Blacharz_721[01]_O1.02

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

MINISTERSTWO EDUKACJI

NARODOWEJ

Małgorzata Karbowiak

Posługiwanie się dokumentacją techniczną
721[01].O1.02

Poradnik dla nauczyciela

Wydawca

Instytut Technologii Eksploatacji – Państwowy Instytut Badawczy
Radom 2007

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Recenzenci:

mgr inŜ. Bogusław Staniszewski

mgr inŜ. Teresa Traczyk

Opracowanie redakcyjne:

mgr inŜ. Małgorzata Karbowiak

Konsultacja:

mgr inŜ. Jolanta Skoczylas

Poradnik stanowi obudowę dydaktyczną programu jednostki modułowej 721[01].O1.02
Posługiwanie się dokumentacją techniczną, zawartego w modułowym programie nauczania
dla zawodu blacharz.

Wydawca

Instytut Technologii Eksploatacji – Państwowy Instytut Badawczy, Radom 2007

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

SPIS TREŚCI

1. Wprowadzenie

2. Wymagania wstępne

3. Cele kształcenia

4. Przykładowe scenariusze zajęć

5. Ćwiczenia

5.1. Zasady sporządzania rysunku technicznego maszynowego

5.1.1. Ćwiczenia

5.2. Materiały i przybory do rysowania

5.2.1. Ćwiczenia

5.3. Zasady szkicowania figur płaskich, brył geometrycznych i części maszyn

5.3.1. Ćwiczenia

5.4. Rzutowanie prostokątne i aksonometryczne

5.4.1. Ćwiczenia

5.5. Zasady wykonywania widoków i przekrojów

5.5.1. Ćwiczenia

5.6. Zasady wymiarowania przedmiotów na rysunkach

5.6.1. Ćwiczenia

5.7. Uproszczenia rysunkowe

5.7.1. Ćwiczenia

5.8. Rysunki wykonawcze, złoŜeniowe, zabiegowe i operacyjne

5.8.1. Ćwiczenia

5.9. Dokumentacja konstrukcyjna i technologiczna

5.9.1. Ćwiczenia

5.10. Dokumentacja Techniczno-Ruchowa, Polskie Normy

5.10.1. Ćwiczenia

5.11. Powielanie i przechowywanie rysunków technicznych

5.11.1. Ćwiczenia

5.12. Programy komputerowe do wspomagania projektowania

5.12.1. Ćwiczenia

6. Ewaluacja osiągnięć ucznia

7. Literatura

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

1. WPROWADZENIE

Przekazujemy Państwu Poradnik dla nauczyciela „Posługiwanie się dokumentacją

techniczną”, który będzie pomocny w prowadzeniu zajęć dydaktycznych w szkole kształcącej
w zawodzie blacharz 721[01].

W poradniku zamieszczono:

−

wymagania wstępne,

−

wykaz umiejętności, jakie uczeń opanuje podczas zajęć,

−

przykładowe scenariusze zajęć,

−

ewaluację osiągnięć edukacyjnych,

−

propozycje ćwiczeń, które mają na celu wykształcenie u uczniów umiejętności
praktycznych,

−

wykaz literatury, z jakiej uczniowie mogą korzystać podczas nauki.

Wskazane jest, aby zajęcia dydaktyczne były prowadzone róŜnymi metodami ze

szczególnym uwzględnieniem:

−

pokazu z objaśnieniem,

−

tekstu przewodniego,

−

metody projektów,

−

wiczeń praktycznych.

Formy organizacyjne pracy uczniów mogą być zróŜnicowane, począwszy od

samodzielnej pracy uczniów do pracy zespołowej.

W celu przeprowadzenia sprawdzianu wiadomości i umiejętności ucznia, nauczyciel

moŜe posłuŜyć się zamieszczonym w rozdziale 6 zestawem zadań testowych, zawierającym
róŜnego rodzaju zadania.

W tym rozdziale podano równieŜ:

−

plan testu w formie tabelarycznej,

−

punktacje zadań,

−

propozycje norm wymagań,

−

instrukcję dla nauczyciela,

−

instrukcję dla ucznia,

−

kartę odpowiedzi,

−

zestaw zadań testowych.
Jednostka modułowa 721[01].O1.02 stanowi integralną część modułu „Podstawy

techniczne blacharstwa” i jest zaznaczona na załączonym schemacie na stronie 4.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Schemat układu jednostek modułowych

721[01].O1

Podstawy techniczne

blacharstwa

721[01].O1.01

Przestrzeganie przepisów bezpieczeństwa

i higieny pracy, ochrony przeciwpoŜarowej

oraz ochrony środowiska

721[01].O1.03

Analizowanie pracy

prostych układów elektrycznych

721[01].O1.04

Rozpoznawanie materiałów

i podstawowych technik

wytwarzania

721[01].O1.02

Posługiwanie się

dokumentacją techniczną

721[01].O1.05

Wykonywanie pomiarów

warsztatowych

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

3. CELE KSZTAŁCENIA

W wyniku realizacji programu jednostki modułowej uczeń powinien umieć:

–

rozróŜnić rodzaje rysunków,

–

wskazać części składowe dokumentacji,

–

przygotować przybory kreślarskie i materiały rysunkowe do wykonywania szkiców,

–

zastosować zasady sporządzania rysunku technicznego maszynowego,

–

wyjaśnić oznaczenia stosowane na rysunku technicznym maszynowym,

–

odwzorować w rzutach prostokątnych i aksonometrycznych elementy konstrukcyjne
z blachy oraz rodzaje ich połączeń,

–

wykonać szkice figur płaskich w rzutach prostokątnych,

–

wykonać szkice brył geometrycznych w rzutach prostokątnych i aksonometrycznych,

–

wykonać szkice elementów z blachy oraz typowych połączeń rozłącznych
i nierozłącznych,

–

zwymiarować szkice elementów z blachy,

–

przedstawiać w uproszczeniach rysunkowych elementy z blachy,

–

odczytać rysunki z uwzględnieniem wymiarowania,

–

odczytać uproszczenia rysunkowe,

–

odczytać Dokumentację Techniczno-Ruchową, konstrukcyjną i technologiczną,

–

rozróŜnić rysunki techniczne: wykonawcze, złoŜeniowe, zestawieniowe, montaŜowe,

–

skorzystać z norm rysunku technicznego,

–

określać zastosowanie programów komputerowych do wykonywania dokumentacji
technicznej,

–

zorganizować stanowisko do prac rysunkowych zgodnie z wymaganiami ergonomii.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4. PRZYKŁADOWE SCENARIUSZE ZAJĘĆ

Scenariusz zajęć 1

Osoba prowadząca

……………………………………………….

Modułowy program nauczania: Blacharz 721[01]
Moduł:

Podstawy zawodu 723[05]. O1

Jednostka modułowa:

Posługiwanie się dokumentacją techniczną 721[05]. O1.02

Temat: Wymiarowanie

Cel ogólny: zapoznanie uczniów ze sposobami wymiarowania

Po zakończeniu zajęć edukacyjnych uczeń potrafi:
–

stosować linie wymiarowe,

–

stosować podziałki w wymiarowaniu,

–

wykonać rysunki zgodnie z zasadami wymiarowania.

Metody nauczania–uczenia się:

−

tekst przewodni,

−

ćwiczenia praktyczne.

Formy organizacyjne pracy uczniów:
–

indywidualna i grupowa.

Czas zajęć: 60 min.

Środki dydaktyczne:
–

modele (przekroje) budynków z zaznaczeniem instalacji,

–

blok rysunkowy formatu A4,

–

ołówki róŜnej twardości (H, HB, B),

–

przybory kreślarskie, gumka.

Przebieg zajęć:
1.  Sprawy organizacyjne.
2.  Nawiązanie do tematu, omówienie celów zajęć.
3.  Realizacja tematu:

−

nauczyciel przedstawia i omawia podstawowe zasady wymiarowania,

−

nauczyciel wymienia elementy wymiarowania,

−

nauczyciel omawia na modelu sposób wymiarowania oraz zastosowanie podziałki
w wymiarowaniu,

−

nauczyciel dzieli uczniów na dwuosobowe zespoły,

−

kaŜdy z zespołów rysuje zadany rysunek w określonej przez nauczyciela podziałce,

−

nauczyciel nadzoruje pracę uczniów i pomaga w rozwiązaniu zadań. Podpowiada
najlepsze rozwiązania.

4.  Uczeń wskazuje swoje mocne i słabe strony.
5.  Nauczyciel analizuje prace poszczególnych zespołów uczniowskich.
6.  Uczniowie  prezentują  swoje  prace  na  duŜych  arkuszach  papieru  w  kolejności

wykonywania.

7. Grupa wspólnie z nauczycielem dokonuje oceny prac.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Scenariusz zajęć 2

Osoba prowadząca

……………………………………………….

Modułowy program nauczania:

Blacharz 721[01]

Moduł:

Podstawy zawodu 721[01]. O1

Jednostka modułowa:

Posługiwanie się dokumentacją techniczną 721[01].O1.02

Temat: Rzuty budynku

Cel ogólny: zapoznanie uczniów z zasadami projektowania.

Po zakończeniu zajęć edukacyjnych uczeń potrafi:
–

wymienić zasady sporządzania projektu technicznego,

–

odczytać z projektu technicznego sposób wykonania rzutów budynku,

–

wymienić kolejność czynności podczas wykonywania rzutów budynku.

Metody nauczania–uczenia się:
–

tekst przewodni,

–

wiczenia praktyczne.

Formy organizacyjne pracy uczniów:
–

indywidualna,

–

grupowa.

Strategia: uczenie się przez doświadczenie

Czas zajęć: 90 min.

Środki dydaktyczne:

−

blok rysunkowy formatu A4,

−

ołówki róŜnej twardości (H, HB, B),

−

przybory kreślarskie,

−

gumka,

−

przykładowe projekty budynków.

Przebieg zajęć:

Zadanie dla ucznia
Przedmiotem zadania jest zapoznanie się z technologią wykonywania rysunków ilustrujących
rzuty budynków.

FAZA WSTĘPNA
Czynności organizacyjno-porządkowe, podanie tematu lekcji, zaznajomienie uczniów z pracą
metodą przewodniego tekstu.

FAZA WŁAŚCIWA
INFORMACJE
1.   Jakie rozróŜniamy przekroje budynków?
2.   Jakie wyróŜniamy sposoby oznaczeń graficznych na rysunkach?
3.   Jak wymiarujemy rzuty budynków?

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

PLANOWANIE
1.  Ustal, jakie obowiązują zasady przy projektowaniu budynków.
2.  Ustal, w jaki sposób oznacza się rzuty budynków.
3.  Zaplanuj rzut poziomy pomieszczenia sali lekcyjnej, w której odbywa się lekcja.

UZGODNIENIE
1.  Omów wszystkie punkty z fazy planowania z nauczycielem.
2.  Odnieś się do uwag i propozycji nauczyciela.

WYKONANIE
1.   Przypomnij sobie przekroje pionowe i poziome budynku.
2.  Przypomnij oznaczenia graficzne stosowane w budownictwie.
3.  Narysuj schemat rzutu poziomego sali lekcyjnej.
4.  Wykonaj zadane i zaplanowane ćwiczenie, pamiętając o zasadach bhp.
5.  Zwróć uwagę na estetykę i dokładność twojej pracy.
6.  Przygotuj się do zaprezentowania swojej pracy. Zespoły uczniów wyznaczają lidera grupy,

który dokonuje prezentacji ćwiczenia.

SPRAWDZANIE
1.  Czy prawidłowo został wykonany rysunek szkicowy?
2.  Czy rysunek jest czytelny i estetyczny?
3.  Czy wszystkie cechy charakterystyczne rzutu sali lekcyjnej zostały zawarte?

ANALIZA
Uczniowie  wraz  z  nauczycielem  wskazują,  które  etapy  ćwiczenia  sprawiły  im  najwięcej
trudności.  Nauczyciel  podsumowuje  całe  ćwiczenie,  wskazuje,  jakie  nowe,  waŜne
umiejętności  zostały  wykształcone,  jakie  wystąpiły  nieprawidłowości  i  jak  ich  unikać
w przyszłości.

FAZA KOŃCOWA

Zakończenie zajęć

Praca domowa
Na  podstawie  informacji  zdobytych  podczas  zajęć,  i  literatury,  napisz  kolejność  czynności
podczas wykonywania rzutów poziomych.

Sposób uzyskania informacji zwrotnej od ucznia po zakończonych zajęciach:
–

anonimowe ankiety ewaluacyjne dotyczące sposobu prowadzenia zajęć, trudności
podczas realizowania zadania i zdobytych umiejętności.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5. ĆWICZENIA

5.1.

Zasady sporządzania rysunku technicznego maszynowego

5.1.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Spośród rysunków otrzymanych od nauczyciela wybierz te, na których przedstawione są

przekroje. Zaprezentuj je.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  przypomnieć sobie co przedstawiają rysunki przekrojów,
3)  wybrać te rysunki, na których przedstawione są przekroje,
4)  sprawdzić poprawność wykonanej pracy,
5)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

−

pokaz z objaśnieniem,

−

tekst przewodni.

rodki dydaktyczne:

–

rysunki techniczne,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca zasad sporządzania rysunku technicznego
maszynowego.

Ćwiczenie 2

Podane rysunki podziel na złoŜeniowe i wykonawcze.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  przypomnieć sobie co przedstawiają rysunki złoŜeniowe i wykonawcze,
3)  posegregować otrzymane rysunki według polecenia,
4)  sprawdzić poprawność wykonanej pracy,
5)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.2.

Materiały i przybory do rysowania

5.2.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Z zestawu przyborów do kreślenia tuszem wybierz rapidograf i opisz jego zastosowanie.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  wybrać rapidograf spośród przyborów do kreślenia tuszem,
3)  opisać zastosowanie rapidografu,
4)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem,

–

tekst przewodni.

rodki dydaktyczne:

–

zestawy przyborów do kreślenia tuszem,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca materiałów i przyborów do rysowania.

Ćwiczenie 2

Spośród ołówków leŜących na stole wybierz te, które mają najtwardszy grafit i opisz ich

zastosowanie.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  wybrać ołówki o najtwardszym graficie,
3)  uzasadnić swój wybór,
4)  opisać zastosowanie najtwardszych ołówków,
5)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem,

–

wiczenia praktyczne.

rodki dydaktyczne:

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

–

zestaw ołówków o róŜnych stopniach twardości grafitu,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca materiałów i przyborów do rysowania.

Ćwiczenie 3

Za pomocą krzywika narysuj 4 linie krzywe według podanego wzoru.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  wybrać, spośród przyborów do rysowania, krzywik,
3)  obejrzeć rysunek z liniami krzywymi,
4)  narysować 4 linie krzywe według podanego wzoru,
5)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem,

–

wiczenia praktyczne.

rodki dydaktyczne:

–

zestaw przyborów do rysowania,

–

kartki bloku technicznego,

–

przykładowy rysunek z liniami krzywymi,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca materiałów i przyborów do rysowania.

Ćwiczenie 4

Wykreśl ołówkiem linię cienką, grubą i bardzo grubą.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  wybrać odpowiednie rodzaje ołówków,
3)  narysować linię cienką, grubą i bardzo grubą,
4)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem,

–

wiczenia praktyczne.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.3. Zasady szkicowania figur płaskich, brył geometrycznych

i części maszyn

5.3.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Wykonaj rysunek szkicowy arkusza blachy otrzymanego od nauczyciela.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  dobrać odpowiednie przybory do rysowania,
3)  narysować i zwymiarować arkusz blachy,
4)  omówić sposób wykonania ćwiczenia,
5)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

wiczenia praktyczne,

–

tekst przewodni.

rodki dydaktyczne:

–

przybory i materiały do rysowania: ołówki i kartki papieru,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca zasad szkicowania.

Ćwiczenie 2

Wykonaj rysunek szkicowy układu brył geometrycznych znajdujących się na stole.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  zorganizować stanowisko pracy do wykonania ćwiczenia,
3)  dobrać odpowiednie przybory do rysowania,
4)  wykonać rysunek brył geometrycznych,
5)  omówić sposób wykonania ćwiczenia,
6)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem,

–

wiczenia praktyczne,

–

tekst przewodni.

rodki dydaktyczne:

–

przybory i materiały do rysowania: ołówki i kartki papieru,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca zasad szkicowania.

Ćwiczenie 3

Narysuj odręcznie na arkuszach papieru formatu A3:

–

linie wzajemne równoległe poziome,

–

linie wzajemne równoległe pionowe,

–

linie skośne wzajemnie prostopadłe,

–

proste figury geometryczne: kwadraty, trójkąty, koła,

–

proste bryły geometryczne: sześciany, ostrosłupy, walce, stoŜki.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  zorganizować stanowisko pracy do wykonania ćwiczenia,
3)  dobrać odpowiednie przybory do rysowania,
4)  wykonać rysunki linii, figur i brył,
5)  omówić sposób wykonania ćwiczenia,
6)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem,

–

wiczenia praktyczne,

–

tekst przewodni.

rodki dydaktyczne:

–

przybory i materiały do rysowania: ołówki, kartki papieru, liniały,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca zasad szkicowania.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.4. Rzutowanie prostokątne i aksonometryczne

5.4.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Wykreśl rzuty odcinka AB prostopadłego do rzutni pionowej

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  określić rzuty punktów A i B na trzy płaszczyzny rzutów,
3)  połączyć punkty A

″

z B

″

i A

‴ z B‴,

4) zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem,

–

wiczenia praktyczne,

–

tekst przewodni.

rodki dydaktyczne:

–

blok techniczny,

–

przybory do rysowania,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca rzutowania prostokątnego i aksonometrycznego.

Ćwiczenie 2

Wykreśl rzuty prostokątne ostrosłupa, ustawionego równolegle do rzutni pionowej.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  przygotować stanowisko pracy do wykonania zadania,
3)  znaleźć rzuty wszystkich wierzchołków ostrosłupa,
4)  połączyć odpowiednie rzuty wierzchołków liniami prostymi,
5)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem,

–

wiczenia praktyczne,

–

tekst przewodni.

rodki dydaktyczne:

–

blok techniczny,

–

przybory do rysowania

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca rzutowania prostokątnego i aksonometrycznego.

Ćwiczenie 3

Dwa rzuty są prostokątami, a trzeci kwadratem. Jaką bryłę przedstawiają? Narysuj bryłę

w rzucie dimetrii ukośnej.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  określić rodzaj bryły, którą przedstawiają rzuty,
3)  narysować bryłę w dimetrii ukośnej,
4)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem,

–

wiczenia praktyczne,

–

tekst przewodni.

rodki dydaktyczne:

–

blok techniczny,

–

przybory do rysowania,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca rzutowania prostokątnego i aksonometrycznego.

Ćwiczenie 4

Przedstaw w dimetrii ukośnej na trzech płaszczyznach aksonometrycznych ośmiokąt

foremny o boku a =40 mm i trójkąt równoramienny o podstawie a = 30 mm i boku
b = 60 mm.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1) przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2) dobrać odpowiednie przybory i materiały do rysowania,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.5. Zasady wykonywania widoków i przekrojów

5.5.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Skompletuj rysunki otrzymane od nauczyciela. Przedstawiają one rzuty, widoki

i przekroje elementów budowlanych. Twoim zadaniem jest dobrać do widoku danego
elementu jego przekrój i rzut. Omów sposób wykonania i zaprezentuj ćwiczenie kolegom
z grupy.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  obejrzeć dokładnie rysunki otrzymane od nauczyciela,
3)  rozdzielić rysunki na rzuty, widoki i przekroje,
4)  dobrać do widoku danego elementu jego przekrój,
5)  omówić sposób wykonania ćwiczenia,
6)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem,

–

tekst przewodni.

rodki dydaktyczne:

–

rysunki przedstawiające rzuty, widoki i przekroje elementów budowlanych,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca zasad wykonywania widoków i przekrojów.

Ćwiczenie 2

Wykreśl przekrój poprzeczny i podłuŜny cegły dziurawki.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  przygotować materiały i przybory kreślarskie,
3)  wykonać przekrój poprzeczny cegły dziurawki,
4)  wykonać przekrój podłuŜny cegły dziurawki,
5)  omówić sposób wykonania ćwiczenia,
6)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.6. Zasady wymiarowania przedmiotów na rysunkach

5.6.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Wykreśl dwa prostokąty, jeden wewnątrz drugiego, i zwymiaruj je. Omów sposób

wykonania ćwiczenia i zaprezentuj je kolegom z grupy.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  przygotować materiały i przybory kreślarskie,
3)  wykreślić dwa prostokąty, jeden wewnątrz drugiego,
4)  zwymiarować wykonany rysunek,
5)  omówić sposób wykonania zadania,
6)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem,

–

tekst przewodni.

rodki dydaktyczne:

–

przybory i materiały do rysowania,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca zasad wymiarowania.

Ćwiczenie 2

Wykreśl arkusz papieru formatu A4 w podziałce 1:2 i zwymiaruj go.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  wybrać materiały i przybory kreślarskie,
3)  wykreślić arkusz papieru formatu A4 w podziałce 1:2,
4)  zwymiarować wykonany rysunek,
5)  omówić sposób wykonania zadania,
6)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem,

–

wiczenia praktyczne,

–

tekst przewodni.

rodki dydaktyczne:

–

materiały i przybory do rysowania,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca zasad wymiarowania.

Ćwiczenie 3

Narysuj dowolny trójkąt kreślarski i zwymiaruj go.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  wybrać odpowiedni rodzaj ołówków oraz kartkę papieru,
3)  wybrać przybory do wykreślenia trójkąta,
4)  narysować trójkąt kreślarski,
5)  zwymiarować trójkąt kreślarski,
6)  ocenić sposób wykonania zadania,
7)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem,

–

wiczenia praktyczne,

–

tekst przewodni.

rodki dydaktyczne:

–

przybory i materiały do rysowania: ołówki, kartki papieru, liniały,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca zasad wymiarowania.

Ćwiczenie 4

Wykreśl i zwymiaruj sześciokąt foremny.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1) przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2) wybrać odpowiedni rodzaj ołówków oraz kartkę papieru,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.7. Uproszczenia rysunkowe

5.7.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Na pojedynczych kartkach znajdują się rysunki kształtów spoin oraz rysunki znaków

umownych spoin. Dopasuj jedne kartki do drugich.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia:

Uczeń powinien:

1) przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2) przygotować stanowisko pracy do wykonania ćwiczenia zgodnie z zasadami

bezpieczeństwa i higieny pracy,

3) przyjrzeć się kartkom leŜącym na stole,
4) dopasować kartki z rysunkami kształtów spoin do kartek z rysunkami znaków umownych

spoin,

5) sprawdzić jakość wykonanego ćwiczenia,
6) zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem,

–

tekst przewodni.

rodki dydaktyczne:

–

kartki z rysunkami kształtów spoin,

–

kartki z rysunkami znaków umownych spoin,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca uproszczeń rysunkowych.

Ćwiczenie 2

Na rysunku przedstawiony jest schemat połączenia spawanego. Objaśnij i zaprezentuj ten

schemat.

Wskazówki do realizacji

Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1) przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2) przygotować stanowisko pracy do wykonania ćwiczenia zgodnie z zasadami

bezpieczeństwa i higieny pracy,

3) przyjrzeć się rysunkowi przedstawiającemu schemat połączenia spawanego,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.8. Rysunki wykonawcze, złoŜeniowe, zabiegowe i operacyjne

5.8.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Wykonaj rysunek zabiegowy wiercenia otworu ø15 na długość 60 mm.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  dobrać materiały i przybory kreślarskie,
3)  wykonać szkic rysunku zabiegowego z wykonanym otworem ø 15 na długość 60 mm,
4)  zwymiarować rysunek,
5)  sprawdzić jakość wykonanej pracy,
6)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem,

–

wiczenie praktyczne.

rodki dydaktyczne:

–

materiały i przybory do rysowania,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca rysunków wykonawczych, złoŜeniowych i operacyjnych.

Ćwiczenie 2

Wykonaj rysunek zabiegowy odcięcia elementu na długość 56mm.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  dobrać materiały i przybory kreślarskie,
3)  wykonać szkic rysunku zabiegowego z wykonanym odcięcia elementu na długość 56 mm,
4)  zwymiarować rysunek,
5)  sprawdzić jakość wykonanej pracy,
6)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

wiczenie praktyczne,

–

tekst przewodni.

rodki dydaktyczne:

–

materiały i przybory do rysowania,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca rysunków wykonawczych, złoŜeniowych i operacyjnych.

Ćwiczenie 3

Wyjaśnij podobieństwo i róŜnice między rysunkiem złoŜeniowym, wykonawczym

i operacyjnym.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1) przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2) przypomnieć

wiadomości

temat

rysunków

złoŜeniowych,

wykonawczych

i operacyjnych,

3) scharakteryzować rysunki złoŜeniowe, wykonawcze i operacyjne,
4) wyjaśnić podobieństwa i róŜnice między rysunkiem złoŜeniowym, wykonawczym

i operacyjnym,

5) zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem,

–

wiczenie praktyczne.

rodki dydaktyczne:

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca rysunków wykonawczych, złoŜeniowych i operacyjnych.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.9. Dokumentacja konstrukcyjna i technologiczna

5.9.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

UłóŜ kartki leŜące na stole, w takiej kolejności, aby przedstawiły pewien proces

technologiczny. Omów efekty swojej pracy.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  przyjrzeć się kartkom leŜącym na stole,
3)  odgadnąć, jaki proces technologiczny opisany jest na kartkach,
4)  ułoŜyć kartki w kolejności technologicznej,
5)  omówić efekty swojej pracy,
6)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem,

–

tekst przewodni.

rodki dydaktyczne:

–

kartki z napisami charakteryzującymi proces technologiczny,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca dokumentacji konstrukcyjnej i technologicznej.

Ćwiczenie 2

Spośród kilku rysunków wchodzących w skład dokumentacji rysunkowej, wybierz rzut

poziomy pomieszczenia kuchennego i scharakteryzuj go.

Wskazówki do realizacji

Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  przyjrzeć się dokładnie rysunkom,
3)  wybrać rysunek przedstawiający rzut poziomy pomieszczenia kuchennego,
4)  omówić wybrany rysunek,
5)  dokonać samooceny,
6)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.10. Dokumentacja Techniczno-Ruchowa, Polskie Normy

5.10.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Omów instrukcję obsługi pilarki poprzecznej.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  przeczytać instrukcję obsługi pilarki,
3)  omówić instrukcję obsługi pilarki,
4)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

wiczenia praktyczne,

–

pokaz z objaśnieniem,

–

tekst przewodni.

rodki dydaktyczne:

–

pilarka poprzeczna,

–

instrukcja obsługi pilarki,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca dokumentacji Techniczno-Ruchowej i Polskich Norm.

Ćwiczenie 2

Wykonaj plan obsługi technicznej strugarki.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać treść zadania,
2)  przeczytać instrukcję obsługi strugarki,
3)  wypisać czynności obsługowe,
4)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.11. Powielanie i przechowywanie rysunków technicznych

5.11.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Spośród kilku kartek z tabliczką rysunkową wybierz dwie i omów sposób numerowania

rysunków.

Wskazówki do realizacji

Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  przyjrzeć się kartkom leŜącym na stole,
3)  wybrać dwie kartki z tabliczkami rysunkowymi,
4)  omówić sposób numeracji na wybranych kartkach,
5)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

wiczenia praktyczne,

–

pokaz z objaśnieniem,

–

tekst przewodni.

rodki dydaktyczne:

–

kartki z tabliczkami rysunkowymi,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca powielania i przechowywania rysunków technicznych.

Ćwiczenie 2

Odbitkę rysunku formatu A2 złóŜ do formatu A4. Zaprezentuj sposób wykonania

wiczenia.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2)  przyjrzeć się rysunkowi formatu A2,
3)  złoŜyć poprawnie rysunek do formatu A4,
4)  omówić wykonane ćwiczenie,
5)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.12. Programy komputerowe do wspomagania projektowania

5.12.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Wykonaj rysunek walca w rzutach prostokątnych z zachowaniem wymiarowania,

z wykorzystaniem programu do wspomagania projektowania.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1) przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2) wykonać rysunek walca w rzutach prostokątnych, z wykorzystaniem programu

do wspomagania projektowania,

3)  wykonać wymiarowanie wykonanego rysunku,
4)  omówić sposób wykonania ćwiczenia,
5)  zaprezentować wykonane ćwiczenie kolegom z grupy.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

wiczenia praktyczne,

–

pokaz z objaśnieniem,

–

tekst przewodni.

rodki dydaktyczne:

–

treść ćwiczenia,

–

stanowisko komputerowe z programem do projektowania,

–

literatura z rozdziału 7 dotycząca programów komputerowych do projektowania.

Ćwiczenie 2

Wykonaj rysunek elementu wykonanego z blachy o grubości 5 mm, w kształcie trójkąta

prostokątnego o wymiarach 30 x 40 x 50 mm z wykorzystaniem komputerowego programu
do projektowania. Omów sposób wykonania zadania i zaprezentuj je.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres

i techniki wykonania. Zapoznać uczniów z zasadami bezpiecznej pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1) przeczytać uwaŜnie treść ćwiczenia,
2) wykonać rysunek elementu z blachy wg podanych wymiarów, z wykorzystaniem

programu do wspomagania projektowania,

3) sprawdzić dokładność wykonanej pracy,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

6. EWALUACJA OSIĄGNIĘĆ UCZNIA

Przykłady narzędzi pomiaru dydaktycznego

Test 1
Test

dwustopniowy

jednostki

modułowej

„Posługiwanie

się

dokumentacją techniczną”

Test składa się z 25 zadań wielokrotnego wyboru, z których:

–

zadania 1–19 są z poziomu podstawowego,

–

zadania 20–25 są z poziomu ponadpodstawowego.

Punktacja zadań: 0 lub 1 punkt

Za kaŜdą prawidłową odpowiedź uczeń otrzymuje 1 punkt. Za złą odpowiedź lub jej brak

uczeń otrzymuje 0 punktów.

Proponuje się następujące normy wymagań – uczeń otrzyma następujące
oceny szkolne:

–

dopuszczający – za rozwiązanie co najmniej 12 zadań z poziomu podstawowego,

–

dostateczny – za rozwiązanie co najmniej 17 zadań z poziomu podstawowego,

–

dobry – za rozwiązanie 20 zadań, w tym co najmniej 4 z poziomu ponadpodstawowego,

–

bardzo dobry – za rozwiązanie 23 zadań, w tym co najmniej 5 z poziomu
ponadpodstawowego.

Klucz odpowiedzi: 1.a, 2.b, 3.a, 4.a, 5.a, 6.a, 7.d, 8.b, 9.d, 10.c, 11.d, 12.b,

13.d, 14.b, 15.b, 16.a, 17.b, 18.c, 19.c, 20.d, 21.d, 22.c,
23.b, 24.b, 25.d.

Plan testu

Cel operacyjny (mierzone osiągnięcia ucznia)

Poprawna

odpowiedź

Wskazać sposób wykonywania rysunków
orientacyjnych.

2. Określić zastosowanie rzutów poziomych.

Określić

skale

wykonywania

rzutów

poziomych.

4. RozróŜnić rysunki zasadnicze.

Wskazać przybory kreślarskie do kreślenia
linii poziomych.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

6. Zdefiniować rysunek złoŜeniowy.

Wskazać rodzaje znaków ograniczających
w wymiarze rysunkowym.

8. Zdefiniować dwie proste równoległe.

9. Określić kąt prostych prostopadłych.

10. Zdefiniować pojęcie rzutni.

11. Podać wielkość arkusza A0.

12.

Określić czym jest rzut trójkąta prostopadłego
do płaszczyzny rzutów.

13. Podać wymiary arkusza A4.

14. Zdefiniować rysunek schematyczny.

15.

Wskazać

rodzaje

rysunków

aksonometrycznych.

16. Wskazać cel wykonywania przekrojów.

17.

Określić rodzaj linii do wykonywania śladów
płaszczyzn.

18.

Ustalić

oznaczenie

graficzne

rednicy

powierzchni.

19.

Określić

rodzaj

schematów

uproszczeń

rysunkowych.

20.

Określić czym jest rzut odcinka prostopadłego
do płaszczyzny rzutów.

21.

Określić

stopień

dokładności

połączeń

lutowanych.

22. Zdefiniować pojęcie rysunku zabiegowego .

23. Zdefiniować rysunek wykonawczy.

24. Ustalić najłatwiejszy sposób rzutowania brył.

25.

Określić efekt rzutowania odcinka połoŜonego
ukośnie do płaszczyzny rzutów.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Przebieg testowania

Instrukcja dla nauczyciela

1. Ustal z uczniami termin przeprowadzenia sprawdzianu z co najmniej jednotygodniowym

wyprzedzeniem.

2.  Omów z uczniami cel stosowania pomiaru dydaktycznego.
3.  Zapoznaj uczniów z rodzajem zadań podanych w zestawie oraz z zasadami punktowania.
4.  Przeprowadź  z  uczniami  próbę  udzielania  odpowiedzi  na  takie  typy  zadań  testowych,

jakie będą w teście.

5.  Omów z uczniami sposób udzielania odpowiedzi (karta odpowiedzi).
6.  Zapewnij uczniom moŜliwość samodzielnej pracy.
7.  Rozdaj  uczniom  zestawy  zadań  testowych  i  karty  odpowiedzi,  podaj  czas  przeznaczony

na udzielanie odpowiedzi.

8.  Postaraj się stworzyć odpowiednią atmosferę podczas przeprowadzania pomiaru
9.  dydaktycznego (rozładuj niepokój, zachęć do sprawdzenia swoich moŜliwości).
10.  Kilka  minut  przed  zakończeniem  sprawdzianu  przypomnij  uczniom  o  zbliŜającym  się

czasie zakończenia udzielania odpowiedzi.

11.  Zbierz karty odpowiedzi oraz zestawy zadań testowych.
12.  Sprawdź wyniki i wpisz do arkusza zbiorczego.
13.  Przeprowadź  analizę  uzyskanych  wyników  sprawdzianu  i  wybierz  te  zadania,  które

sprawiły uczniom największe trudności.

14. Ustal przyczyny trudności uczniów w opanowaniu wiadomości i umiejętności.
15. Opracuj wnioski do dalszego postępowania, mającego na celu uniknięcie niepowodzeń

dydaktycznych – niskie wyniki przeprowadzonego sprawdzianu.

Instrukcja dla ucznia

1.  Przeczytaj uwaŜnie instrukcję.
2.  Podpisz imieniem i nazwiskiem kartę odpowiedzi.
3.  Zapoznaj się z zestawem zadań testowych.
4.  Test  zawiera  25  pytań  o  róŜnym  stopniu  trudności.  Są  to  pytania  typu  wielokrotnego

wyboru.

5. Za kaŜdą poprawną odpowiedź moŜesz uzyskać 1 punkt.
6. Udzielaj odpowiedzi tylko na załączonej karcie odpowiedzi. Dla kaŜdego zadania podane

są cztery moŜliwe odpowiedzi: a, b, c, d. Tylko jedna odpowiedź jest poprawna; wybierz
ją i zaznacz kratkę z odpowiadającą jej literą znakiem X.

7. Staraj się wyraźnie zaznaczać odpowiedzi. Jeśli się pomylisz i błędnie zaznaczysz

odpowiedź, otocz ją kółkiem i zaznacz odpowiedź, którą uwaŜasz za poprawną.

8. Test składa się z dwóch części. Część I zawiera zadania z poziomu podstawowego,

natomiast w części II są zadania z poziomu ponadpodstawowego i te mogą przysporzyć
Ci trudności, gdyŜ są one na poziomie wyŜszym niŜ pozostałe (dotyczy to pytań
o numerach od 20 do 25).

9. Pracuj samodzielnie, bo tylko wtedy będziesz miał satysfakcję z wykonanego zadania.
10. Kiedy udzielenie odpowiedzi będzie Ci sprawiało trudności, wtedy odłóŜ jego

rozwiązanie na później i wróć do niego, gdy zostanie Ci wolny czas.

11. Po rozwiązaniu testu sprawdź, czy zaznaczyłeś wszystkie odpowiedzi na karcie

odpowiedzi.

12. Na rozwiązanie testu masz 45 min.

Powodzenia!

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Materiały dla ucznia:

–

instrukcja,

–

zestaw zadań testowych,

–

karta odpowiedzi.

ZESTAW ZADAŃ TESTOWYCH

1. Rysunek orientacyjny określa połoŜenie obiektu budowlanego w stosunku do

a) danego osiedla, dzielnicy, drogi.
b) granic obiektów sąsiadujących.
c) strony wschodniej budynku.
d) linii zabudowy.

2.   Rzut poziomy przedstawia przedmiot leŜący na płaszczyźnie
       a) poziomej widzianej z boku.
       b) poziomej widzianej z góry.
       c) pionowej widzianej z boku.
       d) pionowej widzianej z góry.

3.   Rzuty poziome wykonuje się w skali
       a) 1:100.
       b) 1:20.
       c) 1:10.
       d) 1:5.

4.   Rysunki zasadnicze to
       a) przekroje poziome, pionowe i rozwinięcia.
       b) rysunki schematyczne.

c) rysunki szczegółowe.
d) rysunki ogólne.

5. Do kreślenia linii poziomych słuŜy

a) przykładnica.

       b)  rysownica.
       c)  przymiar.
       d)  krzywik.

6.   Rysunek złoŜeniowy, to rysunek
       a) całej maszyny, urządzenia, zespołu lub podzespołu.
       b) części maszyny, urządzenia lub zespołu.
       c) jednego elementu danej maszyny.
       d) dwóch elementów danej maszyny.

7.   Znaki ograniczające w wymiarze rysunkowym to
       a) liczby wymiarowe.
       b) linie pomocnicze.
       c) wymiary liniowe.
       d) groty, kreski.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

13. Dwie proste leŜące w jednej płaszczyźnie, pokrywające się lub nie mające punktów
      wspólnych, to proste
       a) prostopadłe.
       b) równoległe.
       c) odcinki.
       d) zbieŜne.

9.   Dwie proste prostopadłe przecinają się pod kątem
       a) 120

b) 110

c) 100

d) 90

10.  Rzutnia to płaszczyzna na którą rzutujemy
       a) przekrój pionowy budynku.
       b) przekrój poziomy budynku.
       c) punkt, prostą, płaszczyznę.
       d) elewacje budynku.

11.  Powierzchnia arkusza formatu A0 wynosi
       a) 4 m

b) 3 m

c) 2 m

d) 1 m

12.  Rzutem trójkąta prostopadłego do płaszczyzny rzutów jest
       a) prosta równoległa.
       b) odcinek.
       c) trójkąt.
       d) prosta.

13.  Wymiary arkusza formatu A4 wynoszą
       a) 267 x 180 mm.
       b) 277 x 190 mm.
       c) 287 x 200 mm.
       d) 297 x 210 mm.

14.  Rysunek schematyczny to rysunek
       a) szczegółowy.
       b) uproszczony.
       c) złoŜony.
       d) główny.

15.  Podstawowym rodzajem rzutów aksonometrycznych jest
       a) azometria.
       b) izometria.
       c) dimetria.
       d) zometria.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

16.  Przekroje na rysunkach stosujemy w celu odwzorowania
       a) skomplikowanych kształtów wewnętrznych przedmiotu.
       b) zewnętrznych kształtów przedmiotu.
       c) widoku przedmiotu.
       d) całości przedmiotu.

17.  Ślady płaszczyzn przekroju oznacza się linią
       a) punktową cienką.
       b) punktową grubą.
       c) zygzakową.
       d) falistą.

18.  Średnice powierzchni obrotowych oznaczamy znakiem
       a) Õ.
       b) &.
       c) Ø.

d) ô.

19.  Uproszczenia rysunkowe to schematy
       a) przestrzenne.
       b) modułowe.
       c) graficzne.
       d) bryłowe.

20.  Rzut odcinka prostopadłego do płaszczyzny rzutów jest
       a) prostą prostopadłą.
       b) prostą równoległą.
       c) odcinkiem.
       d) punktem.

20.  Nity to połączenia
       a) krótkotrwałe.
       b) nierozłączne.
       c) rozłączne.
       d) chwilowe.

21.  Połączenia lutowane przedstawiamy na rysunkach w
       a) czterech stopniach uproszczenia.
       b) dwóch stopniach uproszczenia.
       c) trzech stopniach uproszczenia.
       d) jednym stopniu uproszczenia.

22. Rysunek zabiegowy jest rysunkiem

       a) bardzo szczegółowym.
       b) bardzo dokładnym.
       c) uproszczonym.
       d) złoŜeniowym.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

KARTA ODPOWIEDZI

Imię i nazwisko.....................................................

Posługiwanie się dokumentacją techniczną

Zgodnie z instrukcją zakreśl poprawną odpowiedź.

zadania

Odpowiedź

Punkty

Razem:

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Test 2
Test

dwustopniowy

jednostki

modułowej

„Posługiwanie

się

dokumentacją techniczną”

Test składa się z 25 zadań wielokrotnego wyboru, z których:

–

zadania 1–19 są z poziomu podstawowego,

–

zadania 20–25 są z poziomu ponadpodstawowego.

Punktacja zadań: 0 lub 1 punkt

Za kaŜdą prawidłową odpowiedź uczeń otrzymuje 1 punkt. Za złą odpowiedź lub jej brak

uczeń otrzymuje 0 punktów.

Proponuje się następujące normy wymagań – uczeń otrzyma następujące
oceny szkolne:

–

dopuszczający – za rozwiązanie co najmniej 12 zadań z poziomu podstawowego,

–

dostateczny – za rozwiązanie co najmniej 17 zadań z poziomu podstawowego,

–

dobry – za rozwiązanie 20 zadań, w tym co najmniej 4 z poziomu ponadpodstawowego,

–

bardzo dobry – za rozwiązanie 23 zadań, w tym co najmniej 5 z poziomu
ponadpodstawowego.

Klucz odpowiedzi: 1.b, 2.a, 3.a, 4.d, 5.a, 6.d, 7.c, 8.a, 9.a, 10.d, 11.a, 12.d,

13.d, 14.a, 15.a, 16.b, 17.a, 18.a, 19.c, 20.d, 21.b, 22.b,
23.d, 24.d, 25.a.

Plan testu

Cel operacyjny (mierzone osiągnięcia ucznia)

Poprawna

odpowiedź

Ustalić

miejsce

występowania

tabliczki

rysunkowej.

Ustalić,

przez

jaki

krajowy

dokument

ustanowiona jest Polska Norma.

Określić

oznaczenie

ołówków

redniej

twardości.

4. Wskazać zastosowanie przykładnicy.

5. Wskazać zastosowanie rapidografów.

Określić, jaką literą oznacza się formaty
rysunkowe.

Ustalić oznaczenie podstawowego formatu
rysunkowego.

8. Podać definicję prostych równoległych.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Określić

sposób

wykreślenia

trójkąta

równobocznego.

10.

Ustalić

cechy

charakterystyczne

trójkąta

prostokątnego.

11. Określić sposób na znalezienie środka okręgu.

12.

Określić czym jest rzut odcinka prostopadłego
do płaszczyzny rzutów.

13.

Wskazać rodzaj linii do rysowania zarysów
widocznych obiektów i przekrojów.

14.

Określić wysokość wykonywania przekrojów
poziomych.

15. Ustalić znak wymiarowy promienia łuków.

16.

Wskazać cel stosowania przekrojów części
maszyn.

17. Podać definicję przekładni.

18. Wymienić rodzaje schematów graficznych.

19.

Określić sposób wymiarowania elementów
powtarzających się.

20.

Określić

rodzaj

linii

rysowania

niewidocznych krawędzi i obrysów.

21. Określić rodzaj linii do wymiarowania.

22.

Określić rodzaj dokumentacji, w której skład
wchodzi rysunek złoŜeniowy.

23.

Określić zasady odczytywania numeracji
rysunków.

24.

Ustalić co jest podstawą do wykonania
rysunku wykonawczego.

25.

Podać podstawowe części składowe procesu
technologicznego.

Przebieg testowania

Instrukcja dla nauczyciela

1. Ustal z uczniami termin przeprowadzenia sprawdzianu z co najmniej jednotygodniowym

wyprzedzeniem.

2. Omów z uczniami cel stosowania pomiaru dydaktycznego.
3. Zapoznaj uczniów z rodzajem zadań podanych w zestawie oraz z zasadami punktowania.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4. Przeprowadź z uczniami próbę udzielania odpowiedzi na takie typy zadań testowych,

jakie będą w teście.

5.  Omów z uczniami sposób udzielania odpowiedzi (karta odpowiedzi).
6.  Zapewnij uczniom moŜliwość samodzielnej pracy.
7.  Rozdaj uczniom zestawy zadań testowych i karty odpowiedzi, podaj czas przeznaczony na

udzielanie odpowiedzi.

8. Postaraj się stworzyć odpowiednią atmosferę podczas przeprowadzania pomiaru

dydaktycznego (rozładuj niepokój, zachęć do sprawdzenia swoich moŜliwości).

9. Kilka minut przed zakończeniem sprawdzianu przypomnij uczniom o zbliŜającym się

czasie zakończenia udzielania odpowiedzi.

10. Zbierz karty odpowiedzi oraz zestawy zadań testowych.
11. Sprawdź wyniki i wpisz do arkusza zbiorczego.
12. Przeprowadź analizę uzyskanych wyników sprawdzianu i wybierz te zadania, które

sprawiły uczniom największe trudności.

13. Ustal przyczyny trudności uczniów w opanowaniu wiadomości i umiejętności.
14. Opracuj wnioski do dalszego postępowania, mającego na celu uniknięcie niepowodzeń

dydaktycznych – niskie wyniki przeprowadzonego sprawdzianu.

Instrukcja dla ucznia

wyboru.

5. Za kaŜdą poprawną odpowiedź moŜesz uzyskać 1 punkt.
6. Udzielaj odpowiedzi tylko na załączonej karcie odpowiedzi. Dla kaŜdego zadania podane

są cztery moŜliwe odpowiedzi: a, b, c, d. Tylko jedna odpowiedź jest poprawna; wybierz
ją i zaznacz kratkę z odpowiadającą jej literą znakiem X.

7. Staraj się wyraźnie zaznaczać odpowiedzi. Jeśli się pomylisz i błędnie zaznaczysz

odpowiedź, otocz ją kółkiem i zaznacz odpowiedź, którą uwaŜasz za poprawną.

8. Test składa się z dwóch części. Część I zawiera zadania z poziomu podstawowego,

natomiast w części II są zadania z poziomu ponadpodstawowego i te mogą przysporzyć Ci
trudności, gdyŜ są one na poziomie wyŜszym niŜ pozostałe (dotyczy to pytań o numerach
od 20 do 25).

9. Pracuj samodzielnie, bo tylko wtedy będziesz miał satysfakcję z wykonanego zadania.
10. Kiedy udzielenie odpowiedzi będzie Ci sprawiało trudności, wtedy odłóŜ jego rozwiązanie

na później i wróć do niego, gdy zostanie Ci wolny czas.

11. Po rozwiązaniu testu sprawdź czy zaznaczyłeś wszystkie odpowiedzi na karcie

odpowiedzi.

12. Na rozwiązanie testu masz 45 min.

Powodzenia!

Materiały dla ucznia:

–

instrukcja,

–

zestaw zadań testowych,

–

karta odpowiedzi.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

ZESTAW ZADAŃ TESTOWYCH

1. Arkusze rysunkowe po złoŜeniu powinny mieć tabliczkę rysunkową

  a) w środku złoŜonego rysunku.
  b) na stronie wierzchniej.
  c) na stronie spodniej.
  d) na ostatniej stronie.

2. Polska Norma to krajowy dokument normalizacyjny ustanawiany przez

a) Polski Komitet Normalizacyjny.

b) Polski Komitet Formalizacyjny.

c) Polski Komitet Techniczny.

d) Polski Komitet BranŜowy.

3.   Ołówek o średnim stopniu twardości oznaczamy literami
       a) HB.
       b) FS.
       c) SF.
       d) B.

4.   Przykładnica kreślarska słuŜy do
       a) odmierzania długości odcinków.
       b) sprawdzenia formatu rysunku.
       c) mocowania kalki do stołu.
       d) kreślenia linii poziomych.

5.   Rapidografy słuŜą do
       a) kreślenia tuszem linii o róŜnych grubościach.
       b) szkicowania rysunków.

c) cieniowania rysunków.

d) zamalowywania.

6.   Formaty rysunkowe oznacza się literą
       a) D.
       b) C.
       c) B.

d) A.

7. Format rysunkowy podstawowy to format

       a) A2.
       b) A3.
       c) A4.
       d) A5.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

8.   Proste równoległe to proste
       a) leŜące na jednej płaszczyźnie, pokrywające się lub nie mające punktów wspólnych.
       b) stykające się tylko w jednym punkcie.
       c) leŜące na róŜnych płaszczyznach.
       d) przecinające się.

9.   W jaki sposób moŜna wykreślić trójkąt równoboczny mając dany bok AB?
       a) NaleŜy z punktów A i B zakreślić łuki promieniem równym bokowi AB, punkt
przecięcia
           łączymy z punktem A i B.
       b) NaleŜy zmierzyć bok AB i linijką przenieść wymiar na boki trójkąta.
       c) Nie moŜna wykreślić trójkąta mając dany tylko bok AB.
       d) NaleŜy podzielić odcinek AB na pół.

10.  Trójkąt prostokątny ma
        a) wszystkie kąty równe 90º.
        b) sumę kątów równą 90

c) wszystkie boki równe.
d) jeden kąt równy 90

11. Aby znaleźć środek okręgu

a) rysujemy dwie nierównoległe względem siebie cięciwy. Symetralne tych cięciw

            przecinają się w punkcie będącym środkiem okręgu.
        b) odmierzamy linijką wysokość okręgu i dzielimy ją na pół.
        c) obliczamy długość średnicy okręgu według podanego wzoru.
        d) wykreślamy prostą prostopadłą do średnicy okręgu.

12.  Rzut odcinka prostopadłego do płaszczyzny rzutów jest
        a) linią o takiej samej długości.
        b) linią o mniejszej długości.
        c) linią o większej długości.
        d) punktem.

13.  Zarysy widocznych obiektów i konstrukcji oznaczamy na rysunkach linią
        a) zygzakowatą.
        b) punktową.
        c) falistą.
        d) ciągłą.

14.  Przekrój poziomy budynku wykonuje się na wysokości
        a) tak aby umoŜliwić pokazanie charakterystycznych szczegółów.
        b) dolnej linii stolarki okiennej.
        c) 10 cm od posadzki.
        d) 15 cm od posadzki.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

15. Promienie łuków wymiarujemy za pomocą znaku wymiarowego

a) R.

       b) W.
       c) B.
       d) D.

16.  Przekroje części maszyn wykonuje się w celu
        a) pokazania materiałów z jakich zbudowana jest maszyna.
        b) uwidocznienia na rysunkach wnętrza przedmiotu.
        c) pokazania ruchomych części maszyn.
        d) pokazania części gwintowanych.

17.  Przekładnią nazywamy
       a) zespół elementów pośredniczących przy przenoszeniu mocy.
       b) element stanowiący fragment silnika spalinowego.
       c) maszynę zmieniającą prąd stały w zmienny.
       d) zespół kół zębatych.

18.  Rodzaje schematów graficznych to:
       a) strukturalny, montaŜowy, ideowy.
       b) rysunkowy, opisowy, montaŜowy.
       c) budowlany, opisowy.
       d) organizacyjny.

19.  Czy w przypadku szeregu powtarzających się elementów moŜna uprościć rysunek
       wymiarując szczegółowo pierwszy element?
       a) Tak, ale tylko w rysunkach wykonanych w skali 1:100.
       b) Tak, ale tylko w rysunkach poglądowych.
       c) Tak.
       d) Nie.

20.  Krawędzie i obrysy niewidoczne rysuje się linią
       a) cienką punktową.
       b) cienką ciągłą.
       c) grubą ciągłą.
       d) kreskową.

21.  Linie wymiarowe oznaczamy na rysunku linią

a) ciągłą bardzo grubą.

       b) ciągłą cienką.
       c) ciągłą grubą.
       d) kreskową.

22.  Rysunek złoŜeniowy wchodzi w skład
       a) dokumentacji technologicznej.
       b) dokumentacji konstrukcyjnej.
      c) dokumentacji wykonawczej.
       d) dokumentacji instalacyjnej.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

KARTA ODPOWIEDZI

Imię i nazwisko.................

Posługiwanie się dokumentacją techniczną

Zgodnie z instrukcją zakreśl poprawną odpowiedź.

zadania

Odpowiedź

Punkty

Razem: