Marta Jolanta Śliwa, Monika Urbaś	15.05.2013
Substytucja nukleofilowa: Chlorek tert-butylu	Gr. C2

CEL ĆWICZENIA

Celem ćwiczenia było przeprowadzenie reakcji podstawienia nukleofilowego w celu otrzymania chlorku tetr-butylu

ODCZYNNIKI I APARATURA

Odczynniki

- tetr-butanol 12,5 g (16.5 cm³)

- kwas chlorowodorowy stężony 50 cm³

- 5% roztwór wodorowęglanu sodu 10 cm³

- bezw. chlorek wapnia

Aparatura

- rozdzielacz o poj. 150 cm³

- erlenmajerka z korkiem o poj. 150 cm³

- zlewka o poj. 150 cm³

OPIS WYKONANEGO ĆWICZENIA

W rozdzielaczu o poj. 150 cm3 umieszcza się tert-butanol i 40 cm3 steonego kwasu solnego. Zawartość

rozdzielacza wstrząsa sią energicznie i pozostawia na kilka minut. Czynność te powtarza sie kilkakrotnie w ciągu około 20 min. Po kadym wstrząsaniu należy na chwile otworzyć kurek rozdzielacza. Następnie oddziela sie dolna warstwe, do rozdzielacza dodaje się 10 cm3 stężonego kwasu chlorowodorowego, kilkakrotnie wstrząsa i pozostawia do rozwarstwienia. Warstwę dolna ponownie oddziela sie, a górna przemywa kolejno 10 cm3 wody, 10 cm3 5% roztworu wodorowęglanu sodu i suszy bezw. chlorkiem wapnia. Po odsączeniu od czynnika suszącego produkt destyluje sie z kolby okrągłodennej zaopatrzonej w deflegmator, zbierając frakcje wrzącą w temp. 49-51 ^oC. Wydajność 14,5 g (90%)

WYNIK

• tablicowa temperatura wrzenia: 51- 52 ^oC

• zmierzona początkowa temperatura wrzenia: 32^oC

• masa chlorku tetr-butanolu po krystalizacji: 19,14 g

SCHEMAT I MECHANIZM REKACJI