Kontakt diagnostyczny
Kontakt diagnostyczny
Wyznaczniki dobrego kontaktu
Wyznaczniki dobrego kontaktu
Op
Op
ó
ó
r i techniki radzenia sobie z nim
r i techniki radzenia sobie z nim
B
B
łę
łę
dy i wadliwe nastawienia
dy i wadliwe nastawienia
Kontakt diagnostyczny
Kontakt diagnostyczny
Wyznaczniki dobrego kontaktu
Wyznaczniki dobrego kontaktu
Op
Op
ó
ó
r i techniki radzenia sobie z nim
r i techniki radzenia sobie z nim
B
B
łę
łę
dy i wadliwe nastawienia
dy i wadliwe nastawienia
Przed nawi
Przed nawi
ą
ą
zaniem kontaktu
zaniem kontaktu
►
Bądź świadomy własnych przekonań, uprzedzeń,
ideologii, którą kierujesz się w Ŝyciu
►
Ustal czy to rzeczywiście TY jesteś właściwą
osobą, z którą poszukujący pomocy powinien
porozmawiać,
►
Określ z góry cel i czas trwania spotkań/spotkania
►
Dostosuj się do zwyczajów panujących w danej
placówce, instytucji; nie czyń odstępstw
Przed nawi
Przed nawi
ą
ą
zaniem kontaktu
zaniem kontaktu
►
Określ moŜliwe konsekwencje przeprowadzanej
diagnozy
►
Ustal granice, których współrozmówca nie moŜe
przekroczyć – granice dają poczucie
bezpieczeństwa
►
Nie obiecuj rzeczy, których nie będziesz mógł
spełnić, a najlepiej nie obiecuj „niczego”
►
Nigdy nie przystępuj do wywiadu kiedy istnieją
obiektywne zewnętrzne lub wewnętrzne
przeszkody
Warunki dobrego kontaktu
Warunki dobrego kontaktu
►
„UwaŜne słuchanie wkłada nam do ręki cegły z
których zbudowania jest empatia” (Carl Rogers)
►
Bezwarunkowa akceptacja – osoby ale nie
zachowań
►
Rozumienie empatyczne, ale nie interpretowanie
danych faktów poprzez własne doświadczenia
►
Bycie sobą – określenie siebie roli, nie
przyjmowanie roli, którą chce nam narzucić
współrozmówca
Warunki dobrego kontaktu
Warunki dobrego kontaktu
►
Autentyczne zainteresowanie tym, co mówi
współrozmówca
►
Poszanowanie godności osobistej rozmówcy
►
Asymetria ról, komunikacji oraz funkcji
badania
►
Stworzenie warunków do wypowiedzi
spontanicznych
Warunki dobrego kontaktu
Warunki dobrego kontaktu
►
Umiar w ingerowaniu w wypowiedzi
rozmówcy
►
Nie udzielanie porad, nie dawanie gotowych
odpowiedzi na nurtujące współrozmówcę
problemy
►
Konkretne jasne i zwięzłe pytania, nie
wykraczające poza ustalony wcześniej
obszar rozmowy
Warunki dobrego kontaktu
Warunki dobrego kontaktu
►
Słuchanie siebie lub słuchanie „trzecim
uchem”- umiejętne korzystanie z własnych
doświadczeń i rozumienie uczuć bez
ujawniania szczegółów na ich temat
►
Umiejętne uŜywanie ciszy
►
Podtrzymywanie kontaktu wzrokowego i
następne jego osłabianie
Warunki dobrego kontaktu
Warunki dobrego kontaktu
►
Odzwierciedlanie uczuć – skoncentrowanie
się na emocjach a nie na wydarzeniach
►
Unikanie banalnych i strywializowanych
interpretacji
►
Unikać zwrotu „dlaczego?” i innych zwrotów
o zabarwieniu emocjonalnym i oceniającym
Techniki stawiania pytań
►
►
od og
od og
ó
ó
ł
ł
u do szczeg
u do szczeg
ó
ó
ł
ł
u (lejek),
u (lejek),
►
►
„
„
odwr
odwr
ó
ó
cony lejek
cony lejek
”
”
,
,
►
►
pytania uwik
pytania uwik
ł
ł
ane,
ane,
►
►
pytania projekcyjne,
pytania projekcyjne,
►
►
zdania przechodz
zdania przechodz
ą
ą
ce,
ce,
►
►
wprowadzenie,
wprowadzenie,
Techniki stawiania pytań
►
►
pytania odroczone,
pytania odroczone,
►
►
progresja,
progresja,
►
►
jedno pytanie na raz,
jedno pytanie na raz,
►
►
ko
ko
ń
ń
cowe podsumowanie
cowe podsumowanie
-
-
efekt klamki,
efekt klamki,
►
►
j
j
ę
ę
zyk: unika
zyk: unika
ć
ć
zwrot
zwrot
ó
ó
w zbyt trudnych, ale i
w zbyt trudnych, ale i
zbyt upraszczaj
zbyt upraszczaj
ą
ą
cych, precyzowa
cych, precyzowa
ć
ć
poj
poj
ę
ę
cia,
cia,
nie u
nie u
Ŝ
Ŝ
ywa
ywa
ć
ć
zwrot
zwrot
ó
ó
w potocznych.
w potocznych.
Co to jest op
Co to jest op
ó
ó
r?
r?
Op
Op
ó
ó
r to
r to
„
„
ś
ś
wiadome lub nie
wiadome lub nie
ś
ś
wiadome unikanie
wiadome unikanie
przez badanego penetracji pewnego obszaru
przez badanego penetracji pewnego obszaru
tre
tre
ś
ś
ciowego, kt
ciowego, kt
ó
ó
re mo
re mo
Ŝ
Ŝ
e wynika
e wynika
ć
ć
z
z
u
u
ś
ś
wiadomionego lub nie
wiadomionego lub nie
ś
ś
wiadomego poczucia
wiadomego poczucia
zagro
zagro
Ŝ
Ŝ
enia
enia
”
”
(
(
Geller
Geller
, Kr
, Kr
ó
ó
l 1991)
l 1991)
Ź
Ź
r
r
ó
ó
d
d
ł
ł
a oporu:
a oporu:
►
►
L
L
ę
ę
k
k
►
►
Wstyd
Wstyd
►
►
Poczucie winy
Poczucie winy
Op
Op
ó
ó
r i jego wska
r i jego wska
ź
ź
niki
niki
►
►
nieadekwatno
nieadekwatno
ść
ść
prze
prze
Ŝ
Ŝ
ywanych reakcji do
ywanych reakcji do
tre
tre
ś
ś
ci wypowiedzi (chyba,
ci wypowiedzi (chyba,
Ŝ
Ŝ
e mechanizm
e mechanizm
obronny)
obronny)
►
►
nie odpowiadaj
nie odpowiadaj
ą
ą
ca wypowiedzi mowa cia
ca wypowiedzi mowa cia
ł
ł
a
a
(chyba,
(chyba,
Ŝ
Ŝ
e mechanizm obronny)
e mechanizm obronny)
►
►
zmiana tembru g
zmiana tembru g
ł
ł
osu
osu
►
►
utrata kontaktu wzrokowego
utrata kontaktu wzrokowego
Op
Op
ó
ó
r i jego wska
r i jego wska
ź
ź
niki
niki
►
►
zmiana tempa wypowiedzi
zmiana tempa wypowiedzi
►
►
zanik spontaniczno
zanik spontaniczno
ś
ś
ci wypowiedzi
ci wypowiedzi
►
►
pojawienie si
pojawienie si
ę
ę
wypowiedzi
wypowiedzi
„
„
tuszujacych
tuszujacych
”
”
►
►
udzielenie odpowiedzi wyuczonej,
udzielenie odpowiedzi wyuczonej,
stereotypowej, konwencjonalnej
stereotypowej, konwencjonalnej
Op
Op
ó
ó
r i jego wska
r i jego wska
ź
ź
niki
niki
►
►
przed
przed
ł
ł
u
u
Ŝ
Ŝ
aj
aj
ą
ą
ce si
ce si
ę
ę
milczenie
milczenie
►
►
intelektualizacja
intelektualizacja
►
►
racjonalizacja
racjonalizacja
►
►
bezosobowa forma wypowiedzi
bezosobowa forma wypowiedzi
►
►
zmniejszenie g
zmniejszenie g
łę
łę
boko
boko
ś
ś
ci i szczeg
ci i szczeg
ó
ó
ł
ł
owo
owo
ś
ś
ci
ci
wypowiedzi
wypowiedzi
Op
Op
ó
ó
r i jego wska
r i jego wska
ź
ź
niki
niki
►
►
zapominanie pytania
zapominanie pytania
►
►
„
„
pustka w g
pustka w g
ł
ł
owie
owie
”
”
►
►
czynny atak
czynny atak
►
►
ś
ś
wiadome k
wiadome k
ł
ł
amstwo
amstwo
►
►
otwarta odmowa
otwarta odmowa
Techniki radzenia sobie z oporem
Techniki radzenia sobie z oporem
►
►
Milczenie
Milczenie
►
►
Zmiana, przeformu
Zmiana, przeformu
ł
ł
owanie pytania
owanie pytania
►
►
Parafrazowanie
Parafrazowanie
►
►
Podanie komunikatu o dostrze
Podanie komunikatu o dostrze
Ŝ
Ŝ
onej
onej
trudno
trudno
ś
ś
ci
ci
Techniki radzenia sobie z oporem
Techniki radzenia sobie z oporem
►
►
Udzielenie dodatkowych informacji
Udzielenie dodatkowych informacji
►
►
Pro
Pro
ś
ś
ba o konkretyzacj
ba o konkretyzacj
ę
ę
►
►
Rozmowa na temat
Rozmowa na temat
„
„
tu i teraz
tu i teraz
”
”
►
►
Przypomnienie o roli i funkcji badania
Przypomnienie o roli i funkcji badania
B
B
łę
łę
dy i wadliwe nastawienia
dy i wadliwe nastawienia
diagnostyczne
diagnostyczne
►
►
Stygmatyzacja, etykietowanie, b
Stygmatyzacja, etykietowanie, b
łą
łą
d
d
s
s
ę
ę
dziego
dziego
►
►
Efekt pierwsze
Efekt pierwsze
ń
ń
stwa
stwa
►
►
Koncentracja na negatywnych aspektach
Koncentracja na negatywnych aspektach
sytuacji
sytuacji
►
►
Konserwatyzm diagnostyczny
Konserwatyzm diagnostyczny
►
►
Zaw
Zaw
ęŜ
ęŜ
anie pola diagnozy
anie pola diagnozy
►
►
Bagatelizowanie
Bagatelizowanie
B
B
łę
łę
dy i wadliwe nastawienia
dy i wadliwe nastawienia
diagnostyczne
diagnostyczne
►
►
Wy
Wy
ł
ł
apywanie i fiksacja
apywanie i fiksacja
►
►
Moralizowanie i pouczanie
Moralizowanie i pouczanie
►
►
Projekcja i uto
Projekcja i uto
Ŝ
Ŝ
samianie si
samianie si
ę
ę
z rozm
z rozm
ó
ó
wc
wc
ą
ą
►
►
B
B
łą
łą
d maski
d maski
►
►
B
B
łą
łą
d skupiania si
d skupiania si
ę
ę
na skutkach
na skutkach
►
►
B
B
łą
łą
d redukcji
d redukcji
ź
ź
r
r
ó
ó
de
de
ł
ł
wiedzy
wiedzy
Bibliografia:
►
Jarosz Ewa, Wysocka Ewa:
Diagnoza
psychopedagogiczna,
Warszawa: śak, 2006.
►
King Gail:
Umiejętności terapeutyczne
nauczyciela
, Gdańsk: Gdańskie
Wydawnictwo Psychologiczne, 2003.
►
Łobocki Mieczysław:
Metody i techniki
badań pedagogicznych
, Kraków: Impuls,
2000.
►
Szustrowa Teresa (red.):
Swobodne techniki
diagnostyczne
, Warszawa: Wyd. UW, 1987.