Czynniki wpływające na stan emocjonalny kobiety w ciąży

Okresy ciąży w psychologii
prokreacji(Raphael-Leff,1991)

I trymestr ciąży



Przyzwyczajenie się do zmian
związanych z ciążą

II trymestr ciąży



Powstawanie relacji z dzieckiem

III trymestr ciąży



Przygotowanie do porodu

I trymestr ciąży

Przemiany hormonalne, związanych z

wytwarzaniem hormonów niezbędnych do
prawidłowego rozwoju i utrzymania ciąży
(progesteron, estrogeny).

I trymestr ciąży

Wzrost poziomu estrogenów i progesteronu
wiąże się
- z przyrostem tkanki tłuszczowej
- zwiększeniem wrażliwości piersi,
- częstszym oddawaniem moczu,
- występowaniem porannych nudności oraz

wymiotów.

I trymestr ciąży- zmiany psychologiczne

Z przestrojeniem hormonalnym organizmu

związane są również zmiany samopoczucia

kobiety.

- podatność na zmiany nastroju: wahania między

przygnębieniem i euforią.

- zwiększenie wrażliwości na sygnały dochodzące

z otoczenia i nadmierne na nie reagowanie

- występują również zmiany w percepcji

otoczenia, przyszła matka skupia swoją uwagę

na doznaniach płynących z własnego ciała

I trymestr ciąży- zmiany psychologiczne

Wysoki poziom progesteronu

objawy łagodnej depresji: obniżenia nastroju,
senności i uczucia ociężałości, i ogólnego
zmęczenia

zaburzenia pamięci i koncentracji uwagi

wrażliwość na niektóre bodźce, szczególnie na
smaki i zapachy.

I trymestr ciąży

Nudności i wymioty występują u około 70%

ciężarnych

Ich intensywność maleje po 12 tygodniu ciąży.
Do końca ciąży nudności ma 15% kobiet, wymioty

5% kobiet (Bielawska-Batorowicz E., 2007)

Jakie są przyczyny

występowania nudności i
wymiotów u kobiet w
pierwszym trymestrze ciąży?

I trymestr ciąży

Wg badań występowanie nudności i wymiotów w

ciąży nie zależy od



wieku



wykształcenia



pochodzenia



wyznania

(Macy C.,1986)

I trymestr ciąży

Nudności i wymioty w ciąży
Koncepcje psychoanalityczne



wyraz nieświadomego odrzucenia dziecka

(Deutsch,1947)



objaw ambiwalencji wobec ciąży



symboliczny akt wydalenia z organizmu nie

akceptowanych przez siebie idei,



odrzucenia pewnych rozwiązań, wynikających z lęku

przed tym co nowe

I trymestr ciąży

Nudności i wymioty w ciąży



M.Fitzgerald(1986): kobiety w nieplanowanej i
niepożądanej ciąży częściej cierpią na nudności i
wymioty



Koncepcje psychoanalityczne nie zostały w pełni
potwierdzone dalszymi badaniami.



Badania C. Macy(1986) i innych nie
potwierdziły tych hipotez

I trymestr ciąży

Nudności i wymioty w ciąży -wyjaśnienie adaptacyjne

Reakcja na nagłą zmianę sytuacji i wiążącymi się z nią

zagrożeniami- dostosowanie się do ogółu

U kobiet przeżywających niepewność czy niepokój,

wymiotowanie może być przejawem „dostosowywania się
do normy” i skutkować zmniejszeniem negatywnych
emocji bo pozwala przypuszczać, że wszystko przebiega
prawidłowo.
Potoczne przekonania – wymioty w pierwszym
trymestrze są zarówno oznaką ciąży jak i czymś zupełnie
normalnym

I trymestr ciąży

Nudności i wymioty w ciąży -wyjaśnienie ewolucyjne

Ewolucja obdarzyła kobietę awersją do pokarmów

zawierających duże ilości toksyn w pierwszym trymestrze

ciąży, kiedy zachodzi ważny etap rozwoju płodu

Poranne nudności miałyby chronić ją , przed spożyciem

dużej ilości niezdrowych pokarmów

Niechęć do jedzenia

mięsa może wynikać z powodu relatywnie wysokiego

ryzyka, że zawiera ono czynniki chorobotwórcze.

Produkty zbożowe zawierają natomiast niewiele toksyn

roślinnych, dlatego nie wywołują nudności

(Baker i Oram,2001)

I trymestr ciąży

Nudności i wymioty w ciąży-wyjaśnienie „stresowe”

Wyniki badań pokazały, ze nadmierne i uporczywe

wymioty w trakcie ciąży występują częściej u kobiet

neurotycznych, wrażliwych, niedojrzałych

niezrównoważonych emocjonalnie, przejawiających

tendencje do zależności, poczucia winy lub skłonnych

do agresji.

(Hollender 1975)

Duża dawka stresu lub negatywne uczucia wobec ciąży

mogą być przyczyną wymiotów i nudności i odwrotnie

wymioty mogą powodować kłopoty z akceptacją ciąży

I trymestr ciąży

Nudności i wymioty w ciąży -wyjaśnienie

rodzinne

Nudności i wymioty występują u większości

kobiet w danej rodzinie

(Callahan, Desiderato,1988)

I trymestr ciąży

Nudności i wymioty częściej występują:



w pierwszej ciąży



w ciąży po wcześniejszych niepowodzeniach



w ciąży mnogiej



u kobiet w ciąży, cierpiących na zaburzenia
emocjonalne (depresja)

„I trymestr ciąży

„Zachcianki”pokarmowe

Prawie każda ciężarna kobieta ma ochotę na

szczególne potrawy i produkty



zmieniona gospodarka hormonalna



wpływ czynników natury psychologicznej: np.
przyzwolenie społeczne na wszelkie
„niestandardowe” zachowania kobiet w ciąży



sposób, w jaki organizm informuje co jest mu
potrzebne.

I trymestr ciąży

Wahania nastrojów

(to co w innym czasie byłoby wyrazem egoizmu,
niedojrzałości – w okresie ciąży ma
usprawiedliwienie);

Dla wielu kobiet okres ciąży może być jedyną okazją

do uzewnętrzniania własnych emocji lub potrzeb (np.
doświadczania większego zainteresowania ze strony
otoczenia zwł. partnera, sprawdzenia intensywności
uczuć partnera wobec siebie i dziecka)

I trymestr ciąży

Przyczyny lęków kobiet



obawa o stan zdrowia kobiety i dziecka,



lęk przed bólem związanym z porodem,



obawa o bezpieczeństwo finansowe swojego i
dziecka,



obawa o „sprawdzenie” się w roli matki



obawa o niekorzystne zmiany w sylwetce

I trymestr ciąży

Silny stres w ciąży wpływa na



znaczne nasilenie dolegliwości ciążowych
(Motyka,1982)



zwiększa prawdopodobieństwo powikłań ciąży
(Zax,1977)



zwiększa prawdopodobieństwo zaburzeń
rozwoju u dzieci np. ADHD (Glover,2004)

Stres w ciąży

Silne stany lękowe matki w czasie ciąży, mogą

zwiększać ryzyko wystąpienia zaburzeń
zachowania u jej dziecka - zaobserwowali
naukowcy z Belgii. Wyniki badań publikuje
pismo "Child Development".

Stres w ciąży

Psycholodzy z Uniwersytetu w Leuven
Badanie 71 kobiet, będących w ciąży z

pierwszym dzieckiem



Na podstawie wypełnianych przez nie

ankiet, określili nasilenie stanów lękowych

w różnych okresach ciąży.



Kiedy ich dzieci ukończyły 8-9 lat, ich

zachowanie i zdrowie psychiczne zostało

ocenione przez matki, nauczycieli oraz

bezstronnych obserwatorów.

Stres w ciąży



Okazało się, że dzieci kobiet, które przeżywały
stany lękowe między 12. a 22. tygodniem ciąży,
częściej były nadpobudliwe, miały problemy z
koncentracją uwagi i stanami lękowymi w wieku
8-9 lat niż ich rówieśnicy.

Stres w ciąży



Badania potwierdzają tzw hipotezę
programowania płodu mówiącą, że silne stany
emocjonalne matki w okresie ciąży mogą
wpływać na przyszłe zachowanie i zdrowie
dziecka.

Stres w ciąży



Zgodnie z tą teorią, pewne czynniki
środowiskowe mogą zakłócać kluczowe
etapy w rozwoju mózgu i innych narządów
nie narodzonego jeszcze dziecka, w ten
sposób determinując jego podatność na
rozwój różnych chorób w przyszłości.

Szczególnie "wrażliwym„ na stres okresem
ciąży jest czas między 12. a 22. tygodniem

Stres w ciąży



Badania Vivette Glover i Pampy Sarkar(2007)



mierzono poziom kortyzolu, hormonu stresu u
267 ciężarnych kobiet



porównywano próbki krwi od matek oraz próbki
płynu owodniowego.

W 17. tygodniu ciąży (i później) wyższemu

poziomowi kortyzolu we krwi matki odpowiadał
jego wyższy poziom w płynie owodniowym

(Clinical Endocrinology),

Stres w ciąży



Zdaniem Rzecznik Praw Dziecka Ewy
Sowińskiej, kobiety w ciąży nie powinny chodzić
na filmy z "mocnymi scenami" i słuchać zbyt
głośnej muzyki, bo zaszkodzą dziecku, które
może np. urodzić się z ADHD.

Stres w ciąży



„Często można spotkać kobiety w ciąży na
filmach z wysokim poziomem agresji i mocnych
scen. Myśląc o stresie osoby dorosłej, czego
można się spodziewać od zlęknionego dziecka
pod sercem matki. Przecież ono, nawet jeśli
narodzi się o czasie, nie będzie spokojnego
usposobienia, sprawi wiele kłopotów rodzicom,
jak choćby trudności w zasypianiu lub
nadpobudliwość psychoruchową”

Ewa Sowińska rzecznik praw dziecka lekarz

Postawy kobiet wobec macierzyństwa (J.
Raphael- Leff,1991)



matki ułatwiające rozwój



matki kontrolujące rozwój

Postawy kobiet wobec macierzyństwa (J.
Raphael- Leff,1991)

matki ułatwiające rozwój



ciąża i macierzyństwo jest potwierdzeniem ich
kobiecości,



łatwo przystosowują się do dolegliwości ciążowych,



swoją aktywność podporządkowują wymaganiom
okresu ciąży,



próbują nawiązać wewnątrzmaciczny kontakt z
dzieckiem



czekają na poród, chcą go przeżyć w pełni naturalny
sposób

Postawy kobiet wobec macierzyństwa (J.
Raphael- Leff,1991)

matki kontrolujące rozwój

starają się aby mimo ciąży kontynuować
dotychczasowy sposób życia.

nie podejmują prób nawiązania
wewnątrzmacicznego kontaktu z dzieckiem

pod koniec ciąży zaczynają się bać o zdrowie
dziecka i o utratę kontroli nad własnym
zachowaniem w czasie porodu

Fazy zaangażowania mężczyzny w przebieg ciąży
(K. May,1986)

Faza ogłoszenia

od pierwszego przypuszczenia że

partnerka jest w ciąży, do jej
potwierdzenia.

Wspieranie partnerki

w decyzji co do kontynuowania ciąży

W wprowadzeniu odpowiedniego trybu
życia

Fazy zaangażowania mężczyzny w przebieg ciąży
(K. May,1986)

2. Faza spokoju (do 25 tygodnia ciąży).

Zaangażowanie w przebieg ciąży zależy od

łączącej go relacji emocjonalnej z przyszła
matką, sytuacji finansowej, oraz od tego na ile
świadoma była jego decyzja o posiadaniu
potomstwa.

Fazy zaangażowania mężczyzny w przebieg ciąży
(K. May,1986)

3. Faza zoogniskowania (od 25 tygodnia ciąży).

lęk o żonę i dziecka w czasie przebiegu porodu

myślenie o sobie jako ojcu o wynikających z

tego obowiązkach i przyjemnościach

radość z bliskiego czasu przyjścia dziecka na

świat,

obawa przed dużymi zmianami, które w tym

czasie nastąpią

Fazy zaangażowania mężczyzny w przebieg ciąży
(K. May,1986

Przeżywanie silnego niepokoju może utrudniać

mężczyźnie przystosowanie się do sytuacji i
sprawi że będzie on dawał mniej wsparcia
partnerce .

Ojciec

Odnajdywanie się w roli ojca jest procesem, na

który mają wpływ różne czynniki:

- przekonania na temat ojcostwa (wynikają m.in. z

własnych doświadczeń, obserwacji, wiedzy, norm

narzucanych przez otoczenie (koledzy, rodzina)

- konflikty przeżywane w dzieciństwie zwłaszcza w

kontakcie z własnymi rodzicami (ciąża partnerki

może powodować odżywanie konfliktów powodując

napięcia, lęki, poczucie bezradności, zależności,

poczucie winy, zazdrości)

Typy osobowościowe przyszłych ojców

J.Raphael-Leff opisała dwa typy osobowościowe

przyszłych ojców:

ojcowie obserwujący

ojcowie uczestniczący

Typy osobowościowe przyszłych ojców

Ojcowie uczestniczący

zainteresowani przebiegiem ciąży i porodu

troszczący się o samopoczucie żony w ciąży

chętni do opieki nad dzieckiem

Typy osobowościowe przyszłych ojców

Ojcowie obserwujący



Negatywnie nastawieni do obecności przy
porodzie



Niechętnie do opieki nad małym dzieckiem

Zespół Couvade

występujące u niektórych
przyszłych ojców dolegliwości
przypominające swoim
charakterem objawy
pojawiające się kobiety w ciąży.

http://www.xihalife.com/bbs/living/pregnancy/3431.htm

Zespół Couvade



Nazwa tego zjawiska nawiązuje do rytuału

występującego wśród wielu prymitywnych

plemion polegającego na naśladowaniu przez

mężczyznę zachowań żony związanych z

porodem.



Rytuały couvade występowały, lub nadal

występują w plemionach indiańskich, w

afrykańskich , występowały u hiszpańskich

basków, i w plemionach celtyckich.

Zespół Couvade

Rytuały Couvade nadal występują w np. w Papui

Nowej Gwinei

Gdy kobieta jest w ciąży

mężczyzna wycofuje się ze swojego plemienia

szyje własne ubranie na czas oczekiwania na

dziecko,

zakłada ozdoby z muszel (ponieważ jego kobieta

nosi muszle).

nie przechwalała się swoją sprawnością

seksualną,.

Rytuał Couvade

-zajmuje się przygotowaniem posiłków dla niej i

dla niego.

- sypia oddzielnie od żony
Kiedy zbliża się poród kładzie się do łóżka i

naśladuje skurcze porodowe, modli się i

zawodzi monotonnie. Głośno krzyczy i

lamentuje, a po urodzeniu się dziecka, gdy

tylko kobieta jest w stanie chodzić, przynosi

mu noworodka.

Mężczyzna przystawia dziecko do piersi

naśladując karmienie dziecka

Zespół Couvade

Najczęstsze objawy na które uskarżają się

partnerzy ciężarnych kobiet:



nudności wymioty



spadek apetytu



przybierania na wadze



bóle głowy



zaparcia



kolka nerkowa



bóle zębów

Zespół Couvade

Psycholodzy przyjmują że o zespole couvade

można mówi gdy w okresie ciąży partnerki
pojawiają się u mężczyzn co najmniej dwa
objawy z w.w., zaś żaden z objawów nie
występował przed ciążą, ani po porodzie

Zespół Couvade

Częstość występowania zespołu couvade u

mężczyzn wg badań psychologicznych waha się
od od 10-25% (Benevenuti,1989,Borgen,1989)

Zespół Couvade

Wg badań psychologicznych L. Bogren

(1989)

Zespół couvade występuje częściej :

u starszych mężczyzn, blisko związanych ze

swoimi matkami

u mężczyzn, których żony mają wiele obaw

dotyczących ciąży i porodu(objawy nasilają

się w I i III trymestrze ciąży)

u mężczyzn, którzy pojawienie się dziecka

odczytują jako sygnał niepokojących zmian

Relacja pomiędzy partnerami



Najczęściej jest kontynuacją relacji wcześniejszej



W przypadku gdy relacje te nie były udane –
mogą pogorszyć się jeszcze bardziej

Relacja pomiędzy partnerami



Dr Karolina Kuryś z Uniwersytetu im.
Adama Mickiewicza w Poznaniu twierdzi
że przyjście na świat dziecka to krytyczne
wydarzenie życiowe ponieważ

nieoczekiwany

sposób

zaburza

dotychczasowe życie,

wyodrębnia się z codziennych zdarzeń

i jest znaczące emocjonalnie

Relacja pomiędzy partnerami



W terminologii psychologicznej kryzys
może by wydarzeniem pozytywnym, lub
negatywnym



O tym czy kryzys jest wydarzeniem
pozytywnym, czy negatywnym dla
człowieka decyduje bilans zysków i strat

Relacja pomiędzy partnerami

Badanie Kuryś 50 par małżeńskich z

dziećmi od 4 miesiąca do drugiego roku
życia

Ocena wpływu pojawienia się pierwszego

dziecka na życie kobiet i mężczyzn oraz
rodziny

Relacja pomiędzy partnerami

Wyniki badania
Reakcje na informację o ciąży
-Najczęściej radość, szczęście, ale i

zaskoczenie, lęk

Ocena wielkości zmian życiowych (w

skali 1-10)

informacja o ciąży K-5, M-2

po urodzeniu dziecka K-8, M-4

Najczęstsze zmiany w zakresie relacji partnerskich

    Hierarchia wartości
   -muszą ulec zmianie plany dotyczące przyszłości

bliższej i dalszej uwzględniając dziecko.

Mężczyźni w mniejszym stopniu niż kobiety

zmieniają swoje osobiste cele. Cele związane z
karierą i pracą zawodową nie tracą na znaczeniu
tak jak to ma miejsce u kobiet (Samela-
Aro,2000)

Najczęstsze zmiany w zakresie relacji partnerskich

Zmiany w zakresie potrzeb fizycznych i

emocjonalnych kobiety

oczekuje ona od partnera większej czułości,

opiekuńczości, pomocy w codziennych
obowiązkach, uczestniczenia w sprawach ciąży
(wizyty lekarskie, badania, itp.)

Najczęstsze zmiany w zakresie relacji partnerskich

Wygląd, sprawność i atrakcyjność kobiety – im

mniej atrakcyjnie czuje się kobieta tym bardziej
negatywne konsekwencje ma to dla jej
samopoczucia i relacji partnerskich.

Najczęstsze zmiany w zakresie relacji partnerskich

    Kontakty seksualne – nie ma określonych reguł

opisujących zmiany w tej sferze (dla części par
jest to okres intensywnych i satysfakcjonujących
kontaktów seksualnych dla innych wiąże się z
ograniczeniami lub całkowitą rezygnacją z życia
seksualnego)

Drugi trymestr ciąży

Powstawanie relacji z dzieckiem

pojawia się odczuwanie ruchów płodu

ciężarna odczuwając ruchy płodu,

dokładniej uświadamia sobie istnienie

dziecka - odrębnej od jej organizmu istoty.

przyszli rodzice snują wyobrażenia, jakie

będzie ich dziecko, jakie odziedziczy

cechy, jakie będą jego losy w przyszłości

Drugi trymestr ciąży

polepsza się samopoczucie fizyczne i psychiczne.

ustępują dolegliwości charakterystyczne dla I

trymestru (nudności, wymioty) .

U części ciężarnych powraca również

zainteresowanie aktywnością seksualną, sprzyja

temu wzrost poziomu energii życiowej oraz lepsze

nawilżenie pochwy. U pozostałych kobiet

częstotliwość współżycia zmniejsza się z powodu

nieuzasadnionych obaw związanych z

przedwczesnym wywołaniem porodu, lub też z

lękiem, aby nie spowodować urazu dziecka

Drugi trymestr ciąży -zmiany psychologiczne

kobieta przyzwyczaja się do swojego aktualnego
stanu i do zmian zachodzących w jej organizmie

emocje przeżywane w pierwszym trymestrze
stopniowo słabną,

powraca zainteresowanie wydarzeniami dnia
codziennego oraz zwiększa się poczucie
rzeczywistości.

Trzeci trymestr ciąży

Pojawiają się nieregularne skurcze macicy tzw.
przepowiadające skurcze Braxtona Hicksa
Powiększona, w tym okresie, macica powoduje wzrost uczucia
parcia na pęcherz moczowy.
Kobiety uskarżają się także na zgagę, dolegliwości
gastryczne,
problemy związane z żylakami odbytu,
bolesne skurcze mięśni łydek,
uczucie duszności oraz zaburzenia snu.

Częstość współżycia seksualnego w ostatnich tygodniach na

ogół znacznie obniża się. Przyczyną jest dyskomfort związany
ze zmianami w sylwetce kobiety i obawa przed
przedwczesnym wywołaniem akcji porodowej

Trzeci trymestr ciąży

Przyrost masy ciała związany z rozwojem płodu w

III trymestrze może być przyczyną dyskomfortu
fizycznego, wywoływać uczucie ociężałości,
ograniczenie aktywności, a w skrajnych
przypadkach może nawet sprawiać trudności
przy poruszaniu się.

Ze zmianami w sylwetce mogą wiązać się bóle

kręgosłupa, obrzęki oraz zwiększona podatność
na zmęczenie.

Trzeci trymestr ciąży -zmiany psychologiczne

chwiejność emocjonalna, podatność na
występowanie stanów irytacji, płaczliwość

obniżenie nastroju jest niekiedy tak znaczne, że
bywa nazywane „depresją ósmego miesiąca ciąży”.

zaburzenia snu.

zmienność nastroju jest związana z myślami o
zbliżającym się porodzie.

radość związana z coraz bliższym momentem
ujrzenia dziecka jest przytłumiona przez
pojawiające się stany niepokoju i lęku.

Trzeci trymestr ciąży

może występować lęk

przed bólami porodowymi

przed powikłaniami zdrowotnymi

dotyczącymi matki lub dziecka,

przed złym traktowaniem przez personel

medyczny.

często przyczyną niepokoju kobiet w

ostatnich dniach ciąży jest obawa, że nie

rozpoznają symptomów rozpoczynającego

się porodu i zbyt późno trafią do szpitala.

Trzeci trymestr ciąży

Tokofobia może występować pod postacią:

dokonywania wszelkich starań,żeby nie zajść w
ciążę, mimo silnego pragnienia posiadania
dziecka

wszechogarniającego paraliżującego lęku, gdy
kobieta jest w ciąży i termin porodu zbliża się

Trzeci trymestr ciąży

Przyczyny występowania tokofobii

tokofobia pierwotna(dotyczy kobiet, które nigdy
nie były w ciąży)

związane z jakimś wcześniejszym

traumatycznym doświadczeniem
(molestowaniem seksualnym, śmierci bliskiej
kobiety przy porodzie)

Trzeci trymestr ciąży

Przyczyny występowania tokofobii

tokofobia wtórna(dotyczy kobiet, które były w
ciąży)

dotyczy kobiet u których ciąża, lub poród

skończyły się w traumatyczny sposób

(aborcja, poronienie, obumarcie płodu)

Trzeci trymestr ciąży

Przyczyny występowania tokofobii

tokofobia wtórna drugiego rodzaju

dotyczy kobiet, które po poprzednim porodzie

przeżyły depresję ,lub psychozę poporodową

Trzeci trymestr ciąży

Objawy tokofobii
W III trymestrze ciąży
- silny lęk, depresja, myśli samobójcze

ataki paniki

bezsenność

niepowściągliwe wymioty

wątpienie w kompetencje personelu

medycznego

domaganie się cięcia cesarskiego, mimo braku

wskazań

Lęk przed porodem



Intensywny lęk przed porodem dotyczy około
20% kobiet w ciąży



U 6% ciężarnych lęk jest tak silny,że w znaczny
sposób utrudnia funkcjonowanie(Zar,2002)

Lęk ujawnia się w postaci



koszmarów sennych



zaburzeń koncentracji



dolegliwości somatycznych



czasem nasila się do postaci fobii



W niektórych przypadkach jest wynikiem
zespołu stresu pourazowego

Silniejszy lęk występuje u kobiet



młodszych



mało wiedzących o o porodzie



z niższym poziomem wykształcenia



w gorszej sytuacji materialnej



z wcześniejszymi negatywnymi doświadczeniami
położniczymi



mało pewnych siebie



z niską odpornością na sytuacje trudne

Trzeci trymestr ciąży

     Przygotowanie do porodu
     Kobieta przyzwyczaja się do myśli ze

rozwijające się w niej dziecko, jest już zdolne do
egzystencji poza jej organizmem, zaczyna
zwraca uwagę na oznaki mówiące o zbliżającym
się porodzie

Trzeci trymestr ciąży



Syndrom „zakładania gniazda”
czynności wykonywane przez ciężarną, mające
przygotować dom na przyjęcie dziecka

Trzeci trymestr ciąży

Program szkoły rodzenia obejmuje trzy rodzaje

zajęć:



spotkania grupowe,



ćwiczenia gimnastyczne



wdrażanie rodziców do zadań związanych z
opieką nad dzieckiem.

Trzeci trymestr ciąży



Program spotkań grupowych obejmuje:
- wiedzę z zakresu fizjologii ciąży, porodu i
połogu, - pogłębianie dialogu małżeńskiego,
- uwrażliwienie rodziców na pogłębianie
kontaktów z dzieckiem w wewnątrzmacicznej
fazie jego życia.
- zapoznanie się z trudnymi przeżyciami o
fizjologicznej i psychologicznej naturze, które
mogą się pojawić w okresie ciąży porodu i połogu
- praktyczne przygotowanie przyszłych rodziców
do odbycia wspólnego porodu.

Trzeci trymestr ciąży

Ćwiczenia gimnastyczne prowadzone w szkole

rodzenia obejmują
- naukę oddychania w poszczególnych fazach
porodu,
- naukę relaksacji,
- ćwiczenia ogólnorozwojowe.

Trzeci trymestr ciąży

W ramach wdrażania młodych rodziców do

opieki nad dzieckiem otrzymują oni wskazówki
co do karmienia i pielęgnacji noworodka.
Szczególną uwagę zwraca się na rozwijanie u
mężczyzn motywacji i samodzielności w opiece
nad dzieckiem

Trzeci trymestr ciąży

Wg badań prof..Fijałkowskiego udział w szkole rodzenia:

- skraca czas porodu średnio o 2 – 4 godziny,
- zmniejsza ilość powikłań w czasie porodu, związanych
zarówno z osobą matki jak i dziecka,
- sprawia, że po porodzie matka szybciej odzyskuje dobrą
kondycję fizyczną,
- ma mniej problemów związanych z karmieniem piersią.
- uczestniczący w zajęciach mężowie wykazują większe
zainteresowanie pełnieniem swych funkcji rodzinnych,
łącznie z pielęgnacją i karmieniem dziecka.
(Fijałkowski,1996).

Metody psychoprofilaktyki używane w szkołach
rodzenia

Metoda Lamaze



stworzona przez Ferdynanda Lamaze w latach
50 XXw



zastosowanie przez rodzącą technik
relaksacyjnych i oddechowych w połączeniu ze
stałym wsparciem ze strony współmałżonka (lub
innego partnera) oraz położnej

Metody psychoprofilaktyki używane w szkołach
rodzenia

Ważna w tej metodzie jest aktywna koncentracja,

która ma swe podstawy w rozluźnieniu i
rytmicznym oddychaniu. Kobiety, w celu
poprawienia zdolności koncentracji, zachęca się
do skupienia uwagi na jakimś punkcie

Metody psychoprofilaktyki używane w szkołach
rodzenia



Założenia:



poród jest czymś normalnym, naturalnym i

zdrowym,



że kobieta ma prawo rodzić bez rutynowej

interwencji medycznej



zdolność kobiety do rodzenia w sposób

naturalny może być albo poprawiona, albo

zmniejszona przez wsparcie, jakie otrzymuje

od osoby zapewniającej opiekę zdrowotną oraz

przez otoczenie (klinika położnicza, dom lub

szpital.

Metody psychoprofilaktyki używane w szkołach
rodzenia

Metoda Bradleya

Technika ta przyjmuje, że poród jest bolesny,

toteż kładzie nacisk na pogodzenie się z bólem.
Środki medyczne są stosowane wyłącznie w
przypadku komplikacji i cięcia cesarskiego

Metody psychoprofilaktyki używane w szkołach
rodzenia

zaleca rodzącym kobietom, aby skoncentrowały

się na swoim ciele i współpracowały z nim,
zamiast odrywać uwagę od własnego ciała i
skupiać ją na jakimś punkcie otoczenia (co jest
zalecane w metodzie Lamaze), by zapomnieć o
dyskomforcie.

Metody psychoprofilaktyki używane w szkołach
rodzenia

    Zgodnie z techniką Bradleya, kobieta podczas

porodu potrzebuje ciemnego pomieszczenia,
ciszy i wygodnego oparcia

Metody psychoprofilaktyki używane w szkołach
rodzenia

Nie zaleca ona modelu oddychania

stosowanego w szkole Lamaze, a propaguje
tzw. brzuszne, głębokie oddychanie

Kobiety uczą się naśladować pozycję i

oddychanie (powolne i głębokie) w czasie
snu, by mogły potem wykorzystać je w
czasie porodu, i stosować techniki
relaksacyjne, które mogą złagodzić
dolegliwości pierwszego okresu porodu

Szkoła rodzenia



Jakie wiadomości ze szkoły rodzenia
wykorzystują kobiety w praktyce?



Czy stosują przy porodzie techniki oddechowe i
relaksacyjne, które prezentuje się im w szkole
rodzenia?



Jak oceniają ich efektywność

Trzeci trymestr ciąży

Badanie Spiby’ego (2003)
W 72 godziny po porodzie pytano 121 kobiet o

przebieg porodu m.in.o korzystanie z technik

poznanych na zajęciach w szkole rodzenia.

Pytano o



rodzaj zastosowanej techniki,



powód zastosowania,



moment zastosowania,



skutki zastosowania,



przyczyny zaprzestania korzystania z niej.

Badanie Spiby’ego (2003)

Wyniki badania



Techniki proponowane w szkole rodzenia były
często stosowane przez kobiety



88% stosowało techniki oddechowe



51% zmieniało pozycję ciała na korzystniejszą



41%stosowało techniki relaksacyjne

Badanie Spiby’ego (2003)

Rodzące korzystały z tych technik przez

krótki czas pierwszego okresu porodu

Umiejętności ze szkoły rodzenia

wykorzystywano aby

zmniejszyć dolegliwości bólowe

aby uspokoić się i uniknąć paniki

odwrócić uwagę

zwiększyć poczucie kontroli nad
przebiegiem porodu

Badanie Spiby’ego (2003)

Rodzące w dużej zaprzestawały stosowania

technik oddechowych i relaksacyjnych gdy

-nie przynosiły one skutecznej redukcji bólu
- skorzystały z farmakologicznych środków

uśmierzających ból.

Cześć rodzących mimo tego stosowała te

techniki, aby opanować niepokój i

wzmocnić poczucie kontroli nad porodem

Szkoła rodzenia

Ważne aby w szkole rodzenia kobiety

otrzymywały realistyczną informacje



o bólu porodowym



skutkach stosowania technik oddechowych i

relaksacyjnych, tak by kobiety nie

wytwarzały nierealistycznych oczekiwań

Aby kobiety nie reagowały negatywnymi

emocjami, gdy ich rzeczywiste doświadczenia

związane z porodem, były inne od tego co

oczekiwały (Bielawska Batorowicz,2007)

Poród



Moment kulminacyjny całego okresu ciąży



Wydarzenie o znaczeniu psychologicznym dla
osób uczestniczących w porodzie