background image

Praktyczne rozwiązania w 

zakresie pracy socjalnej w 

środowisku lokalnym

1

background image

Pomoc i wsparcie na rzecz osób 

potrzebujących i zmarginalizowanych 
jest głównym przedmiotem działań 
organizacji rządowych i 
pozarządowych .

2

background image

RZĄDOWE FORMY WSPOMAGANIA

- żłobki                    - poradnie                 - Sąd Rodzinny           - Polski 

Komitet 

- przedszkola            przedmałżeńskie                                          Pomocy  

Społecznej

- szkoły                  - poradnie                                                      - Miejski 

Ośrodek

                                    pedagogiczno – psychologiczne               Pomocy 

Rodzinie

                                  - poradnie zdrowia psychicznego              - Domy 

Pomocy
                 - ośrodki terapii nerwic    Społecznej
                 - świetlice terapeutyczne

  - Polski Czerwony

   Krzyż

Źródło: B. Krzesińska – Żach, Człowiek w sytuacji zagrożenia jako podmiot oddziaływań pracownika 

socjalnego, Białystok 2006, s. 71

INSTYTUCJE 

WSPOMAGAJĄ

CE RODZINĘ

PORADNICT

WO

SĄDOWNIC

TWO

INSTYTUCJE, 

PLACÓWKI

I ORGANIZACJE

POMOCY 

SPOŁECZNEJ

POLICJ

A

3

background image

POZARZĄDOWE FORMY 

WSPOMAGANIA:

• STOWARZYSZENIA
• FUNDACJE
• RUCHY SPOŁECZNE
• „CARITAS” POLSKA
• KOŚCIOŁY RÓŻNYCH WYZNAŃ

4

background image

STOWARZYSZENIA

To forma nieinstytucjonalnej działalności ochotniczej 

zmierzającej  do realizowania celów o charakterze 
niezarobkowym służąca rozwojowi prospołecznej 
aktywności.

Stowarzyszenia na rzecz dzieci z różnymi 

schorzeniami:

• Stowarzyszenie „Otwórz Serce”;
• Stowarzyszenie Pomocy Dzieciom Niesłyszącym;
• Stowarzyszenie Pomocy Ludziom ze Schorzeniami Wątroby;
• Wiara i Światło – Wspólnota Osób z Upośledzeniem 

Umysłowym ich Rodzin i Przyjaciół.

W kwietniu  2004 roku  w rejestrze REGON 

zarejestrowanych było  458 915 stowarzyszeń

5

background image

FUNDACJE

To zorganizowany (wg wymogów prawa)  zespół ludzi, 

którzy  pełnią zarząd nad majątkiem im powierzonym, 
wykorzystują środki materialne zgodnie z wolą 
fundatorów, uczestniczą w promowaniu oraz 
zaspokojeniu potrzeb społecznych, określonych statutem 
fundacji.

Znane fundacje:
• Fundacja Chorym Dzieciom;
• Fundacja Osób Niepełnosprawnych;
• Fundacja na Rzecz Ochrony Dzieci przed Okrucieństwem;
• Fundacja: Z Pomocą Rodzinie.

W kwietniu 2004 roku w rejestrze REGON 

zarejestrowanych było 7210 fundacji.

6

background image

RUCHY SPOŁECZNE

To spontaniczne i masowe wiązanie się ludzi z 

określonymi ideałami społeczno – moralnymi często 
ukierunkowanymi politycznie. 

W celach ogólnoludzkich: ekologiczne, gospodarcze, 

samorządowe, konsumenckie.

Powodowane niemożliwością przebicia się nowatorskich 

projektów do ośrodków decyzyjnych: oświatowe, 
ekologiczne, gospodarcze, antynarkotyczne.

Ukierunkowane na pomaganie jednostkom: ludziom 

bezdomnym, samotnym, matkom, ludziom chorym, 
niepełnosprawnym, uzależnionym.

O charakterze buntu przeciwko profesjonalistom i 

ich działaniu w służbie publicznej: grupy AA, ruchy 
hospicyjne, ruchy samopomocy, pomocy chorym.

7

background image

„CARITAS” POLSKA
Przedsięwzięcia cykliczne

zbiórki, wakacje, Tydzień Miłosierdzia, specjalne dni.
Pomoc indywidualna:
opłacenie obiadów, wydawanie paczek 

żywnościowych, wydawanie używanej odzieży, 
opłacanie leków.

Akcje:
wsparcie finansowe ludzi dotkniętych klęskami 

żywiołowymi.

Formacja edukacyjna:
Dom samotnej Matki, dom dla ofiar przemocy, 

ośrodki wypoczynkowe rekolekcyjne, ośrodki 
rehabilitacyjne, warsztaty terapii zajęciowej, dom 
dziennego pobytu, dom stałego pobytu.

8

background image

KOŚCIOŁY RÓŻNYCH WYZNAŃ

Formy działania:
Udzielanie wszechstronnej pomocy rodzinom 

wielodzietnym, samotnym rodzicom, 
rodzinom dysfunkcyjnym, opieka nad 
ludźmi chorymi, starymi, 
niepełnosprawnymi, bezdomnymi, opieka i 
praca z dziećmi z rodzin ubogich i z 
wychowankami domów dziecka, 
poradnictwo rodzinne, zwalczanie 
alkoholizmu, organizowanie kolonii dla 
dzieci z rodzin najuboższych.

Źródło: M. Gumowska, J. Herbs, Podstawowe fakty o organizacjach pozarządowych – 

raport z badania 2004.

9

background image

ORGANIZACJA POMOCY SPOŁECZNEJ W POLSCE  

 POZIOM CENTRALNY

               

          

 

                   

 

MINISTER DS.

ZABEZPIECZEN

IA 

SPOŁECZNEGO

WOJEWÓDZTWO

SAMORZĄDOWE

POWIAT

STAROSTA

GMINA

PREZYDENT

BURMISTRZ

WÓJT

DEPARTAMENT

POMOCY 

SPOŁECZNEJ

RADA 

POMOCY 

SPOŁECZNEJ

REGIONALNY 

OŚRODEK 

POLITYKI 

SPOŁECZNEJ

INSPEKTORAT 

NADZORU I 

KONTROLI

WOJEWODA

CENTRUM 

POMOCY 

RODZINIE

OŚRODEK 

POMOCY 

SPOŁECZNEJ

10

background image

Ustawa o samorządzie wojewódzkim zakłada

:

  
- opracowanie i realizację wojewódzkiej strategii 

integracji i polityki społecznej obejmującej 
programy pomocy społecznej, wyrównywania 
szans osób niepełnosprawnych i przeciwdziałania 
ich wykluczeniu społecznemu oraz pomocy w 
realizacji zadań na rzecz zatrudnienia  osób 
niepełnosprawnych, profilaktyki i rozwiązywania 
problemów alkoholowych,

- identyfikowanie przyczyn ubóstwa oraz wspieranie 

i prowadzenie działań na rzecz wyrównywania 
poziomu życia mieszkańców województwa (ROPS).

11

background image

 

Ustawa o samorządzie powiatowym zakłada  

główne zadania z zakresu pomocy 
społecznej, 
 które są realizowane przez 
powiat poprzez,  m.in.:  

- opracowanie i realizację powiatowej strategii 

integracji i polityki społecznej obejmjącej 
programy pomocy społecznej, polityki 
prorodzinnej, ochrony zdrowia, edukacji 
publicznej, wspierania osób niepełnosprawnych, 
przeciwdziałania bezrobociu, aktywizacji 
lokalnego rynku pracy (po konsultacji z 
właściwymi terytorialnie grupami – PCPR). 

12

background image

Gmina – Ośrodek Pomocy Społecznej 

1. Udzielanie schronienia, posiłku, niezbędnego ubrania 

osobom  tego pozbawionym, w tym bezdomnym.

2. Organizowanie i  prowadzenie gminnych ognisk 

wychowawczych, świetlic, klubów środowiskowych dla 
dzieci, a także organizowanie mieszkań chronionych.

3. Świadczenie usług opiekuńczych, w tym 

specjalistycznych w miejscu zamieszkania.

4. Udzielanie zasiłków celowych na: pokrycie świadczeń 

zdrowotnych osób bezdomnych i innych oraz na 
pokrycie wydatków powstałych w wyniku zdarzenia 
losowego.

5. Praca socjalna.
6. Sprawianie pogrzebu (w tym osobom bezdomnym)

13

background image

ORGANIZACJA POMOCY SPOŁECZNEJ NA POZIOMIE POWIATU

/ADMINISTRACJA SAMORZĄDOWA/

POWIAT - STAROSTA

GMINNE 

OŚRODKI

ZADANIA , W 

TYM ZLECONE Z 

ZAKRESU 

POMOCY 

SPOŁECZNEJ

CENTRUM POMOCY 

RODZINIE

PRACOWN

ICY 

SOCJALNI

STRARE

GIA

DORADZT

WO

METODYCZ

NE

ZESPÓŁ DS.  

ORZEKANIA O 

STOPNIU 

NIEPEŁNOSPRAWN

OŚCI

Ponadlok

alne 

domy 

pomocy  

społeczne

j

Ośrod

ki 

Wspar

cia

Ośrodki 
Interwe

ncji  

Kryzyso

wej

Placówki 

Opiekuńcz

o - 

Wychowaw

cze

Rodziny 

zastępc

ze

Poradnictw

Specjalisty

czne

14

background image

• PONADLOKALNE DOMY POMOCY 

SPOŁECZNEJ DLA: 

osób starych, przewlekle 

somatycznie chorych, umysłowo 
upośledzonych, przewlekle psychicznie 
chorych, niepełnosprawnych fizycznie, 
samotnych kobiet;

• OŚRODKI WSPARCIA

 – środowiskowe domy 

samopomocy, mieszkania chronione, 
schroniska dla bezdomnych, kluby, punkty 
zbiorowego żywienia, ośrodki opiekuńcze;

• OŚRODKI INTERWENCJI KRYZYSOWEJ 

– 

hostele, poradnictwo specjalistyczne

15

background image

ORGANIZACJA POMOCY SPOŁECZNEJ NA 

POZIOMIE GMINY

/Administracja samorządowa/

GMINA

PREZYDENT

BURMISTRZ

WÓJT

OŚRODEK POMOCY SPOŁECZNEJ

PRACOWNICY  

SOCJALNI

PORADNICTWO 

SOCJALNE

GMINNE  

OŚRODKI

LOKALNE  

DOMY 

POMOCY 

SPOŁECZNE

J

LOKALNE 
OŚRODKI 

WSPARCIA

SERWIS 

USŁUG

16

background image

• GMINNE OŚRODKI POMOCY SPOŁECZNEJ 

– 

ośrodki opiekuńcze, punkty opieki nad chorym w 
domu, stacje opieki, kluby, punkty zbiorowego 
żywienia, schroniska dla bezdomnych;

• LOKALNE DOMY POMOCY SPOŁECZNEJ DLA

osób starych, przewlekle, somatycznie chorych, 
umysłowo upośledzonych, niepełnosprawnych 
fizycznie, samotnych kobiet;

• LOKALNE OŚRODKI WSPARCIA

 : środowiskowe 

domy pomocy, mieszkania chronione, schroniska dla 
bezdomnych, ośrodki opiekuńcze;

• SERWIS USŁUG

: opiekuńczych i specjalistycznych

17

background image

Ustawa o pomocy społecznej 

przyjmuje, że adresatem działań 
pomocowych jest rodzina  jako 
całość, a jej wzmacnianie powinno 
być traktowane jako zasadnicza 
dyrektywa  przy planowaniu i 
realizowaniu wsparcia. 

Pomoc społeczna udzielana jest 

osobom i rodzinom z powodu: 
ubóstwa, sieroctwa, bezdomności, 
bezrobocia i z wielu innych… a 
zadania z zakresu pomocy społecznej 
realizowane są przez samorząd 
terytorialny (gminy, powiatu i 
województwa).

18

background image

W praktyce wsparcie i pomoc adresowana 

jest do określonych grup, jednostek, w 
kręgu zainteresowań są m.in.: 

• rodzina, 
• dzieci i młodzież, 
• osoby niepełnosprawne i stare i wiele 

innych.

Do tych grup kierowane są różne formy 

pomocy (środowiskowej, 
instytucjonalnej).

19


Document Outline