Polityka konkurencji

 Cel zakres i podstawy 

traktatowe

Przesłanki

• Ekonomiczne – dążenie do ograniczenia 

nieefektywności jaka może powstać w 

wyniku funkcjonowania monopolu 

sprzedającym towary po cenie 

monopolowej wyższej niż wolnorynkowa. 

(por rysunek – straty konsumenta)

• - niesprawne zarządzanie
• Brak bodźców do  wprowadzania innowacji
• Brak rozwoju dynamicznego firm, 

statyczne technologie

Podstawy prawne

• Potrzeba  ochrony konkurencji 

uznawana była od początku WE 
począwszy od traktatu o EWWiS.  
Swobodne konkurowanie firm  w 
warunkach obowiązywania 
jednakowych dla wszystkich 
podmiotów reguł gry rynkowej jest 
racją bytu wspólnego rynku. Podstawą 
 prawną są zapisy TWE. 

Podstawowe zapisy

• Art. 3 TWE  wymienia system 

zapewniający, że „konkurencja w 
ramach rynku wewnętrznego nie 
ulegnie zakłóceniu”

• Art. 4 mówi o „otwartej 

gospodarce rynkowej z wolną 
konkurencją”

Celem wspólnej polityki

• konkurencji jest ochrona 

mechanizmu konkurencji przed  
zakłócającymi go  działaniami, 
zarówno  podmiotów 
gospodarczych jak i podmiotów 
publicznych

Zakres polit. konkurencji

• Odnosi się do antykonkurencyjnych działań 

przedsiębiorstw oraz rządów i obejmuje:

• - zakaz  porozumień monopolistycznych 

między przedsiębiorstwami (art. 81 TWE),

•  - kontrolowanie przez Wspólnotę 

koncentracji  przedsiębiorstw,

• - zakaz udzielania zakłócającej konkurencję 

pomocy publicznej przedsiębiorstwom (art. 
87) 

cd

• - zakaz nadużywania pozycji 

dominującej (art. 81 TWE),

• - zakaz stosowania 

antykonkurencyjnej polityki 
państwa w stosunku do 
przedsiębiorstw o charakterze 
publicznym lub uprzywilejowanych 
przez państwo (art..86 TWE)

Kompetencje

• w zakresie tworzenia i 

wykonywania polityki ochrony 
konkurencji mają:

• - Rada UE,
• - Komisja Europejska,
• - Trybunał Sprawiedliwości.

Zmowa kartelowa

• Art. 81 za ZK uznaje wszelkie 

uzgadniane porozumienia,  m. 
przedsiębiorcami, decyzje zrzeszeń 
oraz uzgodnione praktyki których 
celem byłoby wyłącznie, 
ograniczanie bądź zakłócanie 
konkurencji.

• Działania takie są zakazane

W szczególności zakazane 

są:

• - ustalanie cen zakupu lub sprzedaży 

oraz innych warunków transakcji,

• -ograniczanie bądź kontrolowanie 

produkcji, rynków inwestycji oraz 

rozwoju technicznego

• -podział rynków i żrodeł zaopatrzenia,
• -stosowanie wobec partnerów 

handlowych niejednakowych 

warunków transakcji,

cd

• - uzależnianie zawarcia transakcji 

od przyjęcia przez partnerów  
dodatkowych zobowiązań

• ( zasada  minimis)

Pomoc publiczna a zasady 

konkurencji

• Kontrola pomocy publicznej stanowi drugi 

obok kontroli zachowań przedsiębiorstw 
filar wspólnotowej polityki ochrony 
konkurencji. Pomoc taka jest formą 
interwencji państwa w gospodarkę i 
związana jest z osiągnięciem określonych 
celów polityki gospodarczej. Jest ona 
zwykle asymetryczna i stanowi zagrożenie 
dla jedności europejskiej.

Artykuł  87 TWE uznaje za 

niezgodną

ze wspólnym rynkiem  wszelką pomoc, 

która:

• jest udzielana ze źródeł państwowych, 

bez względu na formę (dotacje, ulgi 

podatkowe, preferencje kredytowe),

• jest selektywna
• zakłóca konkurencję lub grozi jej 

zakłóceniem,

• wpływa na handel między członkami.

Wyjątki

Zgodna z  art. 87 jest pomoc:
• dla indywidualnych klientów o charakterze 

socjalnym,

• dla wsparcia rozwoju gospodarczego regionów 

zacofanych ( np. gdzie jest duże bezrobocie),

• w zakresie realizacji ważnych projektów leżących 

we wspólnym europejskim interesie,

• dla wsparcia rozwoju pewnych przeja3wów 

aktywności jeśli pomoc taka nie wpływa 

niekorzystnie na  handel między członkami,

• w zakresie wspierania kultury i ochrony 

dziedzictwa narodowego.

Do sprawowania nadzoru

• nad pomocą publiczną jest 

upoważniona Komisja Europejska. 
Państwa członkowskie są 
zobowiązane do notyfikowania 
planów udzielania nowej pomocy. 
Pomoc nie powinna być udzielana, 
jeśli Komisja nie podejmie decyzji 
o braku zastrzeżeń.

Komisja w ciągu 2 

miesięcy

wydaje decyzję o braku zastrzeżeń lub 

o wszczęciu postępowania 
wyjaśniającego. Dochodzenie trwa 
do 18 miesięcy kończy się wydaniem 
decyzji:

• - pozytywnej,
• - warunkowej,
• - negatywnej 

W przypadku nielegalnej 

pomocy

• Komisja wszczyna dochodzenie i 

stosuje środki tymczasowe w postaci 
nakazu zawieszenia pomocy lub nawet 
zwrotu nielegalnie przyznanych 
środków. Jest upoważniona do 
skierowania wniosku do Trybunału 
Sprawiedliwości o stwierdzenie 
naruszenia przez państwo 
postanowień traktatowych