Procesy pamięci

Czym jest pamięć?



Typy pamięci



Ilościowa miara pamięci Ebbinghausa



Pamięć utajona i pamięć jawna



Kodowanie przechowywania i

wydobywanie



Metody wydobywania: przypominanie

i rozpoznawanie



Pamięć jako przetwarzanie informacji



Trzy systemy pamięciowe

Copywrite © Wydawnictwo Naukowe PWN SA
2004

Pamięć



Pamięć jest procesem odpowiedzialnym za rejestrowanie,

przechowywanie i odtwarzanie doświadczenia/informacji

Pamięć jako zdolność

Pamięć jako proces

Element psychicznego
„wyposażenia” jednostki,

wykazujący duże różnice
indywidualne

Sposób kodowania
doświadczenia, stanowiący

uniwersalną właściwość
człowieka

Składnik inteligencji

Faza przetwarzania informacji

Składa się z wielu
zdolności specyficznych,
np. p. wzrokowej,

słuchowej

Składa się z wielu faz, ich
liczba zależy od
szczegółowości opisu, w

najogólniejszym rozumieniu –
faza zapamiętywania,
przechowywania i odtwarzania
informacji

Można ją doskonalić

Można doskonalić niektóre
fazy procesu pamięciowego,

np. fazę odtwarzania

Metafory stosowane
w badaniach nad pamięcią



Metafora śladu stopy na piasku



Metafora „magnetofonowa”



Metafora „komputerowa”

Podstawowe rodzaje

pamięci



Pamięć ultrakrótka (sensoryczna)



Pamięć krótkotrwała (operacyjna)



Pamięć długotrwała



Pamięć deklaratywna



Semantyczna



Epizodyczna



Pamięć niedeklaratywna



Zdolności proceduralne



Priming (torowanie)



Warunkowanie



Nieświadoma – np. habituacja i

sensytyzacja

Krzywa zapominania

Ebbinghausa

Krzywa ta pokazuje, ile bezsensownych sylab pamiętają osoby
posługujące się metodą zaoszczędzania, gdy bada się je
w okresie 30 dni. Krzywa opada szybko, a następnie osiąga plateau

Model systemu pamięciowego

człowieka

Z: HUMAN MEMORY: STRUCTURES AND PROCESSES,
Roberta L. Klatzy. © 1975, 1980 by W. H. Freeman and
Company

Pamięć sensoryczna



Kodowanie w pamięci sensorycznej



Przechowywanie: ile i jak długo?



Przekazywanie do pamięci
krótkotrwałej

Kolejność zdarzeń w

maskowaniu wstecznym

Pamięć krótkotrwała



Kodowanie w pamięci krótkotrwałej



Przechowywanie w pamięci
krótkotrwałej



Przetwarzanie w pamięci krótkotrwałej



Wydobywanie z pamięci krótkotrwałej

Przetwarzanie w pamięci

krótkotrwałej



Porcjowanie



Powtarzanie

Pamięć długotrwała



Kodowanie w pamięci długotrwałej



Przechowywanie w pamięci

długotrwałej



Wydobywanie z pamięci długotrwałej



Dwa rodzaje pamięci, czy wiele

poziomów przetwarzania

Kodowanie w pamięci

długotrwałej



Organizacja według znaczenia



Mnemonika



Specyficzność kodowania

Przechowywanie w

pamięci długotrwałej



Reprezentowanie informacji



Rozpoznawanie zapachów

właściwość

P. operacyjna

P. długotrwała

Czas

przechowywania

Kilkanaście

minut

Nieograniczony

Pojemność

7+2 jednostek

informacyjnych

Sięga do 187

miliardów bitów

informacji

Zapamiętywanie

Szybkie, bez

wysiłku

automatyczne

Wymaga

zaangażowania i

uwagi

Utrwalanie

materiału

Powtórki

wewnętrzne

Wykrycie

wewnętrznej

struktury lub

znaczenia

Format

zapamiętywanyc

h informacji

Akustyczny lub

wzrokowy

Semantyczny lub

wzrokowy

Wrażliwość na

zapominanie

Duża;

zapomniane

informacje

znikają

bezpowrotnie

Informacje

zapomniane

pozornie,

odzyskiwane

spontanicznie

Dostęp

Łatwy

Powolny

Czynniki

powodujące

interferencję

Podobieństwo

akustyczne

Podobieństwo

semantyczne lub

wzrokowe

Pamiętanie jako proces

wytwórczy



Schematy



Zeznania naocznych świadków

Dlaczego zapominamy



Zanikanie śladów pamięciowych



Interferencja



Nieskuteczne wydobywanie



Motywowane zapominanie

Zapominanie



hamowanie retroaktywne – nakładanie
się później zapamiętanych informacji na
informacje wcześniej zapamiętane,



hamowanie proaktywne – wcześniej
nabyta informacja utrudnia
zapamiętanie nowej informacji



Stopień hamowania zależy od
podobieństwa materiałów.

Neurobiologia

pamięci



Anatomia pamięci



Choroba Alzheimera



Komórkowe mechanizmy pamięci



Integrowanie biologii i psychologii
pamięci

Strategie pamięciowe -
mnemotechniki



Grupowanie



Akronimy



Akrostychy



Metoda słów – wieszaków



Metoda miejsc



Co jeszcze?



„

Zewnętrzne” sposoby usprawniania pamięci,



Różnorodność zapamiętywanego materiału



Przerwy w zapamiętywaniu

Metody przypominania



Rozpoznawanie i odtwarzanie:



Procedura zaoszczędzenia
Ebbinghausa, która wskazuje że
znane wyrazy (elementy) szybciej
zapamiętujemy niż zupełnie nowe.

Czynniki wpływające na
zapamiętywanie:



efekt pierwszeństwa (początku) –
informacje na początku materiału są
lepiej zapamiętywane



efekt świeżości (końca) – informacja na
końcu materiału są lepiej
zapamiętywane.

Prawidłowości pamięci:



prawo Ebbinghausa – liczba powtórek
niezbędnych do zapamiętania materiału
rośnie wraz z jego długością



prawo Josta – aby powtarzanie było
skuteczne (aby zapamiętać materiał)
powtórki muszą być rozłożone w czasie



aktywne odtwarzanie zwiększa tempo
zapamiętywania

Strategie pamięciowe -

mnemotechniki



Grupowanie



Akronimy



Akrostychy



Metoda słów – wieszaków



Metoda miejsc

PORCJOWANIE (CHUNKING)



– process polegajacy na ponownym
zakodowaniu pojedynczych elementów
przez grupowanie na podstawie jakiejś
zasady organizacji (np. podobieństwo
językowe, rym, indywidualny kod



grupowanie

181379256460 181 379 256

460

Porcjowanie



3,4 9,2,5,6,1,4,9,3,5



3:49,2 (rekord na milę) 56:14
(czas na 10 mil)



9:35 (2 mile w wolnym tempie)

Zasada logicznego
kojarzenia



dom

żółty



drzewo

zielony



ptak

gniazdo



pies

tygrys



trawa

namiot



purpurowy

podkowa

MNEMOTECHNIKI



- polegają na stosowaniu krótkich
werbalnych konstrukcji do
zakodowania długich szeregów
faktów przez skojarzenie ich ze
znana i już wcześniej zakodowana
informacją.



Kol_tur kultura