background image

Rząd polski na emigracji: 
W 1939 rząd polski ucieka do Rumunii i tam zostaje inernowany. Jednak ani państwo 
ani armia nie kapitulują. Prezydent Mościcki na mocy konstytucji mianuje swojego 
następcę. Zostaje mni ostatecznie 30.wrz.'39 Władysław Raczkiewicz. On tego samego 
dnia powołuje rząd, premierem zostaje Władysła Sikorski. Zostaje on też ministrem 
spraw wojskowych, a od 7.list również naczelnym wodzem armii. Rząd był koalicyjny, 
wszystkie partie brały udział w jego pracach. Pierwotnie siedzibą  rządu był Paryż  i 
Anglels(?), a później Londyn. Na emigracji powołano 9.gr'39 Radę Narodową (skł. z 22 
osób). Reprezentowane były partie, które udzielały swego poparcie rządowi 
emigracyjnemu: PPS, Str. Ludowe, Str. Narodowe, Str. Pracy i politycy sanacyjni. 
Przewodniczącym został I.Paderewski, a po jego śmierci S.Grabski. Zostaje 
sformowany program rządu. Uznano, że III Rzesza jest głównym wrogiem Polski, 
należy walczyć z Niemcami u boku sojuszników. Trzeba było stworzyć armię polską na 
zachodzie. Rząd ogłaszał też, że jest w stanie wojny ze Zw. Radzieckim. Rząd stoi na 
stanowisku nienaruszalności granic polskich, wysuwał też program powojenny jeśli 
chodzi o poszerzenie naszych granic na pn. i zach. Chciał włączenia Gdańska, Prus 
Wsch., i Opolszczyzny. Kolejnym zadaniem miało być organizowanie i kontrolowanie 
walki podziemnej kraju. Rząd określa też cele powojenne np. Polska powojenna ma być 
krajem demokratycznym. Już w 1939 zaczęto tworzyć armię we Francji tzw. Polskie Siły 
Zbrojne na zachodzie. W maju'40 (kiedy Niemcy atakują Francję) armia polska liczy 
sobie 84 tys. żołnierzy. Klęska Francji powoduje że armia przepada, gdyż do Anglii 
przedostaje się tylko ok. 30 tys. żołnierzy. Teraz w Szkocji powstaje I Korpus, którego 
dowódcą był gen. Anders. W okresie kiedy rząd przebywa w Londynie prowadzone są 
rozmowy pomiędzy Polską a Czechosłowacją dotyczące zawarcia federacji (po wojnie). 
Miała być wspólnym frontem przeciw potędze Zw.Radzieckiego. Rozmowy jednak 
zostają zerwane w 1943. Pod naciskiem Churchilla Sikorski w czerwcu'40 ogłasza 
memoriał, w którym wyraża chęć poprawy stosunków ze Zw.Radzieckim. Doprowadza 
to do kryzysu rządowego, a Sikorski dostaje dymisję od Raczkiewicza. Lecz pod 
naciskiem Churchilla Sikorski ponownie zostaje premierem rządu. 30 lipca'41 dochodzi 
do podpisania układu Sikorski - Majski (ambasador radziecki w Londynie). 
Postanowienia: anulowanie traktatu rosyjsko - niemieckiego dotyczącego podziału 
Polski, amnestia dla wszystkich więźniów przebywających w Rosji, 
wymianaambasadorów, utworzenie polskiej armii w Zw.Radzieckim. Nie poruszono 
kwestii granic. 14.kwietnia'41 podpisano umowę wojskową między Polską a 
Zw.Radzieckim. Na jej mocy armia polska miała liczyć 30 tys., podlegać polskiemu 
rządowi, pod względem operacyjnym podlegać ZSRR. Dowódcą zostaje gen. Anderas. 
Sikorski spotyka się ze Stalinem w Moskwie - uzyskuje zgodę na powiększenie liczby 
żołnierzy do 96 tys. (grudzień'39?) 
Przyczyny zerwania stosunków polsko - radzieckich: 
- kwestia wsch. granicy Polski - Stalin nie chciał oddać terenów wschodnich 
- kwestia armii w ZSRR - Anderas odmawia w lutym'42 wysłania na front V dywizji, a w 
odpowiedzi Rosjanie zmniejszają racje żywnościowe do 30 tys. 
[Anderas nie chciał uderzać jednostkowo, uważał że ZSRR przegra wojnę, nie lubił 
Ruskich] 
Churchill uznał, że nadwyżkę wojsk należy wysłać do Iranu. Tak zrobiono. 

background image

W sierp.'42 następuje ostateczna ewakuacja armii polskiej z Rosji. Dlaczego Stali się 
zgodził? Bo zaczął już sobie przybotowywać komunistycznyu wariant dla Polski 
- kwestia obywatelstwa 
- Rosjanie zamykają polskie konsulaty, szkoły itp. 
- kwestia katyńska - w kwietniu'43 Niemcy ogłaszają że znaleziono w lasach katyńskich 
groby pomordowanych oficerów polskich.  
25 kwietnia'43 zerwano stosunki polsko-radzieckie. 4 lipca'43 ginie Sikorski w 
katastrofie lotniczej. Kolejnym premierem zostaje S.Mikołajczyk, nowym naczelnym 
wodzem został gen. Kazimierz Sosnkowski. Mikołajczyk pełnił funkcje premiera do 
listopada'44 kiedy to podał się do dymisji. Ostatnim premierem rządu emigracyjnego 
zostaje Tomasz Arciszewski. W czerwcu'45 mocarstwa zachodnie wycofały uznanie 
rządowi emigracyjnemu.