background image

 

 

FUNKCJA OPIEKUŃCZO- ALIMENTACYJNA

RODZINY

(opiekuńczo- pielęgnacyjna, 

zabezpieczająca)

background image

 

 

Próba zdefiniowania:

F. opiekuńczej,

F. zabezpieczającej,

F. alimentacyjnej,

Zabezpieczenie przestrzeni życiowej w 

rodzinie

background image

 

 

FUKCJA OPIEKUŃCZO- ALIMENTACYJNA

(opiekuńczo- pielęgnacyjna, 

zabezpieczająca)

Ustalenie sztywnej granicy między 

funkcjami jest niemożliwe ze względu na to, 

że badaniu podlegają żywe jednostki ze 

swymi dążeniami, aspiracjami postawami i 

preferencjami, mając świadomość, że pracuje 

się z człowiekiem a nie nad człowiekiem 

dlatego też jedne funkcje nakładają się na 

drugie.

W pewnych zakresach funkcja ta 

pokrywa się z funkcją socjalizacyjną, 

integracyjno- ekspresyjną, materialno- 

ekonomiczną, kulturalną.

background image

 

 

L. Kocik funkcję tę umieszcza 

m.in. wśród:
1).

f. instytucjonalnych, czyli 

takich, które dotyczą rodziny i 
małżeństwa jako instytucji 
społecznych,
2).

f. akcydentalnych, takich, 

których obecność nie jest 
bezwzględnie konieczna dla 
funkcjonowania rodziny i 
społeczeństwa.

background image

 

 

f. pielęgnacyjno- higieniczna: to 
czynności skierowane na trzy grupy 
członków rodziny: dzieci, dorosłych i 
całą rodzinę. (Z. Kawczyńska- Butrym)

f. opiekuńcza: dotyczy tych 
członków rodziny którzy sami nie są w 
stanie zaspokoić swoich potrzeb 
(małe dzieci, ludzie starzy, 
zniedołężniali, ludzie chorzy), 
(Adamski)

background image

 

 

Czynności jakie wchodzą w zakres 
przedstawianej funkcji wg. A. Kotlarskiej- 
Michalskiej to:

Sprawowanie nadzoru nad małymi dziećmi,

Pielęgnacja małych dzieci,

Gwarantowanie bezpieczeństwa dzieciom w domu i poza nim,

Zapewnienie odpowiednich warunków mieszkaniowych rodzinie,

Okazywanie życzliwej postawy i gotowości udzielania pomocy,

Ponoszenie kwalifikacji w zakresie opiekuństwa,

Świadczenie pomocy osobom kalekim,

Świadczenie pomocy osobom zniedołężniałym,

udzielanie opieki osobom starszym,

wykazywanie dbałości o fachowość porad lekarskich,

zapewnienie leków i środków higieny,

świadczenie opieki osobom przewlekle chorym,

zapewnienie opieki okresowo chorym,

zapewnienie startu życiowego dzieciom,

świadczenie porad potrzebującym wsparcia członkom rodziny,

gwarantowanie utrzymania niepracującym okresowo członkom 

rodziny,

okazywanie zainteresowania warunkami bytowymi bliższej i 

dalsze rodziny,

świadczenie różnorakiej pomocy rodzinie bliższej i dalszej w 

wypadku trudnej sytuacji życiowej.

background image

 

 

f. zabezpieczająca: to takie elementy jak  

przekazywanie mienia oraz pozycji społecznej, 

zabezpieczenie członków rodziny w czasie 

okresowej lub trwałej niewydolności jednostki a 

także zapewnienie przyszłości potomstwu, ( A. 

Dodziuk- Lityńska, D. Markowska)

f. zabezpieczająca: „zespół czynności 

pielęgnacyjnych związanych z opieką nad 

niemowlęciem i małym dzieckiem w rodzinie 

oraz czynności związanych z opieką nad 

okresowo lub stale chorymi i świadczenie 

pomocy osobom niepełnosprawnym, 

niedołężnym i innym członkom rodziny 

wymagającym szczególnej troski ”, (A. Kotlarska- 

Michalska), dotyczy tylko tych członków rodziny, 

którym pomoc jest niezbędna.

background image

 

 

f. usługowo- opiekuńcza: wystąpiło ograniczenie zadań 

ściśle związanych z tą funkcją i wyraźne ich 

przemieszczenie się w pewnym stopniu poza rodzinę, 

przejmują je natomiast często instytucje specjalnie do tego 

powołane. (M. Ziemska) Dzielenie funkcji między rodzinę a 

instytucję społeczną staje się znakiem czasu nowej epoki.
Realnie rzecz ujmując to instytucje ograniczają się 

do zabezpieczenia, a realną opiekę nad chorymi 

sprawuje rodzina. Faktu tego nie należy pomijać ze wzg. 

na to, że:

1. Rodzice koncentrują swe działania zwłaszcza na 

czynnościach pielęgnacyjnych,

2. Wzrasta poczucie wyobcowania, osamotnienia, izolacji 

wśród rodziców posiadających chore dziecko,

3. Instytucje te są często jedynym miejscem gdzie rodzice 

dzieci chorych mogą spotkać się ze specjalistami,

4. Współpraca  z instytucjami daje możliwość kontaktu z 

rodzicami w podobnej sytuacji życiowej,

5. Pomoc instytucjonalna może wpływać na poprawę sytuacji 

finansowej rodziny m.in. przez możliwość podjęcia pracy 

przez matki.

background image

 

 

Funkcja opiekuńczo- alimentacyjna: stanowi 

w pewnym sensie materialno- kulturową 

płaszczyznę koordynowania fizycznych 

właściwości organizmu oraz środowiska,  

którym ten organizm żyje w celu 

wykształcenia najlepszej postawy dla rozwoju i 

utrzymania uzdolnień naturalnych oraz rytmiki 

życia, która w każdej strukturze może być 

odmienna, a która reguluje i ułatwia 

zaspokajanie głodu, snu, pragnienia, fizycznej i 

psychicznej potrzeb bezpieczeństwa, potrzeby 

działania. (L. Kocik) 

f. opiekuńczo- zabezpieczająca: „materialne i 

fizyczne zabezpieczenie członków rodziny 

małej lub dużej pozbawionych całkowicie lub 

częściowo środków do życia, albo fizycznie 

niesprawnych, wymagających opieki”, (Tyszka)

background image

 

 

ALIMENTACJA ORAZ JEJ KULTUROWE I 

SOCJOTECHNICZNE ZNACZENIE

Pojęcie z łac. alimentum – oznacza pokarm, oznacza środki 

świadczone w naturze i pieniądzu mające zapewnić 

świadczeniobiorcy utrzymanie się przy życiu.

Levi- Strauss twierdzi, że jako ludzie jesteśmy fragmentami 

natury, a jako istoty rozumne częścią kultury. Nasze 

przetrwanie jako ludzi uzależnione jest od spożywania 

pokarmów, a nasze przetrwanie jako istot rozumnych 

uwarunkowane jest stosowaniem się do kategorii 

społecznych. Jedzenie jest tutaj szczególnie ważnym 

łącznikiem, ponieważ jedząc, tworzymy, w dosłownym 

sensie bezpośrednią tożsamość między nami (kulturą) i 

pożywieniem (naturą).

Jednakże najpełniej alimentum czyli wszelki pokarm 

symbolizują chleb i zboże, np. w kulturze chrześcijańskiej 

chleb zyskał miano sacrum, choćby sam wywód słowa 

zboże jest taki sam jak zbożny, pobożny, wedle Boga.

background image

 

 

Przysłowia związane z tematem:

 

Ciężka boleść, gdy chce się jeść” gdyż dla wielu 

ludzi możliwość jedzenia do syta staje się 

wartością cenioną,

„Żyje w dostatku jak robak w słoninie”,
„Trzeba się kształcić, żeby mieć lekki chleb”- 

motywacja dzieci przez rodziny chłopskie,

„Syty głodnego nie zrozumie”,
„Co się należy oraczowi to nie smarkaczowi” 

związku z wydzielaniem chleba,

„Chleb daje rogi a głód nogi”,
„Nie dospać trzeba kto chce dostać chleba”,
„Dałeś komu chleb wziąłeś serce”,
„Za chlebem ciało woła nawet przez usta anioła”.

background image

 

 

ZABEZPIECZENIE WŁASNEJ, „PRYWATNEJ” 

PRZESTRZENI ŻYCIOWEJ W RODZINIE

Mówiąc o mikroprzestrzeni życiowej rodziny 

zawsze mamy na myśli dom.

Wg A. Sicińskiego dom- jest instytucją, którą 

współtworzą trzy elementy tzw. trzy aspekty 
domu:  materialny, społeczny i aksjologiczny 
(kulturowy).

Dom tak rozumiany jest to jedyna z instytucji, 

która towarzyszyła człowiekowi zawsze i 
wszędzie.

background image

 

 

Aspekty funkcjonowania domu:

ASPEKT MATERIANY Dom to konkretne miejsce jak 

również konkretna materia wyznaczająca owo miejsce, 

czyli: mieszkanie, jego wyposażenie i najbliższe 

otoczenie. Organizacja życia społecznego (typ i wielkość 

rodziny, a także organizacja czasu społeczności) oraz 

zróżnicowania ściśle kulturowe (obyczaje, style życia, 

normy społeczne) wpływają na materialny aspekt domu,

ASPEKT SPOŁCZNY Dom to pewna zbiorowość 

społeczna, zespół domowników, ich role, funkcje, 

aktywność domowa, style życia, ich wzajemne relacje.

ASPEKT KULTUROWY Dom to pewna wartość, 

zaspokajająca różne potrzeby materialne, społeczne, a 

także symboliczne. Aspekt ten jest kształtowany w 

zależności od tego jakie instytucje i w jakim zakresie 

funkcjonują w danym społeczeństwie i jaka jest ich 

relacja z domem.


Document Outline