background image

1.Scharakteryzuj miasta 

 

Mekka- święte miasto islamu, położone u stóp masywu górskiego Dżabaj- Al.- Karmajt w Dolinie 

Abrahama 

 

Caracas- stolica Wenezueli, na północy kraju, blisko wybrzeża M. Karaibskiego 

 

Nowy Jork- Siedziba ONZ, światowe centrum finansowe 

 

Sydney- opera na wybrzeżu w kształcie muszli 

 

Manhattan- wysoka zabudowa nowojorskiego city na wąskiej wyspie 

 

Lyon- przyujściowe( Saony do Rodanu) 

 

Tokio- wydzieranie wód zatoki pod nowe budowle, liczne trzęsienia ziemi 

 

Aszchabad – stolica Turkmenistanu, w żyznej oazie  na pustyni Kara- Kum 

 
2. Co to za miasto 

 

Miasto rzymskie, od XVw. Figuruje jego nazwa, w XVII w. zajmowało archipelag, a w XIX w. 

stanowiło 40% ziem, obecnie ma funkcje finansowe WENECJA 

 

W 1924 zniszczone przez wulkan, kilka lat później przez trzęsienie ziemi, w latach 1942-1944 

zniszczone przez wojnę TOKIO 

 

Skupia trzy wielkie religie świata, liczy 3000 lat JEROZOLIMA 

 

W pobliżu niego są kamieniołomy, a którego najmniejszy pas stanowi Park Narodowy KIELCE 

 

Nowe miasto z przemysłem ciężkim, największe w województwie ale nie jest jego stolicą 

STALOWA WOLA 

 

Miasto stare od 1945 r. posiada uniwersytet  LUBLIN 

 

Miasto z rozkazu cara całe założone na bagnistym gruncie PETERSBURG 

 

Polska 

3. Najstarsze miasta: Złotoryja, Rybnik, Środa Śląska, Zgorzelec 
4. Najmłodsze miasta:  Walbórz, Nowe Brzesko, Pruchnik, Czyżew, Gościno (1.01.2011), 
Boguchwała, Daleszyce, Wojnicz, Rzgów, Zakliczyn, Olszyna, Dziwnów, Prószków, Tarczyn, 

Halinów, Koprzywnica, Krzanowice, Ryglice, Radlin, Słępie, Świątniki Górne, Suchowola 
5. Najwyżej położone miasto: Zakopane 1000m n.p.m. 
6. Aglomeracje polskie: 

Krakowska, katowicka, górnośląska, opolska, częstochowska, wrocławska, poznańska, 
szczecińska, gdańskawarszawska, białostocka, łódzka, staropolska, lubelska, rzeszowska, 
sudecka, wałbrzyska, trójmiejska

7. Kraków 

 

Śródmieście, 5 tys. Mieszkańców, strefa handlowo usługowa 

 

Strefa przejściowa: usługi i mieszkalnictwo 

 

Strefa zewnętrzna miasta: obrzeżna, Nowa Huta (centrum) 

 

Strefa przedmiejska: funkcja przemysłowa i mieszkalna 

 

Strefa podmiejska: rekreacyjna, mieszkaniowa, przemysłowa 

 

8. Miasta satelickie Krakowa i ich funkcje: 

 

Niepołomice: mieszkaniowa, przemysłowa, rolnicza 

 

Proszowice: rolnicza (także środki usługowe dla rolnictwa) 

 

Myślenice: rekreacyjna 

 

Skawina: przemysłowa, spożywcza, energetyczna, mieszkaniowa 

 

Krzeszowice: ośrodek turystyki uzdrowiskowej, wypoczynkowej, przemysł drzewny 

 

Miechów: przetwórstwo rolniczo- spożywcze, wyroby skórzane 

 

Słomniki: rolnictwo, drobny przemysł 

 
9. Układ przestrzenny miasta:  

 

Średniowieczne- Kraków, Toruń, Wrocław, Poznań 

 

Renesansowe- Zamość, la Valetta 

 

Barokowe- Rzym, Wersal, Białystok, Łańcut 

 

Kolonialne- Caracas, Buenos Aires, Bombaj, Kalkuta 

 

Nowoczesne: Chicago 

 
 

 

background image

10. Miasta państwa: 
Singaur, Watykan, San Marino, Monaco, Luksemburg 
 
11. Państwa o małych stolicach: 

Tirana, Sarajewo, Luksemburg, Lublana, Canberra, Vaduz, Andora 
 
12. Megalopolie: 

 

Płn.- wsch. Wybrzeże USA: Nowy York, Boston, Filadelfia, Waszyngton, Baltimore 

 

Zachodnioeuropejska: Londyn, Amsterdam, Bruksela, Paryż, Monachium, Turyn, Mediolan 

 

Wielkich Jezior: Chicago, Detroit, Cleveland, Buffalo, Montreal, Toronto, Ottawa, Hamilton,     

Pittsburgh, Oakland 

 

Kalifornijska: Los Angeles, San Francisco, San Diego, Sacramento, Santa Barbara, San Bernardino, 

San Jose 

 

Japońska: Tokio, Jokohama, Kobe, Osaka, Kioto, Fukuoka, Hiroszima 

 

Brazylijska: Rio de Janeiro, Sao Paulo, Santo Andre, Nova Iguacu 

 
13. Największe miasta: 

 

Indii-: Bomba, Kalkuta, Delhi 

 

Australii: Sydney, Melbourne, Brisbane, Perth, Adelaide, Newcastle 

 

Chin: Czungking, Szangchaj, Pekin, Czengtu, Harbin  

 

Afryki: Lagos, Kair, Kinszasa, Aleksandria, Casablanca, Durban 

 

Europy: Moskwa, Paryż, Londyn, Berlin, Madryt 

 

Ameryki Pd.:  Sao Paulo, Buenos Aires, Rio de Janeiro, Lima 

 

Kanady: Toronto, Montreal, Vancouver 

 
14. Cechy topograficznego osadnictwa dla miast: 

 

Położenie obronne:  

na wzniesieniu – Baraszów, Ateny, Kraków, Bua, Rzym 

na wyspie 

 

jeziorze – Kruszwica (dawniej) 

 

rzece – Stary Paryż, Wrocław 

 

morze – Tyr, Nowy Jork, Wenecja 

w zatoce morskiej o ciasnym wejściu – Tokio, San Francisco 

na zakolu rzeki 

na półwyspie 

na skałach - Meteory 

u stóp ufortyfikowanego wzgórza 

przy cieśninie - Istambuł 

 

Położenie krawędziowe (na wyższym brzegu rzeki) - Wołgograd 

 

W górach (kotlinach, dolinach) – Stary Sącz, Nowy Sącz, Dukla, Insbruk,  

 

Nad morzem, przy ujściu rzek – Krasnogród, Babimost, Franfurt n. Menem, Franfurkt n. Odrą, 

Zawichost, Lyon, Bazylea, Gdańsk, Nowy Orlean 

 

Przygraniczne -  

 
15. Miasta rozdzielone granicą: 

 

Görlitz- Zgorzelec 

 

Frankfurt- Słubice 

 

Guben- Gubin 

 

Brześć- Terespol 

 

Cieszyn- Cieszyn 

 
16.   

 

Małe miasto’ 
Wraz z oddalaniem się od centrum miasta gęstość zaludnienia spada, gęstość zabudowy spada 

 

Duży ośrodek miejski 

Wraz z oddalanie się od centrum miasta gęstość zaludnienia wzrasta, gęstość zabudowy wzrasta 

 
 

 

background image

17. Pojęcia:  
Urbanizacja
 - proces społeczny i kulturowy wyrażający się w rozwoju miast, wzroście ich liczby, 
powiększaniu obszarów miejskich i udziału ludności miejskiej w całości zaludnienia (bądź udziału 
ludności żyjącej wg miejskich wzorów). (encyklopedia PWN) 

 
Suburbanizacja - (ang. suburb - przedmieście) to jedna z faz rozwoju miasta. Polega ona na wyludnianiu 
się centrum i rozwoju strefy podmiejskiej. Wynikiem suburbanizacji jest rozwój infrastruktury (zabudowa 

mieszkaniowa, punkty handlowo-usługowe, połączenia komunikacyjne) na obszarach podmiejskich oraz 
tworzenie się tzw. miast-sypialni, których mieszkańcy dojeżdżają do pracy do centrum. 
 

Dezurbanizacja - charakteryzuje się spadkiem ludności na obszarach centralnych, a następnie również 
zewnętrznych. 
Spadek ten powoduje zmniejszenie się aglomeracji jako całości, a tempo migracji ludzi z obszarów 

węzłowych (centrum – rdzeń) na obszary zewnętrzne lub do mniejszych miast lub średniej wielkości 
przewyższa jej przyrost na obszarach zewnętrznych jej aglomeracji. 
 
Reurbanizacja - jest to końcowa faza urbanizacji. Polega ona na rozroście terenów podmiejski. Na tym 

etapie często następuje odrodzenie śródmieścia. Etap ten możemy aktualnie obserwować na terenie USA 
lub Japonii. 
 

Gentryfikacja - pojęcie wywodzące się od angielskiego słowa gentry (szlachta), oznaczające gwałtowną 
zmianę charakteru danej części miasta. Najczęściej z dzielnicy mieszkalnej, zamieszkałej przez szerokie 
spektrum lokatorów, do strefy zdominowanej przez osoby o stosunkowo wysokim statusie materialnym. 

Rozważając elementy tego procesu można wskazać na trzy rodzaje zmian zachodzących w środowisku 
miejskim, które, w połączeniu lub oddzielnie, nadają miejscu ów umowny status. Jest to zatem 
gentryfikacja ekonomiczna, gentryfikacja społeczna i gentryfikacja symboliczna (kulturowa). 
Gentryfikacja to termin zapożyczony z amerykańskiej socjologii urbanistycznej, gdzie używano go na 

oznaczenie rewitalizacji obszarów w centrach miast, z których zamożniejsi Amerykanie uciekali na tereny 
podmiejskie. 
 

Semiurbanizacja - to proces umiastowienia wsi. Teren wiejski zaczyna przypominać miasto, również pod 
względem warunków społeczno-bytowych. Następuje podniesienie poziomu życia (pozytywny skutek), 
jak i upowszechnienie się miejskiego stylu bycia (negatywny skutek). Takie procesy można zaobserwować 

szczególnie często w południowej Polsce. 
dezurbanizacja – jedna z faz rozwoju miasta (przed dezurbanizacją występuje urbanizacja oraz 
suburbanizacja; natomiast po – reurbanizacja). 
 

Kontrurbanizacja - proces reorganizacji terenów miejskich zamieszkanych przez człowieka, polegający 
na zmniejszeniu się zagęszczenia przebywającej na tych terenach ludności oraz zmianie charakteru 
poszczególnych fragmentów miast na tereny typowo mieszkalne lub jednolicie przemysłowe. Proces ten 

występuje również w ścisłych centrach miast, z których mieszkańcy przenoszą się do dzielnic 
peryferyjnych, czego efektem jest zmiana charakteru centrum miasta na typowo handlowo-
administracyjno-usługowe, ale pozbawione stałych mieszkańców. fektem kontrurbanizacji jest także 

przemieszczanie się ludności ze stref wysoko zurbanizowanych do małych jednostek osadniczych 
położonych na terenach typowo rolniczych. Powoduje to wyraźne zahamowanie urbanizacji miast w 
sensie demograficznym i częściowo ekonomicznym. 

 
18. 

 

Ludy Grenlandii- igloo 

 

Mongołowie- Jurata 

 

Indianie- tipi 

 

Plemiona afrykańskie- kraal 

 

Sardynia- Nuragi 

 
19. W jakim państwie ile procent ludności mieszka w stolicy ( dopasuj) 

 

Singapur 100% 

 

Chiny 1% 

 

Węgry: 20% 

 

Polska: 5% 

background image

 

Dżibuti: 60% 

 

20.Funkcje miast: 

 

Gniezno, Strasburg, Awinion- (biskupstwa?) 

 

Wrocław, Wołgograd- port rzeczny 

 

Nowy Jork, Wiedeń, Genewa- siedziby organizacji międzynarodowych 

 

Brześć, Brest- port rzeczny (?) 

 

Poznań, Lipsk, Mediolan- targi międzynarodowe 

 

Cieszyn, Dover, Tijuana- przejście graniczne 

 

Karpacz, Insbruck, Portillo- ośrodek sportów zimowych 

 

Vichy, Muszyna, Unzen- uzdrowisko 

 

Jerozolima, Kum, Wadowice- ośrodki pielgrzymkowe 

 

Canberra, Ottawa, Bonn- f. administracyjne 

 

Bydgoszcz, Lyon, Manaus- porty rzeczne 

 

Tulon, Władywostok, San Diego- porty morskie (?) albo wojskowe 

 

Gdańsk, Marsylia, Dakar- porty morskie 

 

Cartagena, Przemyśl, Liege- twierdze 

 

Kraków, Oxford, Kair- uniwersyteckie 

 

21.Większość głównych miast kraju leży: 

 

Nad główną rzeką SUDAN 

 

W górach PERU 

 

nad morzem AUSTRALIA 

 

na półwyspie MALEZJA 

 

nad jeziorami SZWAJCARIA 

 
22. Stolica kraju leży:  

 

Azerbejdżan- nad morzem  

 

Słowacja- przy granicy 

 

Kolumbia- w środku kraju 

 

Dania- na wyspie 

 

Nikaragua- pod wulkanem 

 

23. Dobrać obecne nazwy do starych miast: 

 

Ariminum- Rimimi 

 

Cababum(?)- Orlean 

 

Casablanca- Ad Dar al Bajda 

 

Dniepropietrowsk- Jekaterynosław 

 

Odessos- Warna 

 

Smyrna- Izmir 

 

Swierdłowsk- Jekaterynburg 

 

Sydon- Saidn 

 

Tingis- Tanger 

 

Toletum- Toledo 
 

24. Wymień dwa miasta turystyki górskiej w Polsce i w Europie 

 

Polska- Zakopane, Szczyrk, Wisła 

 

Europa- Chamonix, Albertville, Garnish Parten Kirchen 

 

25. Wymień dwa porty rzeczne: 

 

Europa: Strasburg, Paryż, Wołgograd, Ulm 

 

Świat: Kinszasa, Brazawille, Omsk, Montreal 

 

26. Podaj dwa miasta satelity w Polsce 
Nowe Tychy, Nowa Huta, Skawina, Niepołomice, Wieliczka, Pruszków, Wołomin 
 

27. Wywnioskować z opisów co to za miasta (5 polskich, 5 zagranicznych) 

background image

 

Paryż, Wiedeń, Mekka, Nowy York 

 

Warszawa, Zamość, Katowice, Częstochowa, Puławy 

 
28. Wymień 3 największa aglomeracje Europy: 

 

Paryż, Londyn, Moskwa 

 

29. Które państwo ma najmniejszy odsetek ludności miejskiej 

 

Nepal ,Burundi 

 
30. Które miasto ma najwięcej zabytków: 
Zakopane, N. SączS. Sącz, Gdańsk, Szczecin 

 
31. Miasto do odgadnięcia 
Kraków, Łódź, Międzyzdroje, Zgorzelec, Żywiec, Berlin, Sydney, Wenecja, Singapur 
 

32.  Ilość wsi w Polsce  
43 tys. 
 

33. Do wykresów wielkości i kolejności miast dobrać numery województw i państw 
 
34. Miasto: 

 

Jedno dominujące: Francja, Etiopia, Chile, Węgry, Argentyna, Austria, Nepal, Gujana, Szwecja, 
Hiszpania 

 

Wiele dużych miast: Polska, Chiny, Australia, Wielka Brytania 

 

Wyrównane: Kolumbia, Indonezja 

 
35. Największe wsie to: 

 

Kozy, Zawoja  

 

36. Wpisać typy wsi (jest obrazek, trzeba go podpisać) 
 
37. Wpisać numery historycznych typów fizjonomicznych miast (dziwny obrazek) 
 

38. Najwyżej położona miejscowość: 
Góra, Miejska Górka, G. Kalwaria, Jelenia Góra 
 

39. Opisz położenie topograficzne: 
Strasburg 
Caracas 

Wenecja 
 
40. Wypełnić tabelkę 
 

Uzdrowiska 

Targi Międzynarodowe 

Nowe Stolice 

Polska 

1. Krynica-Zdrój 

2. Ciechocinek 
3. Busko-Zdrój 

1. Poznań (międzynar.) 

2. Kielce (wojskowe) 
3. Kraków (książki) 

1. Kraków – Warszawa 

2. Lwów – Rzeszów 
3. Opole - Katowice 

Europa 

1. Karlowe Wary 

(Czechy) 
2. Bath (Wielka 
Brytania) 
3. Baden-Baden 

(Niemcy) 

1. Europejskie Targi 
Muzyczne 
2. Gamescom – targi 
gier wideo odbywające 
się w Koelnmesse w 
Kolonii, w Niemczech 

3. 

1. Istambuł – Ankara 

2. Bonn – Berlin 
3. Petersburg - Moskwa 

Świat 

1. Sedona (Arizona) 
2. Siena (Włochy) 
3. Rotorua (Nowa 
Zelandia)

 

1. 
2. 
3. 

1. Rio de Janeiro – Brasilia 
2. Delhi – New Delhi 
3. Tel Awiw - Jerozolima 

 

background image

 
41. Kraków 
Mocne strony: 
-klimat zabudowy 

-duża liczba hoteli 
- imprezy cykliczne 
Słabe strony 

- brak dużej Sali konferencyjnej 
- brak bazy noclegowej dla  średnio zamożnych turystów 
- słaba komunikacja nocna 

 
Szanse 
- rozbudowa portu lotniczego 

-inwestycje komunikacyjne 
 
 
Zagrożenia: 

- rozbudowa konkurencyjnych ośrodków miejskich (Wrocław) 
- drobna przestępczość