background image

1

Układ oddechowy

background image

2

Rola układu oddechowego

wymiana gazowa

-

dostarczanie tlenu

-

usuwanie dwutlenku węgla

udział w regulacji równowagi kwasowo-
zasadowej 

ochrona organizmu przed wnikaniem pyłów i 
bakterii 

background image

3

Mechanizm oddychania

płuca – miejsce wymiany gazowej – są tkanką 
bierną

zmiana objętości płuc zachodzi w wyniku 
ruchów klatki piersiowej

 

background image

4

Mechanizm wdechu i wydechu

background image

5

Wdech

w spoczynku wdech jest aktem czynnym

skurcz mięśni oddechowych (przepona, mięśnie 
międzyżebrowe zewnętrzne)

zwiększenie rozmiarów klatki piersiowej

spadek ciśnienia w jamie opłucnej

napływ powietrza do płuc

background image

6

Wydech

w spoczynku wydech jest aktem biernym

powstaje na skutek działania sił sprężystości 
płuc

w warunkach wysiłku fizycznego wydech 
wspomagają mięśnie międzyżebrowe  
wewnętrzne i mięśnie płaskie brzucha

  

background image

7

Spoczynkowy rytm oddechowy

ośrodek oddechowy znajduje się w pniu mózgu

wdech jest spowodowany czynnością neuronów 
generatora rytmu oddechowego

rytm modyfikowany jest przez nerwowy układ 
autonomiczny

background image

8

Spirometria

pomiar objętości płuc dokonuje się metodą 

spirometryczną

pojemność życiowa płuc – maksymalna ilość 

wydychanego powietrza uzyskana po 

uprzednim maksymalnym wdechu

pojemność oddechowa – objętość powietrza 

wydychana podczas pojedyńczego cyklu 

oddechowego

background image

9

Spirogram płuc

 

background image

Właściwości dynamiczne 
płuc

Parametry zmian objętości w czasie

Np.. Pierwszosekundowa nasilona 

objętość wydechowa FEV

1

Zdrowy człowiek powinien w ciągu 

pierwszej sekundy wydchu wytchnąć 
powietrze o objętości równej około 
85% pojemności życiowej.

10

background image

Jednosekundowa pojemność 
wydechowa

11

background image

12

Wentylacja minutowa (

V

E

)

ilość powietrza przechodząca przez płuca w 
ciągu minuty

Bf - rytm oddechowy
V

T

 – objętość oddechowa

wartości spoczynkowe

8L = 16 · 0,5 L 

V

E

 = Bf · V

T

 

background image

13

Wentylacja pęcherzykowa

niecałe powietrze z wentylacji minutowej 
dostaje się do pęcherzyków płucnych

powietrze przechodzi przez nieużyteczną 
przestrzeń martwą

background image

14

Wpływ głębokości i częstości oddechu na 
wentylację minutową i pęcherzykową płuc

warunki

V

T

 

[ml]

Bf 

[min

-1

V

E

 

[ml]

przestrzeń 

martwa

RV 

wentylacja 

pęcherzy-

kowa

[ml]

płytkie 
oddechy

150

40

6000

150ml · 40

0

normalne 
oddechy

500

12

6000

150ml · 12

4200

głębokie 
oddechy

1000

6

6000

150ml · 6

5100

background image

15

Wielkości ciśnienia parcjalnego tlenu i 
dwutlenku węgla  (mmHg)

background image

16

Regulacja oddychania

Receptory: 

-

chemoreceptory (kłębuszki szyjne i 

aortalne)

-

mechanoreceptory (rozciąganie tkanki 

płucnej, ciała obce)

-

proprioreceptory (mięśnie wdechowe)

-

ośrodki nerwowe wyższych pięter mózgowia 

(kora, ośrodek termoregulacji)

background image

17

Regulacja oddychania (c.d.)

Ośrodek oddechowy 

Składa się z ośrodka wdechu i ośrodka wydechu. 

Oba należą do tworu siatkowego pnia mózgu.

Neurony ośrodka wdechu tworzą tzw. kompleks 

oddechowy pnia mózgu i stanowią rozrusznik dla 
spoczynkowego rytmu oddechowego, na który 
nakładają się informacje z kory mózgowej, 
chemoreceptorów i mechanoreceptorów.

background image

18

Chemiczna kontrola oddychania

(mechanizm zwrotnej regulacji)

background image

19

Współdziałanie układów krążenia i 
oddychania

background image

20

Wpływ bodźców na ośrodek kontroli 
oddychania i krążenia


Document Outline