Zakład Budownictwa Wodnego i Hydrauliki
Ćwiczenie 9
Laboratorium z Mechaniki Płynów
Studia Inżynierskie
ĆWICZENIE 9.
POMIAR NATĘŻENIA PRZEPŁYWU W PRZEWODACH
CIŚNIENIOWYCH I KORYTACH OTWARTYCH
Cel
Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z:
• Różnymi metodami pomiaru wydatku w przewodach ciśnieniowych i korytach otwartych;
• Analizą błędów pomiarowych;
Zakres ćwiczenia:
• Określenie wielkości wydatku w przewodach ciśnieniowych i korytach otwartych
• Porównanie pomierzonych za pomocą różnych przepływomierzy wartości wydatków;
• Wyznaczenie wartości liczb przepływu oraz współczynników wydatków wybranych przepływomierzy;
• Wyznaczenie wartości współczynnika straty miejscowej dla wodomierza;
• Analiza błędów pomiarowych i porównanie charakterystyk mierników Stanowisko pomiarowe
Model składa się z układu stalowych przewodów cisnieniowych oraz kanału otwartego. Na przewodach i kanale zainstalowano mierniki do pomiaru wielkości wydatku: zwężke Venturiego, kryzę o ostrej krawędzie (kryze ISA), miernik elektroniczny, wodomierz miechaniczny, przelew trójkątny o ostrej krawędzi, kanał zwężkowy, danaidę oraz naczynie pojemnościowe. Układ wyposażono w zawory do regulacji wielkości przepływu oraz skierowania wody na wybrane przepływomierze, manometry różnicowe podłączone do zwężki Venturiego oraz kryzy ISA i wodomierza oraz zawór odpowietrzający.
Dodatkowe wyposażenie:
• termometr,
• taśma miernicza;
• manometry;
1 z 4
Zakład Budownictwa Wodnego i Hydrauliki
Ćwiczenie 9
Laboratorium z Mechaniki Płynów
Studia Inżynierskie
• wodowskazy szpilkowe;
Metodyka pomiarowa
Należy powoli otwierać i zamykać zawory kulowe – gwałtowne zmiany ciśnienia grożą awarią instalacji.
Podczas pomiarów należy każdorazowo odczekać co najmniej minutę w celu ustabilizowania się warunków przepływu. Niezbędnym warunkiem uzyskania poprawnych wyników jest osiągnięcie ruchu ustalonego przed każdym pomiarem. Danaida jest urządzeniem wymagającym najdłuższego czasu stabilizacji.
Pomiary
1.
sprawdzenie modelu – zawór zasilający powinien być zamknięty; 2.
otworzyć zawory bezpieczeństwa w głowicach manometrów; 3.
ustawić zawory w ten sposób aby woda płynęła przez wybrane przepływomierze; 4.
włączyć elektroniczny miernik przepływu;
5.
powoli otworzyć zawór zasilający aż do uzyskania przepływu rzędu 15 – 20 l/minutę; 6.
otworzyć zawór odpowietrzający układu zlokalizowany w najwyższym punkcie modelu i odpowietrzyć model;
7.
odpowietrzyć wybrane manometry różnicowe; 8.
zamknąć
zawory
bezpieczeństwa
w
głowicach
manometrów,
które
będą
wykorzystywane do pomiarów;
9.
otworzyć maksymalnie zawór zasilający model, w ten sposób aby nie przekroczyć zakresu mierników (manometry różnicowe);
10. wykonać pomiary zgodnie z wariantami podanymi w formularzu do ćwiczenia zaczynając od największego przepływu;
11. pomierzyć temperaturę wody;
12. zredukować przepływ na modelu – do wartości nie większej niż 20 l/min; 13. otworzyć zawory bezpieczeństwa w głowicach manometrów;; 14. powoli zamknąć zawór zasilający model; Analiza wyników pomiarowych:
2 z 4
Zakład Budownictwa Wodnego i Hydrauliki
Ćwiczenie 9
Laboratorium z Mechaniki Płynów
Studia Inżynierskie
• obliczenie wydatku pomierzonego za pomocą zwężki Venturiego:
′
ρ − ρ
Q = α ⋅ A
2 ⋅ g ⋅ h
ml
w
∆ ⋅
=
V
ρ w
2 ⋅ przyspieszenie ziemskie ⋅ odczyt z manometru ⋅
= liczba przeplywu ⋅ pole przekroju gestosc r teci − g estos c wody w m anometrze
gestos
c wody w p
rzewodach
9
.
0 85
α =
A
pole p
rzekroju p
oprzeczn g
e o z
wezki V
enturiego
, m = V =
2
1− m
A
pole p
rzekroju p
przeczneg p
o rzewodu
p
• obliczenie wydatku pomierzonego za pomocą kryzy o ostrej krawędzi:
′
ρ − ρ
Q = α ⋅ A
2
−
⋅ g ⋅ h ml
w
∆ ⋅
=
s eo
ρ w
2 ⋅ przyspieszenie ziemskie ⋅ odczyt z manometru ⋅
= liczba przeplywu ⋅ pole przekroju gestosc r teci − g estos c wody w m anometrze
gestos
c wody w p
rzewodach
A
pole p
rzekroju p
oprzeczn g
e o k
ryzy I
SA
m = s− eo =
,
A
pole p
rzekroju p
oprzeczn g
e o p
rzewodu
p
m = 0,20 – α = 0,615
m = 0,30 – α = 0,632
m = 0,40 – α = 0,66
m = 0,45 – α = 0,675
• elektroniczny miernik przepływu podaje wartość wydatku w litrach na minutę;
• wodomierz mechaniczny pozwala na wyznaczenie wydatku za pomocą zależności: V
objetosc
Q =
=
t
czas
• Wydatek pomierzony za pomocą danaidy można określić za pomocą zależności: Q = α ⋅ A ⋅ 2 ⋅ g ⋅ H = wspolczynnik wydatku ⋅ pole przekroju otworu ⋅
o
2 ⋅ przyspieszenie ziemskie ⋅ wzniesienie wody ponad os otworu H = 0,15 - α = 0,61
H = 0,20 - α = 0,608
H = 0,30 - α = 0,605
H = 0,40 - α = 0,603
H = 0,50 - α = 0,602
3 z 4
Zakład Budownictwa Wodnego i Hydrauliki
Ćwiczenie 9
Laboratorium z Mechaniki Płynów
Studia Inżynierskie
• Naczynie pojemnościowe pozwala na wyznaczenie wydatku na podstawie pomiaru objętości I czasu:
V
objetosc
Q =
=
t
czas
• Dyskusja błędów pomiarowych – w celu wyznaczenia błędów pomiarowych podczas pomiaru wydatku za pomoca naczynia pojemnościowego można wykorzystać metodę różniczki zupełnej;
• Wyznaczyć błędy pomiarowe pozostałych mierników względem przepływu określonego za pomocą naczynia pojemnościowego;
• Wykonać wykresy obrazujące zależność pomiędzy wydatkiem określonym za pomoca naczynia pojemnościowego a wskazaniami pozostałych mierników;
• Porównać doświadczalnie wyznaczone wartości współczynników z teoretycznymi;
• Opracować wnioski.
4 z 4