MOTYWACJA

Podstawy zarządzania

ćwiczenia

Teoria XY McGregora

Teoria X

Teoria Y

Człowieka cechuje wodzona niechęć 

do pracy 

Niechęć do pracy nie jest naturalną cecha 

człowieka

Środkiem skłaniającym  do pracy są 

rozkazy

Nadzór i sankcje nie są jedynymi środkami 

skłaniającymi do realizacji celów 

rozkazy

skłaniającymi do realizacji celów 

przedsiębiorstwa, lepiej działa obdarzenie 

pracownika samodzielnością 

Kary służą egzekwowaniu 

posłuszeństwa pracowników

Zastosowanie dyscypliny wewnętrznej i 

samokontroli 

Teorie motywacji

• teorie wzmocnienia, które określają w jaki sposób

poprzednie działanie wpływają na zachowania w
przyszłości w cyklicznym procesie uczenia się
jednostki,

• teorie procesu (teoria oczekiwań, sprawiedliwości),

• teorie procesu (teoria oczekiwań, sprawiedliwości),

które określają w jaki sposób i poprzez jakie cele są
motywowani poszczególni ludzie,

• teorie treści (teorie potrzeb), które szczególny nacisk

kładą

na

znaczenie

wewnętrznych

czynników

wywołujących określone zachowanie człowieka.

Teorie wzmocnienia

Model podświadomy

(teoria wzmocnienia B.F. Skinnera)

behawioralne podejście do organizacji – koncentruje się na
związkach między zachowaniem a jego konsekwencjami (odruchy
warunkowe).

Bodziec => Reakcja => Skutki=> Reakcja w przyszłości

Bodziec => Reakcja => Skutki=> Reakcja w przyszłości

– wzmocnienie pozytywne

– wygaszanie

– karanie

Potrzeby jako źródło motywacji –

teorie treści

Potrzeba

–silnie odczuwane pragnienie (Słownik

języka polskiego, PWN), odczuwany przez jednostkę

stan braku czegoś, co w związku ze strukturą

stan braku czegoś, co w związku ze strukturą

organizmu, indywidualnym doświadczeniem oraz

miejscem jednostki w społeczeństwie, jest niezbędne

do utrzymania jej przy życiu, umożliwienia jej

rozwoju, utrzymania określonej roli społ., zachowania

równowagi psychicznej (Encyklopedia PWN)

HIERARCHIA POTRZEB MASLOWA

samo-

realizacji

szacunku

przynależności

przynależności

bezpieczeństwa

fizjologiczne

Teoria ERG  - Claytona Alderfera

C. 

C. Alderfer

Alderfer wyróżnia 3 grupy potrzeb:

wyróżnia 3 grupy potrzeb:

egzystencji

(

existence) – niższego rzędu (fizjologiczne i 

bezpieczeństwa) 

kontaktów

(

relatedness) – potrzeby bezpieczeństwa 

10

kontaktów

(

relatedness) – potrzeby bezpieczeństwa 

psychicznego, kontaktów z innymi ludźmi, przynależności 

i uznania

rozwoju osobistego

(

growth) – potrzeba zachowania 

własnej autonomii, wartości, siły, doskonalenia się, 

dążenia do samorealizacji 

1. Czynniki higieniczne - dyskomfortu psychicznego

-

czynniki wywołujące niezadowolenie z pracy

:

•

wynagrodzenia – najważniejsze, ale na dłuższy czas nie działają 

motywująco

•

polityka personalna

•

rozpatrywanie skarg

Dwuczynnikowa teoria motywacji Herzberga 

Dwuczynnikowa teoria motywacji Herzberga 

12

•

rozpatrywanie skarg

•

metody oceny wydajności

•

status stanowiska

•

kompetencje zawodowe przełożonych

•

stosunki z przełożonymi, kolegami współpracownikami

•

warunki na stanowisku pracy (oświetlenie, klimatyzacja – BHP)

•

bezpieczeństwo pracy 

2.

Motywatory - cz. komfortu psychicznego – czynniki  wywołujące 
zadowolenie z pracy – potrzeby wyższego rzędu –związane z treścią 
pracy:
•

dążenie do osiągnięć

•

uznanie za wykonaną pracę   

•

odpowiedzialność

•

awans

•

sama praca

•

możliwość rozwoju osobowości

Dwuczynnikowa teoria motywacji Herzberga 

Dwuczynnikowa teoria motywacji Herzberga 

13

•

możliwość rozwoju osobowości

Czynniki wpływające na poziom 

zaspokojenia potrzeb:

 aktualny stan ich zaspokojenia i poziom 

zadowolenia z niego

 sytuacja rodzinna jednostki

 sytuacja rodzinna jednostki

 sytuacja zawodowa, kwalifikacje 

 kultura

 osobowość jednostki

Teoria oczekiwań (teoria procesu)

• ludzie wybierają określone zachowanie 

spośród możliwych w zależności od 
oczekiwanych korzyści związanych z 
każdym z nich (dotyczy zmiany stopnia 

każdym z nich (dotyczy zmiany stopnia 
zaspokojenia potrzeb)

Teoria oczekiwań wskazuje, iż osiąganie dobrych 

efektów zastosowanego systemu motywacji 

uzależnione jest od:

• Zrozumienia i akceptacji zadań przez pracowników

• Możliwości realizacji i osiągnięcia wymaganych 

• Możliwości realizacji i osiągnięcia wymaganych 

efektów

• Atrakcyjności w oczach pracownika nagrody za 

wykonanie zadania

• Oceny sprawiedliwości przyznania nagrody

Teoria sprawiedliwego nagradzania 

(J.S. Adamsa )

• motywacja wiąże się z porównaniem relacji 

wkładu pracy i uzyskanych efektów między 
jednostką a innymi pracownikami

mój 

wkład innego 

mój 

wkład 

wkład innego 

pracownika 

??????????

mój 

wynik (nagroda) 

wynik (nagroda) 

innego pracownika