymi  (EMI)  w  insta-
lacjach obiektów budowlanych. 
 

PN-IEC  

60364-4-45 : 1999 

45 

Ochrona przed obniżeniem 
napi
ęcia. 

 

451 

 
Wymagania ogólne. 
 

 
 
 
 

background image

c.d. Tab. 1.5. Zakres tematyczny zeszytów części nr 4 normy PN-IEC 60364-4 Instalacje elektryczne 

w obiektach budowlanych. Ochrona dla zapewnienia bezpieczeństwa. 

 

Arkusz normy 

Dział normy 

Oznaczenie zeszytu 

normy 

Nr 

Tytuł 

Nr 

Tytuł 

PN-IEC  

60364-4-46 : 1999 

46 

Odłączanie izolacyjne i 
ł
ączeniowe. 

 

460 
461 
462 
463 

 

464 

 

465 

 

 
Wprowadzenie. 
Postanowienia ogólne. 
Odłączanie izolacyjne. 
Wyłączanie  w  celu  wykonania  kon-
serwacji mechanicznej. 
Awaryjne  łączenie  z  awaryjnym  za-
trzymaniem. 
Łączenie funkcjonalne (sterowanie). 

PN-IEC  

60364-4-47 : 2001 

47 

Stosowanie  środków  ochrony  dla 
zapewnienia bezpiecze
ństwa. 

 

470 
471 

 
Postanowienia ogólne. 
Środki  ochrony  przed  porażeniem 
elektrycznym. 
 

PN-IEC 

60364-4-473 : 1999 

47 

Stosowanie 

środków 

ochrony 

zapewniającej bezpieczeństwo. 

 

473 

 
Środki  ochrony  przed  prądem 
przet
ężeniowym. 
 

PN-IEC  

60364-4-481 : 1993 

48 

Dobór  środków  ochrony  w zależ-
no
ści od wpływów zewnętrznych. 

 

481 

 
Wybór  
środków  ochrony  przeciw-
pora
żeniowej w zależności od wpły-
wów zewn
ętrznych. 
 

PN-IEC 

60364-4-482 : 1999 

48 

Dobór  środków  ochrony  w zależ-
no
ści od wpływów zewnętrznych. 

 

482 

 
Ochrona przeciwpo
żarowa. 
 

 

 
 

Tab. 1.6. Zakres tematyczny zeszytów części nr 5 normy PN-IEC 60364-5 Instalacje elektryczne 

w obiektach budowlanych. Dobór i montaż wyposażenia elektrycznego. 

 

Arkusz normy 

Dział normy 

Oznaczenie zeszytu 

normy 

Nr 

Tytuł 

Nr 

Tytuł 

PN-HD 

 60364-5-51 : 2006 

(oryg.) 

 
 

51 

Postanowienia ogólne. 

 

510 
511 
512 
513 
514 
515 

 
Postanowienia ogólne. 
Zgodność z wymaganiami norm. 
Warunki pracy i wpływy zewnętrzne. 
Dostępność. 
Oznaczenie. 
Zapobieganie 

przed 

wzajemnym 

szkodliwym oddziaływaniem. 
 

 

background image

cd. Tab. 1.6. Zakres tematyczny zeszytów części nr 5 normy PN-IEC 60364-5 Instalacje elektryczne 

w obiektach budowlanych. Dobór i montaż wyposażenia elektrycznego. 

 

Arkusz normy 

Dział normy 

Oznaczenie zeszytu 

normy 

Nr 

Tytuł 

Nr 

Tytuł 

 
 

PN-IEC 

 60364-5-52 : 2002 

 
 

52 

Oprzewodowanie. 

 

520 
521 
522 

 

523 

 

524 
525 

 

526 
527 

 

528 
529 

 
Wymagania ogólne. 
Rodzaje oprzewodowania. 
Dobór  i  montaż  w  zależności  od 
wpływów zewnętrznych. 
Obciążalność  prądowa  długotrwała 
(osobny zeszyt). 
Przekroje przewodów. 
Spadek  napięcia  w  instalacjach  od-
biorczych. 
Połączenia elektryczne. 
Dobór  i  montaż  w  celu  ograniczenia 
rozprzestrzeniania się ognia. 
Zbliżenie do innych instalacji. 
Dobór  i  montaż  uwzględniający  wy-
magania 

konserwacji, 

tym 

czyszczenia. 
 

 

PN-IEC  

60364-5-523 : 2001 

 

52 

Oprzewodowanie. 

523 

Obciążalność prądowa długotrwała 
przewodów. 

PN-IEC 

 60364-5-53 : 2000 

 

53 

Aparatura łączeniowa i 
sterownicza. 

 

530 
531 

 
 

532 

 

533 

 

534 

 

535 

 

536 

 

539 

 
Wymagania ogólne i wspólne. 
Urządzenia chroniące  przed  dotykiem 
pośrednim  samoczynnie  wyłączające 
zasilanie. 
Urządzenia  zabezpieczające  przed 
skutkami działania cieplnego. 
Urządzenia  zabezpieczające  przed 
prądem przetężeniowym. 
Urządzenia  zabezpieczające  przed 
przepięciem (osobny zeszyt). 
Urządzenia  zabezpieczające  przed 
obniżeniem napięcia. 
Urządzenia  do  odłączania  izola-
cyjnego i łączenia (osobny zeszyt). 
Koordynacja 

różnych 

urządzeń 

zabezpieczających. 
 

 

PN-IEC 

60364-5-534 : 2003 

 

53 

Aparatura łączeniowa i 
sterownicza. 

534 

Urządzenia do ochrony przed 
przepi
ęciami. 

 

PN-IEC 

60364-5-537 : 1999 

 

53 

Aparatura łączeniowa i 
sterownicza. 

537 

Urządzenia do odłączania 
izolacyjnego i ł
ączenia. 

 

background image

cd. Tab. 1.6. Zakres tematyczny zeszytów części nr 5 normy PN-IEC 60364-5 Instalacje elektryczne 

w obiektach budowlanych. Dobór i montaż wyposażenia elektrycznego. 

 

Arkusz normy 

Dział normy 

Oznaczenie zeszytu 

normy 

Nr 

Tytuł 

Nr 

Tytuł 

 
 

PN-HD 

 60364-5-54 : 2007 

(oryg.) 

 
 

54 

Uziemienia i przewody ochronne. 

  541 

542 
543 
544 
545 
546 

 

547 

Postanowienia ogólne. 
Połączenia z ziemią. 
Przewody ochronne. 
Uziemienia ochronne. 
Uziemienia funkcjonalne. 
Uziemienia dla wspólnych celów 
ochronnych i funkcjonalnych. 
Przewody połączeń wyrównawczych. 

 

PN-IEC 

60364-5-548 : 2001 

 

54 

Uziemienia i przewody ochronne. 

548 

Układy uziemiające i połączenia 
wyrównawcze instalacji informa-
tycznych. 

PN-IEC 

 60364-5-551: 2003 

55 

Inne wyposażenie. 

551 

Niskonapięciowe zespoły 
pr
ądotwórcze. 

 

PN-HD 

60364-5-559 : 2006 

(oryg.) 

55 

Inne wyposażenie. 

559 

Oprawy oświetleniowe i instalacje 
o
świetleniowe. 

 

PN-IEC 

 60364-5-56 : 1999 

 

56 

Instalacje bezpieczeństwa. 

 

561 
562 
563 
564 
565 

 
 
 

566 

 

 
Postanowienia ogólne. 
Ź

ródła zasilania. 

Obwody. 
Urządzenia. 
Wymagania 

specjalne 

dotyczące 

instalacji 

bezpieczeństwa, 

których 

ź

ródła  zasilania  nie  są  przystosowane 

do pracy równoległej. 
Wymagania 

specjalne 

dotyczące 

instalacji 

bezpieczeństwa, 

których 

ź

ródła zasilania  są przystosowane do 

pracy równoległej. 
 

 

 

Tab. 1.7. Zakres tematyczny zeszytów części nr 6 normy PN-IEC 60364-5 Instalacje elektryczne 

w obiektach budowlanych. Sprawdzanie. 

 

Arkusz normy 

Dział normy 

Oznaczenie zeszytu 

normy 

Nr 

Tytuł 

Nr 

Tytuł 

PN-HD 

60364-6 : 2007 

61 

Sprawdzanie odbiorcze. 

611 
612 
613 

Postanowienia ogólne. 

Oględziny. 

Próby. 

 

background image

Tab. 1.8. Zakres tematyczny zeszytów części nr 7 normy PN-IEC 60364-5 Instalacje elektryczne 

w obiektach budowlanych. Wymagania dotyczące specjalnych instalacji lub lokalizacji. 

 

Dział normy 

Oznaczenie zeszytu normy 

Nr 

Tytuł 

PN-HD 60364-7-701 : 2007 

(oryg.) 

701 

Pomieszczenia wyposażone w wannę lub/i basen natryskowy. 

PN-IEC 60364-7-702 : 

1999/Ap1 : 2002 

702 

Baseny pływackie inne. 

PN-HD 60364-7-703 : 2007 

(oryg.) 

703 

Pomieszczenia wyposażone w ogrzewacze do sauny. 

PN-HD 60364-7-704 : 2007 

(oryg.) 

704 

Instalacje na terenie budowy i rozbiórki. 

PN-HD 60364-7-705 : 2007 

(oryg.) 

705 

Instalacje elektryczne w gospodarstwach rolniczych i ogrodniczych. 

PN-HD 60364-7-706 : 2007 

(oryg.) 

706 

Przestrzenie ograniczone powierzchniami przewodzącymi. 

PN-IEC 60364-7-707 : 1999 

707 

Wymagania dotyczące uziemień instalacji urządzeń przetwarzania 

danych. 

     PN-IEC 60364-7-708 

15

 

 

708 

Kempingi i pojazdy wypoczynkowe. 

PN-IEC 60364-7-710 

 

710 

Instalacje w pomieszczeniach medycznych. 

PN-HD 60364-7-712 : 2007 

(oryg.) 

712 

Fotowoltaiczne (PV) układy zasilania. 

PN-IEC 60364-7-713 : 2005 

713 

Meble. 

PN-IEC 60364-7-714: 2003 

 

714 

Instalacje oświetlenia zewnętrznego. 

PN-IEC 60364-7-715 : 2006 

(oryg.) 

 

715 

Instalacje oświetleniowe o bardzo niskim napięciu. 

PN-HD 60364-7-717 : 2006 

(oryg.) 

 

717 

Zespoły ruchome lub przewoźne. 

PN-IEC 60364-7-740: 2006 

(oryg.) 

740 

Tymczasowe  instalacje elektryczne montowane na konstrukcjach, 

urządzeniach  rozrywkowych  i w kioskach na targowiskach, 

w parkach rozrywki i cyrkach. 

                                                           

15

 

NORMA 

ZASTĄPIONA 

PRZEZ 

PN-HD 

384.7.754 

S1:2006 

(oryg.) 

Instalacje 

elektryczne 

     w obiektach budowlanych. Wymagania dotyczące  specjalnych  instalacji  lub  lokalizacji.  Kempingi  i  pojazdy 
     wypoczynkowe. 

background image

1.5.  Literatura. 

 
 

Ustawy: 
 
[1.1] Ustawa z dnia 7 lipca 1994. Prawo budowlane.  (Jednolity tekst: Dz. U. 2006r. nr 
         156 poz.1118) 
[1.2] Ustawa z dnia  10 kwietnia 1997r. Prawo energetyczne. (Jednolity tekst: Dz. U. 
         2006r. nr 89 poz. 625) 
[1.3] Ustawa  z  dnia  12  września  2002r.  O  normalizacji.  (Dz.  U.  2002r.  nr  169 
         poz.1386) 
 
 
Rozporz
ądzenia: 
 
[1.4]  Rozporządzenie  Ministra  Infrastruktury  z  dnia  12  kwietnia  2002r.  W  sprawie 
         warunków   technicznych  jakim  powinny  odpowiadać    budynki  i  ich 
         usytuowanie. ( Dz. U.2003r. nr 75 poz. 690) wraz z późniejszymi zmianami  13 
         lutego 2003,  Dz.U. z 2003 roku Nr 33, poz. 270;  7 kwietnia 2004, Dz.U. z 2004 
         roku Nr 109, poz. 1156;  
 [1.5] Rozporządzenie  ministra  gospodarki  przestrzennej  i  budownictwa  w  sprawie 
          samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie  z dnia 30  grudnia 1994,  
          Dz. U. z dnia 31 stycznia 1995 z późniejszymi zmianami. 
 [1.6] Rozporządzenie  w  sprawie  wzorów  i  sposobu  prowadzenia  centralnych 
          rejestrów 

osób posiadających 

uprawnienia 

budowlane, 

rzeczoznawców 

          budowlanych 

oraz ukaranych 

tytułu 

odpowiedzialności 

zawodowej 

          w budownictwie z dnia 26  kwietnia 2002, Dz.U.  z 2002 roku, Nr 62, poz. 565. 
 [1.7] Rozporządzenie  ministra  infrastruktury  w  sprawie  szczegółowego  zakresu 
          i formy projektu  budowlanego    z  dnia  3  lipca  2003,  Dz.  U.  z  dnia  10  lipca 
          2003.  
 [1.8]  Rozporządzenie  w  sprawie  bezpieczeństwa  i  higieny  pracy  przy  wykonywaniu 
          robót  budowlano-montażowych  i  rozbiórkowych  z  dnia  28  marca  1972,  Dz.U.     
          z 1972 roku,  Nr 13, poz. 93. 
 
 
Normy (stan obowiązujący na dzień 25.04.2008) 
 
[1.9]   PN-IEC  60364-1:2000  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych  . 
           Zakres, przedmiot i wymagania podstawowe. 
[1.10] PN-IEC  60364-3:2000  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych.          
           Ustalanie ogólnych charakterystyk. 
[1.11] PN-HD 60364-4-41:2007  (oryg.)  Instalacje  elektryczne  niskiego  napięcia. 
           Część 4- 41:  Ochrona  dla zapewnienia  bezpieczeństwa.  Ochrona  przeciw-
           porażeniowa.  
[1.12] PN-HD 60364-4-443:2006 (oryg.) 

Instalacje 

elektryczne 

obiektach 

          budowlanych. Część  4-443: Ochrona dla zapewnienia bezpieczeństwa. Ochrona 
          przed zaburzeniami  napięciowymi  i  zaburzeniami  elektromagnetycznymi. 
          Ochrona przed przepięciami atmosferycznymi lub łączeniowymi. 
[1.13] PN-IEC 60364-4-42:1999  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych.  

                 Ochrona  dla  zapewnienia  bezpieczeństwa.  Ochrona  przed  skutkami  
                 oddziaływania cieplnego.  

background image

[1.14] PN-IEC 60364-4-43:1999  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych. 

                 Ochrona 

dla 

zapewnienia 

bezpieczeństwa. 

Ochrona 

przed 

prądem 

                 przetężeniowym. 

[1.15] PN-IEC 60364-4-45:1999  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych. 

                 Ochrona dla zapewnienia bezpieczeństwa. Ochrona przed obniżeniem napięcia.  

[1.16] PN-IEC 60364-4-46:1999.  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych. 

                 Ochrona dla zapewnienia bezpieczeństwa. Odłączanie izolacyjne i łączenie. 

[1.17] PN-IEC 60364-4-47:2001.  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych.  

                 Ochrona

 

dla 

zapewnienia 

bezpieczeństwa. 

Zastosowanie 

ś

rodków 

                 ochrony  zapewniających     bezpieczeństwo.  Postanowienia  ogólne.  Środki 
                 ochrony przed porażeniem prądem   elektrycznym.  

[1.18] PN-IEC 60364-4-442:1999  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych. 

                 Ochrona   dla  zapewnienia  bezpieczeństwa.  Ochrona  przed  przepięciami. 
                 Ochrona instalacji   niskiego  napięcia  przed  przejściowymi  przepięciami 
                 i uszkodzeniami  przy doziemieniach w sieciach wysokiego napięcia.  

[1.19] PN-HD 60364-4-443:2006 (oryg.) Instalacje elektryczne w obiektach budowla-

                 nych.  Ochrona  dla  zapewnienia  bezpieczeństwa.  Ochrona  przed  przepięciami. 
                 Ochrona  przed  przepięciami atmosferycznymi lub łączeniowymi.  

[1.20] PN-IEC  60364-4-444:2001  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych. 

                 Ochrona  dla  zapewnienia  bezpieczeństwa.  Ochrona  przed  przepięciami. 
                 Ochrona  przed zakłóceniami  elektromagnetycznymi  (EMI)  w  instalacjach 
                 obiektówbudowlanych.  

[1.21] PN-IEC  60364-4-473:1999  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych.  

                 Ochrona  dla  zapewnienia  bezpieczeństwa.  Stosowanie  środków  ochrony 
                 zapewniających  bezpieczeństwo. 

Ś

rodki 

ochrony 

przed 

prądem 

                 przetężeniowym.  

[1.22] PN-IEC  60364-4-482:1999  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych. 

                 Ochrona   dla  zapewnienia  bezpieczeństwa.  Dobór  środków  ochrony 
                 w zależności od wpływów   zewnętrznych. Ochrona przeciwpożarowa. 

[1.23] PN-HD  60364-5-51:2006  (oryg.)  Instalacje  elektryczne  w  obiektach 

                 budowlanych. Część   5- 51:  Dobór  i  montaż  wyposażenia  elektrycznego. 
                 Postanowienia ogólne.  

[1.24] PN-IEC  60364-5-52:2002  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych. 

                 Dobór  i montaż wyposażenia elektrycznego. Oprzewodowanie.  

[1.25] PN-IEC  60364-5-523:2001  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych. 

                 Dobór i montaż wyposażenia elektrycznego. Obciążalność prądowa długotrwała 
                 przewodów. 

[1.26] PN-IEC 60364-5-53:2000  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych. 

                 Dobór i  montaż  wyposażenia  elektrycznego.  Aparatura  rozdzielcza  i stero-
                  wnicza.  

[1.27] PN-IEC  60364-5-534:2003  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych. 

                 Dobór   i  montaż  wyposażenia  elektrycznego.  Urządzenia  do  ochrony  przed 
                 przepięciami.  

[1.28] PN-IEC  60364-5-537:1999  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych. 

                 Dobór   i  montaż  wyposażenia  elektrycznego.  Aparatura  rozdzielcza 
                 i sterownicza.  Urządzenia  do odłączania izolacyjnego i łączenia. 

[1.29] PN-HD 60364-5-54:2007 (oryg.) 

Instalacje 

elektryczne 

obiektach 

                 budowlanych.  Część  5-  54:  Dobór  i  montaż  wyposażenia  elektrycznego. 
                 Uziemienia, przewody ochronne i przewody połączeń ochronnych.  

background image

[1.30] PN-IEC  60364-5-548:2001  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych. 

                 Dobór  i  montaż  wyposażenia  elektrycznego.  Układy  uziemiające  i  połączenia 
                 wyrównawcze  instalacji informatycznych. 

[1.31] PN-IEC  60364-5-551:2003  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych. 

                 Dobór  i  montaż  wyposażenia  elektrycznego.  Inne  wyposażenie.  Nisko-  
                 napięciowe zespoły  prądotwórcze.  

[1.32] PN-HD 60364-5-559:2006 (oryg.) 

Instalacje 

elektryczne 

obiektach 

                 budowlanych.  Część  5-55:  Dobór  i  montaż  wyposażenia  elektrycznego.  Inne 
                 wyposażenie. Sekcja 559: Oprawy oświetleniowe i instalacje oświetleniowe.  

[1.33] PN-HD 60364-6:2007 (oryg.) Instalacje elektryczne niskiego napięcia. Część 6: 

                 Sprawdzanie.  

[1.34] PN-HD 60364-7-701:2007 (oryg.) 

Instalacje 

elektryczne 

obiektach 

                 budowlanych.  Część 7-701:  Wymagania  dotyczące  specjalnych  instalacji  lub 
                 lokalizacji.  Pomieszczenia  wyposażone w wannę lub natrysk  

[1.35] PN-HD  60364-7-703:2007  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych. 

                 Część  7- 703:  Wymagania  dotyczące  specjalnych  instalacji  lub  lokalizacji. 
                 Pomieszczenia  i kabiny zawierające ogrzewacze sauny.  

[1.36] PN-HD  60364-7-704:2007  (oryg.)  Instalacje  elektryczne  niskiego  napięcia. 

                 Część  7- 704:  Wymagania  dotyczące  specjalnych  instalacji  lub  lokalizacji. 
                 Instalacje na terenie budowy i rozbiórki.  

[1.37] PN-HD  60364-7-705:2007  (oryg.)  Instalacje  elektryczne  niskiego  napięcia. 

                 Część  7- 705:  Wymagania  dotyczące  specjalnych  instalacji  lub  lokalizacji. 
                 Gospodarstwa rolnicze i ogrodnicze.  

[1.38] PN-HD  60364-7-706:2007  (oryg.)  Instalacje  elektryczne  niskiego  napięcia. 

                 Część  7- 706:  Wymagania  dotyczące  specjalnych  instalacji  lub  lokalizacji. 
                 Pomieszczenia przewodzące i ograniczające swobodę ruchu.  
      [1.39] PN-HD 384.7.754  S1:2006  (oryg.)  Instalacje  elektryczne  w  obiektach 
                 budowlanych.  Wymagania  dotyczące  specjalnych  instalacji  lub  lokalizacji. 
                 Kempingi i pojazdy wypoczynkowe. 

[1.40] PN-HD  60364-7-712:2007  (oryg.)  Instalacje  elektryczne  w  obiektach 

                 budowlanych.  Część  7- 712:  Wymagania  dotyczące  specjalnych  instalacji  lub 
                 lokalizacji. Fotowoltaiczne (PV) układy zasilania.  

[1.41] PN-IEC  60364-7-713:2005  Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych. 

                 Wymagania dotyczące specjalnych instalacji lub lokalizacji. Meble.  

[1.42] PN-IEC  60364-7-714:2003   Instalacje  elektryczne  w  obiektach  budowlanych. 

                 Wymagania  dotyczące  specjalnych  instalacji  lub  lokalizacji.  Instalacje 
                 oświetlenia zewnętrznego. 

[1.43] PN-HD 60364-7-715:2006 (oryg.)  

Instalacje 

elektryczne 

obiektach 

                 budowlanych.  Część  7- 715:  Wymagania  dotyczące  specjalnych  instalacji  lub 
                 lokalizacji. Instalacje oświetleniowe o bardzo niskim napięciu.  

[1.44] PN-HD 60364-7-717:2006 (oryg.) 

Instalacje 

elektryczne 

obiektach 

                 budowlanych.  Część  7-717:  Wymagania  dotyczące  specjalnych  instalacji  lub 
                 lokalizacji. Zespoły ruchome  lub przewoźne.  

[1.45] PN-HD 60364-7-740:2006 (oryg.) 

Instalacje 

elektryczne 

obiektach 

                 budowlanych.  Część 7-740:  Wymagania  dotyczące  specjalnych  instalacji  lub 
                 lokalizacji.  Tymczasowe  instalacje  elektryczne  montowane  na  konstrukcjach, 
                 urządzeniach  rozrywkowych   i  w  kioskach  na  targowiskach,  w  parkach 
                 rozrywki i cyrkach. 

 

background image

Strony internetowe oraz inne źródła: 
 
[1.46]  Jabłoński  W.:  Ogólna  charakterystyka  Polskich  Norm  dotyczących  instalacji 
           niskiego  napięcia.  Materiały  szkoleniowe  Politechiki  Wrocławskiej,  Rękopis 
           niepublikowany 
[1.47] Strona internetowa Internetowego Systemu Informacji Prawnej : 
           www.isip.sejm.gov.pl/prawo/index.html 
[1.48] Strona internetowa Polskiego Komitetu Normalizacyjnego:  www.pkn.pl/ 
[1.49] Strona internetowej czytelni Polskich Norm:  http://enormy.pl/