Dietetyka.

Quo vadis, homo ? ? ?

 

 

             Jacek Madany

                Dietetyka

Sytuacje szczególne. 

Żywienie osesków 

przy braku mleka 

matki

 

 

         Sytuacja szczególna

 

 

      I. Sytuacja braku 
możliwości
   karmienia osesków przez 
matkę

Ma to miejsce gdy:

1. Występuje ciężkie schorzenie 

samicy lub jej śmierć podczas 
porodu

2. Występuje bezmleczność lub ciężki 

stan zapalny gruczołu mlekowego

3. Występuje trudna do opanowania 

złośliwość samicy w stosunku do 
noworodków

 

 

     I. Sytuacja braku możliwości
    karmienia osesków przez 
matkę

Odżywianie noworodków można wówczas 
rozwiązać następującymi sposobami:
1. Wyszukać karmiącą samicę tego 
samego gatunku (tzw. mamkę):

- najlepiej w tym samym okresie po 

porodzie co matka (ważne szczególnie w 
okresie wytwarzania siary),

- trudności z akceptacją „nowych dzieci” 

można pokonywać przez zapewnienie 
spokojnych warunków bytowych, w 
ostateczności - farmakologicznie

 

 

Sposób nr 1. „Mamka”

 

 

      I. Sytuacja braku 
możliwości
    karmienia osesków przez 
matkę

2. Korzystać z przygotowanej 

wcześniej siary, z tzw. „banku siary”

- w hodowlach pobiera się ją 

wcześniej od innych samic

- przechowuje w niewielkich porcjach 

(np. 5-20 ml) w stanie zamrożonym

- gdy brak siary – oseskom należy 

wstrzyknąć pierwszego dnia po 

urodz. gammaglobuliny np. 

Caniglobin

 

 

Sposób nr 2. „Bank siary”

 

 

      I. Sytuacja braku 
możliwości
    karmienia osesków przez 
matkę

3. Karmić samodzielnie pokarmem 
zastępczym:

- skład pokarmu winien być 

dostosowa- ny do składu 
chemicznego mleka samic danego 
gatunku  (bilans)

- ilość pokarmu (E), częstość i sposób 

karmienia winny być zgodne z 
fizjologią danego gatunku (higiena ż.) 

 

 

     I. Sytuacja braku możliwości
  karmienia osesków przez 
matkę

3. c.d. Bilans dawki:

- można korzystać z gotowych 

prepara- tów mlekozastępczych dla 
szczeniąt i kociąt typu instant

- można przygotowywać 

samodzielnie mieszanki mleczne, 
należy pamiętać, że … mleko suk i 
kotek zawiera ponad dwukrotnie 
więcej tłuszczu niż mleko krowie 
oraz mniej witamin i związków 
mineralnych

 

 

Sposób nr 3. Pokarm 
zastępczy 

 

 

     I. Sytuacja braku możliwości
   karmienia osesków przez 
matkę

Receptura na pokarm 
dla szczeniąt i kociąt nr 
1:

- pełne mleko krowie 

zmieszane ze świeżą, 
słodką, śmietaną w 
stosunku 2 : 1

- dodać glukozy lub 

laktozy 20g/L

- dodać zestaw 

witaminowy w ilości 1 
tabl./L

 

 

     I. Sytuacja braku możliwości
  karmienia osesków przez 
matkę

Receptura na 
pokarm dla 
szczeniąt i kociąt nr 
2:

- mleko w proszku dla 

dzieci (np. Bebiko, 
Humana) 
rozpuszczo- ne w 2-
krotnie mniej- szej 
ilości wody niż dla 
dzieci

 

 

Wiek 1 – 4 tygodnie

 

 

      I. Sytuacja braku 
możliwości
    karmienia osesków przez 
matkę

Higiena żywienia:

- szczenięta należy karmić 12 – 8 – 6 

x dziennie (1 – 2 – 3 tydz.) za 

pomocą zakraplacza lub butelki ze 

smoczkiem a później łyżeczką,

- wiek 1- 4 tyg., początkowo dawki 5-

20 ml/szt. do 50-100 ml w 4 tyg. 

życia (zależnie od rasy i masy ciała)

- ważne regularne podawanie 

posiłków!

 

 

      I. Sytuacja braku 
możliwości
    karmienia osesków przez 
matkę

Higiena żywienia – c.d.:

- począwszy od 4 tyg. przechodzi się 

na karmienie kaszkami – płatki 

owsia- ne, kukurydziane, 

jęczmienne, kasza manna, ryż 

gotowany na mleku,

- od 5 tyg. wprowdza się gotowane, 

rozdrobnione mięso,

- w wieku 6 tyg. szczenięta i kocięta 

winny być przygotowane do 

samodzielnego pobierania pokarmu 

 

 

Wiek 6 tygodni

 

 

      I. Sytuacja braku 
możliwości 
   karmienia osesków przez 
matkę

Higiena żywienia – c.d.:

- ważne są stałe pory posiłków !
- przerwa m/posiłkami – spokój, sen, 

masaż powłok brzusznych, właściwa 
temperatura legowiska, ok.30-28-
26C

- atrakcyjność pokarmu: konsystencja 

początkowo płynna, temp. ciała, 
składniki świeże, dobrze wymieszane

 

 

II. Najczęstsze przyczyny 
niepowodzeń w odchowie 
osesków

1. Nie podanie siary noworodkom lub 
zbyt późne jej podanie – zakażenia
2. Niewłaściwy skład mieszanek 
zastępczych – zaburzenia trawienne
3. Nieregularne karmienie, zbyt długie 
przerwy między posiłkami, zbyt duże 
posiłki jednorazowe – zaburzenia 
trawienne: wzdęcia, biegunki 

 

 

II. Najczęstsze przyczyny 
niepowodzeń w odchowie 
osesków

4. Nieodpowiednia jakość i właściwości 
pokarmu zastępczego np. zbyt ciepłe, zbyt 
zimne, nadkwaśniałe mleko, źle 
wymieszane składniki – stany zapalne 
przew. pokarm.
5. Nieodpowiednie warunki pomieszczeń 
dla osesków. Winno być:

- wilgotność do 80%, temp. 30-28-26 

o 

C

- miękkie podłoże: kocyki, materacyki,
- brak wzmożonego ruchu powietrza 

(przeciągi)

- spokój.

 

 

            Podsumowanie

Wychowanie osesków 
bez matek wymaga:

- precyzyjnej wiedzy,
- czasu,
- cierpliwości

Kończy się sukcesem 
– gdy przestrzega się 
powyższych reguł
Niepowodzenia 
wynikają z błędów 
człowieka

 

 

Dziękuję za 
dziś…!