82_311202_laborant

Spis tre

1. Dane identyfikacyjne zawodu ...................................................

1.1. Kod, nazwa zawodu i usytuowanie zawodu w klasyfika-

cjach.................................................................................

1.2. Notka metodologiczna i autorzy.......................................

2. Opis zawodu................................................................................

2.1. Synteza zawodu ..............................................................

2.2. Opis pracy i sposobu jej wykonywania, obszary wyst

powania zawodu .............................................................

2.3.

rodowisko pracy (warunki pracy, maszyny i narz

dzia

pracy, zagro

enia, organizacja pracy) ............................

2.4. Wymagania psychofizyczne, zdrowotne, w tym prze-

ciwwskazania do wykonywania zawodu .........................

2.5. Wykształcenie i uprawnienia niezb

dne do podj

cia

pracy w zawodzie.............................................................

2.6. Mo

liwo

ci rozwoju zawodowego, potwierdzania/wali-

dacji kompetencji .............................................................

2.7. Zadania zawodowe ..........................................................

2.8. Wykaz kompetencji zawodowych ....................................

2.9. Relacje mi

dzy kompetencjami zawodowymi a pozio-

mem kwalifikacji w ERK/PRK ..........................................

3. Opis kompetencji zawodowych ................................................ 10

3.1. Pobieranie do bada

próbek surowców i wyrobów wy-

korzystywanych w budownictwie Kz1 ............................. 10

3.2. Wykonywanie bada

laboratoryjnych surowców i wyro-

bów wykorzystywanych w budownictwie Kz2 ................. 11

3.3. Kompetencje społeczne KzS .......................................... 13

4. Profil kompetencji kluczowych ................................................. 14

5. Słownik ........................................................................................ 15

1. Dane identyfikacyjne zawodu

1.1. Kod, nazwa zawodu i usytuowanie zawodu

w klasyfikacjach

Według Klasyfikacji zawodów i specjalno

ci na potrzeby rynku pracy

(KZiS 2010):

311202 Laborant budowlany

Grupa wielka 3 – Technicy i inny

redni personel (w Mi

dzynarodo-

wej Klasyfikacji Standardów Edukacyjnych ISCED 2011 – poziom 4).

Grupa elementarna 3112 – Technicy budownictwa (w Mi

dzynaro-

dowym Standardzie Klasyfikacji Zawodów ISCO-08 odpowiada grupie
3112 Civil engineering technicians).

Według Polskiej Klasyfikacji Działalno

ci (PKD 2007):

Sekcja M. Działalno

ść

profesjonalna, naukowa i techniczna, Dział

71. Działalno

ść

w zakresie architektury i in

ynierii; badania i anali-

zy techniczne, Grupa 71.2. Badania i analizy techniczne.

1.2. Notka metodologiczna i autorzy

Opis standardu kompetencji zawodowych wykonano na podstawie:
analizy

ródeł (akty prawne, klasyfikacje krajowe, mi

dzynarodowe)

oraz głównie wyników bada

analitycznych na 18 stanowiskach pracy

w 11 przedsi

biorstwach (wielkie – 2, du

e – 2,

rednie – 2, małe − 4,

mikro  −  1,  w  tym  produkcyjne  −  2,  usługowe  –  2,  handlowe  −  1,  pro-
dukcyjno-usługowe  −  2,  produkcyjno-usługowo-handlowe  –  3,  produk-
cyjno-usługowo-handlowo-administracyjne  –  1),  przeprowadzonych
w marcu 2013 r.

Zespół Ekspercki:

•

Paweł Szaj – Instytut Techniki Budowlanej w Warszawie,

•

Katarzyna Sar – Przedsi

biorstwo Wielobran

owe SPEC-BET

w Makowcu,

•

Paweł Kapusta – Alpine Construction Polska Sp z o.o. w Warszawie,

•

Mirosław

urek – Instytut Technologii Eksploatacji – PIB w Ra-

domiu.

Ewaluatorzy:

•

Wojciech Szczepa

ski – Pracodawcy Pomorza w Gda

sku,

•

bieta Kozłowska – Usługi Projektowe i Budowlane w Radomiu.

2. Opis zawodu

2.1. Synteza zawodu

Laborant budowlany pobiera próbki, wykonuje badania surowców

i wyrobów stosowanych w budownictwie oraz sporz

dza dokumentacj

z wykonanych bada

2.2. Opis pracy i sposobu jej wykonywania,

obszary wyst

powania zawodu

Laborant budowlany jest zawodem o charakterze usługowym. Na

podstawie odpowiednich metod i przy u

yciu wła

ciwych urz

dze

wykonuje badania cech fizykochemicznych i mechanicznych surowców
oraz wyrobów wykorzystywanych w budownictwie. Wykonanie bada

wymaga pobierania, prawidłowego przechowywania (ewentualnego
transportu) i przygotowywania próbek do bada

. Badania mog

wykonywane w laboratorium, jak i w miejscu produkcji, dostawy lub
wbudowania. Podczas wykonywanych prac laborant prowadzi niezb

dokumentacj

, a uzyskane wyniki przedstawia w formie sprawozda

z bada

, co jest jego głównym celem pracy. Laborant jest odpowie-

dzialny za powierzony sprz

t laboratoryjny.

2.3.

rodowisko pracy (warunki pracy, maszyny

i narz

dzia pracy, zagro

enia, organizacja pracy)

Podstawowym miejscem pracy laboranta budowlanego jest laborato-

rium, jednak pobieranie próbek oraz wykonywanie cz

ęś

ci bada

odbywa

poza laboratorium. Laborant ma kontakt z urz

dzeniami mechanicz-

nymi oraz czynnikami chemicznymi. Dodatkowo nara

ony jest na hałas

i zapylenie, a podczas prac poza laboratorium na zmiany temperatury
i prac

na wysoko

ci. Laborant budowlany na ogół pracuje w zespole

i jego praca jest nadzorowana. Czynno

ci, jakie wykonuje laborant, nale-

żą

do prac powtarzaj

cych si

, rutynowych. Na stanowisku pracy labo-

ranta obowi

zuje odzie

i obuwie ochronne dostosowane do warunków

zewn

trznych w miejscu wykonywania zada

. Laboranta obowi

zuje

8 godzinny dzie

pracy (w sezonie budowlanym wymiar godzin mo

ulec zmianie), najcz

ęś

ciej pracuje na dwie zmiany, w tym w niedziele

ta, je

li ze wzgl

dów technologicznych musi by

utrzymana ci

gło

ść

produkcji lub wymaga tego proces budowlany.

2.4. Wymagania psychofizyczne, zdrowotne,

w tym przeciwwskazania do wykonywania zawodu

Praca w zawodzie laboranta budowlanego wymaga rozró

niania

barw, dobrego zmysłu dotyku, koordynacji wzrokowo-ruchowej, spo-
strzegawczo

ci, zr

czno

ci r

k i palców. Wykonywanie

mudnych i po-

wtarzaj

cych si

czynno

ci wymaga dokładno

ci, zdolno

ci koncentra-

cji oraz cierpliwo

ci. Praca z urz

dzeniami mechanicznymi i czynnikami

chemicznymi wymaga ostro

ci. Od laboranta wymagana jest rzetel-

ść

wykonywania bada

, skrupulatno

ść

, terminowo

ść

. Ze wzgl

du na

obci

ąż

enie fizyczne praca laboranta zaliczana jest do pracy

rednio-

ęż

kiej. Pobieranie i przygotowywanie próbek oraz wykonywanie ba-

wymaga sprawno

ci układu ruchu. Przeciwwskazania zdrowotne

do wykonywania zawodu laboranta dotycz

wad wzroku nie poddaj

cych si

korekcie szkłami optycznymi, chorób ograniczaj

cych spraw-

ść

ruchow

czyn górnych. Laborantami budowlanymi, w ograni-

czonym zakresie zada

zawodowych, mog

osoby z niepełno-

sprawno

czyn dolnych.

2.5. Wykształcenie i uprawnienia niezb

dne do podj

cia

pracy w zawodzie

Do podj

cia pracy w zawodzie laborant budowlany wskazane jest

posiadanie co najmniej wykształcenia

redniego technicznego. Zmiany

zachodz

ce w bran

y budowlanej wymagaj

od laborantów ci

głego

aktualizowania wiedzy i umiej

tno

ci poprzez udział m.in. w szkole-

niach organizowanych w przedsi

biorstwie a tak

e przez stowarzysze-

nia, organizacje bran

owe, producentów urz

dze

lub w wyspecjalizo-

wanych szkołach i o

rodkach szkoleniowych. Dodatkowymi atutami na

tym stanowisku s

posiadanie prawa jazdy kat. B i znajomo

ść

zyka

obcego na poziomie komunikatywnym.

2.6. Mo

liwo

ci rozwoju zawodowego, potwierdzania/

/walidacji kompetencji

Osoba rozpoczynaj

ca prac

w zawodzie laborant budowlany jest

zatrudniana na stanowisku sta

ysty i/lub młodszego laboranta. Po na-

byciu do

wiadczenia mo

e kontynuowa

rozwój zawodowy na stanowi-

sku samodzielnego laboranta, specjalisty ds. bada

. W przypadku pod-

cia i uko

czenia szkoły wy

szej (preferowane kierunki zwi

zane z bu-

downictwem) i/lub wraz z nabyciem do

wiadczenia zawodowego istnie-

je mo

liwo

ść

dalszego awansowania na technologa, kierownika labora-

torium, kierownika kontroli jako

ci, głównego technologa lub kierownika

produkcji.

2.7. Zadania zawodowe

Z1. Organizowanie stanowisk pracy zgodnie z zasadami ergonomii

oraz przestrzeganie podczas wykonywania zada

zawodowych

przepisów BHP, ppo

. i ochrony

rodowiska (Kz1, Kz2, KzS).

Z2. Dobieranie norm, metod, technik badawczych do wykonywania

zleconej pracy (Kz1, Kz2, KzS).

Z3. Zestawianie oraz przygotowywanie przyrz

dów i urz

dze

wykonywania zleconej pracy oraz ich sprawdzanie i regulowanie
bie

żą

ce (Kz1, Kz2, KzS).

Z4. Pobieranie próbek do bada

oraz sporz

dzenie stosownej do-

kumentacji (Kz1, KzS).

Z5. Przygotowywanie próbek do bada

(Kz2, KzS).

Z6. Badanie wła

ciwo

ci fizykochemicznych, mechanicznych i bada

trwało

ciowych (Kz2, KzS).

Z7. Prowadzenie zapisów w trakcie wykonywania bada

oraz spo-

dzanie sprawozda

z bada

(Kz2, KzS).

Z8. Wykonywanie konserwacji przyrz

dów i urz

dze

laboratoryj-

nych (Kz1, Kz2, KzS).

2.8. Wykaz kompetencji zawodowych

Kz1 – Pobieranie do bada

próbek surowców i wyrobów wykorzysty-

wanych w budownictwie (potrzebne do wykonywania zada

: Z1,

Z2, Z3, Z4, Z8).

Kz2 – Wykonywanie bada

laboratoryjnych surowców i wyrobów wyko-

rzystywanych w budownictwie (potrzebne do wykonywania za-
da

: Z1, Z2, Z3, Z5, Z6, Z7, Z8).

KzS – Kompetencje społeczne (potrzebne do wykonywania zada

Z1÷Z8).

2.9. Relacje mi

dzy kompetencjami zawodowymi

a poziomem kwalifikacji w ERK/PRK

Kompetencje potrzebne do wykonywania zada

w zawodzie sugeru-

je si

przyporz

dkowa

do kwalifikacji na poziomie 4 wła

ciwym dla

wykształcenia

redniego w Europejskiej i Polskiej Ramie Kwalifikacji.

Poziom ten jest uzasadniony miejscem usytuowania zawodu w Klasyfi-
kacji zawodów i specjalno

ci (grupa wielka 3 i jej odpowiednik w ISCED

2011).

Osoba wykonuj

ca zawód laboranta budowlanego:

1) w zakresie wiedzy: zna fakty, zasady, procesy i poj

cia w zawodzie

laborant budowlany, zna i rozumienie poszerzony zbiór podstawo-
wych faktów, poj

ęć

i zale

ci w zawodzie, a ponadto w szerszym

zakresie podstawowe uwarunkowania prowadzonej działalno

w bran

y budowlanej;

2) w zakresie umiej

tno

ci: ma umiej

tno

ci wymagane do realizacji

niezbyt zło

onych zada

w zawodzie laborant budowlany i rozwi

zywania niezbyt prostych nietypowych problemów poprzez wybiera-
nie metod, narz

dzi, materiałów i informacji: potrafi wykonywa

za-

dania, cz

ęś

ciowo bez instrukcji, cz

sto w zmiennych warunkach,

umie rozwi

zywa

niezbyt proste, nietypowe problemy, odbiera

zło

one wypowiedzi i tworzy

niezbyt zło

one wypowiedzi dotycz

ce szerokiego zakresu zagadnie

, tak

e odbiera

i formułowa

pro-

ste wypowiedzi w j

zyku obcym.

3. Opis kompetencji zawodowych

Opis kompetencji dotyczy tylko kompetencji zawodowych zdefinio-

wanych w badaniach na stanowiskach pracy.

Wykonanie zada

zawodowych Z1, Z2, Z3, Z4, Z8 wymaga posia-

dania kompetencji zawodowej Kz1.

3.1. Pobieranie do bada

próbek surowców i wyrobów

wykorzystywanych w budownictwie Kz1

Wiedza – zna i rozumie podsta-
wowe fakty, zasady, procesy,
poj

cia ogólne i zale

ci zwi

zane z pobieraniem do bada

próbek  surowców  i  wyrobów  wy-
korzystywanych  w  budownictwie
oraz  ze  współprac

z klientami

w tym obszarze pracy, w szcze-
gólno

ci zna:

−

zasady i przepisy BHP, ochro-
ny ppo

., ergonomii i ochrony

rodowiska podczas pobiera-

nia i przygotowywania próbek
badawczych;

−

zagro

enia dla zdrowia i

ycia

oraz mienia i

rodowiska zwi

zane z pobieraniem próbek ba-
dawczych;

−

rodki ochrony indywidualnej

podczas pobierania i przygo-
towywania

próbek

badaw-

czych;

−

normy, procedury i instrukcje
do pobierania próbek badaw-
czych;

−

procedury i instrukcje post

powania z obiektami do bada

;

−

rodzaje i budow

przyrz

dów

i urz

dze

stosowanych

pobierania

próbek

badaw-

czych;

−

zasady działania i konserwacji

Umiej

tno

ci – wykonuje w cz

ci bez instrukcji, cz

sto w zmien-

nych warunkach niezbyt zło

one

zadania zwi

zane z pobieraniem

do bada

próbek surowców i wy-

robów wykorzystywanych w bu-
downictwie, w szczególno

ci po-

trafi:

−

przestrzega

zasad ergonomii

i przepisów BHP, ochrony ppo

oraz ochrony

rodowiska pod-

czas pobierania próbek badaw-
czych;

−

przewidywa

zagro

enia dla

zdrowia i

ycia oraz mienia

rodowiska zwi

zane z pobie-

raniem próbek badawczych;

−

dobiera

i stosowa

rodki

ochrony indywidualnej i zbioro-
wej podczas pobierania próbek
badawczych;

−

udziela

pierwszej

pomocy

poszkodowanym w wypadkach
przy pracy oraz w sytuacjach
zagro

enia zdrowia i

ycia;

−

analizowa

liwo

ci wyko-

nania zlecenia w zakresie po-
brania próbek do bada

;

−

dobiera

normy, procedury,

instrukcje w zakresie niezb

nym do pobrania próbki ba-
dawczej;

przyrz

dów i urz

dze

stoso-

wanych do pobierania próbek
badawczych.

−

dobiera

metody, przyrz

i urz

dzenia do pobierania pró-

bek badawczych;

−

sprawdza

i regulowa

na bie-

żą

co przyrz

dy i urz

dzenia

stosowane do pobierania pró-
bek badawczych;

−

obsługiwa

przyrz

dy i urz

dzenia stosowane do pobiera-
nia próbek badawczych;

−

pobiera

próbki zgodnie z nor-

mami, procedurami i instruk-
cjami;

−

wypełnia

protokoły z pobrania

próbki;

−

dostarcza

pobrane próbki do

laboratorium badawczego;

−

porz

dkowa

stanowisko pra-

cy;

−

konserwowa

przyrz

dy i urz

dzenia stosowane do pobiera-
nia próbek badawczych.

Wykonanie zada

zawodowych Z1, Z2, Z3, Z5, Z6, Z7, Z8 wymaga

posiadania kompetencji zawodowej Kz2.

3.2. Wykonywanie bada

laboratoryjnych surowców

i wyrobów wykorzystywanych w budownictwie Kz2

Wiedza – zna i rozumie podsta-
wowe fakty, zasady, procesy,
poj

cia ogólne i zale

ci zwi

zane z wykonywaniem bada

laboratoryjnych surowców i wyro-
bów wykorzystywanych w budow-
nictwie

oraz

współprac

z klientami w tym obszarze pracy,
w szczególno

ci zna:

−

zasady i przepisy BHP, ochro-
ny ppo

., ergonomii i ochrony

rodowiska podczas przepro-

wadzania bada

;

Umiej

tno

ci – wykonuje w cz

ci bez instrukcji, cz

sto w zmien-

nych warunkach, niezbyt zło

one

zadania zwi

zane z wykonywa-

niem bada

laboratoryjnych su-

rowców i wyrobów wykorzystywa-
nych w budownictwie, w szcze-
gólno

ci potrafi:

−

przestrzega

zasad ergonomii

i przepisów BHP, ochrony ppo-

. oraz ochrony

rodowiska

podczas wykonywania bada

;

−

przewidywa

zagro

enia dla

−

zagro

enia dla zdrowia i

ycia

oraz mienia i

rodowiska zwi

zane z prowadzeniem bada

;

−

rodki ochrony indywidualnej

podczas wykonywania bada

;

−

zasady pomocy przedmedycz-
nej podczas przeprowadzania
bada

;

−

normy, procedury i instrukcje
do przeprowadzania bada

;

−

normy, procedury i instrukcje
post

powania z obiektami do

bada

;

−

rodzaje i budow

przyrz

dów,

urz

dze

i aparatów laborato-

ryjnych stosowanych do wyko-
nywania bada

;

−

zasady działania i konserwacji
przyrz

dów, urz

dze

i apara-

tów stosowanych do wykony-
wania bada

;

−

zasady

przeprowadzania

sprawdze

bie

żą

cych przyrz

dów, urz

dze

i aparatów sto-

sowanych podczas badania;

−

zasady wykonywania regulacji
i kalibracji przyrz

dów, urz

dze

i aparatów stosowanych

podczas badania;

−

oprogramowanie komputerowe
wspomagaj

wykonywanie

bada

;

−

podstawy

materiałoznawstwa

surowców i materiałów stoso-
wanych w budownictwie;

−

procedury i instrukcje post

powania z obiektami do bada

;

−

zasady dokumentowania wyni-
ków bada

zdrowia i

ycia oraz mienia

rodowiska zwi

zane z wyko-

nywaniem bada

;

−

dobiera

i stosowa

rodki

ochrony indywidualnej i zbio-
rowej podczas wykonywania
bada

;

−

udziela

pomocy

przedme-

dycznej

poszkodowanym

w wypadkach przy pracy oraz
w stanach zagro

enia zdrowia

ycia podczas wykonywania

bada

;

−

analizowa

zlecenie pod k

tem

wykonania bada

;

−

dobiera

normy,

procedury,

instrukcje do wykonania bada

;

−

dobiera

metody, urz

dzenia

i przyrz

dy do wykonania ba-

;

−

regulowa

urz

dzenia stoso-

wane do bada

;

−

sprawdza

na bie

żą

co urz

dzenia i aparaty stosowane do
bada

;

−

obsługiwa

przyrz

dy, urz

dzenia i aparaty stosowane do
wykonania bada

;

−

obsługiwa

programy kompute-

rowe wspomagaj

ce realizacj

bada

;

−

przygotowywa

próbki do ba-

zgodnie z normami, pro-

cedurami i instrukcjami;

−

wykonywa

badania zgodnie

z normami, procedurami i in-
strukcjami;

−

prowadzi

dokumentacj

z wy-

konanych bada

oraz przed-

stawia

wyniki bada

w formie

sprawozda

;

−

porz

dkowa

stanowisko pracy

po zako

czeniu bada

;

−

konserwacj

przyrz

dów, urz

dze

i aparatów wykorzysty-

wanych do wykonania bada

Wykonanie wszystkich zidentyfikowanych w standardzie zada

zawodowych wymaga posiadania kompetencji społecznych KzS.

3.3. Kompetencje społeczne KzS:

−

ponosi odpowiedzialno

ść

indywidualn

zwi

zan

z realizacj

wyko-

nywanych bada

laboratoryjnych,

−

post

puje zgodnie z zasadami etyki zawodowej,

−

pracuje samodzielnie i cz

ęś

ciowo współpracuje w zespole wykonu-

c prace badawcze,

−

potrafi ocenia

swoje działania wykonywane w ramach współpracy

zespołowej oraz ponosi

odpowiedzialno

ść

za ich skutki.

5. Słownik

Zawód

−

zbiór zada

(zespół czynno

ci) wyodr

bnionych w wyniku społecz-

nego podziału pracy, wykonywanych stale lub z niewielkimi zmianami
przez poszczególne osoby i wymagaj

cych odpowiednich kwalifikacji

i kompetencji (wiedzy, umiej

tno

ci oraz kompetencji społecznych)

zdobytych w wyniku kształcenia lub praktyki. Wykonywanie zawodu
stanowi

ródło dochodów.

Specjalno

ść

−

jest wynikiem podziału pracy w ramach zawodu, zawiera cz

ęść

czynno

ci o podobnym charakterze (zwi

zanych z wykonywan

funkcj

lub przedmiotem pracy) wymagaj

cych pogł

bionej lub do-

datkowej wiedzy i umiej

tno

ci zdobytych w wyniku dodatkowego

szkolenia lub praktyki.

Zadanie
zawodowe

−

logiczny wycinek lub etap pracy w ramach zawodu o wyra

nie okre-

lonym pocz

tku i ko

cu, wyodr

bniony ze wzgl

du na rodzaj lub

sposób wykonywania czynno

ci zawodowych powi

zanych jednym

celem, ko

cy si

produktem, usług

lub decyzj

Kompetencje
zawodowe

−

wszystko to, co pracownik wie, rozumie i potrafi wykona

, odpowied-

nio do sytuacji w miejscu pracy. Opisywane s

trzema zbiorami: wie-

dzy, umiej

tno

ci oraz kompetencji społecznych.

Wiedza

−

zbiór opisów faktów, zasad, teorii i praktyk przyswojonych w procesie

uczenia si

, odnosz

cych si

do dziedziny uczenia si

lub działalno-

ci zawodowej.

Umiej

tno

−

zdolno

ść

wykonywania zada

i rozwi

zywania problemów wła

ci-

wych dla dziedziny uczenia si

lub działalno

ci zawodowej.

Kompetencje
społeczne

−

zdolno

ść

autonomicznego i odpowiedzialnego uczestniczenia w

yciu

zawodowym i społecznym oraz kształtowania własnego rozwoju,
z uwzgl

dnieniem kontekstu etycznego.

Kompetencje
kluczowe

−

wiedza, umiej

tno

ci i postawy odpowiednie do sytuacji, niezb

dne

do samorealizacji i rozwoju osobistego, bycia aktywnym obywatelem,
integracji społecznej i zatrudnienia.

Standard
kompetencji
zawodowych

−

norma opisuj

ca kompetencje zawodowe konieczne do wykonywania

zada

zawodowych wchodz

cych w skład zawodu, akceptowana

przez przedstawicieli organizacji zawodowych i bran

owych, praco-

dawców, pracobiorców i innych kluczowych partnerów społecznych.

Kwalifikacja

−

zestaw efektów uczenia si

(zasób wiedzy, umiej

tno

ci oraz kompe-

tencji społecznych), których osi

gni

cie zostało formalnie potwier-

dzone przez uprawnion

instytucj

Europejska
Rama
Kwalifikacji

−

przyj

ta w Unii Europejskiej struktura i opis poziomów kwalifikacji,

umo

liwiaj

cy porównywanie kwalifikacji uzyskiwanych w ró

nych

krajach. W Europejskiej Ramie Kwalifikacji wyró

niono 8 poziomów

kwalifikacji opisywanych za pomoc

efektów uczenia si

; stanowi

one układ odniesienia krajowych ram kwalifikacji.

Polska Rama
Kwalifikacji

−

opis hierarchii poziomów kwalifikacji wpisywanych do zintegrowane-

go rejestru kwalifikacji w Polsce.

Krajowy
System
Kwalifikacji

−

ogół rozwi

słu

żą

cych ustanawianiu i nadawaniu kwalifikacji

(potwierdzaniu efektów uczenia si

) oraz zapewnianiu ich jako

ci.