makieta.qxd

Spis treści

1. Opis programu

1.1  Wstęp
1.2  Koncepcja pedagogiczna leżąca u podstaw programu nauczania języka angielskiego w przedszkolu
1.3  Warunki realizacji założeń programowych

1.3.1.  Adresaci programu
1.3.2  Czas realizacji programu
1.3.3  Liczebność grup

1.4 Charakterystyka dzieci pięcio- i sześcioletnich

1.4.1 Dzieci pięcioletnie
1.4.2 Dzieci sześcioletnie

2. Cele nauczania

2.1 Cele ogólne

2.1.1 Obszary rozwoju inteligencji
2.1.2 Obszary edukacyjne wynikające z podstawy programowej wychowania przedszkolnego

2.2. Cele szczegółowe

2.2.1 Cele dydaktyczne
2.2.2 Cele wychowawcze

3. Szczegółowy opis programu nauczania

3.1. Założenia metodyczne

3.1.1 Metody nauczania
3.1.2 Podejście tematyczne

3.2 Rozwijanie sprawności językowych

3.2.1 Sprawność słuchania
3.2.2 Sprawność mówienia

3.3 Treści nauczania

3.3.1  Obszary tematyczne i leksykalne:
3.3.2  Struktury gramatyczne:
3.3.3  Funkcje i sytuacje:

4. Propozycje łączenia obszarów tematyczno-leksykalnych z treściami nauczania przedszkolnego i celami

wychowawczymi:

5. Warunki realizacji programu

5.1 Podstawowe wyposażenie, materiały i pomoce dydaktyczne

6. Procedury osiągania celów dydaktycznych

6.1 Nauczanie sprawności językowych

6.1.1 Nauczanie sprawności słuchania
6.1.2 Nauczanie sprawności mówienia

6.2 Wprowadzanie i utrwalanie słownictwa na zajęciach języka obcego

6.2.1  Podstawowe źródła materiału leksykalego
6.2.2  Środki przekazywania materiału leksykalnego
6.2.3  Sposoby wprowadzania nowego słownictwa
6.2.4  Utrwalanie słownictwa

6.3 Propozycje gier i zabaw

6.3.1  Zabawy ruchowe
6.3.2  Zabawy ćwiczące spostrzegawczość i umiejętność kojarzenia
6.3.3  Zabawy plastyczne i konstrukcyjne
6.3.4  Zabawy przy muzyce

6.4 Praca na lekcji

6.4.1  Organizacja lekcji
6.4.2  Stosowanie języka ojczystego na zajęciach
6.4.3  Korygowanie błędów w czasie lekcji
6.4.4  Formy pracy

6.5 Przykładowy scenariusz cyklu dwulekcyjnego

6.5.1 Scenariusz lekcji bez podręcznika
6.5.2 Scenariusz lekcji z podręcznikiem

6.6 Scenariusz sztuki

7. Przykładowy rozkład materiału na dwa lata, opracowany na podstawie podręcznika Here Comes Minibus

8. Ocena pracy i osiągnięć ucznia

8.1 Ocena globalna
8.2 Ocena w czasie zajęć

PROGRAM NAUCZANIA JĘZYKA ANGIELSKIEGO

1. Opis programu

1.1 Wstęp

Program  ten  powstał  z  myślą  o  dzieciach  w  wieku  5-6  lat.  Nauczanie  języka  obcego  w  grupach  przedszkolnych  jest  coraz
bardziej  popularne.  Wielu  rodziców  i  nauczycieli  uważa,  że  wczesne  rozpoczęcie  nauki  daje  większą  gwarancję  sukcesu.
Wyniki  badań  wskazują  na  to,  że  dzieci  uczące  się  języka  obcego  od  wczesnego  dzieciństwa  szybciej  osiągają  płynność
w mówieniu i mają lepszą wymowę. Efekty doświadczeń innych krajów w dziedzinie wczesnego nauczania języków obcych są
bardzo zachęcające i warte naśladowania.

Niniejszy program opiera się na założeniach podstawy programowej wychowania przedszkolnego, przedstawionych przez
Ministerstwo Edukacji Narodowej. Przeznaczony jest dla uczniów rozpoczynających naukę od zera. Może być realizowany
w przedszkolach publicznych i prywatnych oraz w szkołach językowych prowadzących nauczanie języka angielskiego w grupach
pięcio i sześciolatków.

Nie wydaje się celowe wprowadzanie ścisłego podziału na program nauczania dzieci pięcioletnich i sześcioletnich.
Do poszczególnych treści nauczania wraca się bowiem w ciągu tych dwóch lat, wielokrotnie poszerzając zakres słownictwa
i funkcji językowych. Z biegiem czasu włącza się różne techniki nauczania w zależności od postępów i możliwości dzieci.
Te same treści pojawiają się ponownie w szkole w klasach 1-3.

Celem tego programu jest przedstawienie metod i technik nauczania oraz form pracy, dzięki którym mali uczniowie w sposób
aktywny, a więc ciekawy, ,,zanurzać się będą“ w świecie języka angielskiego. Program zawiera propozycje dotyczące doboru
materiałów dydaktycznych, zintegrowania rozkładu materiału nauczania języka z treściami nauczania przedszkolnego,
przykłady ćwiczeń, zabaw, gier, scenariusze lekcji i scenariusz sztuki.

1.2 Koncepcja pedagogiczna leżąca u podstaw programu nauczania języka angielskiego

w przedszkolu

Wiek  przedszkolny  to  ten  okres  w  życiu  dziecka,  w  którym  zdobywa  ono  umiejętności  funkcjonowania  w  szerszej  grupie,
wychodzi  w  świat,  poza  znany  mu  krąg  rodzinny.  Rolą  nauczyciela  i  wychowawcy  jest  objaśnianie  dziecku  rzeczywistości
i  rządzących  nią  praw,  zaszczepienie  pozytywnego  stosunku  do  otaczającego  je  świata,  przedstawienie  właściwej  hierarchii
wartości  i  uwrażliwianie  na  problemy  innych.  Nauczyciel  języka  obcego  powinien  w  tym  procesie  aktywnie    uczestniczyć,
dbając o rozwój umysłowy przedszkolaka, zdobywanie przez niego umiejętności językowych i wspierając go w kształtowaniu
właściwych postaw życiowych. Dlatego założeniem niniejszego programu jest ścisłe skorelowanie nauczania języka obcego
z programem nauczania przedszkolnego. Nauczyciel języka powinien działać w stałym porozumieniu z osobą na co dzień
zajmującą się grupą dzieci.

Pięcio-, sześciolatek ma empiryczne podejście do świata, poszerza swoją wiedzę i umiejętności głównie przez działanie.
Dlatego zajęcia językowe powinny dostarczać mu jak najwięcej okazji do poznawania i przyswajania języka podczas
aktywnego badania świata. Ważne są ćwiczenia stymulujące wszechstronny rozwój dziecka. Powinny one zawierać elementy
ruchu, dźwięku i obrazu. Pozwólmy zatem dziecku działać na polu plastycznym, konstrukcyjnym, muzycznym i dramatycznym.

Zakres  tematów,  którymi  można  zainteresować  pięcio-,  sześciolatka  jest  z  konieczności  ograniczony.  Skupia  się  wokół  tego,
co  dziecko  bezpośrednio  otacza  i  co  znane  mu  jest  z  życiowych  doświadczeń.  Dlatego  nauka  angielskiego  powinna
nawiązywać  do  najbliższych  dziecku  problemów,  odpowiadać  na  indywidualne  zapotrzebowania  każdej  grupy,  a  także
każdego dziecka.

Bardzo  istotny  w  nauce  języka  jest  też  kontakt  nauczyciela  z  rodzicami.  Rodzice  powinni  być  świadomi  tego,  że  nauka
angielskiego  w  przedszkolu  to  przede  wszystkim  dobra  zabawa.  Jej  celem  jest  uwrażliwienie  dziecka  na  język  obcy,
uświadomienie mu, że jest on w dzisiejszym świecie elementem wszechobecnym. Dziecko wystawione na działanie języka
obcego może na poczatku reagować niepokojem i niechęcią do mówienia. Uszanujmy tak zwane ,,prawo dziecka do milczenia“.
To, że milczy nie oznacza wcale, że się nie uczy. Na razie ,,nasyca się“  językiem, po to by pewnego dnia przemówić.

KURS DLA PRZEDSZKOLI

1.3 Warunki realizacji założeń programowych

1.3.1. Adresaci programu

Niniejszy program przeznaczony jest dla:

nauczycieli języka angielskiego pracujących z dziećmi w wieku przedszkolnym

nauczycieli nauczania przedszkolnego uczących jednocześnie języka angielskiego

osób nie będących zawodowymi nauczycielami, lecz uczących w przedszkolu i potrzebujących wskazówek
metodycznych i porad dotyczących materiałów nauczania

rodziców pragnących aktywnie uczestniczyć w językowej edukacji dziecka

1.3.2 Czas realizacji programu

Niniejszy  program  przewidziany  jest  na  dwie/trzy  lekcje  w  tygodniu.  Może  być  realizowany  w  całości  lub  częściowo,
w  zależności  od  tego,  jaką  ilością  czasu  dysponuje  osoba  ucząca  i  jakie  są  możliwości  uczniów.  Ponieważ  dzieci  w  wieku
przedszkolnym  nie  potrafią  się  skoncentrować  na  dłuższy  okres  czasu,  szybko  nudzą  się  i  zniechęcają,  zalecane  jest,
by zajęcia językowe nie trwały dłużej niż 30 minut. Zaś ze względu na krótkotrwałą pamięć dziecka, materiał realizowany w czasie
lekcji nie powinien być zbyt rozbudowany. Ponadto, konieczne jest nieustanne powtarzanie i utrwalanie wprowadzonych już
elementów. Stąd propozycja cyklicznego powracania do tematów wcześniej omawianych.

1.3.3 Liczebność grup

Jednym  z  zasadniczych  warunków  realizacji  programu  jest  mała  liczebność  grup:  10-15  dzieci.  Jeśli  grupy  przedszkolne  są
liczniejsze,  wskazany  jest  podział.  Dzięki  ograniczonej  liczbie  osób  w  grupie,  wzrastają  efekty  zarówno  dydaktyczne  jak
i  wychowawcze.  Bliższy  jest  wzajemny  kontakt  dzieci  oraz  kontakt  nauczyciela  z  uczniami,  nie  wspominając  o  korzyściach
związanych z utrzymaniem dyscypliny.

1.4 Charakterystyka dzieci pięcio- i sześcioletnich

Pięcio- i sześciolatki przeżywają okres bardzo szybkiego rozwoju. Ich najbardziej charakterystyczne cechy to:

myślenie w sposób konkretny, nie abstrakcyjny

zapamiętywanie w sposób mechaniczny, nie logiczny

krótkotrwała pamięć (szybkie zapamiętywanie i szybkie zapominanie)

mała możliwość koncentracji (koncentracja jedynie na krótkie okresy)

duża zdolność imitacji dźwięków języka obcego

identyfikowanie osoby nauczyciela z przedmiotem nauczania

silna potrzeba bezpieczeństwa

egocentryzm

Rozwój dzieci pięcio-, sześcioletnich przebiega bardzo nierównomiernie, często skokowo. W jednej grupie przedszkolnej
pięciolatków mogą znaleźć się dzieci o zróżnicowanym poziomie intelektualnym i emocjonalnym.

1.4.1 Dzieci pięcioletnie

Dziecko pięcioletnie jest żywe i ruchliwe

Zadaje dużo pytań

Jest wnikliwym i dociekliwym badaczem otaczającego je świata, lecz nie potrafi jeszcze dostrzec związków logicznych
między zjawiskami

W szybkim tempie rozwija się jego wyobraźnia i fantazja

Ma problemy z koncentracją

Często bawi się samodzielnie, nie w grupie

Jego aktywność i rozwój intelektualny opierają się na praktycznym, rzeczywistym działaniu, na zabawach ruchowych,
konstrukcyjnych i tematycznych.

Rozszerza się jego zasób słownictwa, rosną umiejętności myślenia i komunikacji werbalnej

PROGRAM NAUCZANIA JĘZYKA ANGIELSKIEGO

1.4.2 Dzieci sześcioletnie

Sześciolatek przejawia duże zainteresowanie światem przyrody: roślin i zwierząt oraz niektórymi zjawiskami życia
społecznego, na przykład zawodami i pracą ludzką

Poznaje coraz więcej konkretnych cech przedmiotów

Jest lepiej przystosowany do pracy w zespole

Potrafi koncentrować się na dłuższy okres czasu

Potrafi uczestniczyć w takich formach zajęć jak pogadanka

Nadal jego ulubioną formą spędzania czasu wolnego jest zabawa, zazwyczaj w zespole kilkorga dzieci,
często z podziałem na role i funkcje

Lubi gry umysłowe i ruchowe oraz zabawy dydaktyczne z regułami, których coraz bardziej przestrzega
(Zabawy te mogą trwać dłużej niż u dzieci młodszych)

Jest bardziej samodzielny i świadomy swoich ról społecznych

Jest bardziej opanowany i potrafi kontrolować swoje emocje

Posiada większą koordynację ruchową

Posiada większą zdolność zapamiętywania wyrazów

2. Cele nauczania

2.1 Cele ogólne

2.1.1 Obszary rozwoju inteligencji

Nauka języka obcego dodatnio wpływa na intelektualny rozwój dziecka i przyczynia się do wzbogacenia jego inteligencji
w następujących obszarach:

inteligencji językowej

przez uwrażliwianie na dźwięki języka obcego zachęcanie do zabawy
z językiem rozwijanie strategii pamięciowych (np. zabawy z rymem)

inteligencji muzycznej

przez kojarzenie języka z rytmem i melodią (songs, raps, chants)

inteligencji kinestetycznej

przez angażowanie się w naukę całym sobą
(Total Physical Response - gry i zabawy ruchowe)

inteligencji przestrzenno-wzrokowej

przez wyrabianie spostrzegawczości (gry typu Memory, Piotruś)

inteligencji logiczno-matematycznej

przez ćwiczenia w logicznym myśleniu (układanie elementów w logiczne ciągi)

inteligencji interpersonalnej

przez pracę w parach, w zespole, uczestniczenie w zajęciach o charakterze dramy

inteligencji intrapersonalnej

przez naukę oceniania i akceptowania siebie

2.1.2 Obszary edukacyjne wynikające z podstawy programowej wychowania przedszkolnego

Głównym celem założeń podstawy programowej wychowania przedszkolnego, na podstawie której niniejszy program został
opracowany, jest „wspomaganie i ukierunkowywanie rozwoju dziecka zgodnie z jego wrodzonym potencjałem i możliwościami
rozwojowymi w relacjach ze środowiskiem społeczno-kulturowym i przyrodniczym.“

Wynikające z tego celu zadania nauczyciel języka obcego powinien realizować w ramach następujących obszarów edukacyjnych:

poznawanie i rozumienie siebie i świata

nabywanie umiejętności przez działanie

odnajdywanie swojego miejsca w grupie i wspólnocie

budowanie systemu wartości

KURS DLA PRZEDSZKOLI

2.2. Cele szczegółowe

2.2.1 Cele dydaktyczne

oswojenie dzieci z brzmieniem języka obcego

rozbudzenie zainteresowania językiem i chęci jego używania

nauczenie poprawnej wymowy i intonacji

nauczenie podstawowych słów i zwrotów związanych z życiem codziennym dziecka i kręgiem jego zainteresowań

rozbudzenie zainteresowania inną kulturą i odrębnymi tradycjami

2.2.2 Cele wychowawcze

Niezwykle istotną rolę w realizacji programu nauczania przedszkolnego odgrywają elementy wychowawcze. Pięcio- i sześciolatki
dopiero uczą się podstawowych zasad życia w społeczeństwie, a także samodzielności myślenia i postępowania. Zajęcia
języka obcego to doskonała okazja realizowania zadań wychowawczych w pełnej korelacji z nauczaniem ogólnym. Spośród
celów wychowawczych, które mogą stać się przedmiotem programu nauczania języka angielskiego w przedszkolu
najważniejsze to:

Kształtowanie umiejętności:

pracy w grupie

wspólnego działania w celu osiągnięcia sukcesu

przestrzegania zasad gry i postępowania

podejmowania decyzji

dzielenia się z innymi

Kształtowanie:

tolerancji wobec odmiennego wyglądu, zachowań, upodobań, zwyczajów i kultur

szacunku wobec ludzi, przyrody, zwierząt i przedmiotów

dbałości o własne zdrowie, higienę osobistą i najbliższe otoczenie

Rozbudzanie wrażliwości wobec:

innych istot

sztuki

Uczenie podstawowych zachowań społecznych:

pozdrawiania się i uprzejmego zwracania się do innych

pomagania innym

3. Szczegółowy opis programu nauczania

3.1. Założenia metodyczne

3.1.1 Metody nauczania

Nauczanie języka obcego na poziomie przedszkolnym wymaga odrębnych metod, innych niż te stosowane w nauczaniu
na wyższych poziomach. Powinno być ono ściśle skorelowane z programem nauczania przedszkolnego w języku ojczystym.
Nie wprowadzajmy metod i technik zbyt trudnych, przekraczających możliwości intelektualne i percepcyjne dziecka
w tym wieku.

Podstawową formą nauki języka obcego dla tego poziomu wiekowego jest zabawa. W czasie zabawy dzieci opanowują język
,,bezwiednie’’, co podsumować można stwierdzeniem ‘They think they are playing, while we know they are learning’.

Prawdopodobnie przez wiele pierwszych tygodni nie będą jeszcze w stanie używać języka angielskiego jako środka komu-
nikacji. Mimo to naszym zadaniem jest pokazywać im, że język ten służy do przekazywania istotnych informacji, najpierw
bardzo krótkich, jednowyrazowych, potem coraz dłuższych i bardziej złożonych.

Wzorem i inspiracją do nauczania jezyka obcego powinno być to, w jaki sposób dzieci uczą się języka ojczystego.

PROGRAM NAUCZANIA JĘZYKA ANGIELSKIEGO

Po pierwsze, przyswajają go w sposób całościowy. Rozumienie wypowiedzi ułatwia im intonacja, mimika, gestykulacja oraz
barwa i natężenie głosu. Tak więc na zajęciach angielskiego powinniśmy używać prostych, krótkich sformułowań, posługując
się przy tym bogatą gestykulacją i mimiką.

Po drugie, dzieci posługują się językiem ojczystym w często powtarzających się sytuacjach i kontekstach, co prowokuje
do używania tych samych słów i zwrotów. Stwarzajmy więc sytuacje, w których dzieci powtarzać będą określone wyrażenia.
Powracajmy do wcześniej poznanych treści i tematów na zasadzie spirali, wzbogacając je o nowe elementy.

Po trzecie, dziecko kształtuje swój język poprzez kontakty z najbliższymi osobami, obserwacje i badanie najbliższego mu
środowiska. Starajmy się stwarzać w klasie sytuacje zbliżone do tych, które dzieci znają z domu, z kontaktów z osobami
dorosłymi i z rówieśnikami. Może to stanowić dobry punkt wyjścia do nauczania języka obcego.

Sposób nauczania oparty na powyższych przesłankach nazywamy metodą naturalną.

Niezwykle istotnym elementem nauczania małych dzieci jest oddziaływanie na nie przez obraz, dźwięk, rym i rytm. Kojarzenie
brzmienia angielskich słów czy dłuższych wypowiedzi z ilustracjami, rymem lub rytmem pozwala dzieciom wypracować własny
schemat pamięciowy - czyli własne sposoby kojarzenia. Uczenie poprzez kojarzenie dźwięku z obrazem charakterystyczne jest
dla metody audiowizualnej.

W nauczaniu pięcio-, sześciolatków bardzo przydatną i jedną z podstawowych metod jest tzw. TPR (Total Physical Response)
czyli metoda reagowania całym ciałem. Małe dziecko ma na początku nauki bardzo ograniczone możliwości powtarzania za
wzorem. Często nie chce mówić, za to chętnie pokazuje to, że rozumie, wykonując polecenia. Dlatego pozwólmy dzieciom
odnosić sukcesy, gdy na naszą komendę Run! biegną, czy gdy słysząc polecenie Touch your toes! dotykają paluszków u nóg.

Dzieci lubią być aktorami i wcielać się w postaci z bajek i opowiadań. Dlatego bardzo dobre wyniki przynosi praca metodą
dramy. Uczniowie znacznie chętniej mówią w języku obcym, gdy mogą „ukryć się“ pod fikcyjną postacią. Nauka roli,
wielokrotne jej powtarzanie, a potem odgrywanie „na scenie“ jest okazją do opanowywania dłuższego tekstu i jednocześnie
do pochwalenia się swoimi osiągnięciami. Najlepiej by język, który występuje w sztuce czy skeczu nawiązywał do tego, którego
dzieci uczyły się wcześniej na lekcjach. Udział dzieci w inscenizacji uczy je pracy w zespole, odpowiedzialności za wspólne
dzieło, a przede wszystkim jest dobrą zabawą i źródłem satysfakcji.

3.1.2 Podejście tematyczne

Aby treść zajęć językowych odnieść do doświadczeń i zainteresowań dzieci, oraz swobodnie dopasować program nauczania
języka angielskiego do programu nauczania przedszkolnego, najkorzystniej jest stosować podejście tematyczne. Podejście to
sprzyja procesowi uczenia się. Dzieci kojarzą słowa, funkcje, struktury i sytuacje z określonym tematem. Skojarzenie ułatwia
zapamiętywanie, zaś nauka języka w realnym kontekście sprzyja zarówno zrozumieniu jak zapamiętywaniu.

3.2 Rozwijanie sprawności językowych

Ucząc  pięcio-,  sześciolatki  języka  obcego  koncentrujemy  się  na  nauczaniu  dwóch  sprawności  należących  do  tzw.  kodu
werbalnego, opierającego się na słowie. Są  nimi słuchanie i mówienie. Mimo że dzieci sześcioletnie zaczynają już czytać i pisać
w  języku  ojczystym,  uczenie  tych  sprawności  w  języku  obcym  nie  jest  zalecane.  Nie  wyklucza  to  oczywiście  umożliwienia
niektórym  dzieciom  dostępu  do  prostych  tekstów,  jeśli  tylko  tego  pragną.  Możemy  zlecać  im  proste  zadania  zwiazane
z pisaniem, na przykład pisanie po śladzie czy wstawianie pojedynczych liter w znanych wyrazach.

3.2.1 Sprawność słuchania

Cele dydaktyczne:

osłuchanie z brzmieniem języka angielskiego

reagowanie na proste polecenia i pytania

rozumienie ogólnego sensu prostych wypowiedzi

Techniki nauczania:

słuchanie nauczyciela z jednoczesnym obserwowaniem jego gestów i mimiki

słuchanie nagrań w języku angielskim (historyjki, dialogi, piosenki, wierszyki)

słuchanie i rozpoznawanie dźwięków z otoczenia

słuchanie tekstu czytanego

słuchanie muzyki i kojarzenie jej z tekstem w języku angielskim

wyszukiwanie konkretnej, krótkiej informacji w usłyszanym tekście

KURS DLA PRZEDSZKOLI

3.2.2 Sprawność mówienia

Cele dydaktyczne:

umiejętność poprawnego powtórzenia prostych wypowiedzi

poprawne odtwarzanie tekstów piosenek, wierszyków i wyliczanek

zdobycie poprawnej wymowy

nazywanie ludzi, zwierząt, przedmiotów i podstawowych zjawisk

samodzielne budowanie bardzo prostych i krótkich wypowiedzi dotyczących samego siebie, rodziny i otaczającego świata

udzielanie prostych odpowiedzi na pytania

Techniki nauczania:

powtarzanie za nauczycielem, nagraniem

konstruowanie prostej wypowiedzi

odgrywanie scenki lub dialogu

recytacja wierszyka, śpiewanie piosenki

opowiadanie historyjki obrazkowej

Techniki przygotowujące do nauki sprawności pisania

wykonywanie ćwiczeń językowych w postaci graficznej: łączenie, uzupełnianie rysunku, rysowanie po śladzie,
odwzorowywanie, samodzielne rysowanie

Opcja:

pisanie po śladzie

uzupełnianie znanych wyrazów pojedynczymi literami

3.3 Treści nauczania

3.3.1 Obszary tematyczne i leksykalne:

liczby 1-10

kolory

zabawki i gry

części ciała

ja i moja rodzina

ja i moi przyjaciele

ja i mój dom

ja i mój pokój

środowisko naturalne: rośliny i zwierzęta (domowe, hodowlane i dzikie)

jedzenie: warzywa, owoce, napoje, ‘fast food’

posiłki

przedmioty codziennego użytku w domu i w przedszkolu

uczucia i upodobania

ubrania

sklep i zakupy

zawody i zajęcia

czynności codzienne

zdrowie i higiena osobista

wygląd, cechy fizyczne

środki transportu

życie w mieście i na wsi

kształty

czas: pory roku, dni tygodnia, pory dnia

PROGRAM NAUCZANIA JĘZYKA ANGIELSKIEGO

pogoda

bajki i legendy

muzyka i instrumenty muzyczne

elementy kultury anglosaskiej

3.3.2 Struktury gramatyczne:

Czasowniki:

‘be’
‘have got’
‘can’
Tryb rozkazujący
Czas Present Simple - czynności codzienne

Rzeczowniki:

Nazwy własne
Liczba pojedyncza
Liczba mnoga regularna

Przymiotniki:

kolory, wiek, rozmiar
przymiotnik dzierżawczy: my, your (his, her)

Liczebniki: 1-10

Zaimki:

osobowe: I, you, she, he, it, we, they
wskazujące: this, that
pytajne: what, who, where, when

Przyimki: in, on, (behind, over, under)

Przedimki: a, an, przedimek zerowy

3.3.3 Funkcje i sytuacje:

Witanie się i żegnanie (Hello, Hi, Goodbye, See you)

Proszenie i dziękowanie (Give me ..., please, Come in, please, Thank you)

Przepraszanie i wybaczanie (I’m sorry, Excuse me, It’s O.K.)

Składanie życzeń okolicznościowych (Merry Christmas, Happy Easter, Happy Birthday)

Przedstawianie siebie i innych (I’m ......., My name is ...., This is ..., It’s my mum)

Podawanie wieku (I’m 5)

Wypełnianie i wydawanie krótkich poleceń.

Identyfikowanie zwierząt, przedmiotów (It’s a tiger, This is a ball)

Identyfikowanie miejsca zamieszkania (dom, pokój)

Opisywanie osób, zwierząt, przedmiotów (He’s tall, It’s big, It’s blue, It’s got a tail)

Liczenie i stosowanie liczb od 1 do 10.

Odpowiadanie na proste pytania dotyczące tożsamości i rzeczy posiadanych (Who are you? What’s your name? What’s this?
Who’s this? Is it ...? Have you got ...?)

Wyrażanie uczuć i upodobań (I like..., I love...)

Informowanie o stanach emocjonalnych (I’m happy, I’m sad)

Kupowanie i sprzedawanie ( Two apples, please./ Here you are/Thank you)

Odpowiadanie na pytania dotyczące pory dnia, dnia w tygodniu, pory roku (In the morning, On Monday, It’s spring)

Rozmawianie o jedzeniu (I like milk, Yummie, Have a plum)

KURS DLA PRZEDSZKOLI

Rozmawianie o pogodzie (It’s cold/warm)

Opisywanie umiejętności (I can jump/I can’t fly)

Opowiadanie o codziennych czynnościach (I get up)

4. Propozycje łączenia obszarów tematyczno-leksykalnych z treściami

nauczania przedszkolnego i celami wychowawczymi:

Treści nauczania
przedszkolnego

Jak wyglądam

Jak odczuwam (zmysł wzroku, słuchu,
smaku i dotyku)

Jak się czuję (uczucie zadowolenia,
smutku, strachu, gniewu)

Co umiem (umiejętności związane
z życiem codziennym)

Moja wyobraźnia (sztuka źródłem
inwencji)

Moja rodzina (relacje rodzinne)

Mój dom (dom rodzinny)

Obszary tematyczno-leksykalne
w nauczniu języka angielskiego

części ciała wygląd, cechy fizyczne (kolor
włosów, oczu, wzrost, itd.)
ja i moi przyjaciele

kolory

kształty

jedzenie

zabawki i gry

przedmioty codziennego użytku

w przedszkolu

muzyka i instrumenty muzyczne

pogoda (

It’s warm/cold

)

uczucia i upodobania

czynności codzienne

zdrowie i higiena osobista

muzyka

kolory

kształty

przedmioty użytku codziennego
w przedszkolu

ja i moja rodzina

zwierzęta domowe (

pets

)

ja i mój dom

ja i mój pokój

posiłki

przedmioty codziennego użytku
w domu

Cele wychowawcze

Kształcenie umiejętności akceptacji
siebie i tolerancji wobec innych ludzi

Kształtowanie nawyku poszanowania
przedmiotów własnych i cudzych
Uczenie higieny osobistej i kulturalnego
zachowania przy stole

Uczenie umiejętności kontrolowania

własnych emocji, obcowania z innymi
ludźmi

Kształtowanie szacunku wobec uczuć
innej osoby

Kształtowanie nawyków związanych
z higieną osobistą

Kształtowanie wrażliwości na sztukę

Podkreślanie przynależności do rodziny,
kształtowanie szacunku i troski wobec
członków rodziny i osób starszych

Uczenie nawyków zdrowego odżywiania
się, dbania o własne rzeczy i najbliższe
otoczenie

PROGRAM NAUCZANIA JĘZYKA ANGIELSKIEGO

5. Warunki realizacji programu

5.1 Podstawowe wyposażenie, materiały i pomoce dydaktyczne

Lekcje angielskego w warunkach przedszkolnych odbywają się zwykle w sali, w której dzieci mają także inne zajęcia. Warto
jednak by nauczyciel zadbał, aby w sali znalazły się przedmioty używane często w toku zajęć. Bardzo przydatne mogą
się okazać kolorowe plakaty z ilustracjami bajek, historyjek, karty obrazkowe (tzw. flash cards), kukiełki, maski, itp.
Niezbędny będzie oczywiście magnetofon. Proponujemy, by nauczyciel angielskiego miał swój kącik z półką na dodatkowe
materiały i prace dzieci. Można je przechowywać w teczkach. Warto również mieć pudło, w którym będziemy gromadzić
często używane rekwizyty. Przyda się też tablica magnetyczna oraz kreda do rysowania/pisania na tablicy lub na podłodze
czy chodniku, w przypadku lekcji w plenerze.

Nauczyciel uczący angielskiego w przedszkolu ma dużą swobodę w doborze pomocy ze względu na bogatą wyobraźnię dziecka,
a także jego zamiłowanie do zabaw. Już samo otoczenie przedszkolne powinno być źródłem inspiracji dla nauczyciela. Stwarza
możliwość wykorzystania zabawek, którymi dzieci bawią się na co dzień. Tak więc może to być misio lub piesek pomagający
prowadzić lekcję, piłeczka, która posłuży do wielu ćwiczeń ruchowych, czy też klocki, które łatwo wykorzystać
w zabawach konstrukcyjnych. Ponadto zabawki te mogą wielokrotnie zmieniać swe przeznaczenie i charakter, a to za sprawą
bogatej wyobraźni dziecięcej. I tak lalka Zuzia szybko stanie się królewną z bajki, piesek złym wilkiem, zaś piłeczka zatrutym
jabłkiem. Dlatego właśnie praca z tak małymi dziećmi stwarza niezwykłe możliwości zainteresowania uczniów zajęciami
i rozbudzenia w nich chęci nauki języka.

Moje miejsce zamieszkania
(miejscowość, w której mieszkam)

Świat, który mnie otacza

Warunki atmosferyczne

Czas

Zwierzęta domowe i dzikie (opieka
nad zwierzęciem, zwierzęta pod ochroną)

Technika (rodzaje tworzyw, działanie
prostych urządzeń, zawody)

Świat wartości

Tematyka okolicznościowa:
Święta Bożego Narodzenia
Dzień Babci i Dziadka
Wielkanoc
Dzień Matki/Ojca

życie w mieście i na wsi

środki transportu

sklep i zakupy

środowisko naturalne: rośliny

i zwierzęta (domowe, hodowlane

i dzikie)

mój dom

pogoda

ubrania

pory roku

pory roku, dni tygodnia, pory dnia

posiłki

zwierzęta (domowe, hodowlane i dzikie)

zawody i zajęcia

ja i moi przyjaciele

bajki i legendy rodzime oraz anglosaskie

Halloween

Christmas

Moja rodzina

Easter

Moja rodzina

Uczenie szacunku do miejsca
zamieszkania, kształtowanie troski
o najbliższe otoczenie

Podkreślanie roli środowiska naturalnego
w życiu człowieka, rozbudzanie
poczucia odpowiedzialności za nie

Kształtowanie nawyku odpowiedniego
i estetycznego ubierania się

Uczenie nawyku punktualności,

poszanowania własnego i cudzego czasu,

Uczenie kulturalnego i higienicznego
zachowania przy stole

Kształtowanie troski o zwierzęta
i ich środowisko

Kształtowanie szacunku wobec ludzkiej
pracy, oraz rozbudzanie potrzeby
wykonywania pożytecznych czynności

Kształtowanie prawidłowych postaw
moralnych

Kształtowanie tolerancji wobec innych
kultur i obyczajów, potrzeby okazywania
szacunku bliskim

KURS DLA PRZEDSZKOLI

Spośród innych pomocy, które mogą okazać się przydatne w czasie lekcji najważniejsze, to:

podręcznik (jest to coraz bardziej powszechnie stosowana pomoc dydaktyczna na zajęciach z przedszkolakami)

książka dla nauczyciela (jako przewodnik i źródło wielu pomysłów na przeprowadzenie lekcji)

zestaw kaset do podręcznika

dodatkowe kasety z nagraniami piosenek, wierszyków, dialogów i historyjek

dodatkowe książki

zestawy ćwiczeń do kopiowania

odtwarzacz wideo i kasety wideo

6. Procedury osiągania celów dydaktycznych

6.1 Nauczanie sprawności językowych

W procesie naucznia przedszkolaków ćwiczenia związane ze sprawnością słuchania stanowią bazę wyjściową dla wszystkich
innych rodzajów aktywności. Na tak wczesnym etapie zasadniczo nie uczy się czytania. Nagranie lub wypowiedź nauczyciela
dostarczają dziecku wzorca fonetycznego, intonacyjnego, a także ukazują kontekst sytuacyjny dla danego słowa lub wyrażenia.
Dopiero na podstawie tekstu usłyszanego można przeprowadzać ćwiczenia utrwalające. Są to ćwiczenia ruchowe i plastyczne,
zadania polegające na chóralnym, następnie indywidualnym odtwarzaniu tekstu, a w końcu samodzielne wypowiedzi.

Poniższe propozycje ćwiczeń zostały opracowane w oparciu o podręcznik do nauczania języka angielskiego dzieci w wieku
przedszkolnym Here Comes Minibus wydanego nakładem wydawnictwa Macmillan Heinemann ELT. Autorki wykorzystały
także w niniejszym programie wiele własnych pomysłów ze swej wieloletniej praktyki uczenia najmłodszych (patrz np. 6.3.2,
6.3.4, 6.6).

6.1.1 Nauczanie sprawności słuchania

Przyswajanie rytmu języka

Dzieci pod przewodnictwem nauczyciela wystukują rytm, słuchając nagrania wierszyka:

Look at the tree
Green, green tree
Look at the sun
Yellow, yellow sun.
Look at the sky
Blue, blue sky
Look at the moon
White, white moon

Reagowanie całym ciałem (TPR)

Słuchając nagrania, dzieci wykonują gesty, z którymi zapoznały się w ramach ćwiczenia przygotowującego (pre-listening task).
Na początku nauczyciel wciąż wspiera uczniów. Kiedy dojdzie do wniosku, że dzieci dobrze opanowały ,,choreografię’’,
pozwala im na samodzielne wykonanie.

Tekst piosenki:

Minibus says hello, hello

- dzieci kłaniają się

Minibus says hello, hello
Red Bus says beep, beep

- wykonują gest, jakby ściskały klakson

Red Bus says beep, beep
Green Bus says goodbye, goodbye

- machają dłonią na pożegnanie

Green Bus says goodbye, goodbye

PROGRAM NAUCZANIA JĘZYKA ANGIELSKIEGO

Weryfikowanie informacji

Nauczyciel podnosi karty obrazkowe, nazywając znajdujące się na nich ilustracje.(rys.5,6,7) Co jakiś czas celowo się myli
i podaje niewłaściwą nazwę. Zadaniem dzieci jest powtórzyć nazwę tylko wtedy, kiedy jest prawidłowa. W przypadku poda-
nia błędnej nazwy dzieci milczą.

Nauczyciel: A green tree.

A blue sky.

A green moon

Dzieci: A green tree.

A blue sky

milczą

Pantomima

W trakcie słuchania dzieci przedstawiają wydarzenia, o których mowa w tekście. Nie używają przy tym słów.

Kitty the kangaroo

Tekst nagrania:

Czynności wykonywane przez uczniów:

Mummy: It’s late! Whare’s your schoolbag, Kitty?

Uczeń A pokazuje zegarek.

Kitty: I don’t know.

Uczeń B unosi ramiona i kręci głową.

Mummy: Put your pencil, your book and your pen

Uczeń A podaje uczniowi B in your pouch.wymienione przedmioty,
a ten wkłada je do torby, którą uprzednio zawiesił na szyi.
(Ewentualnie inny uczeń stoi za uczniem B i obejmując go od tyłu,
przytrzymuje torbę przy jego brzuchu.

Narrator: Kitty jumps along the street.

Uczeń B skacze i zerka na zegarek.

She’s late.

Kitty: Oh, dear, my pencil!

Uczeń B wyrzuca z torby ołówek.

Kitty: Oh, dear, my book!

Uczeń B wyrzuca z torby książkę.

Kitty: Oh, dear, my pen!

Uczeń B wyrzuca z torby długopis.

Narrator: Kitty stops.

Uczeń B podnosi z podłogi kolejno ołówek, książkę, długopis.

She picks up her pencil,
her book and her pen.

Narrator: Kitty opens her pouch.

Uczeń B otwiera torbę na brzuchu.

Kitty: Look, my schoolbag!

Uczeń B udaje, że wyjmuje z torby tornister

Narrator: Kitty is happy.

Uczeń B śmieje się.

PROGRAM NAUCZANIA JĘZYKA ANGIELSKIEGO

Indywidualne odtwarzanie usłyszanego tekstu wierszyka, rymowanki lub piosenki

Wyliczanka:

Yellow
White
Blue
Now it’s you!

Po wysłuchaniu i chóralnym odtworzeniu wyliczanki dzieci ustawiają się w kręgu. Każde z nich trzyma przedmiot w jednym
z trzech kolorów. Jedna osoba chodzi wewnątrz kręgu i recytuje wierszyk, wskazując kolejno żółty, biały i niebieski przedmiot,
a na końcu ucznia, który ma ją zastąpić wewnątrz kręgu. Wyliczankę tę można także stosować w ramach wyboru osób
do jakiegoś zadania.

Samodzielna wypowiedź na bazie podanego wzorca

Wzorzec (nagranie):

Hide and Seek

(.....)

Jeff: I can see a leg! Is it Sam?

Sam: Oooh!

Jeff: I can see hair! Is it Katie?

Katie: Yes, it’s me.

Jeff: I can see a hand! Is it Peter?

Peter: Yes, but you can’t catch me!

Jeff: It’s your turn now.

Dwoje dzieci staje na środku sali i trzyma koc w ręku.
Za kocem chowa się inne dziecko i pokazuje jakąś część ciała.
Reszta dzieci odgaduje, kto ukrył się za kocem.

I can see a foot. Is it (child’s name)?

Schowany uczeń odpowiada: Yes lub No.

Odgrywanie ról (role play)

Dwoje dzieci (ochotników) odgrywa rolę bohaterów wcześniej wysłuchanej historyjki i prowadzi krótką rozmowę.

Fragment tekstu usłyszanej historyjki:

(...)

Billy: Hello Mr Plum.

Mr Plum: Hello Billy.

Billy: Two pears, please.

Mr Plum: Here you are. Two pears.

(...)

Przykładowy dialog odgrywany przez dzieci:

(Aktorzy ściskają sobie dłonie na powitanie.)

Mr Plum: Hello Billy.

Billy: Hello Mr Plum.

Mr Plum: How are you?

Billy: Fine, thank you.

PROGRAM NAUCZANIA JĘZYKA ANGIELSKIEGO

(rys.9)

Przygotowanie do inscenizacji (pre-acting out)

Przed główną inscenizacją dzieci przyswajają wybrane wyrażenia, które pojawiły się w nagraniu, i które będą stosowane w czasie
inscenizacji.
Fragment tekstu nagrania:

(...)

Narrator: Little lion goes to the monkeys.

Little lion: Er, hello monkeys. Monkeys! Monkeys! Where’s my roar?

Monkeys: Listen to little lion. I don’t know. I don’t know. Ha, ha, ha.

Narrator: Little lion goes to the hippo. Little lion: Er, hello hippo. Hippo! Hippo! (...)

Where’s my roar?

Hippo: I don’t know.

Narrator: Little lion goes to the snake.

Little lion: Er, hello snake! Where’s my roar?

Snake: I know...Boo!

Narrator: Little lion’s so, so scared.

Little Lion: HELP! HELP! HELP!

Snake: I’m sorry little lion. But now listen to your roar!

(...)

Nauczyciel występuje w roli lwa, który szuka swojego głosu (roar). Każde dziecko otrzymuje rolę jednego z pozostałych
zwierząt: małpy, hipopotama lub węża.

Nauczyciel mówi: Hello monkeys./Hello hippos./Hello snakes.

Na pozdrowienie odpowiadają tylko te dzieci, które należą do wymienionej w danym momencie grupy: Hello.

Nauczyciel kontynuuje: Hello, monkeys. Where’s my roar?

Dzieci występujące w roli małp odpowiadają: I don’t know.

Nauczyciel zwraca się do kolejnych grup. (Węże odpowiadają: Boo!)

Inscenizacja (acting out)

Uczniowie wcielają się indywidualnie w bohaterów i odgrywają historyjkę, po uprzednim wysłuchaniu jej i wykonaniu ćwiczeń
przygotowujących do inscenizacji (pre-acting out).

Little lion (Uczeń A): Hello monkey. Where’s my roar?

Monkey (Uczeń B): I don’t know.

Little Lion (Uczeń A): Hello hippo. Where’s my roar?

Hippo (Uczeń C): I don’t know.

Little Lion (Uczeń A): Hello snake. Where’s my roar?

Snake (Uczeń D): BOO!

Little Lion (Uczeń A): Help! Help! Help! Thank you!

6.2 Wprowadzanie i utrwalanie słownictwa na zajęciach języka obcego

6.2.1 Podstawowe źródła materiału leksykalego

Głównym źródłem słownictwa na lekcjach języka obcego na poziomie przedszkolnym są piosenki, wierszyki, rymowanki
i opowiadania (stories), przekazywane w formie nagrania bądź przez nauczyciela.

Wierszyki i rymowanki to rodzaj tekstu, który może być stosowany w nauce języka dosłownie od pierwszych lekcji. Rym bardzo
ułatwia zapamiętywanie. Wykorzystując pary rymujących się wyrazów łatwiej zapamiętać większą liczbę nowych słów. Rymy
mogą być także elementem występującym w grach utrwalających słownictwo, takich jak Memory czy Piotruś. Argumentem
przemawiającym najsilniej za rymowaniem z dziećmi jest fakt, że dzieci nieczytające i niepiszące mają ograniczone możliwości
tworzenia tzw. strategii pamięciowych. Rym jest jedną ze strategii dostępnych im intelektualnie.

KURS DLA PRZEDSZKOLI

Piosenki na  lekcjach  języka  angielskiego  to  następna  atrakcja  dla  najmłodszych.  Dziecko  uczy  się  ich  bardzo  szybko,
pod  warunkiem,  że  ich  teksty  są  proste  a  muzyka  dostosowana  do  jego  upodobań.  Piosenki  przyczyniają  się  dodatkowo
do umuzykalnienia dzieci, wyrabiają w nich poczucie rytmu. Istnieje wiele możliwości  wykorzystania ich na lekcjach rownież
w połączeniu z ruchem (TPR)

Słuchanie krótkich opowiadań (stories) to kolejna forma nauki bardzo lubiana przez dzieci. Historyjki powinny być bogato
ilustrowane i pełne ruchu, a ich język jak najprostszy. Najlepiej, by treść i ilustracje dawały uczniom możliwość zaangażowania
się w pokazywanie przebiegu zdarzeń.

6.2.2 Środki przekazywania materiału leksykalnego

nagranie audio (zazwyczaj kaseta magnetofonowa) lub audiowizualne (zazwyczaj kaseta wideo)

wypowiedzi nauczyciela

Nauczyciel powinien zadbać o to, by dostarczać swoim uczniom prawidłowych wzorców językowych. To, jakich dzieci
nabiorą nawyków w posługiwaniu się językiem angielskim, może rzutować na ich dalszą edukację językową. Dlatego
dbajmy o poprawność naszej wymowy. Jeśli fonetyka nie jest naszą najmocniejszą stroną, korzystajmy jak najwięcej
z oryginalnych nagrań.

wypowiedzi uczniów

Czasami zdarza się, że jeden z uczniów zetknął się z jakimś słowem lub wyrażeniem wcześniej niż inne dzieci.
Wprowadzając nowe słownictwo nie zakładajmy, że będzie ono nowością dla wszystkich w grupie. W czasie prezentacji
materiału leksykalnego warto dokonać wstępnej oceny. Jeśli jakiemuś dziecku wskazane przez nauczyciela słowo lub
wyrażenie będzie znane, pozwólmy mu podzielić się swoją wiedzą.

6.2.3 Sposoby wprowadzania nowego słownictwa

zastosowanie kart obrazkowych (flashcards)

Nauczyciel umieszcza karty w takim miejscu, żeby były widoczne dla wszystkich, np. na tablicy (za pomocą magnesów
lub blue-tac’a) lub na podłodze (jeśli dzieci siedzą w kręgu). Następnie wskazuje wybraną kartę i nazywa ilustrację, która
się na niej znajduje.
A lemon./This is a lemon./It’s yellow./etc.

ilustrowanie słów gestami, mimiką i czynnościami

Nauczyciel wydaje komendę Run! i biegnie. Następnie mówi: Stop! i zatrzymuje się. To samo ćwiczenie przeprowadza
razem z dziećmi pokazując czynności, jakie mają wykonać. Gdy dojdzie do wniosku, że uczniowie dostatecznie
zrozumieli związek między danym słowem a czynnością, może ograniczyć się tylko do wydawania poleceń.

wykorzystanie ilustracji w podręczniku, na planszach obrazkowych lub plakatach

Słuchając opowiadnia, dzieci patrzą na ilustracje. Wcześniejsza rozmowa w języku ojczystym na temat zilustrowanych
wydarzeń pozwoli uczniom pełniej zrozumieć zwroty i wyrażenia pojawiające się w opowiadaniu.

zastosowanie elementów otoczenia

Do prezentacji słownictwa nauczyciel może wykorzystać rzeczywiste przedmioty, takie jak zabawki, meble czy przybory
szkolne. Lekcja w plenerze stwarza okazję do zapoznania dzieci z takimi słowami jak tree, grass, flower, sand, etc. Kosz
smakowicie wyglądających i pachnących owoców lub warzyw będzie bardziej atrakcyjną pomocą dydaktyczną niż karty
obrazkowe. Przy nauce słów określających cechy fizyczne lub elementy ubioru bardzo pomocni mogą okazać się sami
uczniowie.

6.2.4 Utrwalanie słownictwa

Nauczyciel może korzystać z wielu tradycyjnych zabaw i gier, które pomogą dzieciom utrwalić poznane słownictwo. Może też
stosować wariacje gotowych gier, dopasowując ich zasady do konkretnych wymagań, lub samemu wymyślać zabawy językowe.
Oto przykłady gier i zabaw tego typu, zaczerpnięte z podręcznika Here Comes Minibus:

głuchy telefon (Chinese whispers)

Dzieci siadają w kręgu. Nauczyciel lub jeden z uczniów szepcze wybrane przez siebie słowo lub wyrażenie osobie
siedzącej obok. Ta, również szeptem, przekazuje je dalej. Ostatnia osoba wypowiada usłyszane przez siebie hasło.

zgadywanka (Hide the flashcards)

Spośród kilku kart obrazkowych, z którymi dzieci uprzednio się zapoznały, nauczyciel chowa jedną za plecy. Dzieci
muszą odgadnąć, która karta została schowana, podając odpowiednie słowo. Potem nauczyciel chowa następne,
aż dojdzie do wniosku, że dzieci wystarczająco dobrze opanowały wybrane słowa.

PROGRAM NAUCZANIA JĘZYKA ANGIELSKIEGO

kółko i krzyżyk (Noughts and crosses)

Nauczyciel rysuje na tablicy planszę do gry w kółko i krzyżyk. Plansza składa się z dziewięciu pól (po trzy w każdym
rzędzie). Nauczyciel pokazuje dzieciom dziewięć kart obrazkowych ilustrujących słownictwo wcześniej poznane. Dzieci
wspólnie przypominają sobie słowa związane z kartami. Następnie nauczyciel umieszcza w każdym polu planszy jedną
kartę, obrazkiem do tablicy. Każde pole ma przyporządkowaną cyfrę 1-9. Nauczyciel dzieli klasę na dwie grupy: You are
noughts./You are crosses. Pierwsza grupa wybiera pole, podając odpowiednią liczbę. Nauczyciel odwraca kartę na
wskazanym polu i pyta: What’s this? Jeśli dzieci udzielą poprawnej odpowiedzi, stawiają na danym polu swój znak:
krzyżyk lub kółko.

Memory

Dzieci grają w tę grę w grupach 3-4 osobowych. Liczbę rozkładanych kart (mogą to być karty gotowe lub skopiowane
przez nauczyciela i wycięte przez dzieci) zależy od poziomu znajomości języka graczy. Karty są ułożone obrazkami w dół.
Zadaniem grających jest odnaleźć pary obrazków. Mogą to być rymujące się słowa, słowa o znaczeniu podobnym lub
przeciwnym, przedmioty uzupełniające się, itd. Dzieci odkrywają kolejno po dwie karty. Jeśli odkryte karty nie stanowią
pary, należy je z powrotem odwrócić i pozostawić na miejscu. Jeśli stanowią parę, gracz je zabiera, mówiąc głośno,
co przedstawiają. Wygrywa ten, kto zbierze najwięcej par.

Piotruś

Gra ta, podobnie jak Memory, też polega na gromadzeniu kart parami. Zasadę łączenia kart w pary również można
dostosować do konkretnych elementów językowych. Ciekawym rozwiązaniem jest odwrócenie reguł dotyczących
zwycięstwa: wygrywa ten, kto zostanie z kartą w ręku.

,,Zakrywanka“ (Listen and cover)

Dzieci wycinają planszę (rys.10) według wskazówek nauczyciela. (linie przerywane oznaczają miejsce przecięcia papieru)
Kiedy uczniowie zakończą czynność wycinania, zaginają części planszy we wskazanych miejscach (linia ciągła).
Nauczyciel wymienia kolejno serie słów, za każdym razem modyfikując daną serię. Zmienia kolejność słów, ich liczbę
i oczywiście same słowa (jedno, dwa, lub wszystkie). Dzieci wnikliwie słuchają i zakrywają te obrazki, których nauczyciel
nie wymienił w serii. W grę tę można grać parami lub w grupach, bez udziału nauczyciela.

KURS DLA PRZEDSZKOLI

(rys.10)

6.3 Propozycje gier i zabaw

Gry i zabawy służą do doskonalenia różnych sprawności umysłowych, takich jak spostrzegawczość, uwaga, pamięć,
umiejętność analizy i syntezy wzrokowej, zdolność porównywania i klasyfikowania. Stwarzają tym samym okazję do logicznego
myślenia. Oprócz wartości edukacyjnych niosą ze sobą również wartości wychowawcze. Uczą zdrowej rywalizacji, pracy
w drużynie i umiejętności przegrywania.

Aby zabawa była dla dzieci ciekawa, powinna zawierać jak najwięcej elementów aktywizujących. Szczególnie użyteczne
są zabawy w grupach o zróżnicowanym wieku i możliwościach uczestników. Stwarzają one okazję do wzajemnej pomocy
i integracji.

6.3.1 Zabawy ruchowe

Say Hello with your hand (foot, nose)!

Gra utrwalająca słownictwo dotyczące ciała

Nauczyciel wydaje kolejno polecenia.

Dzieci witają się w różny sposób. Podają sobie ręce, dotykają się stopami, łokciami lub nosami.
Mówią przy tym: Hello head! Hello foot! itd.

Now you are cars! Drive!

Gra utrwalająca wybrane czasowniki oraz tryb rozkazujący

Nauczyciel wydaje polecenia, aby dzieci wcielały się w zwierzęta i przedmioty, oraz wykonywały różne czynności. (Planes -
Fly!, Balls - Bounce! Singers - sing!, Babies - Cry!) itd.

It’s stormy! Hide!

Gra sprawdzająca zrozumienie przez dzieci określeń pogody

Dzieci ustawiają się wokół nauczyciela, tak by dobrze widziały, co za chwilę będzie robił. Nauczyciel mówi o pogodzie
jednocześnie pokazując, jak można gestami i ruchami ją opisać.

It’s cold - mówi kuląc się z zimna.

It’s hot - mówi wachlując się ręką.

It’s rainy - mówi udając, że trzyma parasolkę.

It’s windy - mówi chwiejąc się i osłaniając od wiatru.

It’s sunny - mówi zasłaniając oczy dłońmi przed słońcem.

It’s stormy! Hide! - mówi kucając i zakrywając rękami głowę.

W innej wersji zabawy zamiast Hide! możemy krzyknąć Run away! Wówczas dzieci słysząc to polecenie powinny uciec pod ścianę.

A wardrobe flies!

Gra ruchowa sprawdzająca rozumienie wybranych słów.

Sprawdzamy, czy dzieci znają następujące słowa oznaczające latające zwierzęta lub przedmioty: bird, plane, bee, parrot,
helicopter, rocket, balloon, kite.

Jednocześnie pytamy o to, czy mogą wymienić inne zwierzęta lub przedmioty, które nie latają, jak np. car, train, hamburger,
doll, table, itd.

Następnie prosimy dzieci by udawały, że latają gdy słyszą zdanie A plane flies lub A bee flies i zatrzymywały się gdy słyszą A doll
flies lub A train flies.

PROGRAM NAUCZANIA JĘZYKA ANGIELSKIEGO

6.3.2 Zabawy ćwiczące spostrzegawczość i umiejętność kojarzenia

Green tickets, please!

Gra ćwicząca spostrzegawczość dzieci, znajomość nazw kolorów i umiejętność liczenia do 6.

Przed zajeciami ustawiamy rzędy krzesełek, na każdym umieszczając kartkę z kolejną cyfrą od 1 do 6. W jednym rzędzie kartki
są zielone, w drugim czerwone, w trzecim żółte, a w czwartym niebieskie.

Rozdajemy dzieciom bileciki w czterech różnych kolorach (tych samych co karteczki na krzesłach) z odpowiednią ilością
kropek - od 1 do 6.

Gdy dzieci wejdą do sali mówimy na przykład: Yellow tickets please!

Wówczas wszystkie dzieci mające żółte bilety podchodzą do rzędu z żółtymi karteczkami i znajdują swoje miejsca po przeliczeniu
kropek na bilecie. Przed zajęciem miejsca mówią np. I’ve got number 5.

A pig and a piggy bank

Gra ćwicząca rozpoznawanie znanych dzieciom przedmiotów i łączenie ich w kategorie w zależności od tego, na jaką głoskę
zaczyna się słowo.

Przygotowujemy rysunki przedstawiające znane dzieciom przedmioty.

Oto propozycja zestawu 30 ilustracji

słowa zaczynające się od [p]

pig, piggy bank, pencil, pear, parrot, picture

słowa zaczynające się od [k]

car, cat, clock, kite, clown, carrot

słowa zaczynające się od [s]

star, sock, sweet, sun, swing, sun

słowa zaczynające się od [h]

hippo, hat, hamburger, head, hen, heart,

słowa zaczynające się od [d]

dog, door, duck, dice, dress, doll

Grę zaczynamy od sprawdzenia, czy dzieci znają słowa, które się w niej pojawiają. Pokazując kolejne karty pytamy dzieci
What’s this? Karty powinny być tak ułożone, by kolejno występowały te przedstawiające przedmioty, których nazwy zaczynają
się od tego samego dźwięku.

Karty z rysunkami przedstawiającymi przedmioty z zamieszczonej powyżej listy rozkładamy na podłodze. Ilość kart powinna
być dostosowana do liczby dzieci.

Prosimy pary dzieci, by chodząc po klasie zbierały obrazki tych przedmiotów, których nazwy zaczynają się od tego samego
dźwięku. Jeśli dzieci jest więcej niż 10, możemy podwoić liczbę kart i przydzielić dwóm parom ten sam dźwięk. Grę wygrywa
ta para dzieci, która najszybciej odnajdzie wszystkie wyrazy zaczynające się od danej głoski.

A car and a star

Gra ćwicząca rozpoznawanie rymujących się słów.

Przygotowujemy karty przedstawiające przedmioty, których nazwy się rymują. Oto propozycja zestawu 26 kart:

dog - frog, car - star, cat - hat, chair - bear, carrot - parrot, spoon - moon, head - bed, pen - hen, king - swing, cake - snake, duck
- truck, lamp - stamp, flower - tower

Pokazując dzieciom kolejne karty sprawdzamy czy znają nazwy przedmiotów, które się na nich znajdują. Zwracamy uwagę
na to, że każde słowo ma swoją „rymującą się parę“.

Rozdajemy karty dzieciom. Pytamy wybrane dzieci: What have you got? oczekując odpowiedzi np: I’ve got a king.

Gdy przećwiczymy już wszystkie słowa, poprośmy dzieci, by poszukały swojej pary. Gdy ją znajdą, niech podejdą do nauczyciela
i powiedzą np: I’ve got a spoon and I’ve got a moon.

KURS DLA PRZEDSZKOLI

6.3.3 Zabawy plastyczne i konstrukcyjne

Zabawa farbą

Dzieci  moczą  palce  w  farbie,  którą  wcześniej  nauczyciel  umieszcza  na  kawałku  tektury,  po  czym  robią  odciski  na  kartce
papieru.  Odcisk  może  być  jeden  lub  więcej.  Wokół  odcisku/ów  uczniowie  rysują  linię,  tak  by  całość  przypominała  jakieś
zwierzę.  Po  wykonaniu  prac,  dzieci  pokazują  swoje  zwierzątka,  pytając:  What’s  this? Reszta  zgaduje.  An  elephant?  A  pig?
Yes./No.

Zabawa plasteliną

Let’s make a zoo

Dzieci otrzymują od nauczyciela polecenie ulepienia określonych zwierząt: Make a giraffe, make an elephant, etc. Po wykonaniu
prac, na hasło nauczyciela: Let’s make a zoo, dzieci kompletują ZOO, umieszczając zwierzęta w klatkach. Klatki mogą być
wykonane z książek, pudełek, klocków, itp.

Nauczyciel: There’s an elephant in the zoo. (Dziecko, które wykonało słonia, umieszcza go w ZOO). There are monkeys in the
ZOO. (Dzieci, które wykonały małpy, umieszczają je w ZOO)

Zabawa klockami

Let’s build a house

Nauczyciel dzieli dzieci na grupy. Każda grupa otrzymuje zestaw klocków oraz zadanie do wykonania.

Nauczyciel: Build a big house. / Build a little house. / Build a big ship. / Build a little ship. / etc.

Zabawę tę można przeprowadzić także w celu utrwalenia kolorów. Każda grupa dostaje zestaw klocków z przewagą danego
koloru. Następnie nauczyciel objaśnia zadanie:

Build a blue house. / Build a red ship. / etc.

Po wykonaniu zadania, dzieci mogą przedstawić swoje prace: It’s a ship. A big ship. /It’s a ship. It’s little./ It’s a blue house.

Zabawa pamięciowa na bazie powyższego ćwiczenia:

Nauczyciel stawia zebrane prace w rzędzie. Jedno dziecko (ochotnik) opuszcza salę, bądź odwraca się plecami do nauczyciela.
W tym czasie jedna praca zostaje schowana. Nauczyciel pyta: What’s missing? Dziecko udziela odpowiedzi.

Zabawa rozsypanką

Dzieci otrzymują koperty, w których znajdują się części układanki. Zadanie polega na ułożeniu rozsypanki i określeniu, co się
na niej znajduje.

6.3.4 Zabawy przy muzyce

Fingers - Dance!

Przy akompaniamencie muzyki dzieci poruszają palcami, rękami, nogami, głową itd.

Is this a castle or a chicken?

Dzieci słuchają dwóch fragmentów Obrazków z wystawy Modesta Musorgskiego, pt. Zamek i Taniec kurcząt w skorupach.
Po wysłuchaniu każdego z nich decydują, który przedstawia zamek, a który kurczęta. Podobnie można bawić się z Karnawałem
zwierząt Saint-Saensa lub Czterema porami roku Vivaldiego.

PROGRAM NAUCZANIA JĘZYKA ANGIELSKIEGO

6.4 Praca na lekcji

6.4.1 Organizacja lekcji

stałe elementy

Lekcja powinna mieć jasny dla dzieci przebieg i zawierać stałe etapy, takie jak powitanie (hello routine) i pożegnanie (goodbye
routine). Można do tego celu wykorzystać wierszyki lub piosenki. Dobrze jest, by dzieci śpiewając piosenkę podały sobiew
kółeczku ręce. Lekcję może też zaczynać i kończyć miła maskotka, która dzieciom kojarzyć się będzie tylko z lekcjami
angielskiego.

powtórki

Ponieważ jednym z najważniejszych elementów w nauce języka obcego jest ciągłe powtarzanie i cykliczne powracanie
do treści występujących na wcześniejszych etapach nauki, część każdej lekcji powinna być poświęcona powtórkom. Daje to
szansę na utrwalenie materiału, a jednocześnie dzieci przekonują się, jak wiele już się nauczyły. Są z tego dumne
i stanowi to dla nich motywację do dalszego wysiłku. Powtarzanie nie musi być nudnym przepytywaniem z wcześniej
wprowadzanych słów czy zwrotów. Można przeprowadzać je w formie zabaw i gier, prosić, by dzieci śpiewały ulubione piosenki
lub układały własne wierszyki „na kanwie“ tych, które już znają.

równowaga

Pamiętajmy, że dzieci mają dużą potrzebę ruchu i nie potrafią się skupiać na dłuższe okresy czasu. Zadania, które w trakcie
zajęć wykonują, powinny mieć zmienny charakter. Te, które są statyczne, jak np. rysowanie czy łączenie elementów, powinny
przeplatać się z tymi wymagającymi aktywności ruchowej (TPR). Czynności wymagające chwili namysłu (układanie elementów
w logiczne sekwencje) - z ćwiczeniami relaksującymi (śpiewanie piosenki czy odgrywanie scenki).

6.4.2 Stosowanie języka ojczystego na zajęciach

Zwracając się do dzieci na lekcjach powinniśmy używać jak najwięcej języka angielskiego. Zwroty, którymi operujemy, powinny
być  jak  najprostsze  i  często  się  powtarzać.  Jednakże  stosowanie  angielskiego  nie  wyklucza  możliwości  używania  języka
ojczystego  w  czasie  zajęć.  Możemy  posłużyć  się  językiem  polskim  wtedy,  gdy  jest  to  konieczne.  Przede  wszystkim  dlatego,
że  jest  to  wczesny  etap  nauki,  dzieci    nie  potrafią  jeszcze  budować  dłuższych  wypowiedzi,  ani  też  rozumieć  bardziej
skomplikowanych tekstów czy poleceń.

Jeśli  osoba  ucząca  angielskiego  ściśle  współpracuje  z  wychowawcą  grupy,  pewne  treści  dotyczące  zajęć  językowych  można
przekazać dzieciom po polsku poza lekcjami angielskiego. Dotyczy to na przykład pogadanek natury wychowawczej, które mogą
odnosić się do sytuacji, tematów i tekstów, jakie pojawiły się na lekcji angielskiego. Można też przygotować dzieci do ćwiczenia
polegającego na wysłuchaniu historyjki. Jeszcze przed lekcją angielskiego wychowawca pokazuje dzieciom plakat lub książkę
z  obrazkami  ilustrującymi  wybrane  opowiadanie.  Prosi,  by  dzieci  spróbowały  domyślić  się  i  skomentować,  co  wydarzy  się
w danej historyjce. Takie przygotowanie pozwoli uczniom lepiej zrozumieć tekst nagrania, które usłyszą na lekcji angielskiego.

6.4.3 Korygowanie błędów w czasie lekcji

We  wczesnym  etapie  nauki  języka  obcego  dzieci  popełniają  liczne  błędy.  Pamiętajmy,  że  jest  to  całkowicie  normalne.
Nauczyciel słysząc błędy uczniów powinien wnioskować, co sprawia im największe kłopoty i w umiejętny sposób prowadzić
do wyeliminowania najczęściej pojawiających się błędów. Nie zawsze musi to oznaczać natychmiastowe poprawianie ucznia,
zwłaszcza  jeśli  dziecko  mówi  wierszyk  lub  śpiewa  piosenkę.  Pamiętajmy,  że  najważniejszym  celem  nauki  jest  przekonanie
ucznia, że język to przede wszystkim środek komunikacji. Jeśli więc dziecko odważy się mówić, nie stresujmy go niepotrzebnie.
Chwalmy  za  najdrobniejsze  nawet  osiągnięcia,  motywując  do  pracy.  Poprawiajmy  w  sposób  dyskretny,  używając  błędnie
wymówionego czy źle użytego słowa w innym kontekście. Jeśli więc dziecko powie I’m like bananas, powtórzmy I like bananas
too.

6.4.4 Formy pracy

praca z całą grupą

Praca z całą grupą umożliwia organizowanie zadań polegających na reagowaniu całym ciałem, chóralnym odtwarzaniu
piosenek i wierszyków oraz gier i zabaw pozbawionych czynnika rywalizacji. Sprzyja ona początkowym etapom przyswajania
danego materiału językowego i pozytywnie motywuje dzieci, które boją się samodzielnych działań i indywidualnych wystąpień.

praca w drużynach

Tę formę pracy stosuje się w ramach gier rywalizacyjnych (n.p. noughts and crosses). Dzięki niej dzieci uczą się współpracy
w zespole, zasad pozytywnego współzawodnictwa, a także zdobywają umiejętność znoszenia porażki.

KURS DLA PRZEDSZKOLI

praca w grupach

Organizując pracę w grupach kilkuosobowych, możemy przeprowadzić takie zadania, jak gry planszowe, gry w karty, zabawy
konstrukcyjne i plastyczne, przygotowywanie mini-scenek, projects, itp. Ta forma pracy uczy dzieci funkcjonowania w grupie,
dzielenia się pomysłami, przestrzegania zasad współpracy i rywalizacji. Ponadto, działając w grupie, dziecko czuje się
pewniejsze i bezpieczniejsze.

praca w parach

Praca w parach stwarza okazje do organizowania ćwiczeń typu role plays, polegających na odgrywaniu krótkich scenek i dialogów.

praca indywidualna

Praca indywidualna, to zazwyczaj praca związana z wypełnianiem różnych ćwiczeń w podręczniku lub na kartkach rozdanych
przez nauczyciela (rysowanie, kolorowanie, uzupełnianie, łączenie, itp). Jest to forma pracy, która idealnie nadaje się
do utrwalania i testowania umiejętności uczniów.

6.5 Przykładowy scenariusz cyklu dwulekcyjnego

6.5.1 Scenariusz lekcji bez podręcznika

Lekcja 1

Poziom:

Początkujący

Temat:

Owoce

Czas:

30 min

Funkcje i umiejętności:

nazywanie owoców, reagowanie na polecenia

Struktury gramatyczne:

liczba pojedyncza i mnoga rzeczowników, tryb rozkazujący

Przebieg lekcji Pomoce dydaktyczne

Cele w nauczaniu zintegrowanym

1. Rozpoczęcie (Hello Routine)

Nauczyciel i dzieci siadają na podłodze, w kręgu.

kukiełka/

ćwiczenie funkcji

Nauczyciel zakłada na dłoń kukiełkę. Kukiełka (Eddie)

maskotka

pozdrawiania się i uprzejmego

wita się z dziećmi i pyta o ich samopoczucie:

zwracania się do innych

Hello! What’s your name? How are you?

kształtowanie życzliwych postaw

Dzieci odpowiadają: Hi, Eddie. I’m Tom. I’m fine.

wobec innych

Następnie każdy uczeń wita się z osobami najbliżej

wyrabianie śmiałości

niego siedzącymi: Hello.

w spontanicznym wypowiadaniu się

Powitaniu może towarzyszyć uścisk dłoni.

2. Wprowadzenie materiału leksykalnego

Nauczyciel zaczyna rysować na tablicy żółtą

tablica i kreda

zapoznanie dzieci z nowym

kredą banana. Nie ukończywszy rysunku, pyta:

(w kolorze żółtym,

materiałem leksykalnym

What’s this? i pozwala dzieciom odpowiedzieć

zielonym, czerwonym

nauczenie poprawnej wymowy

w języku polskim. Kończy rysunek, po czym głośno

i pomarańczowym)

nowych słów

i wyraźnie nazywa owoc: It’s a banana. W podobny

kształtowanie umiejętności

sposób prezentuje pozostałe słowa: pear (rysuje zieloną

dostrzegania różnic między

kredą), apple (rysuje czerwoną kredą), orange

przedmiotami

(rysuje pomarańczową kredą).

kształtowanie umiejętności

wnioskowania

Po wykonaniu i nazwaniu wszystkich rysunków

utrwalenie słownictwa poznanego

nauczyciel wskazuje pojedyncze owoce i pyta o ich kolor:

wcześniej

What colour is the pear? What colour is the banana?, etc.

PROGRAM NAUCZANIA JĘZYKA ANGIELSKIEGO

3. Utrwalanie słownictwa

Ćwiczenie sprawności słuchania

Nauczyciel kolejno wyjmuje z koszyka owoce,

owoce: jabłko,

kształtowanie umiejętności

wspólnie z dziećmi przypomina sobie nazwy czterech

gruszka,banan,

rozumienia i reagowania

z nich i wprowadza nazwę piątego: lemon.

pomarańcza, cytryna

na polecenia

Następnie dzieli grupę dzieci na pięć mniejszych grup.

rozwijanie sprawności ruchowej

Przed każdą grupą kładzie odpowiedni owoc i mówi:

utrwalenie poznanego słownictwa

You are bananas./ You are oranges./ You are lemons. itd.
Następnie nauczyciel wydaje polecenia poszczególnym
grupom, pokazując czynności:
Oranges, jump! (skacze) /Lemons, dance! (tańczy)/
Apples, sit down! (siada)/etc. Dzieci w grupach
przedstawiających wymieniony gatunek owoców wykonują
każde polecenie tak długo, aż otrzymają następne.

4. Utrwalanie słownictwa

Ćwiczenie sprawności mówienia

Nauczyciel wzywa do siebie ochotnika, przewiązuje

owoce

kształtowanie wrażliwości węchowej

mu oczy chustką. Przekraja wybrany owoc, tak by

chustka

i umiejętności rozpoznawania oraz

jego zapach był łatwiej wyczuwalny i pozwala dziecku

rozróżniania przedmiotów

powąchać. Uczeń próbuje zgadnąć, jaki to owoc.

na podstawie jednej cechy

Jeśli nie potrafi przypomnieć sobie nazwy angielskiej,

ćwiczenie funkcji nazywania

może użyć polskiej, a pozostałe dzieci (lub sam

owoców

nauczyciel) przypominają mu angielskie słowo.

5. Zakończenie (Bye Routine)

Nauczyciel włącza nagranie piosenki:

kaseta

ćwiczenie funkcji żegnania się

Bye bye

magnetofon

rozwijanie wrażliwości muzyczne

It’s time to go!

kukiełka

Bye bye
It’s time to go!
Dzieci słuchają nagrania i starają się śpiewać.
Następnie nauczyciel zakłada na dłoń kukiełkę.
Eddie żegna się z dziećmi: Bye, bye!
Dzieci odpowiadają: Bye, bye Eddie

KURS DLA PRZEDSZKOLI

6.5.2 Scenariusz lekcji z podręcznikiem

Scenariusz został przygotowany na podstawie podręcznika

Here Comes Minibus

wydawnictwa

Macmillan Heinemann ELT

Lekcja 2

Poziom:

Początkujący

Temat:

Owoce

Czas:

30 min

Funkcje i umiejętności: nazywanie owoców, reagowanie na polecenia
Struktury gramatyczne:

liczba pojedyncza i mnoga rzeczowników tryb rozkazujący

Przebieg lekcji Pomoce dydaktyczne

Cele w nauczaniu zintegrowanym

1. Rozpoczęcie (Hello Routine)

Nauczyciel zakłada na dłoń kukiełkę.

kukiełka / maskotka

ćwiczenie funkcji pozdrawiania się

Kukiełka wita się z dziećmi:

powtórzenie poznanego wcześniej

Eddie do dzieci (nauczyciel zmienionym głosem):

słownictwa

Orange, yellow

kształcenie sprawności słuchania

Green and red

i mówienia

Hello, children
Nauczyciel macha do Eddiego i podpowiada
dzieciom, co mają powiedzieć:
Hello, Ed.
Nauczyciel gestem sugeruje, by dzieci powtórzyły
pozdrowienie. Dzieci:
Hello, Ed.
Eddie ponownie wita się z dziećmi recytując wierszyk.
Tym razem uczniowie od razu odpowiadają
na jego pozdrowienie.

2. Prezentacja piosenki

Nauczyciel pisze na tablicy liczbę 27 i mówi:

magnetofon

utrwalenie słownictwa wcześniej

Open your books at page 27.

kaseta

poznanego

Trzyma wysoko książkę otwartą na stronie 27

podręcznik

ćwiczenie sprawności słuchania

i wskazuje palcem rysunek. Rysunek przedstawia

i mówienia

dzieci tworzące łuk. Nauczyciel pokazuje ich koszulki

kształcenie umiejętności rozumienia

i pyta: What’s this?

poleceń i reagowania na nie

Dzieci odpowiadają: (An) orange. / (A) lemon.

ćwiczenie spostrzegawczości

Nauczyciel wskazuje kolejno owoce znajdujące się

kształcenie wrażliwości słuchowej

na obrazku i mówi:

i wyczucia rytmu i rymu

Point to the orange./ Point to the apple.

wprowadzenie aspektu kulturowego

Dzieci wskazują owoce w książce.

(informacja o tradycyjnej piosence

Nauczyciel mówi: Listen i włącza nagranie piosenki:

wykorzystywanej w czasie zabawy)

Oranges and lemons
Say the bells of St. Clement’s
Bananas and pears
Say the bells of St Clair’s
Nauczyciel prosi, by dzieci wysłuchały piosenki
jeszcze raz: Listen again (pokazuje ucho), a w czasie

słuchania wystukiwały rytm: Tap the rythm

(stuka rytmicznie w stolik).
Dzieci słuchają nagrania ponownie i razem z nauczycielem
wystukują rytm piosenki. Nauczyciel tłumaczy w języku
ojczystym, że jest to tradycyjna piosenka, którą śpiewa się
w czasie zabawy.

PROGRAM NAUCZANIA JĘZYKA ANGIELSKIEGO

3. Wykonanie piosenki

Nauczyciel prosi dwóch ochotników do siebie i mówi:

magnetofon

kształtowanie umiejętności

Make an arch. Dzieci stają nasprzeciw siebie, podnoszą

kaseta

rozumienia przekazu werbalnego

ręce tak, by stworzyły łuk: dłonie jednego dziecka

na podstawie obserwacji ruchu

dotykają dłoni drugiego. Nauczyciel szepcze dzieciom

ciała, gestu i mimiki

na ucho: You are ,,oranges’’/ You are ,,lemons’’.

ćwiczenie umiejętności

Ilustrując słowa odpowiednimi gestami, nauczyciel prosi,

reagowania na polecenia

by reszta klasy ustawiła się w kółku i chwyciła się za ręce:

ćwiczenie wrażliwości słuchowej

Stand up (podnosi dłonie). Come to me. (Dłońmi zaprasza

ćwiczenie sprawności mówienia

do siebie). Form a circle (rysuje w powietrzu krąg i pomaga

uczenie poprawnej wymowy

dzieciom ustawić się). Hold your hands (kiedy już wszyscy

ćwiczenie funkcji nazywania

stoją w kole, chwyta dwoje dzieci za ręce).

owoców

Nauczyciel mówi: Listen, say the rhyme and go round.
Włącza nagranie, zaczyna głośno śpiewać piosenkę
i pomaga dzieciom ruszyć z miejsca. Dzieci słuchają
nagrania, starają się śpiewać i chodzą w kółeczku,
przechodząc pod łukiem.
Nauczyciel staje przy uczniach tworzących łuk i na słowa
St Clair’s pomaga im opuścić ręce, tak by uwięzić dziecko,
które właśnie przechodziło pod łukiem. Następnie szeptem
pyta ,,więźnia“: Oranges or lemons? Dziecko wybiera sobie
owoce i szeptem odpowiada: Oranges. Nauczyciel mówi:
Stand here i ruchem głowy wskazuje, że dziecko ma stanąć
za jednym z uczniów tworzących łuk (za tym, który
reprezentuje

oranges

.) Dzieci powtarzają procedurę.

Po obu stronach ,,łuku“ zbiera się coraz więcej uczniów.
Nauczyciel pomaga dzieciom, lecz stopniowo się wycofuje.

4. Praca z książką

Nauczyciel ilustrując polecenia gestami, prosi, by dzieci

podręcznik

kształtowanie umiejętności

podeszły do stolików, usiadły, otworzyły podręczniki

ołówek

rozumienia przekazu werbalnego

i wzięły ołówki: Go to your tables/desks (podchodzi

na podstawie obserwacji ruchu

do stoliczka). Sit down (siada). Open your books at page 28

ciała i gestu

(na tablicy pisze dużymi cyframi numer strony, otwiera

ćwiczenie umiejętności rozumienia

książkę na tej stronie i pokazuje ją dzieciom).

polecenia

Take pencils. (bierze ołówek).

rozwijanie umiejętności

Wskazując pierwszy koszyk, mówi: Draw a banana.

plastycznych

(ołówkiem rysuje banana w pierwszym koszyku).
Wskazuje następny (lecz już nie rysuje) i mówi:
Draw a pear.
Dzieci słuchają poleceń nauczyciela i rysują owoce
w kolejnych koszyczkach.

5. Zakończenie (Bye Routine)

Nauczyciel zakłada na dłoń kukiełkę i żegna się

kukiełka

ćwiczenie funkcji żegnania się

z dziećmi wierszykiem:

kształtowanie wyczucia rytmu i rymu

Eddie:
Orange, yellow
Green and red
Goodbye, children
Dzieci machają:
Goodbye, Ed.

KURS DLA PRZEDSZKOLI

6.6 Scenariusz sztuki

The Pretty Princess

(by Joanna Zarańska)

Osoby:

Princess Rose

King

Queen

Man 1
Man 2

Courtier 1
Courtier 2

Messenger

Artist 1
Artist 2
Artist 3
Singers

Na scenie siedzą król i królowa. Wbiega księżniczka i wita się z rodzicami grzecznie dygając.

P: Good morning, mummy! Good morning, daddy!

K, Q: Good morning, Rose!

R: How are you, daddy?

K: I’m fine, Rose.

R: How are you, mummy?

Q: I’m great.

R: And I am angry (księżniczka tupie nogą).

R: I want a picture!

K: Q: A picture? What picture?

R: A picture of Princess Rose!

Na scenę wchodzi posłaniec (messenger) z rulonem papieru. Razem z nim wchodzą pozostali aktorzy i otaczają go z zaintere-
sowaniem. Posłaniec udaje, że czyta obwieszczenie.

Messenger: The king and queen want a picture!

Man 1: A picture? What picture?

Man 2: Be quiet! Listen!

Messenger: The king and queen want a picture! A picture of Princess Rose.

Artist 1 : What’s the reward?

Messenger: An apple.

Artist 2: An apple? What apple?

Messenger: A golden apple

Artist 3: Is it big?

Messenger: It’s very big.

Artist 1: Is it tasty?

Messenger: It’s very tasty.

Dworzanin (Courtier 1) zaprasza artystów, aby podeszli do tablicy, na której znajdują się trzy arkusze papieru (co najmniej A-3).
Wręcza im trzy grube flamastry.

Courtier 1: Come here, please. Here’s some paper.

PROGRAM NAUCZANIA JĘZYKA ANGIELSKIEGO

Courtier 2: And here are some markers. Now you can draw.

Artyści podchodzą do tablicy i rysują portret księżniczki (wcześniej dobrze jest zaznaczyć lekko ołówkiem kontury głowy i miejsca
w których narysować trzeba oczy, nos i usta. Wtedy łatwiej będzie dopasować odpowiednie części twarzy po pocięciu arkuszy)
Król wstaje i wzywa chór, by zaśpiewał. Na miejsce króla, na jego tronie siada w tym czasie książniczka.

K: Singers!

Wszyscy aktorzy podbiegają do króla, ustawiają się w grupce i mówią:

Singers: Yes, your majesty!

K: Sing for the princess.

Król dyryguje chórem.

Singers:

One pretty mouth
One pretty nose
This is a picture
Of princess Rose

Two little ears
Two little eyes
The princess is pretty
The princess is wise

One pretty mouth
One pretty nose
This is a picture
of Princess Rose

Królowa wstaje i podchodzi do artystów.

Q: Are your pictures ready?

Artists: Yes, your Majesty.

Księżniczka wstaje i podchodzi do tablicy, by obejrzeć portrety. Niezadowolona tupie podchodząc do kolejnych portretów.

R: Oh no! It’s not my hair! I don’t like it!

Oh no! It’s not my nose! I don’t like it!
Oh no! It’s not my mouth! I don’t like it!

Dworzanie (Courtier 1 i Courtier 2) podchodzą do tablicy, zdejmują portrety, tną każdy z nich na trzy części, a następnie wybie-
rając z każdego jeden element (włosy, nos, usta) sklejają je tak, by tworzyły całość i umieszczają przy pomocy blu-taca na tablicy.
Królowa zbliża się do tablicy.

Q: Now, Rose. Do you like it?

R: Yes, mummy. I do.

Do artystów podbiega dworzanin z talerzem, na którym znajdują się trzy złote jabłka (jabłka można pomalować na złoto farbą w spray’u).

Courtier 1: Here is the reward!

Artist 1: Is it for me?

Artist 2: Is it for me?

Artist 3: Is it for me?

K: It’s for you and for you and for you! You are all great!

Q: Here are your golden apples!

Artists: Thank you, your Majesty!

Wszyscy aktorzy ustawiają się w rzędzie twarzą do publiczności i kłaniają się. Śpiewają jeszcze raz piosenkę o księżniczce, kłaniają
się ponownie i opuszczają scenę.

KURS DLA PRZEDSZKOLI

7. Przykładowy rozkład materiału na dwa lata, opracowany na podstawie

podręcznika Here Comes Minibus

Część pierwsza

Obszary
tematyczne

1. Przyjaciele

2. Rodzina

3. Środowisko

naturalne

Obszary
leksykalne

Pozdrowienia

Kolory

Czasowniki:
listen, look

Pozdrowienia

Członkowie
rodziny (mummy,
daddy, grandma,
grandpa, dog)

Czasowniki:
come in,
stand up,
sit down

Kolory

Rzeczowniki
związane ze
środowiskiem
naturalnym: sun,
moon, sky, tree

Kolory

Przymiotniki
związane ze
stanami
emocjonalnymi:
happy/sad

Zwroty
grzecznościowe:
please, thank you

Czasowniki:
give, love

Funkcje
i sytuacje

Witanie się
i żegnanie

Przedstawianie
siebie i innych

Określanie koloru

Reagowanie na
polecenia

Pozdrawianie
i żegnanie się

Nazywanie
członków rodziny

Określanie koloru

Reagowanie na
polecenia

Nazywanie
elementów
środowiska
naturalnego

Proszenie
o podanie
przedmiotów
i dziękowanie

Reagowanie na
polecenia

Informowanie
o stanach
emocjonalnych

Wyrażanie uczuć

Określanie koloru

Struktury

To be:
What’s your name?
I’m ......
Who’s this? It’s

Tryb rozkazujący:
Look, Listen,
Point to ...

Zaimki osobowe:
I, you.

Zaimek dzierżawczy:
your

To be:
My name is ...
This is ...
How are you?
I’m fine, thank you.

Tryb rozkazujący:
Come in, Stand up,
Sit down

Liczba pojedyncza
rzeczowników

Zaimek

dzierżawczy: my

Zaimek wskazujący:
this

Tryb rozkazujący:
Please, give me

To be: What’s this?
I’m happy/sad.

wyrażenie: I love

Aspekty
wychowawcze

Kształtowanie
nawyku
pozdrawiania się
i kulturalnego
zwracania się do
innych

Podkreślanie
przynależności do
rodziny

Kształtowanie
szacunku wobec
członków rodziny
i osób starszych

Kształtowanie

nawyku
kulturalnego
zwracania się do
innych (użycie
słowa please)

Kształcenie

umiejętności
akceptacji siebie

Podkreślanie roli
środowiska

naturalnego

i rozbudzanie

poczucia odpowie-

dzialności za nie

PROGRAM NAUCZANIA JĘZYKA ANGIELSKIEGO

4. Zakupy

5. Nauka

6. Tradycyjna bajka

7. Święta Bożego

Narodzenia

Owoce:
apple(s),
lemon(s),
orange(s),
banana(s)

Liczebniki:
1-6

Kolory

Zwrot
grzecznościowy:
Here you are

Czasowniki:
like, jump,
clap, open, close

Przybory szkolne:
pen, pencil, book,

schoolbag

Zabawki:
teddy bear, ball,

doll, cat

Czasownik:
have

Utrwalenie
słownictwa
dotyczącego
rodziny

słownictwo
związane z bajką:

rzeczownik:

onion

przymiotniki:
big, nice, hot

czasowniki:
help, pull out,
hold

Słownictwo
związane ze
świętami:
Father Christmas,
Christmas tree,
cracker,card,
present, box,
snow, snowman,
bell

Zabawki:
train, clown,
plane, house,
game, drum

Pory roku:
autumn, winter

Nazywanie
owoców

Określanie koloru

Kupowanie i
sprzedawanie

Proszenie i
dziękowanie

Liczenie
i stosowanie liczb
1-6

Wyrażanie
upodobań

Nazywanie
przyborów
szkolnych
i zabawek

Proszenie
i dziękowanie
(Give me ...,
please, Come in,
please,
Thank you)

Odpowiadanie
na pytania
dotyczące
przynależności
rzeczy (Is it
your pen?
Have you got
a ball?)

Wypełnianie
i wydawanie
poleceń

Określanie cech
przedmiotów:
It’s nice and hot.

Nazywanie osób
i rzeczy

Składanie życzeń
okolicznościowych:
Merry Christmas,
Happy New Year

Nazywanie
przedmiotów
i osób związanych

ze Świętami

Bożego
Narodzenia

Nazywanie pór
roku

Tryb rozkazujący:
Open the door,
Close the door
Jump, Clap your
hands

Liczba mnoga
rzeczowników

Wyrażenia:
Let’s eat...
Two apples,
please.
Here you are.
Thank you.
I like...

To be:
It’s late

Tryb rozkazujący:
Put your ...
in your ...

To have:
Have you got?
Yes/No

Przysłówki:
late, quick

Przyimek in

Zaimek osobowy:
she

Zaimek

dzierżawczy:

her

Zaimek osobowy:
he

Tryb rozkazujący:
Help, Hold,
Go, Stir, Cut

Przyimek
under

Tryb rozkazujący:
Make...

Uczenie
uprzejmego
zwracania się
do innych

Uczenie
nawyków
zdrowego
odżywiania się

Kształtowanie
nawyku
poszanowania
przedmiotów
własnych
i cudzych

Uczenie
uprzejmego
zwracania się do
innych

Kształtowanie
prawidłowych
postaw moralnych

(potrzeby

pomagania
innym)

Kształtowanie
zainteresowania
literaturą

Kształtowanie
umiejętności
współdziałania

Kształtowanie
tolerancji wobec
innych kultur
i obyczajów

Kształtowanie
potrzeby
sprawiania
przyjemności
innym

KURS DLA PRZEDSZKOLI

Część druga

Obszary
tematyczne

1. Czynności

codzienne

2. Gry i zabawy

Obszary
leksykalne

Czasowniki
oznaczające
czynności
codzienne:
wake up, get up,
have a shower,
have breakfast,
go to school

Nazwy posiłków

Nazwy przyborów
szkolnych

Kolory

Liczby 1-9

Dni tygodnia

Zwroty
grzecznościowe

Nazwy części
ciała:
head, nose, eyes,
hand, leg, foot,
toes

Przymiotniki
opisujące wygląd
ciała:
tall, short big,
small

Liczebniki 1-10

Czasowniki
związane z grami
i zabawami:
play, hide, catch,
stamp, turn
around, start, stop

Funkcje
i sytuacje

Przedstawianie się

Witanie się
i żegnanie

Mówienie o
czynnościach
codziennych

Wydawanie i
wypełnianie
poleceń

Opisywanie
wyglądu

Określanie wieku

Liczenie
i stosowanie liczb
od 1 do 10

Porozumiewanie
się w czasie gry

Struktury

Tryb rozkazujący:
Stand up,
Sit down,
Wake up,
Go to school

To be:
How are you?
What’s your
name?

Present Simple

To be:
Is it...?
It’s big/small,
I’m tall,
How old are you?
It’s your/my turn,

Wyrażenia:
Let’s
I can see ...

Tryb rozkazujący
Touch your...,
Move your ...

Liczba mnoga
rzeczowników

aspekty
wychowawcze

Kształtowanie
nawyków
zdrowego trybu
życia

Kształtowanie
nawyków
związanych
z higieną osobistą

Uczenie
respektowania
zasad gry

Aktywne
uczestnictwo
w odgrywaniu ról

Uczenie tolerancji

8. Święta

Wielkanocne

Słownictwo
związane ze
świętem:

Easter egg, bunny,
chick, flower,
chocolate

Pory roku:

spring, summer

Składanie życzeń
okolicznościowych:
Happy Easter

nazywanie
przedmiotów
związanych ze
Świętami
Wielkanocy

Nazywanie pór
roku

wyrażenia:
Let’s ...
How many ... are
there?

Kształtowanie
tolerancji wobec
innych kultur
i obyczajów

PROGRAM NAUCZANIA JĘZYKA ANGIELSKIEGO

3. Jedzenie

4. Mój pokój

5. Dzikie zwierzęta
Przyroda

6. Tradycyjna bajka

Nazwy
produktów
żywnościowych:
onion, cheese,
ham, tomato,
olives,orange,
lemon, apple,
pizza

Nazwy zabawek:

plane, car, ball,
doll, helicopter

Nazwy mebli:
table, shelf, chair,
bed

Nazwy kolorów

Liczebniki 1-10

Nazwy dzikich
zwierząt:
lion, snake,monkey,
hippo

Przymiotniki
opisujące
wielkość:
big, little

Nazwy ubrań:
trousers, skirt,
T-shirt, socks, shoes

Nazwy postaci z
bajek:
king, queen, prince

Czasowniki
związane z
ubieraniem się:
put on, take off

Czasowniki
oznaczające
czynności
codzienne

Kolory

Opisywanie
produktów
żywnościowych

Opisywanie
czynności
związanych z
przygotowywaniem

posiłku

Określanie ilości
i smaku

Opisywanie
zabawek

Opisywanie
położenia
przedmiotów

Wydawanie
i wypełnianie
poleceń

Prośba o zrobienie
czegoś

Identyfikowanie
zwierząt
i opisywanie ich
wyglądu

Porównywanie
zwierząt

Liczenie zwierząt

Kupowanie biletu
do Zoo

Mówienie o
upodobaniach

Opowiadanie
legendy

Udział w grze

Mówienie o
czynnościach
codziennych

Uczenie się
przepisów
drogowych
(światła uliczne)

To be:
There is/are

Present Continuous

Present Simple

Tryb rozkazujący:
Make, Put, Add

Zaimek osbowy
they

Wyrażenie:
Here you are

Przyimek

Psrzysłówek: lots
of....

To be:
There is/are
It’s a ball,
It’s highs

Tryb rozkazujący:
Put ... in ...,
Do the jive

Have/has got

Przyimki:
in, on, for

Wyrażesnia:
What a mess!
Quick!

To be:
It’s a monkey.
It’s big
Here it is

Liczba mnoga
rzeczowników

Tryb rozkazujący:
Go, Look for.., Help,

Run away

Zaimek pytajny
where

wyrażenia:
I like/I don’t like

Tryb rozkazujący:
Put on your ...
Take off your...

Present Continuous

Present Simple

Wspólne
przygotowywanie
posiłku

Kształtowanie
nawyku zdrowego
odżywiania się

Uczenie
właściwego
zachowania przy
stole

Uczenie
prawdomówności

Uczenie
dbałości o porządek

Uczenie szacunku
do miejsca
zamieszkania

Kształtowanie
troski o najbliższe
otoczenie

Uwrażliwianie na
potrzeby innych

Kształtowanie
nawyku pomagania
innym

Kształtowanie
troski o zwierzęta i
ich środowisko

Kształtowanie
umiejętności
współdziałania

Uczenie
respektowania zasad
gry w karty

Uczenie
prawdomówności
i skromności

Kształtowanie
nawyku
odpowiedniego
ubierania się

KURS DLA PRZEDSZKOLI

8. Ocena pracy i osiągnięć ucznia

8.1 Ocena globalna

Warto, by nauczyciel, który zwykle uczy wiele grup miał do dyspozycji arkusz ułatwiający mu zapisywanie osiągnięć swoich
uczniów. W pracy najmłodszych oceniami zrówno efekty ściśle językowe (liczba zapamiętanych słów i zwrotów, wymowa czy
prawidłowość wypowiedzi) jak i elementy pozajęzykowe (umiejętność słuchania i wykonywania poleceń, pracy w parach
i w grupach, chęć niesienia pomocy innym, itd).

Autorzy niektórych kursów języka angielskiego dla dzieci umieszczają w książce dla nauczyciela arkusze ewaluacyjne
dostosowane do materiałów kursowych. Arkusz taki znajdziemy na przykład w kursie

Here Comes Minibus

. Autorki tego

podręcznika proponują zastosowanie trzech kolorów symbolizujących trzy poziomy osiągnięć dziecka: zielony dla poziomu
bardzo dobrego, pomarańczowy dla średniego i czerwony dla najniższego.

Autorki niniejszego programu proponują uwzględnienie w arkuszu ewaluacyjnym następujących punktów:

Umiejętności językowe

Dziecko umie:

pytać innych o to, jak się nazywają

przedstawiać siebie i innych

witać się i żegnać

zadawać zwyczajowe pytanie How are you?

odpowiadać na pytanie How are you?

dziękować za coś

pytać o kolory przedmiotów i określać je

zadawać pytania o ilość/liczbę i ją określać

liczyć do 10

prosić o przedmioty

mówić o tym, co lubi a czego nie lubi

pytać o to, gdzie coś się znajduje

7. Tradycyjne święto
angielskie Bonfire Night

8. Święta w Polsce

w innych krajach

Słownictwo
związane ze
świętem Guy’a
Fawkes’a:
bonfire, fireworks,

sausages, baked

potatoes

Nazwy części ciała

Nazwy ubrań

Liczebniki 1-10

Kolory

Nazwy postaci
fikcyjnych:
witch, king,
queen, clown,
monster

Kolory

Liczby

Opisywanie
zwyczajów
związanych
ze świętem
Guy’a Fawkes’a

Porównywanie
różnych zwyczajów
ludowych
związanych
z ogniem

Nauka tańca

Wykonywanie maski

Pytanie o
przynależność
Whose ... is this?

To be:
Whose ... is this?

Present Continuous

Present Simple

Tryb rozkazujący:
Touch/Don’t touch

Tryb rozkazujący:
Put your hand
in/out

Wyrażenie:
Let’s play/dance

Zwrócenie uwagi
na aspekt
bezpieczeństwa
w obchodzeniu się
z ogniem

Kształtowanie
umiejętności
współdziałania

Budzenie
zainteresowania
zwyczajami
i tradycjami
świątecznymi
innych krajów

PROGRAM NAUCZANIA JĘZYKA ANGIELSKIEGO

określać położenie przedmiotów

określać proste cechy przedmiotów

nazywać proste czynności

opowiadać proste historyjki na podstawie obrazków

Dziecko zna:

liczby 1-10

przymiotniki

nazwy: kolorów

zabawek
zwierząt
członków rodziny
produktów spożywczych
warunków pogodowych
czynności
części ciała
par rymujących się wyrazów
ubrań
sprzętów domowych
przedmiotów używanych w szkole
zawodów
środków transportu
kształtów
instrumentów muzycznych
postaci bajkowych

Umiejętności pozajęzykowe

Dziecko umie:

skupić uwagę na dłuższy okres czasu

poprawnie reagować na proste polecenia nauczyciela

łączyć ze sobą elementy w sposób logiczny

słuchając wskazywać odpowiednie obrazki

bawić się w parach

bawić się w grupie

rozpoznawać rytm i melodię

tworzyć logiczne ciągi

publicznie coś zaprezentować

grać w grę respektując jej zasady

Powyższe punkty nauczyciel układa według treści pojawiających się na zajęciach z języka angielskiego i sposobu prowadzenia zajęć.

Sposób zaznaczania, w jakim stopniu dziecko opanowało daną sprawność, ile zna już słów czy wyrażeń może być bardzo
różny. Jeśli nauczyciel używa arkusza do przekazywania informacji o dzieciach, radzimy zastosować system, który nie będzie
zbyt ostro dzielił dzieci pod względem umiejętności. W kontaktach z rodzicami najlepiej jest stosować tak zwaną ocenę
opisową, ujmując w niej wszystkie istotne elementy i podkreślając jak najsilniej osiągnięcia dziecka.

KURS DLA PRZEDSZKOLI

PROGRAM NAUCZANIA JĘZYKA ANGIELSKIEGO

Oto przykład oceny opisowej:

Ania chętnie uczestniczy w lekcjach angielskiego. Umie już witać się i żegnać po angielsku. Czasem ma kłopoty w skupieniu
się i wtedy czuje się trochę zagubiona. Bardzo lubi śpiewać i grać w gry ruchowe. Doskonale radzi sobie z zapamiętywaniem
krótkich rymowanek. Ma kłopoty z samodzielną pracą, lecz doskonale czuje się w zespole. Ania ma trudności w zrozumieniu
niektórych poleceń nauczyciela. Zbyt szybko się zniechęca, gdy coś jej się nie udaje. Nie zawsze potrafi poprawnie powtórzyć
wypowiedź nauczyciela, zwłaszcza gdy jest ona nieco dłuższa. Byłoby dobrze, gdyby Ania słuchała w domu kasety z nagraniami
tekstów z książki.

8.2 Ocena w czasie zajęć

Dziecko pięcio- i sześcioletnie czerpie motywację do nauki języka przede wszystkim z samych zajęć, jeśli są one wystarczająco
atrakcyjne. Dodatkową zachętę do pracy może stanowić nagroda. Nauczyciel nie powinien jednak wynagradzać dzieci za ich
osiągnięcia, lecz za wysiłek. Dzięki temu uczniowie, którym nauka sprawia trudności, mają szansę czuć się docenieni. Poza
tym, warto pamiętać, że o wiele cenniejszy od samej nagrody jest dla dziecka fakt, że na nią zasłużyło, że jego starania zostały
dostrzeżone.

Decydując się na formę wynagrodzenia, nauczyciel może mieć na uwadze zamiłowanie dzieci do kolekcjonowania różnych
przedmiotów.  Doskonałą  nagrodą  za  wysiłki  przedszkolaka  może  być  stempelek  z  uśmiechniętą  buźką.  Tuż  przed  końcem
każdej  lekcji,  nauczyciel  przystawia  stempel  w  specjalnym  zeszycie  lub  podręczniku  tym  dzieciom,  które  wyróżniały  się
aktywnością  w  czasie  zajęć.  W  miarę  upływu  czasu  i  przy  odpowiednich  staraniach,  dzieci  gromadzą  coraz  więcej  buziek.
Pod koniec semestru każdy uczeń otrzymuje dyplom (My English Certificate), zaś osoby, które zgromadziły najwięcej buziek -
specjalne wyróżnienie (medal, znaczek, książeczkę, maskotkę, itp.).

Bibliografia:

James Asher, Learning Another Language Through Action, Sky Oaks Publications 1988

Halina Bednarczyk, Maria Królica, Maria Anna Maciąg, Program edukacji przedszkolnej dla dzieci od 3 do 6 lat.

Świat przedszkolaka, Juka, Warszawa 2000.

Zofia Bogdanowicz, Zabawy dydaktyczne dla przedszkoli, WSiP, Warszawa 1990

Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej, nr 2, Warszawa 2000.

Howard Gardner, Frames of Mind, The Theory of Multiple Intelligences, 1983

Hanna Komorowska, Metodyka nauczania języków obcych,

Anna Łada-Grodzicka, Program wychowania przedszkolnego XXI wieku, WSiP SA, Warszawa 2000.

Arkadiusz Mędela, Ilona Studzińska, Program nauczania języka angielskiego, Kurs dla klas 1-3 szkoły podstawowej,

Macmillan Polska Sp. z o.o., Warszawa 2000

Psychologia rozwojowa dzieci i młodzieży, red.M. Żebrowska, PWN, Warszawa 1977

Wendy A. Scott, Lisbeth H. Ytreberg, Teaching English to Children, Longman, UK 1994.

David Vale, Anne Feunteun, Teaching Children English, CUP, UK 199

Kazimiera Wlaźnik, Wychowanie fizyczne w przedszkolu, Juka, Warszawa 1999.