Po prostu mnie przytul

Redakcja: Katarzyna Juszyńska
Korekta: Paulina Klas
Okładka: Jagoda Karłowska
Skład: Monika Burakiewicz
Niniejsza książka oparta jest na faktach. Niektóre imiona i nazwiska zostały zmienione dla ochrony
dóbr osobistych występujących w niej postaci.

Wszelkie prawa zastrzeżone. Kopiowanie, reprodukcja lub odczyt jakiegokolwiek fragmentu tej książki
w środkach masowego przekazu wymaga pisemnej zgody wydawnictwa Novae Res.

Wydanie pierwsze
ISBN 978-83-7722-684-1

NOVAE RES – WYDAWNICTWO INNOWACYJNE
al. Zwycięstwa 96 / 98, 81-451 Gdynia
tel.: 58 698 21 61, e-mail:

sekretariat@novaeres.pl

http://novaeres.pl

Publikacja dostępna jest w księgarni internetowej

zaczytani.pl

Wydawnictwo Novae Res jest partnerem Pomorskiego Parku Naukowo-Technologicznego w Gdyni.

Konwersja do formatu EPUB:
Legimi Sp. z o.o. |

Legimi.com

Otworzyłam  oczy.  Z  łoskotem  spadło  na  mnie  przerażenie  i  cały  ciężar
czekającego  mnie  dnia.  Poczułam,  jak  jakaś  siła  wciska  mnie  w  łóżko  i  nie
pozwala  z  niego  wstać.  Byłam  zmęczona  apatią  i  zrezygnowaniem.  Przez
chwilę próbowałam się podnieść, by chociaż zmienić pozycję. Wydawałoby
się, że taki ruch to banalne zadanie...

Dziś są moje szesnaste urodziny. Co jest moim marzeniem? Śmierć.

Śmierć, która zakończyłaby moją bolesną wędrówkę przez życie. Nie cierpię
go. Wcale nie jestem ciekawa przyszłości, nie chcę być świadkiem dalszych
wydarzeń, bo wydają się czarną kartką. Nie czekam na zmianę, bo ona po
prostu nie nastąpi. Wszystko dookoła mówi mi, że już nigdy nie będzie
lepiej. Ja też to wiem.

I właśnie z takim nastawieniem zaczynam zwlekać się z łóżka.

Przypomina to desperacką próbę wydostania się na powierzchnię spod
gruzów wieżowca. Z koszmaru sennego przechodzę w taki sam na jawie.
Moje ruchy są powolne i niezgrabne. Wstydzę się siebie.

Dotarcie  do  szkoły  trwało  dwie  pierwsze  lekcje  i  już  kompletnie  nie  byłam
w  stanie  skoncentrować  się  na  czymkolwiek.  Nie  mogłam  zmusić  się  do
jakiejkolwiek  reakcji,  byłam  po  prostu  pusta.  Pusta  w  bardzo  negatywny
i  męczący  sposób.  Wieczorem  zadzwoniła  moja  wychowawczyni.  Mówi  do
mnie,  że  powinnam  szukać  pomocy,  że  tak  nie  może  być,  ale  ja  nie  jestem
nawet  w  stanie  zakodować  słów,  które  do  mnie  kieruje.  Chciałabym,  żeby
miała  moc  wyrwania  mnie  z  tego  koszmarnego  stanu.  To  pierwsza  osoba,
której  w  jakikolwiek  sposób  zaufałam.  Jako  pierwsza  wyciągnęła  do  mnie
rękę.  Musiałam  wyglądać  potwornie  w  dniu,  w  którym  wszyscy  tak  bardzo
się  cieszyli  z  czekającej  nas  przerwy  świątecznej,  a  ja  z  trudem
powstrzymywałam  łzy.  Usiadła  koło  mnie,  gdy  odpływałam  wpatrzona
w zimowy krajobraz za oknem, i zadała tylko jedno pytanie:

– Aneta, powiedz mi, co się z tobą dzieje?
Podniosłam na chwilę swoją ciężką głowę, by spojrzeć jej w oczy,

rozpacz miałam wypisaną na twarzy.

Byłam przepełniona negatywnymi emocjami, zmęczona wiecznym

udawaniem i chyba potrzebowałam drugiego człowieka. Była to wręcz
desperacka potrzeba, by w jakikolwiek sposób nawiązać kontakt z otaczającą
mnie rzeczywistością. Zawsze sama, zawsze z boku, codziennie modliłam
się, aby ktoś się do mnie życzliwie odezwał.

Po raz kolejny napisałam w pamiętniku dużymi literami: „NIENAWIDZĘ

SIEBIE”.

Resztkami  sił  po  raz  kolejny  układam  książki  na  półce,  choć  przecież  cały
czas stoją w idealnym porządku. Porządek w moim małym świecie, w moim
pokoju,  daje  mi  poczucie,  że  taki  sam  porządek  panuje  w  mojej  głowie.
Świadomość  panowania  nad  rzeczami  w  najbliższym  otoczeniu  daje
przeświadczenie  o  posiadaniu  kontroli  nad  własnym  życiem.  Oczywiście
wszystko  na  pozór,  ale  pozory  to  jedyne,  co  mi  pozostało.  Ogarniam
wzrokiem  cały  pokój,  sprawdzając,  czy  wszystko  leży  na  swoim  miejscu.
Tak, teraz przez krótką chwilę poczuję, że posprzątałam jakąś część siebie.

Chcę pisać. Bardzo chcę pisać i nie mogę. Siedzę nad pustą kartką i pragnę
przelać  na  nią  wszystkie  moje  myśli,  które  w  zastraszającym  tempie
przemierzają  zgubne  szlaki  mojego  umysłu.  Czysta  kartka  daje  tak  wiele
możliwości,  ale  jednocześnie  nie  jestem  w  stanie  wychwycić  niczego
konkretnego.  Z  tego  bałaganu  nie  umiem  wyodrębnić  nawet  jednej
informacji. Patrzę na nią z zazdrością. Jest taka jasna i lekka, a ja pragnę ją
zniszczyć, zapełnić moimi chorymi myślami, zwalić na nią cały ciężar mojej
osoby.  I  nie  umiem.  Składam  się  z  chaosu.  Ale  jakimś  dziwnym  sposobem
ten sam chaos powoduje, że we mnie nic nie ma, że jestem pusta w środku.

Przez uchylone drzwi do mojego pokoju zagląda matka, by zobaczyć, co

robię. Niczym kontroler biletów w autobusie: życie do kontroli, proszę.
Istnieje niepisana reguła, że zawsze trzeba zajmować się czymś
pożytecznym. Słowo „pożyteczne” matka definiuje na własne potrzeby.

– Co robisz? – pyta.
– Uczę się – odpowiadam, choć za podręcznikiem do biologii kryje się

pusta kartka, którą bez powodzenia próbuję zapisać własnymi myślami. Nie
mogę się na niczym skoncentrować.

Matka po cichu wycofuje się do kuchni. Hasło zadziałało. Jakakolwiek

inna odpowiedź poskutkowałaby kolejnymi dręczącymi pytaniami,
pretensjami bądź krytyką. Pozbawiłaby mnie możliwości siedzenia samej
w zamkniętym pokoju, co jest jedynym sposobem na przetrwanie tutaj. Dziś
nie mam siły uciekać.

Ktoś kiedyś powiedział mi: „Ty żyjesz w świecie marzeń”.

No i co z tego? Czy to jest jakieś przestępstwo? Chcę żyć w krainie

marzeń,  jeżeli  to  oznacza  choć  chwilową  radość.  Wolę  zamknąć  się  przed
złem  i  brudem  współczesnego  świata,  jeżeli  da  mi  to  nadzieję.  Wcale  nie
muszę  żyć  w  świadomości,  że  wszystko,  co  mnie  otacza,  wbija  nieustannie
nóż  w  różne  części  mojego  ciała.  Nawet  pomimo  faktu,  że  to  czuję.  Jeżeli
czegoś  bardzo  pragnę,  a  nie  dzieje  się  to  w  świecie  rzeczywistym,  lubię  to

sobie wyobrażać, przeżywać krok po kroku we własnej wyobraźni i cieszyć
się każdą sekundą tego obrazu. Wiara w ideały już mnie zgubiła. Wierzyłam,
że istnieje sprawiedliwość, że jest jeszcze życzliwość i ludzka
bezinteresowność. Ale nie ma. A ja nie chcę żyć w takim świecie.

Kolejna nieprzespana noc i kolejne długie minuty do przetrwania.

Wpatrywanie się w sufit, wsłuchiwanie w tykający zegar, wyglądanie przez
okno w przerażającą ciemność nocy.

Na początku mam jeszcze siłę uciekać w fantazje. Leżę i wyobrażam

sobie, że tak naprawdę nie jestem sama, że mam z kim porozmawiać, że jest
ktoś,  kto  przytuli  mnie  jak  małe  dziecko,  weźmie  za  rękę,  pogłaszcze  po
włosach  i  powie,  że  wszystko  będzie  dobrze.  Zamykam  oczy  i  próbuję
zobaczyć ten obraz w jak najbardziej realistyczny sposób. Próbuję poczuć na
sobie  dotyk  drugiej  osoby,  ten  kojący,  upragniony,  wspierający  dotyk,
mówiący:  jestem  twoim  przyjacielem,  przy  mnie  nie  stanie  ci  się  żadna
krzywda. Zaczynam miarowo kołysać się na łóżku, bo to działa uspokajająco
i może pomóc mi zasnąć. Rękami próbuję się objąć, bo skoro nikt nie może
mnie  teraz  przytulić,  muszę  radzić  sobie  sama.  Dotykam  swoich  pleców
i wyobrażam sobie, że to ręce kogoś innego. Nie działa, w ogóle nie działa.
Zostają mi tylko łzy.

Są marzenia, które człowieka uskrzydlają. Sprawiają, że ma się mnóstwo

pozytywnej energii i chce się skakać z radości na samą myśl o ich spełnieniu.
Ale są też pragnienia powodujące trudny do opisania, wielki głód, który tylko
boli. Tęsknotę tak silną, że ma się ochotę jedynie wgryźć w poduszkę
i zacisnąć pięści. I ma się świadomość, że to, czego się pragnie, być może jest
tak blisko, zaraz obok. I nie można tego mieć. W takim wypadku snucie
marzeń tylko potęguje samotność.

Całe moje życie to jest beznadziejna i desperacka walka o miłość,

przyjaźń i akceptację innych. Nieudana.

Jestem zmęczona. Jestem naprawdę zmęczona. Czuję, że trwam sama pośród
ludzi.  Czuję  się  zagubiona  i  trochę  przerażona  tym,  co  się  ze  mną  dzieje.
Chciałabym,  żeby  ktoś  to  nazwał,  żeby  mi  ktoś  powiedział,  że  wszystko
będzie dobrze. Wiem, że potrzebuję pomocy. Boję się wszystkiego. Doszłam
już  nawet  do  tego,  że  boję  się  samego  strachu.  Zamotałam  się  i  zaplątałam
w sieć istnienia, która jest powleczona swego rodzaju smołą, tak czarną i tak
gorącą,  że  wyraźnie  ją  widzę  i  czuję.  Mam  wrażenie,  jakbym  siedziała
w  tytułowym  szklanym  kloszu  Sylvii  Plath  i  obserwowała  życie  zza  niego,
bez możliwości wyjścia.

Czytam kolejny list od Mileny. Chodzimy razem do klasy, ale nasza
komunikacja odbywa się tylko na papierze. Nasza przyjaźń zaczęła się od
małej kartki napisanej podczas jednej z nudnych lekcji chemii:

Wiem,  że  nigdy  nie  kolegowałyśmy  się  blisko,  ale  myślę,  że
zrozumiesz,  co  chcę  ci  przekazać.  Pomyślisz,  że  możemy
porozmawiać,  ale  pisać  łatwiej  i  przynajmniej  nie  przerwę
w połowie, tylko doprowadzę wszystko do końca.

Tak napisała Milena i od tego wszystko się zaczęło. Piszemy do siebie

prawie  codziennie,  mijając  się  bez  słowa  na  szkolnym  korytarzu,  ale  ja  nie
jestem w stanie wyrzucić z organizmu tych potwornych emocji, które się tam
pojawiają. Nie chcę zrzucać na nią mojego piekła. Przez to jestem cały czas
wyalienowana  i  w  tej  inności  całkowicie  samotna.  Nie  spotkałam  jeszcze
nikogo podobnego do mnie, do mnie jako dziwacznego produktu ubocznego
tego  świata,  a  to  potęguje  to  uczucie.  Wydaję  się  całkowicie  odstawać  od
ludzi,  od  wszelkiej  normalności.  Ale  czym  tak  naprawdę  jest  normalność?
Normalność to kanon ustanowiony przez człowieka. Bardzo surowy.

Boję się ludzi, ale jednocześnie bardzo ich potrzebuję.

Znowu  miałam  w  szkole  atak.  Cały  koszmar  powrócił  ze  zdwojoną  mocą.
Rok  temu  mdlałam  z  powodu  natężenia  strachu  kilka  razy  w  tygodniu.
Oczywiście w szkole przede wszystkim. Nikt nie wiedział, co ze mną zrobić,
ja  nie  wiedziałam,  co  się  dzieje.  Pierwszy  raz  zdarzyło  się  to  w  szatni,  po
wuefie.  Tak  bardzo  uderzyłam  się  wtedy  w  głowę.  Zebrało  się  mnóstwo
osób, które utworzyły nade mną przytłaczający krąg. Wychowawczyni zadała
mi tylko jedno pytanie:

– Czy brałaś coś? Powiedz mi, Aneta, prawdę, wzięłaś coś? – Dotknęła

mojej ręki.

Pokręciłam głową.
Omdlenia zdarzały się bardzo często i w różnych okolicznościach.

Najpierw  to  uczucie  słabości  i  miękkości  w  nogach,  kiedy  świat  zaczyna
wirować,  a  odgłosy  dochodzą  do  człowieka  jakby  zza  grubej  ściany.  Potem
orientuję  się,  że  leżę  na  podłodze,  i  czuję,  jak  bardzo  wali  moje  serce  i  jak
gorąca robi się twarz i cała głowa. I to drętwienie palców u rąk i całego ciała,
nad którym kompletnie nie mogę zapanować. Nie chciałam, żeby ktokolwiek
patrzył  na  mnie  w  tym  momencie.  Z  trudnością  łapałam  powietrze,  czułam
obrzydliwą  suchość  w  ustach  –  przypominałam  rybę,  która  właśnie  została
rzucona  na  suchy  piasek,  zdrętwiałe  ręce  zamierały  w  nienaturalnej  pozie.
Wszystko  to  z  pewnością  sprawiało  obrzydliwe  wrażenie,  wszyscy  tak
dziwnie mi się przyglądali, a ja chciałam zapaść się pod ziemię.

Nauczyciele reagowali na to w jeden sposób: robię przedstawienie

i ostentacyjnie próbuję zwrócić na siebie uwagę. Nawet jeżeli zdarzyło się, że
któryś z profesorów powiedział coś bardziej życzliwego, opinia na mój temat
była jedna: wariatka, mogłaby wreszcie przestać, bo nic w ten sposób nie
osiągnie.

Za każdym razem trafiałam do szkolnej pielęgniarki, która przez cały

czas denerwowała się na mnie za te akcje. A ja odwracałam się twarzą do
ściany i płakałam. Ze strachu, z bezradności, z braku sił. Jak miałam im
wszystkim powiedzieć, że nad tym nie panuję?

To wtedy znalazłam sposób na częściowe rozładowanie napięcia i lęku –

zaczęłam się ciąć. Żyletką powoli rozcinałam skórę na nadgarstkach, a potem
ryłam w tej ranie igłą. Poszerzałam czerwone kreski i cięłam nowe. Ból
psychiczny był tak silny, że tego fizycznego właściwie nie czułam. Patrzyłam
na krew wypływającą wąskimi strużkami z utworzonych ran i pragnęłam, by
z tą krwią uszło ze mnie choć trochę smutku. Na próżno.

Odbyłam serię wizyt u różnych lekarzy. Robili mi mnóstwo badań,

z  których  kompletnie  nic  nie  wynikło.  Ostateczna  diagnoza  neurologa
sugerowała  utraty  przytomności  na  tle  nerwowym.  Tak  naprawdę  nikt  nie
wiedział,  co  mi  jest.  Dlaczego  mam  zawroty  głowy,  wahania  ciśnienia,
przyspieszony puls, kiepskie wyniki krwi.

Zostałam skierowana na wizytę do psychiatry, na którą oczywiście

musiałam  pójść  z  matką.  Nie  poczułam  się  przez  to  bezpieczniej,  nie
chciałam  takiego  układu,  więc  powiedziałam  rodzicielce  oficjalnie,  że  nie
będę  tych  wizyt  kontynuować.  W  rzeczywistości  chodziłam  do  Magdy  dwa
razy  w  tygodniu  jeszcze  przez  dwa  miesiące.  Myślałam,  że  to  jest  moja
nadzieja na powrót do życia. Próbowałam opisywać swoje emocje i myśli, ale
nic  się  nie  zmieniało.  Byłam  całkowicie  pogrążona  w  depresji,  uwięziona
w  niej  jak  w  małym,  ciemnym  pudełku,  z  którego  nie  ma  wyjścia.
Początkowo  podejmowałam  jeszcze  próby  przekrzyczenia,  odpychałam  ją
gwałtownymi ruchami rąk i nóg. Robiłam zaciętą minę i powtarzałam sobie,
że będę żyć śmiechem. Ale to była bezsensowna walka.

Magda przyjmowała mnie w poradni zdrowia psychicznego, gdzie co

chwilę miała innych pacjentów, setki telefonów i nieraz wychodziła z pokoju
nawet  na  pół  godziny.  Zawsze  znalazły  się  sprawy  ważniejsze  niż  ja.
Zaczynałam  mówić  o  tematach  dla  mnie  trudnych,  po  czym  w  pół  zdania
musiałam  przerwać  z  powodu  innego  pacjenta,  który  akurat  przyszedł  po
receptę. Zostawałam sama w gabinecie i nie wiedziałam, czy mam sobie iść,
czy  czekać.  Zapominałam,  co  w  ogóle  chciałam  powiedzieć  i  czy
rzeczywiście  było  to  coś  ważnego.  Wierzyłam,  że  nie  warto  poświęcać  mi
czasu, że jestem nikim, że tylko przeszkadzam.

Podczas pierwszego spotkania wyjęła z szuflady i wręczyła mi jakieś

proszki, które potem brałam przez miesiąc. Nic nie wyjaśniła, a ja na ulotce
przeczytałam,  że  wskazania  do  stosowania  to  zaburzenia  depresyjne.
W  tamtym  czasie  niewiele  mi  to  mówiło.  Po  upływie  miesiąca  mój  nastrój
poprawił  się  na  klika  dni.  Nie  spodziewałam  się,  że  chwilowe  polepszenie
może być powodem kolejnego piekła.

– Myślę, że nie musisz już do mnie przychodzić – powiedziała pewnego

dnia Magda, gdy pojawiłam się u niej z uśmiechem na twarzy, co zdarzyło mi
się wyjątkowo. – Widzę, że czujesz się już dużo lepiej i teraz na pewno
poradzisz sobie sama.

I tym sposobem znowu zostałam oddana na pożarcie chorobie

psychicznej.

Nie miałam odwagi ani siły sprzeciwić się, protestować, prosić. Pewnie

była mną zmęczona. Nic dziwnego.

W październiku trafiłam do szpitala, bo mdlejąc, uderzyłam policzkiem
w biurko i moje oko było przez jakiś czas zagrożone.

Stwierdzono Contusio capitis, Subcommotio cerebri. Cokolwiek to jest.
To był długi tydzień, a ja byłam w fatalnym stanie – zarówno fizycznym,

jak i psychicznym. Leżałam sama i do moich głównych zajęć należało
podziwianie niezwykle fascynującego szpitalnego sufitu z potwornie rażącą
w oczy lampą. Na dodatek jednym okiem, gdyż pół twarzy miałam przykryte
opatrunkiem nasączonym czymś na opuchliznę. Było mi ciężko.

Mannitol, Furosemid, Ketonal, Relanium. I tak od nowa.
Patrzyłam na kapiące kroplówki i płakałam. Łzy były moją bezsilnością,

moim cichym buntem, formą protestu przeciw tej ogromnej czarnej rozpaczy,
która mnie ogarniała i bezustannie atakowała. Nie byłam w stanie przed nią
się bronić. Nie wstawałam, nie jadłam i nie wierzyłam. Nikt do mnie nie
przychodził oprócz matki, której i tak nie chciałam widzieć. Jeśli ktokolwiek
zainteresował się moją nieobecnością w szkole, co i tak jest bardzo wątpliwe,
to pewnie usłyszał od niej, że wyjechałam do rodziny. Problem, o którym się
nie mówi, przestaje być problemem? U mnie w domu chyba w to wierzą.

Patologiczny dom to nie tylko taki, w którym jest alkohol i brutalna

przemoc.  Patologiczny  dom  to  również  taki,  w  którym  nic  nie  jest  tak,  jak
być  powinno.  Czasem  chciałabym,  żeby  w  naszym  domu  działo  się  coś
takiego,  co  byłoby  bez  problemu  widoczne  dla  innych,  co  można  byłoby
zaklasyfikować do odpowiedniej rubryki – „to nie jest dobre”. A tymczasem
mamy  trzy  wrogie  obozy  –  niczym  przeciwnicy  na  wojnie.  Każdy  ma  swój
własny  obóz  i  wszyscy  jesteśmy  przeciwko  sobie.  Ciągła  walka  i  próba  sił.
A najczęściej przegraną i tak jestem ja. Bo jestem najsłabsza.

Najpierw  uderza  zapach  i  to  właśnie  on  powoduje,  że  nie  ma  się  ochoty
zapuszczać  w  głąb  mieszkania.  Ale  ja  niestety  muszę.  Nie  umiem  tego
smrodu  opisać.  To  połączenie  starczego  ciała,  lekarstw  i  dziwnych  mikstur,
które  ciągle  przyrządza.  Przenika  przez  gruby  płaszcz,  przez  włosy,  przez
ciało  i  cały  organizm.  Ten  proces  trwa  bardzo  szybko,  zostaje  zakończony,
zanim  zdążę  zdjąć  buty.  Wchodzę  do  zupełnie  innego  świata,  świata
koszmaru i ciągłego strachu.

To właśnie on.
Idę przedpokojem w kierunku swojego lokum i wiem, że przez moment

będzie mnie widział w ogromnej lustrzanej szafie, która tam stoi. Mogę
częściowo odetchnąć, gdy znajdę się na swoim terytorium i zamknę za sobą
drzwi. Te drzwi są chyba jedynym elementem, który jest w stanie sprawić, że
poczuję się tutaj lepiej, może nawet bezpieczniej.

Zbieram siły, by ponownie uderzyć. Wyjście do łazienki przybiera formę

tajnej akcji, której brakuje jedynie odpowiedniego kryptonimu. Każdy dzień,
każda godzina i każda minuta wyglądają tak samo. Całe moje
funkcjonowanie polega na ciągłym pilnowaniu się, na bezustannej kontroli
swoich zachowań i ruchów.

Włączam radio i częściowo przechodzę do innego świata. Tylko

częściowo,  bo  od  tego  nie  da  się  uciec.  Muzyka  ma  na  mnie  niesamowity
wpływ, gdyż wraz z kolejnymi piosenkami wędruję po drodze nastrojów, raz
wspinam się pod górę, innym razem biegnę swobodnie w dół. Coś, co zostało
stworzone  przez  człowieka,  przejmuje  nad  nim  kontrolę.  Bawi  się  jego
emocjami,  uczuciami  i  wrażeniami,  jednocześnie  sprawiając,  że  jednostka
staje  się  od  niej  w  pewien  sposób  uzależniona,  bez  względu  na  to,  czy  ma
wpływ  pozytywny,  czy  też  nie.  Tak  więc  ja  należę  do  tej  grupy  ludzi
i  powierzam  siebie  różnorodnym  dźwiękom  wydobywającym  się
z głośników.

Uchylam lekko drzwi, by sprawdzić, czy droga wolna. W małym

łazienkowym oknie dostrzegam mdły kolor palącego się światła. To oznacza
tylko jedno: on tam jest, więc będę musiała jeszcze trochę poczekać.

Niekoniecznie  do  momentu,  kiedy  stamtąd  wyjdzie.  Odczekać  dobre  pół
godziny,  aż  wyniesie  się  ta  cała  aura,  poczucie  obecności,  zapach,  dotyk.
Choć  doskonale  wiem,  że  to  przecież  nie  jest  możliwe.  Przebieram  się
i  zapalam  światło  zsuniętymi  maksymalnie  na  ręce,  długimi  rękawami
starego,  powyciąganego  swetra.  W  ten  sam  sposób  chwytam  za  klamkę
i wykonuję wszelkie czynności poza moim pokojem, który jest moim azylem
w tej krainie obcości. Staram się zachowywać naturalnie, ale to jest po prostu
niewykonalne.

Niemożliwe.
Siedzę u siebie przy biurku całe popołudnie, odrabiając lekcje. Zwykle

nigdzie nie wychodzę, albo nie mam czasu, by się z kimś spotkać, albo nie
mam odwagi. Do mnie też nikt nie przychodzi, ponieważ nikogo do siebie
nie zapraszam. Wstydzę się.

Taka sytuacja zmusza mnie do prawie całkowitej izolacji od reszty

świata. Nie powiem, że ma to pozytywny wpływ na moją psychikę, ale nie
umiem wydostać się na zewnątrz.

Z  każdym  dniem  nabawiam  się  nowych  kompleksów,  które  regularnie
dołączają  do  równie  obszernej  listy  moich  wad.  Całą  złość,  nienawiść
i  obrzydzenie  kieruję  prościutko  na  siebie.  Zaczyna  się  od  drobiazgów.
Bardzo szybko powstaje wielka zlepiona kula śmieci, którą w siebie rzucam.
Gdyby  ktoś  zapytał  mnie,  czego  w  sobie  nie  lubię,  nie  wiem,  kiedy
skończyłabym mówić. Mogłabym mówić godzinami!

Pewnego dnia postanowiłam przestać jeść. Jednak nie na długo, bo już po

dwóch  tygodniach  dostałam  napadu  wilczego  głodu.  Weszłam  do  kuchni
i  zjadłam  prawie  wszystko,  co  tam  znalazłam.  Czułam  w  sobie  potężny
niepokój  i  wydawało  mi  się,  że  można  go  utopić  w  jedzeniu.  Nie  pomogło,
a dodatkowo sprawiło, że nabrałam do siebie większego obrzydzenia. Byłam
wściekła na siebie, że nie potrafię zapanować nad sobą, nad jedzeniem.

Kiedy byłam dzieckiem, nie pozwalano mi jeść słodyczy, chyba że była

to  jakaś  specjalna  okazja.  Na  słodkości  musiałam  po  prostu  zasłużyć.
Rodzina  przywoziła  słodycze,  które  od  razu  lądowały  gdzieś  poza  moim
zasięgiem.  Z  czasem  sama  nauczyłam  się,  że  przysmaki  to  nagroda,  którą
trzeba  sobie  wydzielać,  i  czekoladki  potrafiły  tygodniami  leżeć  w  szafce,
wydzielane po kosteczce, gdy uznałam, że zasłużyłam.

Cykl głodówki i obżerania powtarzał się u mnie jeszcze przez kilka lat.

Głodziłam się, nie jadłam przez kilka dni, a potem wrzucałam w siebie całą
zawartość  lodówki,  która  w  końcu  i  tak  lądowała  w  sedesie.  Garściami
połykałam  tabletki  przeczyszczające.  Wystarczyło,  że  zobaczyłam  na
opakowaniu  czegokolwiek:  „działa  przeczyszczająco”  czy  „poprawia
przemianę  materii”  i  musiałam  to  mieć.  To  był  koszmar.  Nie  udało  mi  się
schudnąć nawet jednego kilograma, ale ten sposób jedzenia stał się po jakimś
czasie  mechaniczny.  Rozpoczęły  się  bóle  brzucha  i  głowy,  co  jakiś  czas
łapała  mnie  kolka  w  sercu,  ciągle  byłam  zmęczona.  Z  dziąseł  wciąż  leciała
krew, a w ustach miałam metaliczny posmak rzygowin, którego nie mogłam
się pozbyć. Żeby go usunąć, jadłam coraz więcej. Depresja nasiliła się, byłam
całkowicie  sama,  bezradna  i  przerażona  tymi  wszystkim  objawami.  Myśli
o  śmierci  nachodziły  mnie  już  od  dawna  i  w  miarę  upływającego  czasu

stawały się coraz bardziej konkretne.

Szukam aktywności, które mogłyby przynieść choć chwilową ulgę. Spośród
wszystkich  zainteresowań  największą  moją  pasją  są  książki.  To  one  były
wiernymi  towarzyszkami  mojego  życia,  odkąd  tylko  nauczyłam  się  czytać.
Moimi  najlepszymi  przyjaciółkami.  Pochłaniałam  książkę  za  książką,  bo
pociągało mnie to, że w nich wszystko jest możliwe – zdarzają się przyjaźnie
na dobre i na złe, dzieci są szczęśliwe i mają normalne rodziny, każda myśl
może zostać zwerbalizowana i nazwana. Wszystko, co nie zdarzało się na co
dzień  w  moim  życiu,  mogło  zdarzyć  się  w  książkach.  Z  zapałem  czytałam
historie innych ludzi.

Początkowo  izolowałam  skórę  materiałem  swetra  tylko  przy  styczności
z  niektórymi  przedmiotami  w  domu.  Te  szafki,  które  z  pewnością  otwierał,
starałam się omijać, a w ostateczności zsuwałam rękaw, by to zrobić. Jednak
stopniowo  przerażenie  narastało  i  pojawiły  się  natarczywe  myśli,  że
właściwie każdy mebel, każda klamka, każdy uchwyt może być „skażony”.

Pozostaje jeszcze lodówka, kran, wanna i milion innych miejsc, z którymi

ma  się  styczność  na  co  dzień  bez  względu  na  okoliczności.  Czasem  muszę
zacisnąć zęby, kiedy indziej ratuję się rękawiczkami i szmatkami. Wyglądam
jak  bandyta,  który  nie  chce  zostawić  żadnych  odcisków  palców  na  miejscu
zbrodni.  Nie  mogę  się  z  tym  zdradzić,  bo  nikomu  nie  umiałabym
wytłumaczyć  dlaczego,  a  to  jest  pierwsze  pytanie,  jakie  można  mi  w  ogóle
w tej sprawie zadać.

Na osiedlu wszyscy się ze mnie śmieją, że on jest taki stary. Starsi

chłopcy  rzucali  we  mnie  kamieniami,  śmieciami,  ogryzkami,  gdy  tylko
pojawiałam się w zasięgu wzroku. Bawiłam się na podwórku i jednocześnie
zerkałam  na  wszystkie  strony,  czy  właśnie  się  nie  zbliża.  Bo  wtedy
następowały  żarty,  wyśmiewanie  i  docinki.  Chroniczny  lęk  i  napięcie
każdego dnia.

– Patrz, idzie twój dziadek! – Śmiech.
A ja wypalam w ziemi dziurę swoim wzrokiem. Jest mi tak bardzo wstyd.

Przerażająco, nie do opisania wstyd.

Zawsze chcę krzyczeć, że go nie znam, że nie mam z nim nic wspólnego,

Spadłam  ze  schodów.  Właściwie  nie  jestem  pewna,  czy  był  to  po  prostu
nieszczęśliwy wypadek, czy też naumyślnie chciałam zrobić sobie krzywdę.
Nie pamiętam dokładnie, jak to się wszystko stało. Chyba na chwilę straciłam
przytomność.  Potem  zarejestrowałam  pełne  zadrapań  plecy,  trochę  krwi  we
włosach,  przeraźliwy  łomot  w  głowie  i  jeszcze  kłujący  ból  prawego  biodra.
Nie  byłam  do  końca  świadoma  tego,  co  się  ze  mną  dzieje,  ale  wynikało  to
chyba  z  ciężkiego  szoku  i  apatycznego  transu,  w  którym  tkwiłam.  Nikomu
nic nie powiedziałam.

Wychowawczyni zaczepiła mnie następnego dnia na szkolnym korytarzu:
– Dzwoniłam do poradni zdrowia psychicznego i umówiłam cię na

wizytę. We wtorek o osiemnastej. Tym razem do innego psychiatry.

– Uhm...
– Chcesz, żebym poszła z tobą?
– Tak.
Bardzo boję się być sama. Chcę, żeby ktoś tam ze mną był. Ja pewnie

nawet nie będę miała siły, żeby wykonać jakiś określony ruch. Boję się.
Najzwyczajniej w świecie bardzo się boję...

– Opowiesz tam o tym wszystkim, co się z tobą dzieje, a oni po prostu

nadadzą temu nazwę. Dowiemy się, jak można ci pomóc.

Oprócz silnych bólów i zawrotów głowy nic poważniejszego się nie

działo. Rano jak zwykle wymiotowałam w szkolnej toalecie. W domu za
bardzo słychać.

Nie za bardzo widziałam sens w mojej wyprawie do poradni. Już chyba

nie ma dla mnie ratunku. Uczucie zrezygnowania przeplatało się z namiastką
wiary. Myślałam o tym, żeby się zabić. Czułam, że to byłoby coś z korzyścią
dla siebie i dla innych. To była chyba jedna z najrozsądniejszych myśli, jakie
kiedykolwiek przyszły mi do głowy. Nie nadaję się do życia.

– Przyjdź po mnie do szkoły, gdzieś tak po siedemnastej, dobrze?

Pójdziemy razem.

– Jasne. Nie ma problemu.
Nie bój się. Wszystko będzie dobrze.

– Idź, zanieś mu zupę.
– Dobrze, zaraz – mówię, by zyskać na czasie, ale narasta we mnie panika

i wiem, że nie mogę tego zrobić.

– No ile razy mam cię prosić!
– Teraz nie mogę, muszę się uczyć. – Stosuję ten fortel z nadzieją, że

zadziała. Nie chcę nawet myśleć, że miałabym wejść do tamtego pokoju i na
niego spojrzeć.

– Jak ty się odzywasz! Ja cały dzień ciężko pracuję dla was i proszę cię

tylko o to, żebyś zaniosła ojcu posiłek. Ja na twoim miejscu powiedziałabym:
dobrze,  kochana  mamusiu,  już  idę.  Czemu  ty  nigdy  nie  możesz  powiedzieć
tego,  co  ja  chciałabym  usłyszeć!  Twoje  koleżanki  na  pewno  tak  się  nie
zachowują  i  inaczej  odzywają  się  do  swoich  rodziców.  Jakie  ja  błędy
popełniłam, że taka jesteś!

– Daj mi spokój! – To jedyne, co mi przychodzi do głowy i co może mnie

obronić.

Matka zaczyna płakać. Czuję się potwornie, ale nie umiem inaczej

zareagować. W środku narasta napięcie, skrucha miesza się ze złością
i bezsilnością. Zupełnie nie wiem, co robić z tym natłokiem emocji.
Zamykam drzwi do pokoju. Słyszę, jak matka płacze w kuchni, a on drze się
z pokoju, że wciąż czeka. Telewizor gra na cały regulator. Czemu po prostu
nie może wstać i wziąć sobie sam? Co to jest? Jakiś pieprzony hotel?

O tej porze jest już całkiem ciemno. To dodatkowo sprzyja czarnym myślom.
I jeszcze ten mróz.

To nie był duży budynek. W mocno oświetlonej poczekalni siedziało

sporo  ludzi.  Przeważnie  rodzice  ze  swoimi  „zbuntowanymi”  latoroślami.
Przez  chwilę  utkwili  we  mnie  swoje  złowrogie  spojrzenie,  które  podążało
w moją stronę niczym piorun. Poczułam lekki wstrząs, ale była to tylko moja
wychowawczyni,  która  pchnęła  mnie  do  środka  pomieszczenia.  Usiadłyśmy
na ostatnich dwóch wolnych krzesełkach. Nerwowymi ruchami bawiłam się
zamkiem kurtki.

– Musisz im wszystko powiedzieć, o tej depresji, o atakach, o sytuacji

w domu i w szkole. Oni ci pomogą – powiedziała. – Może wreszcie ruszymy

do przodu.

Siedziałam sztywno i z lękiem obserwowałam ludzi, którzy wypełniali

cały  korytarz.  Nagle  jedne  drzwi  otworzyły  się  z  łoskotem  i  wyszła  z  nich
niska,  gruba  kobieta  w  wypłowiałym  fioletowym  swetrze  i  z  teczką  pod
pachą.  Na  moment  wzrok  wszystkich  czekających  utkwił  w  tych  fałdach
tłuszczu, które czekały na pożarcie ofiary. Takie sprawiała wrażenie.

Padło na nas. Grubym głosem poprosiła moją wychowawczynię, by

poszła z nią do pokoju obok, na razie beze mnie. To była świetna okazja do
tego, żeby stąd uciec. Ale byłam sparaliżowana. Nie miałam siły, aby to
przezwyciężyć i choć trochę poruszyć nogą. Było coraz mniej ludzi. Ich brak
był tak samo przerażający, jak ich nadmiar. Wszyscy patrzyli się na siebie
świdrującym wzrokiem i analizowali swoje twarze.

Po chwili drzwi się uchyliły i zobaczyłam w tej szparze, jak pulchna ręka

wskazuje na mnie. Nie jestem w stanie wytłumaczyć, jak udało mi się nagle
wstać. Kolejna zapamiętana przeze mnie scena to już gabinet lekarki.
Zagracone pomieszczenie pełne mebli i książek. Siedziała za biurkiem,
oświetlona mdłym żółtym światłem padającym z małej lampki stojącej obok.
Zmierzyła mnie wzrokiem i wypadł, dosłownie wypadł, z niej jakiś złośliwy
komentarz na temat mojego wyglądu.

– Wiesz, dlaczego tu przyszłaś? – zapytała mnie, gdy tylko usiadłam na

krzesełku obok wychowawczyni. Przytaknęłam nieśmiało.

– No więc?
Nie zdążyłam nawet nabrać powietrza do ust, by rozpocząć opowieść

o moich problemach i koszmarnej egzystencji albo chociaż spróbować, gdy
usłyszałam krzyk. Tak, jestem pewna, że był to pełen zniecierpliwienia
krzyk:

– Tylko mi się tu nie rozklejaj! – zagrzmiała. – A jeżeli masz taki zamiar,

to możesz wyjść już teraz! Miałam już takich delikwentów, którzy próbowali
wymusić na mnie współczucie. Zapowiadam na samym początku, że ci się to
nie uda.

Nie powiem, żeby te słowa mi pomogły...
– Nie będę płakać – powiedziałam sucho. Obok mnie siedziała

wychowawczyni i zebrałam się w sobie tylko dla niej. Wiem, że była
nastawiona do tej wizyty jak do Sądu Ostatecznego i wiązała z nią duże
nadzieje. Chciała wreszcie zrzucić na kogoś odpowiedzialność za mnie.

– Mam niezbyt ciekawą sytuację w domu... – zaczęłam niepewnie.
– A kto takiej nie ma?! Rodziców trzeba sobie wychować, a jeżeli tego

nie potrafisz, to już twój problem. Takie mamy czasy. To jeszcze nie powód
do skrajnej rozpaczy.

Nie za bardzo mogłam się odnaleźć w tym wszystkim. Nauczycielka

wspomniała o moich omdleniach i nieustannym przygnębieniu. Ja już nie
miałam odwagi nic mówić. Pani doktor miała na to dosyć jasny pogląd:

– Pewnie wagaruje, pali, chodzi na nocne imprezy i śpi ze swoim

chłopakiem!  I  wszyscy  od  razu  idą  z  tym  do  psychiatry!  Boże,  to  jest
śmieszne,  że  cię  tu  w  ogóle  widzę.  Na  pierwszy  rzut  oka  typowe
rozpuszczone dziewczę. – Wyraźnie świetnie się bawiła. – A pani – zwróciła
się  do  mojej  wychowawczyni  –  to  jest  chyba  niepoważna,  żeby  panikować
i trząść się nad nastolatką.

Przez moment na mojej przerażonej twarzy pojawił się znak zapytania.
– Chyba już skończyłyśmy – dodała.
Wracając do domu, płakałam. Myślałam tylko o tym, żeby jak najszybciej

się  zabić.  Wszystko  straciło  sens,  choć  tak  naprawdę  nigdy  go  nie  miało.
Człowiek  myśli,  że  już  gorzej  być  nie  może,  a  okazuje  się,  że  spadanie  nie
ma  końca.  Siedziałam  dosyć  długo  na  pustym  przystanku  autobusowym
i męczyłam wzrokiem pokryty śniegiem chodnik. Wyzuta ze wszystkiego.

Dużo czasu minęło, zanim dotarłam do domu. Od razu wzięłam do ręki

żyletkę  i  zaczęłam  tworzyć  na  skórze  swojego  nadgarstka  czerwone  ślady.
Nic  nie  czułam,  popadłam  w  zupełny  trans  i  dalej  babrałam  sobie  rany
wyciągniętymi  z  szafki  nożyczkami.  Było  mi  niedobrze,  czułam  się  coraz
gorzej. Coraz silniej odczuwałam skutki upadku ze schodów.

Po  kolejnym  omdleniu  w  szkole  przyznałam  się  pielęgniarce  do  upadku  ze
schodów. Wychowawczyni zawiozła mnie do szpitala i wezwała moją matkę.
Minęło  już  dziesięć  dni  od  wypadku.  Ja  przez  cały  ten  czas  robiłam
wszystko,  by  mój  stan  się  pogorszył.  Dużo  skakałam,  waliłam  głową
o ścianę, aby spowodować jakiegoś krwiaka, od którego mogłabym umrzeć.
Bolało, ale znaczniej mniej niż życie.

– W mózgu utworzyło się ognisko zapalne – oznajmił lekarz na izbie

przyjęć – musiałaby zostać na obserwacji, żebyśmy mogli podać jej
kroplówki.

– Czy to jest konieczne? – spytała moja matka.
– To jest wskazane.
– Ale nie konieczne? W takim razie zabieram ją do domu.
– Robi to pani na własną odpowiedzialność.
– Tak. Sami sobie poradzimy. Przepisze pan jakieś leki?
Może nawet chciałam iść do tego szpitala. Może tam by mi pomogli?

Dwa  dni  potężnej  depresji.  Zostałam  zamknięta  w  ciemnym  worku
samotności i beznadziei. Z tego już na pewno nie uda mi się wydostać. Nie
mam najmniejszych szans. Leżałam w łóżku twarzą do ściany i próbowałam
kołysać  się  dla  uspokojenia.  Czułam  się  okropnie.  Częste  ataki  płaczu,
zawroty  głowy,  ból  brzucha.  Mój  mózg,  narażony  na  wyjątkowo
skomplikowaną  kombinację  emocji,  odmawiał  wszelkiego  analizowania.
Całkowicie opuściła mnie siła, a właściwie ta mikroskopijna garstka, ostatnia,
pozostawiając  głuchą  i  przerażającą  pustkę.  Zanikła  wszelka  zmienność
życiowych obrazów. Mój byt ograniczył się do krążenia wokół jednego i tego
samego ciemnego punktu.

Dwa dni leżenia w domu to znowu same trudności. On, jeżeli już gdzieś

wychodzi, to informuje mnie o tym, jakby mnie to interesowało. Poznaję ten
moment, bo stał się pewnym rytuałem. Najpierw trzask i szmer odsuwanych
oraz zasuwanych szafek. Potem chrząka, jakby chciał wznieść toast, i dociera

do  drzwi  mojego  pokoju.  Puka,  uchyla  i  mówi:  „Aneta,  ja  wychodzę.  Do
widzenia”. Zawsze to samo, słowo w słowo, twardym i stanowczym głosem,
akcentując  nienaturalnie  pierwsze  sylaby  wypowiadanych  wyrazów.  Nie
ruszam głowy i w ogóle na to nie reaguję, choć czuję, że stoi tam dalej, jakby
czekał,  że  może  się  zainteresuję  gdzie.  Jeszcze  bardziej  wbijam  wzrok
w  książkę,  udaję,  że  czytam,  i  o  mały  włos  nie  przebijam  się  nim  do  samej
podłogi.

Parę razy nie otwierał drzwi, tylko podał swój komunikat zza nich. Słyszę

jeszcze, jak z siłą zatrzaskuje za sobą drzwi wejściowe, by mocniej
podkreślić całą sytuację.

Zanim  trafiłam  do  szpitala  na  chirurgię  urazową,  wydarzyło  się  mnóstwo
nieprzyjemnych  sytuacji,  w  których  to  oczywiście  ja  zrobiłam  z  siebie
idiotkę.  Wszystko  to  pogrążyło  mnie  w  mrocznej  otchłani  mojego  umysłu.
Nie  chcę,  by  ktokolwiek  patrzył  na  mnie  podczas  tego  niszczycielskiego
procesu.

Badanie EEG – zapis nieprawidłowy, zmiany w postaci grup fal
theta w okolicach czołowych i skroniowych oraz zmiany napadowe
prowokowane głównie hiperwentylacją. Tomografia komputerowa
w normie.

Znów leżałam w szpitalu na tym samym oddziale, a niesamowicie

dłużące  się  chwile  były  dla  mnie  nieludzką  torturą.  Nieraz  nachodziła  mnie
ochota, by gryźć ściany, które sprawiały wrażenie, jakby ciągle zwężały się,
by  zgnieść  moje  ciało.  Zostałaby  wtedy  krwawa  miazga  polana  czarną
trucizną depresji. Wszystko było takie czarne. Gdy człowiek leży w szpitalu,
drugiego  człowieka  i  zainteresowania  potrzebuje  bardziej  niż  tabletki
przeciwbólowej.  Bez  względu  na  natężenie  tego  bólu.  Jedyne  urozmaicenie
mojego  szpitalnego  leżenia  polegało  na  liczeniu  kropel  skrupulatnie
dozowanych  przez  kroplówkę.  Łzy  płyną  ciurkiem,  a  spazmatyczne  ataki
płaczu  pozbawiają  wszelkich  sił.  Płacz  z  bezsilności,  bo  przecież  we  mnie
w  środku  dzieje  się  tyle  przerażających  procesów,  a  nikt  tego  nie  widzi,
nikogo to nie interesuje, nikt nie chce o tym posłuchać. A ja w natłoku myśli
nie umiem pozbierać tego horroru w konkretne słowa i zdania. I znowu płacz,
coraz  bardziej  intensywny  i  przerażający.  A  przy  łóżku  siedzi  matka,
biadoląc, szlochając i chcąc jak najszybciej zabrać mnie do domu. Byle tylko
nikt się nie dowiedział, że coś może być nie tak. Pilnuje mnie, bym nikomu
nie  powiedziała,  jak  bardzo  jest  źle.  „Bo  my  wszystko  załatwiamy  sami”  –
a  polega  to  na  udawaniu,  że  problemu  nie  ma.  Zapraszamy  państwa  na
przedstawienie teatralne Szczęśliwa rodzinka.

Wewnętrzna szamotanina emocji zagłusza wszelkie reakcje.

Do sali weszła jakaś kobieta i poprosiła pozostałe pacjentki, by poszły do
świetlicy. Przysunęła sobie krzesełko do krawędzi mojego łóżka i usiadła.

– Dzień dobry, nazywam się Krystyna Bielska i jestem szpitalnym

psychologiem. Chciałabym z tobą porozmawiać. Mogę? – zwróciła się do
mnie.

Kiwnęłam głową.
– Powiedz mi, jak się czujesz?
Długo wpatruję się w nią i kalkuluję w myślach, czy podjąć wysiłek

powiedzenia jej prawdy. Przez chwilę czuję, że budzi się we mnie nadzieja
wynikająca ze zmęczenia depresją. Może ta kobieta mnie zrozumie?

– Szczerze mówiąc, nie najlepiej – mówię po chwili i czekam na jej

reakcję.

– Lekarz mówił mi, że masz na nadgarstkach rany po cięciu, mogę

zobaczyć? – Wyjęła moją rękę spod kołdry.

Na co dzień nie miałam problemów z ukrywaniem tych śladów, bo

przeważnie ubierałam bluzy i swetry z długim rękawem. Tu nie było takiej
możliwości.

– Nie wygląda to dobrze. Co się dzieje?
Czuję, jak we mnie zrywa się tama trzymająca w środku wszystkie moje

emocje. Tak bardzo chcę, by ktoś wreszcie uwierzył mi i pomógł.

– Tak bardzo źle się czuję, cały czas jestem smutna, nie chcę już żyć. To

już trwa od jakiegoś czasu. Już dłużej tego nie wytrzymam. – Właściwie było
mi wszystko jedno, co powiem. Ona wydawała się nawet miła.

Nie siedziała długo. Wyszła przed upływem dziesięciu minut, nic nie

mówiąc.  Parę  dni  później,  gdy  byłam  wieziona  na  tomografię  komputerową
mózgu,  udało  mi  się  przeczytać  w  mojej  karcie  choroby,  że  „u  pacjentki
podejrzewa  się  chorobę  afektywną  dwubiegunową  i  zaleca  się  długotrwałą
psychoterapię”. I to by było na tyle, co w związku z tym się działo.

W tym czasie trwały w szpitalach strajki pielęgniarek. Nie ominęło to

naszego. Prawie w ogóle nie było pracujących sióstr, więc zarządzono, by
wypuścić do domów wszystkie przypadki bez zagrożenia życia. Zaliczałam
się do nich. Chciałam jeszcze zostać w szpitalu, tu było dużo spokojniej niż
w domu. Niestety.

Na rękach pozostały mi widoczne i bolące zrosty żylne po nadmiarze

kroplówek. Czerwonosiwe sińce straszyły wyglądem.

Wyszłam  ze  szpitala  tuż  przed  Bożym  Narodzeniem.  Nienawidzę  świąt
Bożego  Narodzenia.  Podobnie  zresztą  jak  wszystkich  innych.  Zbiera  mi  się
na  wymioty,  gdy  obserwuję  zakupy  robione  przez  całe  rodziny.  Pachnie
wtedy  grzybami  i  olejkami  do  ciast.  Wokół  słychać  tylko  radosny  śmiech
dzieci, ludzie mają mnóstwo planów. Wywołuje to u mnie dodatkową porcję
smutku i zagubienia.

– Jaką weźmiemy choinkę?
– Przepraszam, czy dostanę jeszcze suszone śliwki na kompot?
I tak w kółko.
Ludzie, zaaferowani zbliżającą się kolacją wigilijną, ciągną tłumnie przez

hipermarket, pchając przed sobą przeładowane wózki. Następnie w wijącym
się ogonku niecierpliwie czekają na swoją kolej, by jak najszybciej rozjechać
się do domów i rozpocząć gruntowne przygotowania do świąt. Razem.
Wszystko razem.

Zahaczam o jedną z cukierkowo przybranych choinek. Co ja tu właściwie

robię? Migają mi przed oczami roześmiane twarze, wszyscy nawołują się
przez całe długości stoisk. A ja w tym czasie trwam w zupełnie innym
świecie, którego nie jestem w stanie dokładnie określić.

Chaos.
Lęk.
Z ogromnych głośników zainstalowanych pod sufitem wylewają się

kolędy, jedna po drugiej. Nie rozumiem ani słowa. Ta atmosfera dobija mnie.

Właściwie nie wychodzę ze swojego pokoju. Mogę powiedzieć, że jestem

szczęśliwa.  Szczęśliwa,  bo  nie  muszę  się  z  nikim  spotykać,  nie  muszę
odbierać  telefonów  z  opływającymi  w  papierową  sztuczność  życzeniami  od
rozkochanej  w  tradycji  rodziny  z  całego  kraju.  Nie  ścielę  łóżka,  kładę  się
w  tym,  w  czym  aktualnie  jestem,  nie  mam  siły  nawet  na  prysznic.  Uczucie
obrzydzenia do własnej osoby, do własnego ciała przez cały czas narasta. Nie
podnoszę żaluzji. Siedzę w lekkim półmroku, urozmaiconym przez palącą się
świeczkę.  Słucham  instrumentalnej  muzyki  irlandzkiej,  która  dodatkowo
mnie pogrąża. I trwam. Wiem, że w tym momencie nie może być gorzej, ale

o przyszłości myślę jak o czymś o wiele bardziej mrocznym.

Łykam garść środków przeciwbólowych, jakbym ciągle wierzyła, że

powstrzymają ten ból w środku.

Przed oczami widnieje napis: śmierć.

Wigilia. Moment chyba najbardziej znienawidzony w całym roku, bo nie ma
jak uciec. Matka od rana krząta się po domu i podśpiewuje kolędy, próbując
stworzyć jakąś namiastkę normalności. Gramy zwyczajną i szczęśliwą
rodzinkę. Wszystko sztuczne i na pokaz. Tylko dla kogo ma być to
przedstawienie?

Po co w ogóle ktoś wymyślił święta? Nie mógłby to być po prostu

zwykły dzień bez żadnych zobowiązań, bez przymusu przebywania
z osobami, których się nie cierpi? No tak, zapomniałam, że niektórzy na tym
świecie są szczęśliwi i lubią ten cyrk.

Dużo mnie kosztuje, by wyjść z pokoju i usiąść z nimi przy jednym stole.

W gardle czuję ucisk, całe ciało mam napięte do granic możliwości. Nikt nic
nie  mówi,  ta  cisza  jest  dobijająca.  Na  wyciągniętej  maksymalnie  dłoni
trzymam  opłatek  i  patrząc  w  podłogę,  szepczę:  „Wszystkiego  dobrego”.
W tej przytłaczającej ciszy każdy konsumuje wigilijne potrawy, a ja odliczam
minuty  do  tego,  by  jak  najszybciej  zwiać.  Po  półgodzinie  matka  włącza
telewizor, a mi udaje się wymknąć do pokoju.

Za ścianą toczy się tymczasem kłótnia o to, że on nie potrafi się nawet

przeżegnać,  a  matka  z  tą  swoją  religią  jest  śmieszna  i  jeszcze  mnie  w  to
wciąga.  I  po  co  on  ma  umieć  na  pamięć  Ojcze  nasz,  skoro  na  co  dzień  się
tego nie używa. A tak w ogóle to barszcz był za bardzo pikantny. Ona płacze,
że  tak  nie  można,  on  ją  wyzywa  od  idiotek.  On  siedzi  przed  telewizorem,
który  jest  nastawiony  na  cały  regulator.  Matka  płacze  w  kuchni  po  ciemku
i myśli, że ja o tym nie wiem. Magia świąt.

Problemy  z  koncentracją.  Zaburzenia  równowagi.  Bóle  żołądka.  Zaburzenia
wzroku.  Nierówne  bicie  serca.  Zaschnięcie  błony  śluzowej  gardła.  Kłopoty
z  pamięcią.  W  razie  przedawkowania  natychmiast  zgłosić  się  do  szpitala.
Może  być  groźne  dla  życia.  To  tylko  niektóre  ze  skutków  ubocznych
proszków,  które  zostały  mi  zapisane  po  wstrząśnieniu  mózgu.  Postanawiam

W ciągu jednego dnia spalił się kolejny pomost. Jeszcze do tej pory nie mogę
uwierzyć,  że  moja  wychowawczyni  mogła  mi  coś  takiego  zrobić!  A  ja  jej
zaufałam.  Stopniowo  się  przełamywałam  i  mówiłam  coraz  więcej,
pielęgnując  w  sobie  odradzającą  się  iskierkę  wiary  w  ludzi.  I  w  jednym
momencie cały świat zbladł, znikły gdzieś wszystkie kolory, a przed oczami
pojawiła  się  ciemna  zawiesina  śmierdzącego  miejskiego  powietrza,  którym
nie byłam w stanie oddychać.

Wezwała do szkoły moją matkę, w ogóle mi o tym drobnym fakcie nie

mówiąc! Na przerwie zaprowadziła mnie do gabinetu szkolnego pedagoga.
Ona już tam była. Powiedziały jej, jaka jest sytuacja, i zasugerowały pomoc
specjalisty. Moja matka oświadczyła, że wszystko jest pod kontrolą i nigdzie
nie muszę iść.

Wybiegłam z płaczem i nasilającym się pulsującym bólem czaszki. Nie

chcę o tym myśleć, nie chcę o tym pisać, a już tym bardziej mówić. Zdradziła
mnie. Zrobiła to w najohydniejszy możliwy sposób. Wykreśliła się tym
świetnym pomysłem na zawsze z mojego, i tak nędznego, życia. Pewnie dla
niej nie miało to żadnego znaczenia. A dla mnie był to cały świat.

Szukała mnie potem na przerwie.
– Ja chciałam dobrze, nigdy bym cię nie skrzywdziła! – zapewniała. – Po

prostu  nie  mam  więcej  ochoty  oglądać  twoich  pociętych  rąk!  Nie  mam
ochoty  patrzeć,  jak  znowu  niosą  cię  do  pielęgniarki  i  jak  wycierasz  sobą
ściany!  Mam  tego  wszystkiego  dość!  Jestem  tobą  zmęczona,  słyszysz?!
Zmęczona!

Zawirowała cała czasoprzestrzeń i poczułam, jak oddalam się od

namacalnej rzeczywistości. Chyba coś jeszcze mówiła, ale do mnie nic już
nie dotarło. Byłam oszołomiona i przerażona faktem, że nie mam co ze sobą
zrobić.

Zapytałam koleżankę z klasy, czy mogę u niej przenocować. Miałam do

wyboru jeszcze dworzec. Uciekłam z domu...

Byłam w coraz gorszym stanie i zdolność do podjęcia jakiejkolwiek

decyzji zniknęła. Całkowicie poddałam się działaniu drugiego człowieka

i następne dwa dni spędziłam u Kasi. Potem namierzyła mnie
wychowawczyni i zostałam zmuszona do powrotu do domu.

– Dlaczego ona leży na ziemi?
To były pierwsze słowa, jakie usłyszałam. Próbowałam wstać, ale wbrew

pozorom wcale nie było to łatwe zadanie. Już to przerabiałam.

W mojej głowie panował tak wielki chaos, że nie bardzo wiedziałam, co

się w ogóle ze mną dzieje. Przez moje ciało przebiegały stada mrówek,
docierając nawet do koniuszków palców. Poczułam, jak ktoś mnie podnosi
i gdzieś wloką moje zdrętwiałe ciało.

– Znowu zemdlała? – zabrzmiało gdzieś, jakby za ścianą.
– Tak. Zaniesiemy ją do pielęgniarki.
Wszystko we mnie szumiało, prawdopodobnie przez mój organizm

przechodziło  właśnie  coś  na  podobieństwo  tornada.  Co  najmniej.  W  ustach
miałam  jeszcze  posmak  wczorajszych  rzygowin.  Władowałam  w  siebie  całe
pudełko  proszków  przeciwbólowych,  ale  nie  zostały  przez  mój  żołądek
zaakceptowane.

Nie chciałam całkowicie oprzytomnieć, by ponownie słuchać tych

wszystkich pretensji i kazań.

Każdy  ruch  sprawia  mi  trudność.  Próbuję  się  z  tego  wyprowadzić,  ale
zostałam  całkowicie  odarta  z  jakiejkolwiek  siły,  nie  mówiąc  już  nawet
o  energii.  Mam  bóle  mięśni,  czaszki,  chyba  wszystkiego,  w  mojej  głowie
trwają dziwne procesy. Mózgowa anarchia.

Po raz pierwszy jestem w stanie skupić się na nauce, na tym jednym

temacie. Uwielbiam poezję Tetmajera, więc lekcje polskiego nie są do końca
męczące dla mojego umysłu. To rodzaj liryki bólu istnienia. Każde słowo ma
w  sobie  tyle  ze  śmierci,  zawiera  obrazy  destrukcji,  które  doskonale  widzę.
Lekcje polskiego sprawiają, że chociaż tę jedną godzinę w szkole przebywam
w  znajomej  mi  atmosferze.  Jednak  dziwi  mnie  to,  że  można  o  tym  mówić
w sposób tak suchy i czysto analityczny. Całkowicie odnajduję się w świecie
młodopolskiej  filozofii.  Przemawiają  do  mnie  głęboko  pesymistyczne
refleksje  Artura  Schopenhauera.  Twierdził  on,  że  życie  ludzkie  jest  męką,
ciągłym  cierpieniem,  nieubłaganie  zmierza  ku  katastrofie,  a  egzystencja  jest
jedynie  męczarnią  –  przecież  to  brzmi  jak  definicja  depresji.  Definicja
mojego życia.

Matka jest wyraźnie zła na samą myśl, że mogłabym rozmawiać z moją
wychowawczynią o czymkolwiek więcej niż tematy typowo szkolne.

– Nie możesz jej wciągać w nasze problemy. Niepotrzebnie tylko

zawracasz jej głowę.

– Wcale z nią nie rozmawiam. To wszystko to była jej inicjatywa –

szybko zaprzeczam, bo przecież ta rozmowa i tak nie ma sensu.

– Jak coś nie jest w porządku, to powiedz to mnie.
– A ty myślisz, że u nas w domu wszystko jest w porządku, tak? – Patrzę

w podłogę i marzę o ucieczce. Chciałabym, żeby wreszcie stanęła po mojej
stronie.

Matka piorunuje mnie wzrokiem. Już widzę, że nie ma szans na prawdę.
– Czego ty chcesz? – Namacalnie wyczuwam pretensję. – Inne dzieci

mają dużo gorzej! Mają rodziców alkoholików, są bite i zaniedbywane! A ty

masz co jeść, masz gdzie mieszkać, masz wszystko! U nas nigdy nie było
alkoholu!

Zaczynam zastanawiać się, czy moje poczucie krzywdy jest rzeczywiście

właściwe. W myślach powtarzam mantrę: „Masz co jeść, jesteś szczęśliwa”.

– No tak, bo ja jestem matką do niczego. – Zaczyna płakać, a we mnie

toczy się walka. Dopiero co byłam bezbronnym dzieckiem, a w jednej chwili
muszę się stać opiekunem i obrońcą. – Przecież ja chcę dobrze. Nic nie
poradzę na to, że jestem taka beznadziejna.

Poczucie winy zwala się na mnie całym swoim ciężarem. Mama płacze za

ścianą  w  kuchni.  Jest  mi  jej  żal.  Albowiem  moja  matka  też  nie  ma  łatwego
życia. I jestem na nią zła. Chciałabym, żeby to ona była silna. Miotają mną
sprzeczności,  których  nie  ogarniam.  Wycofuję  się  do  pokoju  i  ze  łzami
w oczach przytulam z całych sił poduszkę. Depresja tylko czeka, by, niczym
byk  przed  corridą,  zostać  uwolnioną  i  poczynić  spustoszenia  w  moim
organizmie.

Nikt  się  do  mnie  nie  odzywa,  nikt  nie  zwraca  na  mnie  uwagi.  Do  jedynej
osoby,  z  którą  mogłam  czasem  porozmawiać,  mam  wielki  żal.  Jednak
samotność  jest  tak  bardzo  przytłaczająca,  że  nie  jestem  w  stanie  tego
wytrzymać.  Po  lekcjach  zostaję  w  klasie  i  podchodzę  do  wychowawczyni.
Uśmiecha się do mnie i mówi:

– Przepraszam, jeśli cię zawiodłam. Ale przecież wiesz, że chciałam dla

ciebie dobrze. Nie chcę, żebyś miała do mnie z tego powodu żal. – Czuję, że
w oczach mam łzy. – Chciałabym, żeby było jak dawniej. Nie jesteś mi
obojętna, mimo że możesz to tak odbierać. Chcę, żebyś mi mówiła, co się
u ciebie dzieje. Chcę, żebyśmy znowu rozmawiały.

Przytuliła mnie do siebie. Potrzebowałam jej tak bardzo.

Kilka dni później informuje mnie, że załatwiła spotkanie z kolejnym
psychologiem w poradni psychologiczno--pedagogicznej. Ryszard Kulewicz
napełnił moją duszę w postaci już całkowitego vacuum odrobiną nadziei, że
wszystko się jakoś ułoży. Kolejna nadzieja na zmianę.

– Myślę, że powinnaś do mnie przychodzić regularnie i być pod moją

kontrolą – powiedział, gdy zakończyłam, trochę chyba za chaotyczne,

zwierzenia.

Cały czas patrzył na mnie, wyglądało to na dokładną analizę każdego

centymetra kwadratowego mojego ciała.

– Masz bardzo ciekawą osobowość i chciałbym cię bliżej poznać.

Zrozumieć. Chcę, żebyś się przede mną otworzyła – dodał.

Zabrzmiało to jakoś sztucznie. Stał tak blisko mnie, że czułam lekki

podmuch powietrza na czole przy każdym jego wydechu.

Potem każe mi zdjąć bluzkę. Mówi, że musi zbadać, czy prawidłowo się

rozwijam. Stoję sparaliżowana, podczas gdy jego zimne wielkie ręce
przesuwają się po moim ciele od ramion w dół, zataczając koła wokół piersi
i potem dalej, dalej, w dół brzucha. Patrzę tępym wzrokiem w podłogę
i staram się nie myśleć.

Jadę ze szkoły  do domu zapakowanym  po brzegi autobusem,  w którym  jest
duszno jak w saunie. Dodatkowo pasażerowie krzyczą do siebie nad głowami
innych,  wyrzucając  z  ust  nieprzyjemną  woń  kawy,  papierosów,  alkoholu
i  fasolki  po  bretońsku,  a  ta  łączy  się  ze  śmierdzącym  powietrzem
samochodowych  spalin.  Jestem  po  ciężkim  dniu,  po  męczących  ośmiu
lekcjach  w  beznadziejnym  i  zimnym  budynku  mojego  liceum,  na  plecach
dźwigam  całe  książkowe  uzupełnienie  tej  atmosfery.  Mam  wrażenie,  że
stoimy  w  miejscu  i  nigdy  nie  wydostanę  się  na  zewnątrz,  by  usiąść
i  odpocząć.  Ale  chyba  jedziemy,  bo  ludzie  kładą  się  na  sobie  zwalistymi
cielskami na każdym ostrym zakręcie.

Wydobywam się z autobusu i liczę kroki, które dzielą mnie od domu.

Chcę  usiąść,  nawet  położyć  się,  zamknąć  na  chwilę  oczy  i  przywrócić
równowagę  organizmowi.  Stoję  na  czerwonym  świetle  w  oczekiwaniu  na
pozwolenie przejścia przez ulicę, gdy dostrzegam wyłaniającą się zza węgła
bloku  sylwetkę.  Zmierza  dokładnie  do  tego  samego  przejścia,  więc  muszę
szybko  zareagować.  Odpycham  na  bok  całe  moje  zmęczenie,  bo  teraz
przestaje  być  ważne.  Momentalnie  odwracam  się  i  zaczynam  iść
w  przeciwnym  kierunku.  Wieje  silny  wiatr,  co  jeszcze  bardziej  utrudnia
chodzenie.  Kątem  oka  badam  sytuację  i  widzę,  że  on  ciągle  za  mną  idzie.
Przyspieszam kroku i skręcam w jakąś ulicę z nadzieją, że już za moment to
wszystko  się  skończy.  Coraz  bardziej  oddalam  się  od  domu  i  wiem,  że
powrót zabierze mi mnóstwo czasu. Uczucie ciężkości, ból zmęczonych nóg,

Nie jestem w stanie ogarnąć swoich emocji, a tym bardziej ich nazwać, nie
mówiąc już o wyjaśnieniu. Do wielu rzeczy boję się przyznać sama przed
sobą. Jestem żałosna.

Codziennie na nowo postanawiam, że dzisiaj nic nie zjem. Udaje mi się

wytrzymać  do  wieczora,  po  czym  jem  bez  opamiętania.  Nie  mogę  już  na
siebie  patrzeć.  Nie  chcę  słuchać  złośliwych  komentarzy,  nie  chcę
idiotycznych  scen,  które  powodują,  że  mam  jeszcze  większą  ochotę,  by  się
zabić. Waga nieubłaganie wskazuje sześćdziesiąt kilogramów.

W głodzeniu się najgorsze są pierwsze dni. Dzisiaj zjadłam zaledwie

śladowe ilości sałatki warzywnej. Potem kilka tabletek przeczyszczających.
Czuję, że tym razem się uda.

– W szkole ledwie wytrzymuję. Opuszczam lekcje. Ja już nie mam siły

siedzieć nad książkami, nie mam siły powtarzać do ściany głupich łacińskich
sentencji. Cały czas muszę nadrabiać zaległości, a do tego dochodzi jeszcze
bieżący materiał. Nie zależy mi już na szkole. Na niczym mi nie zależy. To
zdecydowanie mnie przerasta. Chcę zrezygnować.

Siedziałam w trochę już przestarzałym i wysiedzianym fotelu w jego

gabinecie. Na ścianie kalendarz sprzed kilku lat, tablica korkowa
z mnóstwem obrazków, tekstów – coś na podobieństwo ściennego śmietnika.

– Czuję ciągle ten przygniatający, koszmarny smutek, na nic nie mam

siły,  dzień  polega  na  dotrwaniu  do  wieczora,  noc  polega  na  dotrwaniu  do
rana  –  mówiłam  powoli,  jakby  z  pewną  trudnością,  patrząc  przez  okno  na
szare  grudki  śniegu  zgromadzone  przy  krawężniku.  Samochody  pełzły
melancholijnie, wydając z siebie dźwięki niczym przedśmiertne rzężenie.

– Jesteś bardzo dojrzała emocjonalnie – stwierdził nagle. – Rozmawia się

z tobą jak z co najmniej dwudziestodwuletnią kobietą. Ha, bracie! – krzyknął
głośno. Zdążył mnie już poinformować, że zwraca się tak do wszystkich. –
Nie jest źle! A teraz przejdźmy do tematu: uprawiałaś już seks?

Ściszonym głosem mówię, że naprawdę nie chcę o tym rozmawiać. Bo

nie ma o czym. Rzeczywiście, zachowuje się dosyć specyficznie, ale nie
zastanawiam się nad tym. To w końcu jest specjalista i chyba tak ma być.

W domu biegnę jak zwykle szybko do swojego pokoju. Czuję, że mój oddech
robi się coraz bardziej płytki, ale jeszcze ostatkiem woli próbuję przywrócić
go do normy. Cierpię na silną alergię na kurz i pyłki i czasem zdarzają mi się
problemy  z  oddychaniem  i  ataki  duszności.  Jestem  do  tego  w  miarę
przyzwyczajona  i  zestaw  leków  przeciwalergicznych  razem  z  inhalatorem
leży  zawsze  w  pobliżu.  Łapczywie  połykam  powietrze,  ale  wszystko
w  środku  jest  coraz  bardziej  spuchnięte.  Kładę  się  na  łóżku  i  czekam,  aż
przejdzie.

Dwie godziny później wiem już, że tym razem nie będzie tak łatwo.

Bolesny ucisk w klatce piersiowej uniemożliwia oddychanie do tego stopnia,
że zaczyna robić mi się słabo z braku powietrza. Duszę się.

W budynku pogotowia ratunkowego panuje taka cisza, że roznosi się

echo  mojego  dyszenia  i  słychać  je  chyba  w  całym  mieście.  Jest  późny
wieczór,  co  dodatkowo  potęguje  wrażenie.  Ból  i  ucisk  w  klatce  piersiowej
ustępuje  dopiero  po  podaniu  zastrzyku  rozkurczającego  oskrzela.  Leżę  na
kozetce i próbuję wrócić do rytmicznego oddychania, które na co dzień jest
automatyczne, a teraz przysparza tyle trudności. To miejsce mnie przygnębia.

Wiedziałam, że nie pociągnę długo z moimi jedzeniowymi wyrzeczeniami.
Od wczoraj objadam się, dosłownie wciągam, co tylko znajdzie się w zasięgu
moich rąk. Działam na zasadzie odkurzacza, jakbym chciała przejeść
wszystko to, co mnie teraz dręczy. Czuję do siebie obrzydzenie, nienawidzę
się za to, że uległam, że nie mogę się powstrzymać.

Potem długie konwulsyjne wymioty, drgawki wstrząsające moim ciałem,

gdy pozbywam się całego nadmiaru. Żołądek dosyć brutalnie próbuje mi
przekazać, że moje poczynania nie bardzo mu odpowiadają.

Długo płaczę, obejmując poduszkę i wyobrażając sobie, że to drugi

człowiek, życzliwy i przyjazny. Znów jestem ze wszystkim sama.

Nigdy  nie  byłam  dla  niej  wystarczająco  idealna.  Wciąż  robiłam  więcej
i  więcej,  żeby  w  końcu  ją  zadowolić.  Kiedy  moje  piątki  i  szóstki  w  szkole
stały się normalne i niezauważalne, musiałam postarać się o inne osiągnięcia.
Gdy zdobyłam wszystko, co było do zdobycia w jednej dziedzinie, brałam się
za  drugą.  Nigdy  nie  mogłam  po  prostu  być  sobą.  Cokolwiek  bym  zrobiła,
zawsze  było  źle.  Nie  wiem,  czy  w  szkole  podstawowej  były  jakieś  zajęcia
dodatkowe,  na  które  nie  uczęszczałam.  Tańczyłam,  śpiewałam,  malowałam,
brałam  udział  w  olimpiadach  językowych,  biologicznych,  historycznych,
ortograficznych  i  innych.  Grałam  w  tenisa,  pływałam,  jeździłam  na  nartach
i  na  łyżwach.  Bałam  się  czegokolwiek  nie  umieć.  Ciągle  tylko  więcej
i więcej, a każdy następny osiągnięty stopień i tak stawał się normą. Zawsze
za mało.

Ania jest grzeczniejsza i nie płacze, jak dostaje zastrzyk. Ola bardziej

pokazuje, że kocha mamę. Magda jest taka uprzejma i tak ładnie mówi „dzień
dobry”. Agnieszka dostała szóstkę, więc ty też mogłaś. A ja jestem do
niczego.

Jestem już tak bardzo zmęczona robieniem ciągle czegoś więcej dla jej

satysfakcji. Wszystko we mnie krzyczy „stop”!

Wczoraj  zaczęły  się  ferie  zimowe.  Cały  czas  mam  depresję.  Zaczynam  się
wypalać od środka, staję się pusta i przerażająco obojętna. A ja tak bardzo nie
cierpię  takiego  stanu.  W  ogóle  nie  cierpię  większości  moich  stanów,  bo  są
one  przeważnie  okropne.  Ja  nad  tym  kompletnie  nie  panuję  i  tak  bardzo  się
boję...  Z  jednej  strony  gniew  na  siebie,  a  z  drugiej  kompletna  bezradność.
Tak  bardzo  potrzebuję  ciepła,  przytulenia  lub  choćby  potrzymania  za  rękę.
To jest jak powietrze do życia, jak woda dla ryby. Brak bliskości powoduje
okropny ból, którego nie da się niczym ukoić. Czy gdybym była małą słodką
dziewczynką łatwiej byłoby mnie przytulić i pogłaskać po głowie?

Czuję, że zaczynam się dusić.

Przez ścianę słyszę, że znowu o coś poszło. Krzyki się nasilają, a atmosfera
jest napięta do granic możliwości. Można to wyczuć bez wielkiego wysiłku.
Podkręcam gałkę głośności w radiu i zatykam uszy, ale to nic nie daje.
Powtórka z rozrywki.

– Do jasnej cholery, jak można być tak głupim!
Pomiędzy jego krzykami słychać płacz matki. Chciałabym stąd uciec bez

konieczności wychodzenia z pokoju. Chciałabym to zrobić tak, żeby nikt
mnie nie zauważył.

Jest późny wieczór, leżę już w łóżku, lecz nie ma mowy, żebym dała radę

zasnąć. Słysząc jego podniesiony głos, coś się we mnie buntuje. Mam
świadomość, że jestem jedyną osobą, która może coś w tej sytuacji zrobić.
Nabieram gwałtownie powietrza do płuc i stanowczym krokiem wchodzę do
kuchni. Matka siedzi przy stole, głowę ma wspartą na rękach, a plecy drgają
w spazmie płaczu. On stoi nad nią i z lodowatym wzrokiem stwierdza:

– Nie wiedziałem, że ożeniłem się z debilką!
– Nie krzycz na nią. – Podchodzę do matki i obejmuję ją ramieniem.
Ambiwalentne uczucia odbijają się w moim wnętrzu od każdego chyba

organu. Sama zaczynam płakać pod wpływem tej sytuacji. Nienawidzę jej
i nienawidzę jego.

Żal mi matki, bo nie ma z nim łatwego życia, i serce mi się kroi, jak

patrzę na nią płaczącą. Ale z drugiej strony jestem na nią zła, że na to
pozwala, że jest taka słaba, że daje sobą pomiatać. Miałabym ochotę krzyczeć

na nich oboje, ale to nie ma sensu.

– Idiotka! Po prostu durna idiotka!
– Nie mów tak do niej, słyszysz! Nie masz prawa tak do niej mówić!
Mama płacze na moim ramieniu i nic nie mówi. Obie nie mamy siły się

przeciwstawiać, ale tylko ja muszę się mobilizować. Po prostu wiem, że
muszę.

– Kurwa, to jakiś dom wariatów. Głupia debilka!
– Sam jesteś głupi! – krzyczę ostatkiem sił. Nie wiem, czy jestem bardziej

wściekła, czy zrezygnowana.

– Nie mów tak do ojca – mówi matka oschłym tonem i ociera łzy.
I to by było na tyle naszego wspólnego frontu.
On krzyczy jeszcze jakiś czas, po czym wraca do pokoju i nastawia

telewizor. Ja roztrzęsiona wracam do siebie i w głowie mam tylko jedną
myśl: by jak najszybciej się pociąć. Matka zostaje w kuchni. Trzy obozy.

W związku z językowym profilem naszej klasy organizowany jest wyjazd do
Irlandii.  Zawsze  marzyłam,  by  tam  pojechać.  Jaskrawoniebieska  woda
w  morzu,  zielone  doliny,  strome  skaliste  wybrzeża  i  góry,  rozległe  łąki.
Ziemska  arkadia,  cel  człowieka  stęsknionego  za  pięknem.  Pewnego  rodzaju
wyprawa w świat marzeń.

Lęk, że przez cały czas będę w grupie ludzi, z którymi nie mam nic

wspólnego. Radość, że mogę wyjechać z domu do tak pięknego miejsca.

W gabinecie unosi się jakiś dziwny bliżej nieokreślony zapach. Wprowadza
mnie to w swego rodzaju trans i właściwie nie jestem pewna, co mówię.

– Czułam, jakby ktoś z całej siły próbował wbić mi gwóźdź w czaszkę,

zrobiło mi się gorąco i niedobrze. Trwało to dosyć długo, wydawało mi się,
że całą wieczność – próbowałam jakoś opisać to coś. – Myślałam, że tego nie
wytrzymam, to było coś jak powolna śmierć...

– Przecież ty marzysz o śmierci, więc nie mów teraz, że ten stan cię

przestraszył!

– Ale nie o tak powolnej i bolesnej. To zupełnie coś innego. Chciałabym

po prostu przestać odczuwać wewnętrzny ból, przestać myśleć, przestać
cierpieć. Wcale nie chcę tego bólu więcej!

– Jacy chłopcy podobają ci się najbardziej? A może wolisz starszych

mężczyzn, takich jak ja? – pyta, jakby w ogóle nie słuchał, co ja do niego
mówię.

Znów powtarzam, że nie chcę o tym gadać. Czuję przed nim jakieś opory.

Może dlatego, że jest mężczyzną. Nie lubię mężczyzn.

– No, powiedz mi. – Uśmiecha się jak na widok smakowitej kanapki.
Milczę i czekam, co będzie dalej.
– Wiesz, że ja nie jestem człowiekiem? – mówi nagle. – Jestem

przybyszem z kosmosu, który został zesłany na Ziemię w celach
badawczych.

Co?! On twierdzi, że jest kosmitą, czy ja mam już omamy słuchowe?!

Jakaś paranoja. Chyba mu się przypadkiem role pomyliły... Patrzyłam na
niego, a on na mnie. Z uśmiechem i zadowoleniem małego chłopca, któremu
właśnie udało się skleić model samolotu.

– Nie wierzysz mi? – zapytał. – Umiem odczytywać ludzkie myśli, jestem

wszechwiedzący i przygotowuję waszą planetę na przybycie moich kolegów.

– Dlaczego pan mi to mówi? – Nie wiem, czy mnie to interesowało, ale

nie wiedziałam, jak mam się zachować. Starałam się, by to pytanie wypadło
możliwie najdelikatniej.

– Bo moja misja dobiega końca. Teraz to już nie ma żadnego znaczenia,

bo i tak nam się uda!

Głupek.
– W takim razie powodzenia – dodałam i wyszłam.
Wybiegł za mną, krzycząc, bym na niego poczekała.
– Chcę zobaczyć, jak chodzisz... No, odwróć się. Lubię patrzeć na twoje

pośladki. – Ujmuje je w ręce i ugniata przez chwilę.

Idę korytarzem i czuję na sobie jego wzrok.
Wykończona siadam na przystanku autobusowym. Pragnęłam mu jeszcze

powiedzieć,  że  noc  była  torturą.  Wbijanie  ostro  zakończonych
i zakrzywionych – aby wywołać większy ból – sztyletów we wszystkie części
mojego  ciała.  Chciałam  komuś  powiedzieć,  że  na  przywitanie  nowego  dnia
zwymiotowałam,  że  czułam  się  tak  słabo.  Chciałam  powiedzieć,  że  jeszcze
jeden dzień spędzony w domu i zacznę biec przed siebie, aż mi sił zabraknie.
Że nie wiem, co dalej robić...

Nie wiem, czy wizyty u niego mają jakiś sens. Ale nie mam nic innego.

Nie mam też siły na podejmowanie decyzji.

Chciałabym już umrzeć. Żebym nie musiała już nigdy więcej udawać przed
ludźmi, żebym nie musiała obsesyjnie myśleć, że robię z siebie idiotkę.
Zostałabym uwolniona od depresji, od ataków, od bólów całego ciała, od
mdłości, od stanów lękowych i poczucia winy. Po takim bilansie śmierć staje
się marzeniem i wybawieniem.

Weszłam do domu i zaczęłam ściągać buty. Łazienka znajduje się dokładnie
po przeciwnej stronie korytarza, więc bez problemu widać, co się tam akurat
dzieje, gdy drzwi są otwarte. On pewnie znowu nie słyszał mojego powrotu
i nie ma pojęcia, że go widzę. Właściwie to staram się w ogóle nie patrzeć,
ale  oko  jest  w  stanie  zarejestrować  nawet  najmniejszą  scenę  i  następnie
dowolnie  przekształcać  w  wyobraźni,  poddawać  seriom  tajemniczych
procesów,  które  jeszcze  bardziej  drażnią  swoją  podświadomą  nachalnością.
Przechodzę koło niego, bo tylko w ten sposób mogę dostać się do siebie. Już
teraz  wie,  że  wróciłam  do  domu,  ale  to  nie  zmienia  niczego,  bo  drzwi
zostawia otwarte.

W tej sytuacji wszystko słychać i nawet muzyka nie może tego zagłuszyć.

Charczenie, spluwanie do umywalki, bulgotanie. Te odgłosy sprawiają, że
chce mi się rzygać. Nie mogę o tym nie myśleć, nie mogę tego nie widzieć,
to obsesja. Potrząsam głową z nadzieją, że obrazy znikną, ale nic takiego się
nie dzieje. Czuję się jak wariatka.

Ta wariatka niestety nie może potem wejść do łazienki, nie czując

pewnego wstrętu. Ale jak go nie czuć, skoro woda jest niespuszczona – nigdy
jej  nie  spuszcza  –  a  w  mętnej  mieszance  wody  klozetowej  i  moczu  pływają
resztki  wacików,  skórki  od  szynki  czy  fusy  po  herbacie.  W  gardle
gwałtownie  rośnie  gula,  która  ma  znajomy  posmak  wymiocin.  Wstrzymuję
powietrze i staram się nie oddychać, jakby to miało coś zmienić. Nie zmienia,
ale ułatwia przymusowy pobyt. Nawet w łazience czuję się brudna...

Bardzo  łatwo  spadam  na  tamto  dno.  Wystarczy  muzyka,  kawałek  piosenki,
którą usłyszałam wtedy,  gdy było gorzej,  i momentalnie się  motam. To tak,
jakby  muzyka  mną  manipulowała.  Mój  nastrój,  moje  nastawienie  do  świata
zmieniają  się  z  minuty  na  minutę,  cały  czas  pozostając  przy  palecie
z szarościami i czerniami, dokończyłam sobie w duchu. On i tak pewnie nie
wie, o czym mówię. Mur między nami sam się budował.

Na ścianie wisi, wcześniej przeze mnie niezauważone, zdjęcie dalajlamy.

– To mój wujek – powiedział z tym samym uśmiechem.
Właściwie to on mówi więcej niż ja. Chciałabym mu tak dużo przekazać,

ale zbudowanie jednego zdania, które choć trochę obrazowałoby stan mojej
duszy, wymaga czasu i wysiłku.

Dzisiaj robimy test Rorschacha. Kilka kartek z plamami, bezkształtne

kolorowe masy i stwory.

– Co tu widzisz?
Przyjrzałam się pierwszemu obrazkowi. Na pierwszy rzut oka nic. Pustka.

Brak koncentracji. Nie przychodzi mi do głowy żaden kształt. Po prostu nie
mogłam się skoncentrować.

– Pytam się, co tu widzisz? – powtarza zniecierpliwiony.
Próbuję zebrać myśli, skupić się i po chwili udaje mi się ponazywać te

obrazy.  Spotkania  były  bardzo  rzadkie.  Nie  czułam,  że  ktoś  stoi  koło  mnie.
Ale  wmawiałam  sobie  natarczywie,  że  to  wszystko  dla  mojego  dobra,  że
powinnam  być  wdzięczna,  że  ktokolwiek  poświęca  mi  swój  czas.  I  tego
starałam się trzymać.

Nie  umiem  pisać  do  Mileny  o  tym,  co  się  ze  mną  dzieje.  Boję  się,  że  mnie
wyśmieje,  że  się  ode  mnie  odwróci,  kiedy  pozna  prawdę.  Tak  bardzo
potrzebuję  drugiego  człowieka,  muszę  wylać  z  siebie  te  ścieki  płynące
kilometrami  zardzewiałych  rur  w  moim  organizmie,  a  potrafię  tylko  się
izolować.  „Co  z  tobą?”  –  pisze  do  mnie  liścik  na  matmie,  gdy  siedzę
wpatrzona  w  okno,  gdzieś  w  inny  świat.  „Nic,  po  prostu  jestem  zmęczona
szkołą. Jak wszyscy” – odpisuję. A w domu wbijałam sobie w rękę nożyczki.
Chciałam  jednocześnie,  żeby  wyciągnęła  to  ze  mnie  siłą,  żeby  zalała  mnie
lawiną pytań.

Znowu się najadłam i nie mogę zwymiotować. Próbowałam już chyba
wszystkiego: wkładałam sobie palce do gardła, ściskałam żołądek, połykałam
szpulki nici, wisiałam głową w dół. Dzisiaj po prostu nie mogę, a to jeszcze
bardziej pogarsza moje samopoczucie. Nie umiem sobie z tym poradzić.

We mnie żyje ktoś inny, coś innego, i to coś ma nade mną władzę. Ile

razy chcę poczuć się lepiej, ile razy chcę się uśmiechnąć, to coś skutecznie
sprowadza mnie na twardy betonowy chodnik. Zakaz odczuwania radości.
Definitywnie.

Zbliża się wyjazd do Irlandii, a ja coraz bardziej się go boję. Boję się

własnego  zachowania,  własnych  reakcji  i  tego,  że  będę  sama  w  takich
momentach.  Jestem  na  takim  etapie,  że  wszystko  mnie  przeraża.  Każda
głupia sytuacja jest w stanie wytrącić mnie z równowagi i z impetem spadam
w dół, w nieznaną, mroczną otchłań, z której już się nie wychodzi... I jestem
wtedy tak naprawdę kompletnie sama, a wszyscy na mnie patrzą, wszyscy się
śmieją, choć i tak nie mają pojęcia, co przeżywam. A doświadczam potężnej
trąby  powietrznej  przerażających  obrazów.  Obrazów,  których  nie  jestem
w stanie opisać. Nawet nie dlatego, że są tak chaotyczne. Po prostu to widzę
i nie mogę znaleźć odpowiednich słów.

Kulewicz powiedział, że nie jestem chora.

– Doszedłem do tego na podstawie testu. Jesteś zwyczajnym człowiekiem

z bujną wyobraźnią, masz bogatą osobowość. Ale nie zapominaj, że
przechodzisz teraz okres dojrzewania i na wszystko trzeba patrzeć w innym
wymiarze. Nic ci nie jest, przesadzasz.

Ulga czy bunt? A nawet jeśli on ma rację, to i tak nie chcę przechodzić

przez to cholerne dojrzewanie!

– Jesteś jedynaczką, matka cię rozpieszcza, wychodzi z tego całkiem

proste równanie – kontynuował.

– Aha. – Może i zdobyłabym się na trochę głębszy komentarz, ale w tym

momencie depresja zaczęła walić swoimi brudnymi i potężnymi łapskami do

moich drzwi. Odejdź! Zostaw mnie w spokoju!

Cisza.
Efemeryczny ból.
I znowu cisza.
Co wymyśli tym razem? Będziemy skakać przez okno? Bawić się

w jakieś durnowate zgadywanki?

– Pogram ci na bębenku, dobra, bracie? Chyba że zmieniłaś zdanie

i wreszcie pogadamy trochę o twojej masturbacji.

Wyciągnął z zawalonej rupieciami szafki mały dziecięcy bębenek i zaczął

uderzać w niego pałeczką. Nie wiem, czy to miało być śmieszne, w każdym
razie nie było. Siedziałam, tak jak zawsze, w fotelu i nie miałam pojęcia, jak
mam się zachować. Trochę głupia sytuacja.

Wygląda zza drzwi za mną i patrzy, jak idę. Zawsze patrzy.

Myślałam sobie, że wyjazd do Irlandii będzie ostatnią rzeczą, jaką zrobię
przed śmiercią. Brałam pod uwagę zabicie się tam, gdzieś na zielonej łące.
Albo może wskoczę do niebiańsko błękitnego morza.

Czuję się bardzo źle, łzy napływają mi do oczu. Mam wrażenie, że życie

się zamyka, a ściany mojego pokoju zaraz się zjadą i mnie zgniotą. Zamienią
mnie w krwawą i galaretowatą miazgę, a strużki zgnilizny będą spływały po
gruzie. Tak bardzo cierpię, wszystko we mnie woła, by to cierpienie
zakończyć. By wziąć żyletkę albo nożyczki. Nie umiem się przed tym
obronić, więc w rezultacie rzeźbię w skórze. Na razie nie ma bólu. Pojawi się
dopiero następnego dnia.

Chcę umrzeć, ale jednocześnie tak bardzo boję się śmierci.
– Wiem, że się tniesz, ale nie mam najmniejszej ochoty oglądać twoich

rąk.

Wcale mu nie każę, ale boli mnie taki ton...
– Powiedz, dlaczego ty to robisz? – zapytał mnie.
– Nie rozumiem.
– Udajesz i histeryzujesz.
Łzy napłynęły mi do oczu.
– To nieprawda. Wcale nie udaję... – Już chcę mu tłumaczyć, błagać, ale

dochodzę do wniosku, że to nie ma sensu. On już nie jest po mojej stronie,
jeśli w ogóle kiedykolwiek był.

Mam tylko białą kartkę, na niej pojawiają się czarne litery. To tak mało. Piszę
słowo  „cierpię”,  ale  ono  nie  ma  na  tyle  mocnego  znaczenia,  by  można  by
było  całkowicie  zrozumieć.  Cierpienie  to  nie  tylko  dziesięć  liter.  Trzeba  się
zagłębić  w  każdą  po  kolei,  poczuć  każdą  z  osobna  tak  naprawdę.
Doświadczyć tego bólu choć na moment, by zrozumieć.

Nie wiem, dlaczego profesorka od PO tak często wybierała mnie do roli
symulanta. Tym razem miałam posłużyć za obiekt do dowolnego
bandażowania.

– Wyobraźcie sobie, że Aneta ma podcięte żyły. – Wyjęła z torebki

szminkę i mocno przyciskając ją do mojego nadgarstka, narysowała mi grubą
czerwoną krechę. Ja próbowałam maksymalnie naciągnąć bluzę na ten drugi
i ukryć te prawdziwe rany. – Proszę odpowiednio opatrzyć jej rękę.

Wskazała na kogoś z mojej klasy, a ja siedziałam zdrętwiała z przerażenia

na krześle na środku sali i wszyscy na mnie patrzyli. Nie byłam w stanie tego
wytrzymać, tak samo jak nie miałam siły wstać i wyjść, choć wydawałoby się
to najlepszym rozwiązaniem. Najpierw przyspieszył oddech. Uporczywie
gapiłam się w jeden punkt na podłodze składającej się z wyniszczonych
desek. Nie bardzo pamiętam, co się potem działo, ale znalazłam się na ławce
przed klasą i widziałam tylko czerwoną plamę na mojej ręce.

Krew czy jeszcze szminka? Nie wiem.
Poczułam mrowienie na całym ciele, dusiłam się powietrzem, które tak

bardzo  chciało  dostać  się  do  moich  płuc.  Oczy  całkowicie  zaszły  mgłą,
zawirowało  w  głowie  i  po  chwili  pojawiło  się  znajome  walenie  młotkiem
w  czaszkę.  Zdrętwiałe,  wręcz  sparaliżowane  dłonie  układały  się  w  dziwne
pozycje. Milena siedziała koło mnie i masowała, „ugniatała” każdy palec po
kolei, żebym nie zrobiła sobie krzywdy nieświadomymi ruchami.

Był to pierwszy atak, kiedy nikt nie zawołał pielęgniarki i mogłam

w spokoju dojść do siebie.

Dlaczego  tak  się  dzieje?  Dlaczego  Kulewicz  uważa,  że  jestem  zupełnie
normalną  i  radosną  nastolatką,  skoro  nie  mogę  sobie  z  tym  wszystkim
poradzić? Chciałabym wyrwać sobie umysł, duszę i serce. Nie chcę już czuć.
Brakuje  mi  ludzkiego  ciepła.  Czuję  się  jak  umierający  człowiek
pozostawiony  na  środku  pustyni.  Na  pewną  śmierć  w  męczarniach.  Jestem
pewna, że gdyby nie wyjazd do Irlandii, zrobiłabym sobie coś już teraz. Ale
zrobię  to  po  powrocie.  Zasnę  na  wieki  z  tymi  prześlicznymi  krajobrazami
w  głowie.  Czy  mój  mroczny  umysł  będzie  w  stanie  wpuścić  do  środka  coś
tak  delikatnego  i  pięknego?  Mam  wrażenie,  że  gdzieś  tam,  wewnątrz  mnie,
stoją strażnicy, którzy kontrolują to, co tam wpada, po czym przyjmują tylko
zło  i  wszystko,  co  się  z  nim  kojarzy.  Po  co  mam  żyć,  kiedy  codziennie  się
męczę?  Moim  umysłem  władają  tak  przeraźliwe  myśli.  Nienawidzę  ich.
Nienawidzę własnych uczuć, na które jestem skazana. Chciałabym pomyśleć
o  życiu  jak  o  czymś  pozytywnym,  a  nie  jak  o  karze  dla  człowieka.  Ja  się
muszę zabić, bo dłużej tego nie wytrzymam!

– Tylko pamiętaj, żebyś mi przysłała kartkę, bracie, dobra?
– Tak, przyślę.
Myślę, że depresja jest najstraszniejszą torturą i nic gorszego nie może

człowieka spotkać.

Przez ten tydzień w Irlandii żyłam w zupełnie innej rzeczywistości. Na
każdym kroku widziałam siebie martwą. Nie mogłam pozbyć się tego obrazu.
Miałam dosyć silne ataki łupania w głowę. Snułam się w grupie i udawałam,
jak bardzo interesuje mnie zwiedzane właśnie muzeum. Miałam wrażenie, że
wszyscy patrzą na mnie z niechęcią i wrogością.

Podczas pobytu w ratuszu w Belfaście moje samopoczucie gwałtownie

się pogorszyło. Wymknęłam się do łazienki, gdzie zawisłam nad umywalką,
próbując dojść do siebie.

– Zawsze musisz robić takie przedstawienia? – Usłyszałam za plecami

głos naszej opiekunki.

Widziałam przez mgłę, skóra na twarzy niemiłosiernie mnie paliła, mdliło

mnie. Próbowałam wszystkie te objawy ogarnąć.

– Co się dzieje?
– Proszę? – Nie mogłam nawiązać kontaktu z otoczeniem. Słyszałam

słowa, ale docierały do mnie, jakby ktoś mówił do mnie, stojąc dwa piętra
niżej.

– Jak do ciebie mówię, to patrz mi przynajmniej w oczy! Proszę mi

natychmiast powiedzieć, co się stało!

Chciałam, żeby jak najszybciej sobie poszła. Zostawcie mnie wszyscy!
– Źle się czuję, słabo mi...
– Aha, czyli nic nowego. Mogłabyś chociaż nie pokazywać tego tak

ostentacyjnie trzymaniem się za głowę, grymasami na twarzy. – Irytacja w jej
oczach, zniecierpliwienie w głosie.

Przecież nie robiłam tego specjalnie. Nie byłam po prostu w stanie tego

ukryć.  Zresztą  chyba  trudno  ukryć,  że  się  umiera,  niezależnie  od  starań.  To
coś  rosło  we  mnie,  naokoło  też.  Nie  pomagało  żadne  ukrywanie.  Wszędzie
by  mnie  znalazło.  Miotałam  się  jak  opętana,  próbując  wypluć  z  siebie  tę
lepką,  szarawą  substancję,  która  zdawała  się  wypełniać  jamę  ustną
i  z  pośpiechem  dążyła  przed  siebie,  by  jak  najszybciej  opanować  cały  mój
organizm.

Wysyłałam nieśmiałe sygnały.

Po moim powrocie.

– Jak było, opowiadaj!
Znowu siedzę w tym cuchnącym gabinecie i próbuję przekazać

Kulewiczowi, jak bardzo jest ze mną źle. Mam wielkimi literami wypisane na
twarzy: potrzebuję pomocy. Czy on to widzi?

– Wycieczka nawet udana, ale nie czułam się najlepiej. Przez cały czas

było mi słabo i niedobrze. Chodziłam bardzo przygnębiona i całkowicie
zagubiona. – Wyrazem twarzy wołałam, wołał mój umysł, wołało ciało:
pomóż mi!

– Pokaż zdjęcia. Opowiedz lepiej, co zwiedzaliście, gdzie byliście.
Uruchomiłam

strumień

suchych

faktów,

starając

się

wpleść

gdzieniegdzie, pomiędzy poszczególne zdania, moje negatywne emocje. Nad
każdym zdjęciem zatrzymywał się na kilka minut. Badał je niczym
naukowiec, który spędza pół życia na obserwowaniu pod mikroskopem
maleńkich istot.

Irlandzka restauracja, ja siedzę przy stoliku, przede mną piętrzą się

przeróżne dziwne potrawy. Zatrzymał się nad tą fotografią dłuższą chwilę.

– Jest rewelacyjne! Biorę sobie to zdjęcie. – Wstaje i przepina swoje

szpargały na tablicy korkowej, część pinesek spada na podłogę. Umieszcza
moje zdjęcie na samym środku.

Tego dnia po zakończeniu spotkania zaproponował, że odwiezie mnie do

domu. Siedząc, wciskałam się w fotel i czułam w żołądku każde zachwianie,
każdy gwałtowny skręt czy hamowanie.

– ...drzewo. – Dotarło do mnie.
– Proszę?
– Co byś powiedziała, gdybym teraz wjechał w drzewo? Mam ogromną

ochotę to zrobić. – Zaśmiał się sarkastycznie.

Nie musiałam się nad tym długo zastanawiać.
– Nie ma problemu. Dobrze pan wie, że ja bardzo chętnie... – Ostatnie

słowo trochę zafalowało, bo wykonał właśnie gwałtowny skręt w jakąś polną
drogę i z piskiem hamulców zatrzymał się parę centymetrów przed

najbliższym potężnym dębem.

– I jak ci się to podobało, bracie?
Nienawidzę jego śmiechu. Ile razy go słyszę, zbiera mi się na wymioty.

Cała jego osoba jest obleśna, ale nie jestem na tyle silna, by zakończyć nasze
spotkania. Chyba przez cały czas mam nadzieję.

– Dalej nie ma pan odwagi? – zapytałam całkowicie poważnie, choć

z odcieniem lęku w głosie.

Poczułam smród zwęglonej gumy. Trujące spaliny wdzierały się sprintem

do mojego gardła. Zakrztusiłam się.

– Dalej będzie następnym razem.
– Tchórz! – rzuciłam w powietrze. Chyba tego nie usłyszał.
Zapragnęłam jak najszybciej wysiąść z jego samochodu i pobiec na

autobus. Przytrzymał drzwi i oświadczył, że mnie odwiezie, bo tak sobie
dzisiaj postanowił. Nie ma dyskusji.

Nie chcę, by ktokolwiek go widział. Wstydzę się. Latem można go zobaczyć
w podartej bieliźnianej koszulce, która wisi na jego ciele jak na wieszaku. Do
tego  jakieś  wypłowiałe  kalesony  bądź  krótkie  spodenki  odsłaniające  starcze
nogi.  Mogłoby  się  wydawać,  że  zimą  jest  łatwiej.  Ale  tak  nie  jest.  Wtedy
kombinacja  wygląda  skrajnie  kiczowato.  Ma  na  sobie  serię  powycieranych
i śmierdzących ususzonymi skórkami pomarańczy – wypycha nimi wszystkie
szafy  –  swetrów  i  szarych,  przetartych  materiałowych  spodni.  Okręca  się
naokoło grubym kocem i przewiązuje to paskiem.

Zdarza się przecież, że się mijamy. Wciągam wtedy powietrze,

zatrzymuję

płucach

wypuszczam

dopiero

wtedy,

gdy

niebezpieczeństwo minie. Jakbym się bała radioaktywnych substancji.

Po szkole jeżdżę po całym mieście autobusami, by jak najbardziej

opóźnić mój powrót do domu. Pustym wzrokiem wpatruję się w mijane
budynki i szarość ulic. Na pętli przechodzę na drugą stronę i nawet nie patrzę
na numer autobusu, do którego wsiadam.

– Chciałbym porozmawiać z tobą o seksie. Nie podoba mi się, że unikasz

tego tematu. To bardzo ważny temat. Masz chłopaka?

Nie cierpię tego uśmiechu. Kulewicz za to bardzo dobrze się bawi.

– Nie mam i nie chcę na ten temat rozmawiać! – Nie chcę niczego

rozgrzebywać, a już tym bardziej dzielić się moimi przemyśleniami z nim!

Scena z Londynu ukazuje się przed moimi oczami i uderza swoim

realizmem. Paliła się drobnym światełkiem od chwili powrotu do Polski,
a teraz gdy on przywołał ten temat, rozbłysła milionami silnych reflektorów,
wywołując w moim organizmie serię niemiłych dreszczy.

To zdarzyło się w jednym z tych licznych sklepików z pamiątkami, które

stanowią większą część Londynu. Chodziłam po mieście sama, sama
w tłumie ludzi, a wchodząc do co drugiego barwnego kramiku, próbowałam
sobie udowodnić, że jestem tym wszystkim zainteresowana. Zatrzymał mnie,
gdy wychodziłam z kabiny, gdzie przymierzałam bluzkę... Chwycił mnie za
rękę i zaczął ciągnąć w stronę zaplecza.

– Dlaczego? Przecież może być fajnie. Pogadajmy o seksie, proszę.

Masturbowałaś się kiedyś? – Wracam na sekundę do gabinetu. On znowu
o tym.

– Nie! Czy naprawdę musimy o tym rozmawiać?
Mój smutek powoli przekształcał się w gniew. To uczucie jest mi raczej

obce, więc nigdy tego nie pokazuję. Trafił mnie. W tym momencie zaczęłam
się bać przebywać z nim w jednym pokoju. Powróciły wspomnienia...

– Nienawidzę wszystkich facetów i będzie bezpieczniej, jak zaczniemy

rozmawiać o czymś innym.

Jeszcze mocniej wcisnęłam się w fotel i modliłam, by jak najszybciej

wydostać się na świeże powietrze. Nie dałam rady wstać i wyjść.

To nie był Anglik. Raczej Azjata. Wykorzystał chwilę, kiedy nikogo

w sklepie nie było. Po pięciu minutach nie było także i mnie. Zdołałam mu
się wyrwać. Potem biegłam przez pół miasta do miejsca zbiórki naszej klasy,
potrącając po drodze całą masę ludzi. Tak bardzo chciałam, by ktoś mnie
przytulił i powiedział, że już jestem bezpieczna. Nic z tego.

Miałam wrażenie, że uderzam właśnie w słup – to Kulewicz klasnął mi

przed oczami.

– Ja zawsze chciałem być kobietą – stwierdził. – Właściwie to czuję się

kobietą i planuję przejść operację zmiany płci. Możesz krytykować
mężczyzn, ile chcesz, ale mnie to nie urazi.

Dlaczego ja nie mogę się ruszyć?! Chcę stąd uciec, zapach zaczął mi

przeszkadzać. To chyba od niego.

Zaczęło  się  nagle.  Jestem  wypompowana  na  wszelkie  możliwe  sposoby.
Powoli zatapiam się w czymś, co mnie przeraża, zwalam się do bezkształtu,
gdzie wszystko jest mi obojętne i na niczym nie mogę się skupić. Wypalam
się  od  środka.  Myśli  ciągną  mnie  w  dół  i  przybijają  gwoździami  do  ziemi.
Jest  tak  ciężko,  że  każda  kolejna  minuta  staje  się  coraz  bardziej
beznadziejnym  trwaniem  w  mrocznej  agonii.  Lęk  jest  nie  do  wytrzymania,
niepokój  przekracza  wszelkie  możliwe  granice.  Częściowa  obojętność
zmierzająca  ku  dołowi,  zmęczenie,  zrezygnowanie  i  przerażenie.  Czuję,  że
życie  zamyka  się  i  boleśnie  oplata  wokół  mojej  szyi.  Chciałabym  wyrwać
sobie  umysł,  duszę  i  serce.  Nie  chcę  czuć,  nie  chcę  myśleć.  Gorzka  flegma
wstrząsa  moim  ciałem,  próbując  się  wydostać,  lecz  gdy  dochodzi  do  jamy
ustnej,  zawraca  i  płynie  w  dół  przełyku,  zostawiając  posmak  rzygowin.
Spadam coraz niżej, obijając się o ostre skały, uderzając głową w granitowe
półki, raniąc się właściwie na każdym kroku. Ogarnia mnie zniechęcenie. To
jest  takie  dziwne  uczucie  bezradności.  Moim  umysłem  władają  przeraźliwe
myśli.  Nienawidzę  ich.  Nienawidzę  ich  wszystkich,  bo  żywcem  wyrywają
moje  organy,  żywią  się  moją  tkanką.  Pozostają  z  niej  tylko  pojedyncze
zakrwawione  strzępy.  Jestem  tak  oszołomiona,  że  ciężko  jest  mi  normalnie
funkcjonować.  Próbuję  walczyć  z  niepokojem,  który  mnie  całkowicie
przerasta.  Jestem  skazana  na  tułaczkę  w  czarnym  labiryncie  własnego
umysłu.  To  błędne  koło.  Każda  próba  wydostania  się  z  koszmarnej  pułapki
kończy się jeszcze większym pogrążeniem w depresji. Czarne myśli stają się
obsesyjne – już nad nimi nie panuję. Już się pogubiłam, zamotałam w siebie.
Czuję się jak ktoś pobity od środka na śmierć, nie jak ktoś żywy, ale jak nie-
trup.  Świadomość  osamotnienia  i  niezrozumienia  bije  mnie  po  twarzy.  Jest
tyle  czasu,  przez  który  trzeba  przebrnąć.  Niekończący  się,  niekończący  się,
niekończący  się  czas.  Apatia  przeplata  się  z  niepokojem.  Nie  cierpię  takich
chwil, one trwają wiecznie. Wypełniona rozmyślaniami, samotnością, pustką
i cierpieniem. Depresja jest jak cegła umieszczona na czubku głowy. Ciężar
przytłacza myśli i zamienia je w sztabki ołowiu. Chcę umrzeć...

Gdzieś tam daleko w mojej głowie pojawił się mdły sygnał karetki
pogotowia. Krzyki. Ukłucie w ręce. Tak pewnie ma być. Nie pamiętam tego,
co się działo, to musiał być sen. Nie żyję. Nareszcie.

– Co mamy?
– Siedemnaście lat, próba samobójcza, połknęła jakieś proszki,

prawdopodobnie Timonil.

– Szybko na izbę przyjęć i płukanie!
Nie bardzo byłam świadoma tego, co się działo, choć powieki zaczęły mi

się słabiutko rozchylać. Czułam, że wokół mnie panuje spore zamieszanie,
a ja wirowałam gdzieś daleko w nieznanej przestrzeni. Głowa opadała w górę
i w dół, potem nogi były wyżej niż głowa. Jakby nie było grawitacji.

Gumowa rurka, czuję ją w żołądku. Smak węgla. Niedobrze mi...
– Glukoza i NaCl!
Zrywają ze mnie ubranie, czuję metalicznie zimny dotyk, ktoś klepie

mnie po twarzy, wsadzają mi coś do nosa. Dajcie mi święty spokój!

– Aneta, nie zamykaj oczu! Słyszysz?! Musisz otworzyć oczy!
Grupa ludzi nade mną, każdy coś mówi, a ja nie mogę nic zrozumieć. Tak

bardzo chce mi się spać... Dlaczego nie pozwalacie mi spać?

Ktoś mnie szarpie. Nie, to drgawki. Rzucam się chaotycznie po całym

łóżku. W ustach pozostaje smak gumy. Będę wymiotować!

– Na wewnętrzny! Na „erce” jest wolne łóżko. Niech ktoś przyniesie tu

miskę!

Wyrzucam z siebie płynną substancję, mam wrażenie, że rzygam

własnymi organami. Wszystko mnie boli, ale ciągle mnie klepią i powtarzają.

– Otwórz oczy! Nie możesz teraz zasnąć! Otwórz oczy, słyszysz?!
– Krew, mocznik, kreatynina. Coś jeszcze?
– Trzeba ją zawieźć na USG. Wracam na izbę. Czy ktoś może wezwać

psychiatrę?!

Zrobiło się spokojniej. Powoli otwieram oczy, choć wymaga to ode mnie
sporego wysiłku. Biała plama nade mną. Pewnie sufit. Do nozdrzy dochodzi
znajomy antyseptyczny zapach. A więc to szpital...

Ja chcę umrzeć, nie chcę, żebyście mnie ratowali! Pozwólcie mi umrzeć!

Czy za dużo wymagam? Chciałam im to powiedzieć, przekazać w jakiś
sposób, ale nie miałam siły.

Kroplówki, elektrody na klatce piersiowej. Leżę w łóżku z dużymi

barierkami, mam przywiązane nogi. W jednej chwili narasta we mnie bunt
i szybkim ruchem ręki zrywam wszystko, co więzi mnie i ma być moim
ratunkiem. Ja ich wcale nie prosiłam, żeby...

– Samobójczyni z „erki”! Lekarza!
Tym razem przywiązują też ręce.

Już nie ma białej plamy. Mgła. Ale to chyba twarze. Ledwie odróżniam nos
od oczu. Wyglądają tak, jakby byli zrobieni z galaretowatej substancji
topniejącej w silnym słońcu. Czuję kilometry rurek oplatających moje ciało.
Coś mówią, ale ja nadal tak bardzo chcę spać...

– Nie odpowiada na pytania, senna, stwierdzam oczopląs poziomy. Bez

objawów oponowych.

– Dziękujemy, doktorze, jeszcze poprosimy pana na konsultacje.
– Nie przestawać podawać NaCl.
Uderzenie w policzek.
– Nie śpimy!
Popatrzyłam na bezosobowy biały fartuch, lekko podnosząc powieki.
– Co to za idiotyczny pomysł?! Chłopak cię rzucił?!
Wpatrują się we mnie. Czuję to.
– Nie? To może Brad Pitt nie odpowiedział na twój list?
Śmiech. Słychać go jeszcze, kiedy wychodzą z sali.
Błagam, zostawcie mnie...

Zaczynam  nawiązywać  kontakt  z  otoczeniem.  Pielęgniarka  poinformowała
mnie,  że  właściwie  spałam  przez  pięć  dni.  Zdrętwiały  mi  wszystkie
kończyny,  żyły  boleśnie  pulsowały.  Ogólnie  całkowite  rozbicie  i  znajome
spowolnienie  wszelkich  odruchów.  Z  wysiłkiem  unoszę  głowę  i  rozglądam
się  po  sali.  Parawan  pomiędzy  dwoma  łóżkami  jest  odsłonięty,  więc  widzę,
że na drugim łóżku leży mężczyzna. Twarz ma wykrzywioną z bólu i przez
cały czas krzyczy. Jest, podobnie jak ja, opleciony siecią rurek niczym jeniec
wojenny sznurami.

– Proszę dać mi coś przeciwbólowego! Siostro! Ja już nie mogę

wytrzymać! – woła. Brak jakiejkolwiek reakcji. Nikt nie przychodzi. – Czy
ktoś może zawiadomić mojego syna, że tu jestem?!

– To jest szpital. Niech pan tak nie krzyczy! – strofuje jedna

z dyżurujących sióstr.

Słyszałam rzężenie, słyszałam jęki.
W nocy umiera. Ja nie śpię i widzę, jak kilku pielęgniarzy wkłada martwe

ciało do metalowej kapsuły podobnej do trumny. Ale jestem jeszcze chyba
nie za bardzo przytomna, by w pełni dotarło do mojej świadomości, co tak
naprawdę się stało...

Gdy po kolejnej drzemce otworzyłam oczy, przy moim łóżku siedziała

wychowawczyni. Trzymała mnie za rękę. Nie musiała nic mówić,
wystarczyła sama jej obecność. Matka przychodzi do mnie w odwiedziny,
jakbym leżała ze złamaną nogą. Nie ma tematu. Nawet mi to odpowiada.

– Dzisiaj przeniesiemy cię na normalną salę. – Usłyszałam od ordynatora

na porannym obchodzie następnego dnia. – Poproszę siostrę, żeby ci
pomogła z rzeczami. Możesz już przyjmować płynne pokarmy. Zaczniemy
od kaszki manny i rosołku.

Nie chcę jeść. Boli mnie brzuch. Nie chcę, żeby mój stan się poprawiał.

Patrzę pustym wzrokiem gdzieś przed siebie, ale nie widzę nic konkretnego.
Czuję, jak narasta we mnie bezradność i smutny gniew, że się nie udało.

Jednak przyniesiony posiłek okazał się świetną okazją, by zdobyć coś

ostrego. Nieważne, że do jedzenia przynieśli samą zupkę. Panuje tak
ogromny wir, że nie zwrócono uwagi na komplet sztućców, który dostałam.
Z nożem. Szybko się pocięłam.

Po południu przychodzi pielęgniarka i zaczyna wyjmować z szafki przy

moim łóżku różne rzeczy. Nawet nie wiedziałam, co się w niej znajduje.

– Chodź za mną. Pokażę ci salę, w której będziesz leżeć.
Obniżyła barierki przy moim łóżku i wyszła. Pomalutku odkrywam

kołdrę  i  zsuwam  się  w  dół  materaca.  Moje  nogi  bezwładnie  zwisają  nad
podłogą,  która  wydaje  się  być  kilka  metrów  niżej.  Nie  chodziłam  już  od
ponad  tygodnia.  Czułam  się  jeszcze  słaba  i  długo  szukałam  odwagi,  by
postawić stopę na zimnej posadzce. Zachwiałam się i dźwięcznie wyrżnęłam
o ziemię.

–

Chyba

trzeba

będzie

pomóc

–

powiedziane

bardziej

z niecierpliwością niż życzliwością.

I tak upadłam jeszcze kilka razy i zostałam do nowej sali raczej

dowleczona niż odprowadzona...

Zabrali mnie na kolejne badanie USG. Leżę na stole i nawet nie myślę.
Zimna maź rozlewa się po moim brzuchu.

– Musiało cię chyba ostro popieprzyć – odzywa się lekarz.
– Widocznie tak.
– Nawet nie umiesz porządnie podciąć sobie żył. Użyłaś zbyt tępego

noża. – Śmieje się.

Wracam do szpitalnej sali i znów czuję, że wszyscy na mnie patrzą.

Zaciskam rękę na zabandażowanym nadgarstku i kieruję wzrok w pustą
przestrzeń daleko przed siebie. Co oni mogą wiedzieć...

Cała się trzęsę, nie mogę zapanować nad drgawkami. Skóra na całym ciele
się pali.

Zaciągnęli mnie na strych. Było ich dwóch, młodzi, nigdy wcześniej ich

nie widziałam. Nie pozwolili mi na parterze wyjść z windy.

– Zabawimy się, mała! Będziemy cię gwałcić w najohydniejszy sposób,

jaki jest możliwy. – Zaśmiał się jeden z nich. – Nie cieszysz się? – Widocznie
mieli świetną zabawę.

Trzymali mnie mocno i byli pewni siebie. Strach zionął z moich oczu,

cała składałam się ze strachu. Jazda windą trwała wieczność. Bardzo bolały
mnie ręce, miałam je wykręcone do tyłu, a uścisk co jakiś czas się zwiększał.

– Już się nie możemy doczekać, prawda, stary?! – krzyknął do kolegi,

który mlaskając, polizał mój policzek. Jego ręce coraz mocniej zaciskały się
na moich. Jęknęłam z bólu.

– Zrobimy ci to w najbardziej bolesny sposób, jaki znam. Zedrzemy

z ciebie spodnie i bieliznę. Będzie bolało.

Makabryczny śmiech.
– Dajcie mi spokój... Proszę... Zostawcie mnie w spokoju – wyszeptałam

i łzy napłynęły mi do oczu.

Lepiej zabijcie mnie od razu. Nie każcie mi tego przeżywać...
– A co, nie pociągam cię? Suka!
Uderzenie w twarz. Policzek pali czerwonością, a z rozciętej wargi płynie

strużka ciepłej krwi. Wypchnęli mnie z windy i wciągnęli po schodach na
strych. Próbowałam stawiać opór, ale przy nich nie miałam szans. Mój
organizm był całkowicie pozbawiony energii.

– Puśćcie mnie... – To był już płacz, nie wiem, czy w ogóle mnie

usłyszeli.

Dobrali się do moich spodni i szarpaniem próbowali rozpiąć rozporek.

Odczuwałam ból w rękach, ale świadomość tego, co się dzieje, była o wiele
gorszym cierpieniem.

– Dawno cię nikt nie pieprzył, co?
I w tym momencie poczułam nagły przypływ siły. Nie mam pojęcia, jak

ja to zrobiłam. Jednego, tego wyższego, który właściwie przez cały czas się
śmiał, kopnęłam w krocze, więc złapał mnie ten drugi. Podrapałam go po
policzku.

– Łap tą kurwę! Ja pierdolę, ale mi przyłożyła!
– Myślisz, suko, że uda ci się uciec? – rozniosło się echem po klatce

schodowej. – I tak cię kiedyś dorwiemy!

Najpierw jeden schodek, potem już nic nie widzę. Drzwi do mojego

domu.  Nie,  nie  chcę  tam  iść.  Biegnę  przed  siebie,  nie  patrzę  na  ulicę.
Klaksony.  Żeby  jak  najszybciej  dobiec,  ale  gdzie?  Nie  mam  gdzie  się
podziać. Rośnie we mnie niepokój, cały czas płaczę i myślę tylko o śmierci.
Po  co  oni  mnie  uratowali?  Żeby  było  jeszcze  gorzej?!  Godzinami  krążę  po
ulicach i marzę o tym, że gdzieś tam może jest miejsce dla mnie i ktoś, kto
czeka, by ukoić ten niepokój.

Pogrążam się w czymś przerażającym i niesamowicie zwolnionym.
Doczołgałam się do telefonu. Kulewicz.

Po co ten cały trud?
– Słyszałem o wszystkim.
Tak? Ciekawe skąd...
– Chciałbym, żebyśmy się spotkali. Zadzwonię jeszcze do ciebie, to się

dokładnie umówimy.

Moje myśli na temat ostatniego wydarzenia zalegają w moim sercu jak

przeterminowana sałatka z krabów w majonezie zalega na żołądku. Dostałam
w windzie histerycznego ataku płaczu. Przykleiłam policzek do zimnej
i śmierdzącej drewnianej dykty. Nie chcę, żeby ktokolwiek mnie dotykał.
Czuję się brudna, jakbym dopiero skończyła pływanie w wiejskiej gnojówce.
Funkcjonuję na pograniczu dwóch światów.

Zadzwonił i powiedział, że mam do niego jutro przyjechać.
– Tylko sobie nie myśl, że po twoich wybrykach ze szpitalem zrobi mi się

ciebie żal czy coś w tym stylu. Wiem, że próbowałaś wzbudzić we mnie
litość. Ale nic z tego.

Biurko w moim pokoju jest usytuowane dokładnie naprzeciwko drzwi, a te
niestety muszą być przez cały czas uchylone ze względu na koty, które

mamy.

– Taka jest kocia natura – tłumaczy matka. – Muszą wędrować po całym

domu, zaglądać w różne zakamarki i mieć wolną drogę.

Ale czy kogokolwiek obchodzi, jaka jest moja natura? Bardzo chcę, by te

drzwi  były  zamknięte,  i  przyczyniam  się  do  tego,  jak  często  mogę.  Gdy
pozostaje ta szparka, wali się mój system bezpieczeństwa, nie mogę pozwolić
sobie na żadną naturalność ani swobodę ruchów. Uczę się, pozornie skupiam
na  treści  podręcznika,  ale  tak  naprawdę  ani  na  moment  nie  przestaję  być
czujna.  Idzie  przedpokojem.  Słyszę.  Do  łazienki  albo  do  kuchni,  obydwa
pomieszczenia znajdują się tuż przy moim pokoju. Na moment będzie musiał
się  zatrzymać,  by  zapalić  światło  i  otworzyć  drzwi,  a  wtedy  znajdzie  się
dokładnie  w  tej  szparce  i  będzie  patrzył.  Zawsze  tak  robi.  Ja  nie  odwracam
głowy, ale to czuję.

Pewnego dnia zadzwonił telefon i usłyszałam, że mam go poprosić.

Skamieniałam.  Jak  wybrnąć  z  tej  sytuacji?  Miałam  parę  sekund,  by
cokolwiek wymyślić, ale moje ciało i mózg odmawiały posłuszeństwa. Jakby
coś zawładnęło nimi w tym momencie. Są w domu dwa telefony. Jeden stary,
wieloletni,  przez  który  zawsze  rozmawia,  i  nowy,  przenośny,  z  którego
korzystam  głównie  ja.  Miałam  dwie  możliwości:  albo  wejść  do  tamtego
pokoju  i  podać  mu  słuchawkę,  albo  poprosić,  by  wstał  i  podszedł  do  tego
drugiego.  Dwie  koszmarne  możliwości.  Wstałam  od  biurka  i  powolnym
krokiem  ruszyłam  w  głąb  mieszkania,  podążając  w  jego  kierunku.  Gdy
znalazłam się w pokoju, energicznym krokiem podeszłam do fotela, podałam
słuchawkę, pilnując przy tym bacznie, by nie dotknąć za dużo, i tym samym
energicznym  krokiem  stamtąd  wyszłam.  Będę  się  martwić  później,
pomyślałam.  Odganiałam  męczące  myśli,  które  zaczęły  atakować  moją
głowę.

Mogę  szczerze  przyznać,  że  tym  razem  rozmawiało  mi  się  z  Kulewiczem
całkiem  normalnie.  Przez  chwilę  poczułam,  że  ktoś  mnie  tak  naprawdę
rozumie.  Nasze  spotkanie  miało  iście  filozoficzny  charakter.  Przynajmniej
rozmawialiśmy.

– Nigdy bym nie pomyślał, że możesz targnąć się na swoje życie –

oświadczył. – Zrobiłaś mi niezłą niespodziankę.

– Proszę bardzo... – Powinnam jeszcze pewnie dodać, że cała

Jednak z moim umysłem nigdy nic nie wiadomo. Psychiczna idylla nie trwała
długo,  bo  już  następnego  dnia,  w  autokarze,  modliłam  się,  żeby  autobus
rozbił  się  o  drzewo  albo  spadł  ze  stromej  skarpy.  W  głowie  pustka.  Nic  nie
czuję,  nic  nie  myślę.  Mój  mózg  zdaje  się  nie  przetwarzać  żadnych
wiadomości. Jest coraz trudniej. Bezsens wszelkiej egzystencji.

Boże, zabierz mnie do siebie. U ciebie musi być tak pięknie.
Wszystko wydaje się lepsze od mojego obecnego stanu. Cokolwiek, tylko

nie ja w tej chwili.

– Jutro się nie spotkamy, bo nie mam czasu – powiedział Kulewicz przez

telefon.

Powiedzieć mu, że jest źle?
– Nie jest ze mną najlepiej. Właściwie jest bardzo źle.
– A to nawet dobrze – powiedział. – Każdy musi się kiedyś pomartwić.

Takie jest życie, moja droga! Nie narzekaj tyle. – Złośliwy ton. – Nie
wszyscy muszą być wiecznie szczęśliwi!

– Jestem przerażona tym, co się dzieje. – Próbowałam mu przekazać, że

prawie całkowicie zatraciłam kontrolę nad własnymi emocjami. Zostałam
podbita przez te negatywne, najbardziej szkodliwe i ciemne.

Czuję się, jakbym była upchnięta gdzieś na samym dnie świata, a szanse

przedostania się na powierzchnię są marne. Właściwie zerowe.

Kiedy wali się jakiś budynek, najczęściej z powodu trzęsienia ziemi,

ekipy ratownicze łączą swoje siły, dwoją się i troją, by odkopać uwięzionych
pod  gruzami  ludzi.  Prace  trwają  długo,  jest  ciężko,  nie  zawsze  skutecznie,
wyciąga  się  trupy  bądź  żywych.  Ogromna  akcja,  liczy  się  każdy  człowiek,
każda  jednostka.  Ludzie  wiedzą,  że  ktoś  im  pomoże,  mają  świadomość,  że
coś się dzieje, że jest nadzieja.

A mnie nikt nawet nie próbuje ratować...

Kulewiczowi minął już chyba cały zapał do ratowania mnie, jeśli choć przez
moment  taki  zamiar  przejawiał.  Po  raz  setny  słucham  jego  wywodów
o  kosmitach  i  transwestytach  i  zastanawiam  się,  czy  rzeczywiście  tak  to
wszystko powinno wyglądać. Nie mam odwagi powiedzieć mu, co dzieje się
w  mojej  głowie,  nie  chcę,  żeby  znowu  się  ze  mnie  śmiał  albo  był
zdenerwowany.  Zresztą  jego  i  tak  to  w  ogóle  nie  interesuje.  Nie  dziwię  mu
się.

Tak bardzo żałuję, że mnie odratowali. Czy ktoś mnie zapytał o zdanie?

Na świecie jest tylu umierających ludzi, którzy pragną żyć. Dlaczego wybrali
sobie mnie?

Zalegające we mnie śmieci robią się coraz cięższe. Uniemożliwiają mi

chodzenie.  Snuję  się  chodnikami,  z  trudem  robię  następny  krok.  Mam
wrażenie,  że  zaraz  się  przewrócę  i  będę  zmuszona  do  czołgania  się  po
wyboistej  drodze.  Ktoś  mnie  pcha.  Już  nawet  nie  mam  siły  omijać  ludzi.
Chciałabym położyć się na ziemi. Ze zmęczenia.

Nie  jestem  w  stanie  opisać,  jak  wiele  siły  potrzebowałam  na  to,  by  wyjść
z  domu  i  pojechać  na  korty.  Depresja  zaatakowała  mnie  z  wyjątkową  siłą
i nie byłam w stanie zrobić czegokolwiek. Użyłam całego mojego drobnego
zapasu  energii,  by  pójść  na  ten  trening.  Wszystko  dla  jednego  kroku,  który
miał  być  moim  ratunkiem.  Chciałam  być  wśród  ludzi.  Myślałam,  że
Kulewicz będzie ze mnie dumny, ale...

Nie mogę powiedzieć, żebym była jakąś rewelacyjną zawodniczką, ale

największą trudnością było to, że nie miałam siły, nie miałam żadnych chęci
i ani odrobiny zapału.

– Ruszasz się dzisiaj, jakbyś miała w dupie cegłę! – Nie było w tym ani

trochę poczucia humoru.

Po kolejnym takim komentarzu upuściłam rakietę. Łzy napłynęły mi do

oczu. Jakaś siła przeraźliwie ściskała mnie od wewnątrz.

– Jak masz swoje babskie humory, mogłaś nie przychodzić!

– Czuję się dzisiaj beznadziejnie, jestem przygnębiona i każdy ruch jest

dla mnie potwornym wysiłkiem. Przepraszam...

– Zachowujesz się jak całkowita cipa, jak niedojrzała idiotka. Co mnie to

obchodzi, jak się czujesz! Albo grasz, albo do widzenia.

– Przestań, błagam cię, przestań...
Jego słowa parzyły mnie. Poczułam, jak podchodzi do mnie i wbija mi

w szyję tysiące szpilek.

– Zepsułaś mi całe popołudnie.
Okładały mnie pięściami po twarzy.
– Jak kurwa, po prostu jak kurwa! – mówi już bardziej do samego siebie.
Z trudem poruszałam się, mając wbitych w ciało kilkanaście znajomych

ostro zakrzywionych sztyletów. Moje myśli krwawiły, krwawił przygryziony
z przerażenia język. Byłam tak ciężka, że cała się trzęsłam.

Następnego dnia spotkałam go, wracając ze szkoły. Pomachał mi. Widziałam
go  sztywnym,  pustym  wzrokiem.  Moje  ciało  zadrżało  pod  wpływem
dreszczy,  jakby  uderzył  mnie  z  tego  miejsca,  w  którym  stał.  W  głowie
miałam  cały  czas  jego  krzyk,  a  on  zachowywał  się,  jakby  się  nic  nie  stało.
Śniło mi się? Nie. Za dobrze to czuję.

– Cześć, bracie! Co słychać?
Jakbyśmy nie widzieli się od roku.
– Nic ciekawego. – Miałam zamiar odejść, ale okazało się to

trudniejszym zadaniem niż podniesienie stu kilogramów. Co teraz powie?
Zacznie przeklinać, wyzywać mnie? Widocznie na to zasłużyłam. Jego słowa
bardzo mnie bolą, ale on przecież musi mieć jakieś podstawy. Nic nie bierze
się z powietrza.

Nienawidzę siebie.
Mówił do mnie, a ja czułam, jak moje podeszwy powoli wbudowują się

w rozgrzany asfalt. Jedno szarpnięcie i znów jestem sama. Ulga.

„Przed obawą śmierci najlepiej uciec w śmierć”. To jest sposób?

Moja wychowawczyni powiedziała, że mam dać jej znać, gdyby chodzenie
do Kulewicza nie było dla mnie wystarczające.

Jestem uwięziona w pętli, koszmar powraca co chwilę. Próbuję nie jeść,

ale wszystko i tak kończy się nadmiernym obżeraniem. Chciałabym to
z siebie wylać, wykrzyczeć w jakikolwiek sposób. Zabierzcie ze mnie to
coś!!! Przestanę jeść. Skoro nie udało mi się od razu zabić, będę się zabijać
po kawałku. Ta decyzja wypływa ściekami z mojego ciała.

Z dużego pokoju znów słychać:
– Zamawiałem herbatę za piętnaście minut, a nie teraz. Odnieś. Na

kolację będę jadł jogurt, więc wyjmij go z lodówki, żeby się zagrzał.

A moja matka posłusznie drepcze do kuchni ze szklanką w ręku.
Pieprzony hotel.

Całą  swoją  energię  wykorzystuję,  by  dopracować  plan  wyrzucania
wszelkiego  pokarmu.  Otwarty  śmietnik  nie  jest  najodpowiedniejszym
miejscem, bo zapach smażonych kotletów schabowych roznosi się po całym
domu.  Położyłam  na  dnie  szafy  kilka  woreczków.  Właśnie  tam  wszystko
wkładałam,  chowałam  do  plecaka,  by  wyrzucić  do  śmietnika  w  drodze  do
szkoły.

Nie mogę wytrzymać na lekcjach. Jestem kompletnie załamana, przeraża

mnie każde zadanie i ogrom zajęć, jakie mnie czekają. To jest takie
przytłaczające. Jestem beznadziejna.

Najgorsze są wieczory. Nienawidzę ciemności i bardzo się jej boję. Bo ta

zewnętrzna  ciemność  otacza  moją  własną  i  zaczynam  dusić  się  w  środku.
Największa  rozpacz  i  zrezygnowanie  ogarniają  mnie  właśnie  przed  snem.
Zawsze tak panicznie bałam się ciemności, bałam się zasypiać bez zapalonej
przy  łóżku  lampki.  Bałam  się  po  ciemku  pójść  nawet  do  toalety.  Cały  czas
miałam  wrażenie,  że  ktoś  za  mną  stoi,  że  ktoś  przyjdzie  w  nocy  i  zrobi  mi
krzywdę. Czasem ze strachu nie mogłam zasnąć. Jako dziecko byłam święcie
przekonana, że tylko nielicznym udaje się dożyć kilkudziesięciu lat, i wciąż
bałam  się,  że  każdego  dnia  może  mi  się  coś  złego  przydarzyć.  Często  śniło
mi się, że ktoś podrzyna mi gardło albo wbija nóż w brzuch, panicznie bałam
się  tego  bólu.  Patrzyłam  z  podziwem  na  dorosłych  ludzi,  że  udało  im  się
przeżyć. Nienawidzę ciemności.

Wieczorami, w nocy siedzę przy biurku, wsłuchuję się w psychodeliczne

dźwięki utworów The Prodigy i pozwalam, by apatia zrobiła ze mną, co tylko
chce. Wykonuję drobny ruch polegający na rytmicznym naciskaniu klawisza
myszki komputerowej. Znowu pasjans. A to takie puste. Jak ja.

W szkole otaczają mnie ludzie z ambicjami, z planami na przyszłość, którzy
chcą działać, chcą się kształcić, by dostać się na dobrą uczelnię. A ja? Nawet
nie jestem pewna, czy dożyję wieczora i czy chcę się jutro obudzić. Wtulam
twarz w ciepłe, miękkie ciałko mojego kota. Nawet nie mogę już płakać,
moje oczy są suche. Czuję się otępiała.

Psychiczne dno. Czy jest coś, co mogłoby to zmienić?

Jadę  na  rekolekcje.  Każda  okazja  jest  dobra,  żeby  wyrwać  się  z  domu.
A może to w religii powinnam szukać rozwiązania i ratunku? Chyba wierzę
w  Boga,  ale  myślę,  że  on  mnie  nie  akceptuje  i  musi  być  mną  bardzo
zawiedziony.  Musiałabym  się  modlić,  ale  modlitwa  wymaga  ogromnej
koncentracji.  Nie  jestem  teraz  w  stanie  tyle  zrobić.  Może  nie  mam  odwagi,
może  nie  umiem.  Czuję,  że  potrzebuję  czegoś  bardziej  namacalnego  niż
mówienie  do  kogoś,  kogo  nie  widzę  i  kto  mi  nie  odpowiada.  I  nawet  nie
wiem, czy tam jest.

Na pewno nikt nie będzie zwracał na mnie uwagi. Będę się snuła po

kątach, przecież nikogo tam nie znam, a nawet gdybym znała, nic by to nie
zmieniło. Tak, rekolekcje oznaczają myślenie, a przez myślenie coraz
bardziej oddalam się od świata rzeczywistego. Czy można dojść aż tak
daleko, żeby nie było możliwości powrotu?

W  łazience  jest  taka  srebrna  rura,  od  junkersa  wchodzi  w  ścianę.  Często  mi
się  śni,  że  zostałam  w  niej  zamknięta.  Jest  tam  ciemno,  zimno  i  bardzo
ciasno.  Krzyczę,  walę  pięściami,  ale  to  nic  nie  daje.  Tak  bardzo  mnie  to
męczy  i  chyba  rewelacyjnie  opisuje,  jak  się  czuję.  Mogłabym  tak
przyrównywać  do  różnych  pokrytych  rdzą  żelaznych  przedmiotów,  do
wysypiska śmieci, z którego bije odór zgnilizny i rozkładu. Jestem pewna, że
takie  same  emocje  odczuwa  człowiek,  którego  żywego  zamknięto  przez

pomyłkę w trumnie. I nikt już go nie wypuści.

Gdy  na  dworze  panuje  upał,  sytuacja  staje  się  wyjątkowo  uciążliwa,  a  to
dlatego, że nie mam swobodnego dostępu do kuchni. Często tam siedzi, a ja
nie  mam  możliwości  napić  się  czegokolwiek.  Wpadam  do  domu  zgrzana,
zmęczona i spragniona i wtedy okazuje się, że on siedzi w kuchni. Nie mogę
tam  wejść,  a  on  po  prostu  czyta  książkę.  Nieraz  zdarzało  się,  że  na  parę
łyków zbawczego zimnego soku musiałam czekać trzy godziny.

Bywa tak, że chodzę głodna przez pół dnia, bo nie mogę przygotować

sobie śniadania z wiadomego powodu. Za każdym razem muszę bacznie
nasłuchiwać, czy nie wyjdzie na chwilę, bo wtedy mogłabym szybko coś dla
siebie zrobić. Chwytam w pośpiechu to, co leży najbliżej, by zdążyć wyjść
z pomieszczenia, zanim on wróci.

Gdy nie jestem pewna, gdzie on się w danej chwili znajduje, muszę

dodatkowo  badać  teren.  Delikatnie  i  możliwie  jak  najdyskretniej  wychylam
się zza ściany, patrząc w kierunku dużego pokoju, aż do momentu, gdy ujrzę
jego  stopy  wsparte  na  pufie.  Jeżeli  je  tam  zlokalizuję,  mam  pewność,  że
droga  wolna,  i  trochę  śmielej  wchodzę  do  kuchni  bądź  łazienki,  naciskając
klamkę przez rękaw bluzki. Jednak gdy tych nóg nie ma, muszę zastosować
inne  środki.  Zamieram  w  ciszy,  nasłuchując  posapywania,  głośniejszego
oddechu, jakiegoś najdrobniejszego hałasu lub poruszenia, by dowiedzieć się,
gdzie jest. I tak za każdym razem.

Jestem od kilku dni na tych rekolekcjach. Czuję się fatalnie i na wszystkie
możliwe sposoby szukam izolacji. Po prostu dno. Pojawia się w mojej głowie
ta potworna plątanina ciemnych kadrów, która z całą siłą ciągnie mnie ku
temu najbardziej drastycznemu sposobowi zakończenia ostatecznego.

Nie ma ciszy, nie ma tego spokoju, którego się spodziewałam. Grupowe

rozmowy, publiczne wyznania, radość, śmiech i dla kontrastu ja.
Przemieszczam się po ośrodku niczym cień, w kaplicy trzymam się z dala od
wszystkich i za wszelką cenę próbuję odnaleźć się w tej rzeczywistości.

Na ścianie wisi duży plakat z hasłem: „Bóg Cię umiłował, a Ty?”. A ja

nie wiem i szczerze mówiąc, nie mam siły się nad tym zastanawiać. Trochę
się boję. Ale chciałabym, żeby wziął mnie za rękę, pogłaskał po głowie
i zapewnił, że akceptuje mnie taką, jaka jestem. Fizycznie niemożliwe,
a duchowo nie umiem tego poczuć.

Wczoraj późnym wieczorem na zakończenie było wspólne ognisko.
Ogniskowy nastrój jest rewelacyjny do celebrowania smutku i przygnębienia,
do filozoficznych rozmyślań, które u mnie niezmiennie krążą wokół tematu
śmierci i poczucia osamotnienia. Cokolwiek by się działo.

Czułam, jak gwałtownie oddalam się od zgromadzonych tam ludzi. Pełna

integracja,  śmiech,  optymistyczny  gwar  rozmów  sprawiały,  że  czułam  się
coraz  gorzej.  Znowu  ta  panika,  znowu  to  przerażenie  i  męczący  chaos
w  głowie.  Jeszcze  chwila,  a  wskoczyłabym  prosto  w  płomienie,  a  gdybym
tylko mogła się ruszyć, już dawno biegłabym przed siebie po polach i lasach,
które  nas  otaczały.  Gdyby  tylko  umożliwiło  mi  to  ucieczkę  od  siebie.  Nie
umiem, tak jak oni, bawić się i żartować. Czuję się inna. Mam wrażenie, że
już urodziłam się z zepsutą funkcją, a ta usterka nie pozwala mi cieszyć się
z czegokolwiek.

Marta była naszą opiekunką. Patrzyłam na tę niezwykle ciepłą i serdeczną

osobę i zastanawiałam się, jak by to było fantastycznie mieć taką siostrę. Na
ognisku siedziała niedaleko i rozmawiała z dziewczynami z mojej grupy. Nie

mam pojęcia, skąd wzięłam tyle odwagi, aby wyrzucić z siebie prośbę
ostatnich kilku dni. Czasem ogarnia mnie tak silny lęk, że jest mi już
wszystko jedno, że zrobię cokolwiek, by tylko poczuć ulgę. Pomyślałam, że
jeśli mnie wyśmieje, to następnego dnia i tak rozjedziemy się do domów i już
nigdy więcej jej nie zobaczę. Desperackie słowa musiały paść z moich ust.

– Marta, mogę się do ciebie przytulić?
– Oczywiście, że możesz! – Uśmiechnęła się do mnie serdecznie.
Teraz już tylko ciepło i poczucie bezpieczeństwa. Bicie serca drugiej

osoby, które działa tak kojąco. Tak bardzo potrzebowałam drugiego
człowieka, że żadne słowa nie są w stanie tego opisać. Na moment odchodzi
to pragnienie, by położyć się na ziemi i czekać na śmierć. Staram się
zapamiętać każdą sekundę tej chwili, by móc potem odtwarzać ją w głowie,
wracać do niej w myślach. Nie wiem, czy kiedyś się powtórzy. Czy powtórzy
się kiedykolwiek.

– Chcesz porozmawiać?
– Uhm...
Siedziałyśmy razem w nocy przez kilka godzin w pustym refektarzu.

Marta  do  mnie  mówiła,  a  ja  wtulona  w  nią  nie  mogłam  powstrzymać
płynących łez. Powoli się uspokajałam, minęły drgawki i dojmujące uczucie
lęku. Choć nie mam pewności, czy to wszystko stało się naprawdę, czy może
to  był  tylko  sen  i  zaraz  obudzę  się  znów  w  brutalnej  rzeczywistości.  Nie
pamiętam  już,  kiedy  ostatni  raz  czułam  się  tak  dobrze  i  bezpiecznie,  więc
nawet  nie  potrafię  opisać  własnych  uczuć.  Brakuje  mi  słów  na  określenie
czegoś tak pozytywnego.

Ludzie nie zdają sobie sprawy, jak wiele mogą dać osobom w depresji

jednym drobnym gestem, jak przytulenie, jak uśmiech czy potrzymanie za
rękę, jak przyjazna obecność. Choćby miało to trwać sekundę. To zawsze
sekunda cierpienia mniej.

Jestem pewna, że gdyby nie Marta, wstałabym i pobiegła przed siebie, by

jak najszybciej coś mi się stało, by jak najszybciej zabić to coś, co już tak
długo rządzi sobie w moim organizmie. Przytulenie Marty i nasza rozmowa
chociaż na chwilę unieszkodliwiły depresyjnego wirusa. Starałam się cieszyć
się tym jak najdłużej, ale choroba okazała się silniejsza i już po powrocie do
domu rozpoczęła swoje despotyczne rządy.

Ogarnął  mnie  jakiś  dziwaczny  trans,  całkowicie  zgubiłam  poczucie
rzeczywistości,  zawiesiłam  się  w  bezkształtnej  przestrzeni,  która  do  bólu
przypomina piekło. Mój umysł odbywa sobie podróże po oceanie koszmaru,
czuję,  jakbym  miała  tonę  cegieł  na  klatce  piersiowej.  Tak  bardzo  się  tego
boję...

Znalazłam siły na kolejny wyjazd tylko po to, by być bliżej Marty i jak

najwięcej  skorzystać  z  tej  wspierającej  bliskości.  Nie  miałam  siły  na
dyskusje,  nie  potrafiłam  opowiedzieć  o  wszystkich  swoich  lękach  ani
sformułować konkretnego argumentu. Tak więc znowu wylądowałam wśród
ogromnej  grupy  osób,  gdzie  nikogo  nie  znałam  i  gubiłam  się,  próbując
sprawiać  wrażenie  beztroskiej  i  normalnej.  Marta  myślała,  że  przebywanie
wśród ludzi sprawi, że poczuję się lepiej. Ja byłam przerażona.

Łatwo było nie jeść i o to mi właśnie chodziło. Głód wysysał ze mnie

resztki  sił  i  niesamowicie  palił  wnętrze.  Czułam  pozorną  radość  z  faktu,  że
jestem  to  w  stanie  wytrzymać.  Unikanie  posiłków,  które  pozostawały  we
własnym  zakresie,  nie  było  zbyt  trudne,  nawet  dla  mojego  przemęczonego
organizmu.  Nikt  nie  zwracał  na  mnie  uwagi,  ale  kłamstwa  i  tak  czekały
w pogotowiu.

Zemdlałam.  Właściwie  nie  jestem  zupełnie  pewna,  czy  zasłabłam  z  głodu,
czy  był  to  kolejny  z  tych  niszczących  mnie  ataków.  Nie  mogłam  złapać
oddechu,  ręce  zaczęły  mi  drętwieć,  a  świat  zachwiał  się  przed  oczami.
Zostałam  umieszczona  na  miękkiej  kanapie  w  punkcie  medycznym  tuż  za
polem  namiotowym.  Wszystko  wokół  wirowało  sobie  w  dowolnych
kierunkach.  Udało  mi  się  na  chwilę  zebrać  te  wszystkie  rozmyte  cząsteczki
w  jedno  miejsce  i  zarejestrować  twarz.  To  była  Marta.  Siedziała  przy  mnie
i  trzymała  mnie  za  rękę.  Przynajmniej  w  tym  momencie  poczułam  się  jak
namiastka  człowieka.  Cały  czas  nie  byłam  pewna,  czy  to  się  rzeczywiście
dzieje.  Raczej  nie  jestem  przyzwyczajona,  by  ktokolwiek  okazywał  mi  tyle
życzliwości. Choć może to była litość?

– Musisz teraz bardzo uważać na siostrę – podkreśliła pielęgniarka,

zwracając się do Marty. A ona nie prostując tej pomyłki, uśmiecha się do
mnie i mówi, że będzie się mną opiekować.

Po rekolekcjach Marta zabiera mnie ze sobą na Podkarpacie. Tak bardzo

boję się wracać do domu, że pojadę wszędzie, byle nie tam.

– Boję się puszczać cię samą po tym zasłabnięciu. Muszę cię najpierw

dokarmić – oświadczyła ostatniego dnia.

Nie buntowałam się, bo chciałam tego. Chciałam, żeby wszystko trwało

dłużej. Nie rozumiałam tego, ale chciałam, żeby trwało.

Marta wiedziała, co się ze mną dzieje. Przynajmniej w jakimś stopniu.

A  ja  nie  miałam  siły  na  udawanie.  Bardzo  bałam  się,  że  moim
przygnębieniem  wszystko  zepsuję,  co  sprawiało,  iż  radziłam  sobie  jeszcze
gorzej.  Myśli  poruszały  się  po  skręconych  drutach  zwojów  mózgowych,
powodując  kłujący  ból  w  okolicach  skroni.  Brakowało  mi  ostrej  żyletki,  bo
moja  zapodziała  się  gdzieś  podczas  obozu.  Nie  mogłam  kupić  nowej,  bo
Marta  nie  odstępowała  mnie  na  krok.  Spędziłam  na  Podkarpaciu  dwa
tygodnie,  całkowicie  poddając  się  woli  Marty.  Nikt  nie  miał  do  mnie
pretensji,  nikt  nie  krzyczał,  nikt  mnie  nie  krytykował.  Mogłam  tkwić
w swoim smutnym świecie, okazjonalnie odczuwając ulgę podczas kontaktu
z  drugim  człowiekiem.  Myślę,  że  gdzieś  tam  głęboko  na  dnie  miałam
nadzieję, że Marta będzie umiała mi pomóc, że będzie osobą, która zapanuje
nad  tym  całym  koszmarem  i  wyciągnie  mnie  z  niego.  Nie  miałam
sprecyzowanej wizji, na czym niby miałoby to polegać, ale wierzyłam, że ona
na pewno będzie wiedziała.

Wchłaniam  niesamowite  ilości  jedzenia,  ale  nie  zawsze  udaje  mi  się
zwymiotować.  Nie  pamiętam,  ile  nocy  już  nie  spałam.  Wpadam  do  jakiejś
przepaści,  leżę  ranna  na  samym  dnie,  jest  mroczno  i  okropnie.  Nawet  jeśli
uda  mi  się  wyczołgać,  spadam  ponownie,  a  ponieważ  rany  nie  goją  się  tak
szybko, spadam już ranna i upadek jest bardziej bolesny. Z każdym upadkiem
wygląda  to  coraz  gorzej,  jestem  coraz  słabsza.  Najgorsza  jest  ta  bezradność
i  świadomość,  że  jestem  z  tym  całkowicie  sama.  Samotność  to  takie
przerażające  uczucie,  stan  wyobcowania,  brak  bliskich  ludzi  i  możliwości
porozumienia się z drugim człowiekiem. Paraliżuje całe funkcjonowanie.

Jest  druga  w  nocy  i  raczej  nie  zaliczam  się  do  osób,  którym  chce  się  spać.
W  tle  rozbrzmiewa  instrumentalna  wersja  Nothing  else  matters,  a  ja  czuję,
jak  boli  mnie  każdy  dźwięk.  Mój  umysł  pozwala  sobie  na  kolejne
niezrozumiałe wybryki. Chyba do siebie nie pasujemy.

– Dzwoniła ciocia z Elbląga i powiedziałam, że przyjedziesz we wtorek –

oświadczyła moja matka, gdy w południe zwlekłam się z łóżka,
z prześcieradła stworzonego z gwoździ, z mojego miejsca do spania, a raczej
do męczącego leżenia całymi nocami. – Trzeba by kupić jakieś prezenty.
Powiedz ojcu, że wychodzimy do miasta.

Czuję u siebie w pokoju odrażający zapach uryny i niemytego ciała.

Dodatkowo przeplata się między nimi dym z palonych przeze mnie świeczek.

– Po co? Przecież zobaczy, że nas nie ma.
Codziennie przechodzę przez to samo. Nigdy nie ma zrozumiałej

wymówki.

– Dlaczego nie możesz iść i mu powiedzieć? Co takiego się stanie?! Nie

możesz się tak zachowywać.

Wycofuję się do pokoju, nie mając siły na przyjęcie ciosu.
– No i co ci się znowu stało? Ja już nie wiem, co mam mówić. Nic, co

mówię, ci się nie podoba. Wychodzimy do miasta, wrócimy za dwie godziny!
– Ostatnie zdanie wykrzykuje na całe gardło, bo przecież on prawie nie

słyszy. Pewnie właśnie cały blok dowiedział się, jakie mamy plany na resztę
dnia.

– Proszę? Mówisz coś do mnie? – On jak zwykle siedzi przed

telewizorem, obstawiony dookoła jedzeniem i napojami, które matka ciągle
donosi. Nogi wsparte na pufie i owinięte starym kocem.

– Mówię, że wychodzę do miasta i wrócę za dwie godziny! – krzyczy

jeszcze głośniej matka.

– A ona też idzie? – To o mnie.
– Tak, idziemy razem.
– Słucham?
– Mówię, że idziemy razem!
Nie patrzę w okno. Nie chcę widzieć słońca, niebieskiego nieba, nie chcę

słyszeć wrzasku bawiących się na podwórku dzieci. To mnie męczy.
Wszystko tak bardzo mnie męczy.

Od  kilku  dni  jestem  w  Elblągu  i  mieszkam  u  cioci.  Jest  dziwnie.  Czuję  się
dziwnie.  Wiem,  że  denerwuję  tych  ludzi  i  pragnę  stać  się  niewidzialna.
Myślą,  że  jestem  szczęśliwą,  grzeczną,  dobrze  ułożoną  dziewczynką
z  idealnego  domu.  I  jeszcze  śmiem  czegoś  chcieć.  Ogarniają  mnie  uczucia
znienawidzonej  samotności  i  wyobcowania.  Siedzimy  przy  stole  w  pokoju,
gra telewizor, jest głośno, oni o czymś rozmawiają, ale do mnie nie dociera
żadne zdanie.

Czy oni mają pojęcie, co się teraz we mnie dzieje?!
Czy oni zdają sobie sprawę, jak przytłaczające procesy mogą kierować

ludzkim organizmem?

Przerażająca jest świadomość, że inni ludzie są tak blisko i nie mają

pojęcia,  że  co  chwilę  umiera  jakaś  cząstka  mnie,  że  w  środku  wszystko
krwawi.  Żyją  swoimi  sprawami,  a  ja  w  tym  czasie  jestem  brutalnie
mordowana  przez  jakieś  nieczyste  siły.  Odczuwam  każdy  pojedynczy  cios,
strzał, zadawanie ran do krwi.

Dłużej tego nie zniosę, jeżeli mam to wszystko nadal trzymać w sobie.

Jestem tym przepełniona, to się ze mnie wysypuje. Kolce bezustannie
wbijające się w serce. Dosłownie.

A oni myślą, że jestem zwykłą pustą, rozpieszczoną nastolatką, która nie

potrafi nic zrobić koło siebie i stroi fochy.

– Jak się czuje ojciec?
No tak, jakbym naiwnie myślała, że tutaj na chwilę ucieknę.
– Nie wiem, chyba dobrze.
– Jak to nie wiesz? Nie grzesz, dziecko. Powinnaś dziękować Bogu, że

w tym wieku jest jeszcze w takiej dobrej formie! Twoja mama mówiła, że
rano jeszcze się gimnastykuje.

– Tak, rzeczywiście dobrze się trzyma, całe szczęście – mówię, co chcą

usłyszeć, bo nic innego nie ma sensu. Nie zrozumieją. Nie uwierzą.

Przywołany temat powoduje gwałtowny wzrost poziomu lęku.

Powiedziałam, że wychodzę odetchnąć trochę świeżym powietrzem
i pochodzić po okolicy. Za oknem upał i piękne słońce, jak przystało na
środek sierpnia. Nie powinni się dziwić.

Było mi bardzo smutno, więc po prostu musiałam od nich uciec. Od tych

oczu pełnych wyrzutów, niezrozumienia i wrogości. Gdy znalazłam się na
dworze, z okna wyjrzała Justyna, moja kuzynka, i zapytała, czy może iść ze
mną. Ucieszyłam się i przez chwilę miałam nadzieję, że nastąpi jakiś przełom
w naszych relacjach. Bardzo chciałam z kimś porozmawiać, ale gdy
próbowałam, usłyszałam od niej:

– Zaraz, zaraz. Jak ty możesz myśleć tak egoistycznie? No tak, jesteś

jedynaczką. – Justyna śmieje się, a ja się zastanawiam, czy bycie jedynakiem
to jakaś choroba. – Myślisz tylko o sobie, w ogóle nie liczysz się z innymi.
To nie jest wcale jakaś tam depresja. Musisz się tego oduczyć, bo nie dasz
sobie rady w życiu.

Już sobie nie daję rady, ale może niekoniecznie dlatego. Idziemy wolnym

krokiem wzdłuż parkowej alejki, a ja coraz bardziej pragnę stąd wyjechać.
Tylko tak naprawdę nie mam gdzie się podziać. Justyna kontynuuje:

– Wiesz, jak twoja matka miała ciężko w życiu? Czego ty w ogóle

chcesz?

Żałuję, że w ogóle podjęłam ten temat. Znów walczą we mnie sprzeczne

uczucia i nie wiem już, co jest właściwe. Zaczynam wątpić, czy mam w ogóle
prawo źle się czuć. W tym momencie czuję się odpowiedzialna za całe zło na
świecie. Czuję, że jestem przyczyną wszelkich problemów.

Nie odzywam się już ani słowem i jest mi wstyd. Przyspieszam kroku, by

jak  najszybciej  schronić  się  przed  tym  atakiem,  a  moje  myśli  biegną
w  zawrotnym  tempie.  Czy  przesrane  życie  się  dziedziczy?  Czy  jeśli  matka
jest nieszczęśliwa, to automatycznie dziecko nie ma szans na szczęście? Czy
rzeczywiście  powinnam  wszystkie  siły  przeznaczyć  na  zabicie  w  sobie

wszelkich pragnień i potrzeb i cieszyć się tym, że mam co jeść i gdzie
mieszkać i że nie dostaję codziennie garnkiem w łeb? Czy pragnienie czegoś
innego czyni mnie złym człowiekiem?

Oskarżenia pod moim adresem padają przy okazji różnych rozmów. Nie

zawsze tak jest, ale ja wyłapuję te szczególne momenty spośród
wymuszonych uprzejmych zwrotów.

Próbowałam rozmawiać. Byłam w takim stanie, że opowiedziałabym

o moim lęku sprzedawczyni ze stojącego koło domu kiosku, gdyby tylko
zechciała mnie wysłuchać. Jednocześnie pojawia się opór i ten przerażający
lęk przed ludźmi i przed wyśmianiem. To już najwyższy stopień desperacji.

Jest środek lata, prześliczna pogoda, więc pojechaliśmy wszyscy razem

nad jezioro. Wkładam na siebie strój kąpielowy i wiem, że oni na mnie patrzą
i analizują każdy centymetr mojego ciała. Czuję, jak robię się czerwona na
twarzy, a po plecach przebiega dreszcz. Tak bardzo chciałabym być chuda,
tak chuda, że byłoby mi widać wszystkie kości i nikt nie mógłby powiedzieć,
że źle wyglądam.

– Pakujesz może na siłowni? – Pada pytanie.
– Nie. – Jeszcze bardziej czerwienieję na twarzy i spoglądam na piasek

pod stopami.

– Tak przynajmniej wyglądasz. – Śmiech. – Chyba trochę przytyłaś od

zeszłego roku.

Obrzydzenie do samej siebie rosło, choć już od dawna wydawało mi się,

że bardziej nie może. Przecież nie powiem im o wszystkim, a oni nawet nie
wiedzą, jak bardzo mnie to rani.

Nie mogę wymiotować u nich w domu. Jeżdżę do toalety na dworzec

kolejowy. Kobieta z szaletu patrzy na mnie podejrzliwie.

Wybrałam  się  do  kina  na  jakąś  zagraniczną  komedię.  Na  ten  pomysł
wpadłam  podczas  chwilowego  przypływu  życiowej  siły.  Chodziło  głównie
o  to,  by  wyjść  z  domu,  gdzie  przebywam  z  grupą  obcych  mi  ludzi,  którym
wyraźnie  przeszkadzałam.  Nie  umiałam  nawiązać  z  nimi  kontaktu,  choć  tak
bardzo tego chciałam.

Usadowiłam się z tyłu, gdzie było najciemniej, bo właśnie tam czułam się

najbardziej bezpieczna. Widziałam całą salę i miałam za sobą ścianę, która
była niezbędna, abym mogła przebywać dłużej na jednym miejscu. Apatia

przewijała się wraz ze stanem niepokoju, podczas którego człowiek nie ma
pojęcia, co ma ze sobą zrobić.

Jakieś dwadzieścia minut po rozpoczęciu seansu siada koło mnie facet.

Czuję smród alkoholu i słyszę ciężkie, wręcz obleśne sapanie. Na sali nie ma
wielu ludzi i właśnie w tym momencie zaczyna mnie to przerażać.

Jego ręka ląduje na moim udzie i okrężnymi ruchami przesuwa się coraz

wyżej. Nie jestem w stanie wykonać żadnego ruchu. Jestem całkowicie
sparaliżowana. Nawet nie patrzyłam w jego stronę, nie chciałam zobaczyć
jego oczu ani twarzy.

Będę wymiotować.
Gdy ręka dociera do górnej części uda, zaciska się tak mocno, że czuję

tylko ból. Facet w tym momencie uderza mnie z całej siły w twarz, wstaje
i odchodzi.

Siedzę na miejscu jeszcze przez kilkanaście minut po zakończeniu filmu.

Nie mam pojęcia, o czym był. Tak bardzo mi gorąco, przez cały czas mam
wrażenie, że moja noga jeszcze nie jest uwolniona od tych obrzydliwych rąk,
policzek piecze. To już chyba u bram piekła.

Ludzie w autobusie patrzą na mnie dziwnie. Cała się trzęsę i kompletnie

nie umiem ukryć swojego strachu. Wbiegam do domu, do pokoju kuzynki –
całe szczęście jest w pracy. Siadam na łóżku, podciągam kolana i ściskam je
najmocniej, jak umiem. Wbijam paznokcie w rękę, by poczuć jakiś inny,
bardziej namacalny, ból. Obojętnie gapię się na ścianę. W głowie – lepiej nie
mówić, chyba wiadomo. Żyletkę zostawiłam wczoraj wieczorem w łazience,
w kosmetyczce, teraz po nią nie pójdę. Nie chcę, by ktokolwiek mnie
widział.

Uchylają się drzwi.
– Chodź do nas do pokoju. Chyba nie masz zamiaru sama tu siedzieć –

mówi Ala.

– Zaraz przyjdę – wypowiadam w miarę normalnie, starając się

zatuszować strach.

Serce wali mi jeszcze dosyć mocno, jakbym właśnie wróciła z maratonu.

Tylko to przerażenie. Kumulacja negatywnych sił. Nawet nie wiem, ile
minęło czasu, gdy Ala przychodzi znowu.

– Czemu nie przychodzisz? Coś się stało? – pyta mnie całkiem spokojnie.
– Nie, nie, wszystko w porządku. – Przecież jej nie powiem, odruchowo

zaprzeczam jakimkolwiek problemom.

Siada koło mnie, a ja uciekam wzrokiem w bok.

Marzę  o  tym,  by  jak  najszybciej  stąd  wyjechać.  Robię  wszystko,  by  jak
najczęściej  być  sama.  Zamykam  się  w  pokoju,  biorę  żyletkę  –  teraz  nigdzie
się  bez  niej  nie  ruszam  –  i  tnę  sobie  nadgarstki.  Nie  czuję  bólu,  to  jest  coś
w rodzaju transu.

– Widzę, że się u nas nudzisz. Mogłabyś się z dziećmi trochę pobawić.

Chodzisz taka obrażona na cały świat – mówiła do mnie ciocia.

To prawda, męczę się tu, ale nie w taki sposób, jak oni to sobie

interpretują.  Dla  nich  to  takie  proste.  A  we  mnie  przerażająco  zwolniona
burza.  Każda  czynność  sprawia  mi  trudność.  Ciocia  ma  pretensje,  że  cały
czas chodzę z głową w chmurach, że nie robię nic konkretnego. Nawet jeżeli
nie mówi tego wprost, wszystko widać w oczach i słychać w tonie głosu. Ja
to  wyczytuję.  Wyjątkowo  nie  mam  siły  udawać,  że  wszystko  jest
w  porządku.  Co  oni  sobie  o  mnie  myślą?  Nie  chcę,  żeby  mieli  o  mnie  złe
zdanie. Gdybym tak mogła z kimś porozmawiać.

– Prawie nic nie jesz u nas w domu. Jak ci nie smakuje, to powiedz od

razu, a nie chodzisz na obiady gdzieś na mieście!

– Ale ja wcale nie jem na mieście, to nieprawda, że mi nie smakuje... –

zaprzeczam, ale i tak nikt mnie już nie słucha. Po co ja się w ogóle
odzywam?

Mam wrażenie, że wszyscy są tutaj przeciwko mnie. Mówię średnio

jedno zdanie na kilka godzin, jak nie rzadziej. Snuję się po kątach, nie mogę
sobie znaleźć miejsca.

Oglądam film. Przynajmniej w jakiś sposób odcinam się od rzeczywistości,
nie muszę odpowiadać na pytania, nie muszę wymieniać jakichś idiotycznych
uprzejmości. Mogę gapić się w telewizor i przynajmniej przez ten czas nikt
nie będzie się mnie czepiał, że mam zachowywać się inaczej.

W filmie młoda dziewczyna próbuje się zabić. Scena: już po płukaniu

żołądka, ona leży w łóżku, do pokoju wchodzi grupa jej przyjaciół i mówią:
„Tak bardzo się cieszymy, że z nami jesteś”.

Mrugam szybko powiekami, by powstrzymać cisnące się do oczu łzy.

Nikt nigdy nie powiedział mi, że cieszy się, że żyję. Widocznie nikt się nie
cieszy. To odkrycie nie bardzo mnie dziwi. Pewnie nikt nawet nie
zauważyłby, gdyby mnie nagle zabrakło. Marta powtarzała: „Nie mów o tym,
nie mów tak”, gdy tylko próbowałam wyrzucić z siebie cokolwiek o śmierci.
Milena tak samo. Nie mam do nich, ani do nikogo innego, pretensji. Nie mam
prawa.

Ale czy kogokolwiek obchodzę?

JA JUŻ NIE MOGĘ! JA CHCĘ UMRZEĆ! CHCĘ SKOŃCZYĆ TĘ MOJĄ
PARSZYWĄ EGZYSTENCJĘ!

Jem  dużo,  a  to  sprawia,  że  czuję  się  coraz  gorzej.  Nie  schudłam.  Wręcz
przeciwnie.  Waga  uparcie  wskazuje  sześćdziesiąt  kilogramów.  Te  okropne
cyfry  patrzą  na  mnie,  ziejąc  swoją  złośliwością.  A  oni  mają  rewelacyjny
temat do żartów.

– Zjedz jeszcze jedną porcję. Anoreksja i tak ci nie grozi!
Śmiech.
Rzeczywiście, bardzo to było zabawne.
To wszystko przeze mnie, bo nie potrafię kontrolować tego, co się ze mną

dzieje. Nie chcę słuchać już więcej idiotycznych aluzji do mojej wagi, nie
chcę upokorzeń. Nie chcę krzywych i jednoznacznych spojrzeń.

– Gruba dupa!
Gdzieś to już słyszałam...
Wiem, że jestem beznadziejna! Nie muszą mi tego ciągle powtarzać!

– Pójdziesz z nami na plac zabaw?! – Krzyki, piski... – A pobawisz się

z nami? Pojeździsz z nami na rolkach?

Ja już nie mam siły, patrzę na wszystko przez łzy. Ktoś położył mi na

głowie pudełko z ciężkimi narzędziami.

Rok temu leżałam tu w szpitalu z powodu ataku rwy kulszowej.

Przedźwignęłam się przy zabawianiu tych fantastycznych maluchów.

Leżałam przez tydzień na drewnianej desce, z bezwładną prawą nogą
i silnym bólem pleców. Nie byłam w stanie obronić się przed depresją.

Odwiedzali mnie prawie codziennie, ale ja doskonale wiem, że cała

sprawa sprawiała im kłopot i najchętniej wysłaliby mnie najbliższym
transportem do domu. Wcale mnie nie dziwiła ta postawa, ale bolało to, że
tak łatwo dali mi to odczuć. Gdybym mogła się ruszać lub chociaż doczołgać
do okna, wszystko by się zakończyło.

Płakałam – wszystko naraz, wszelkie rodzaje bólu. Przyszła do mnie

Agata, a ja wyrzucam z siebie, jak bardzo jest mi ciężko i że bardzo
chciałabym z kimś porozmawiać.

– Aneta, nie denerwuj mnie! Masz szesnaście lat i mogłabyś się wreszcie

sama sobą zająć. Najłatwiej ci płakać. Weź się w garść, sama musisz sobie
radzić.

Tak bardzo potrzebowałam, by potrzymała mnie za rękę, pocieszyła,

a tymczasem utwierdziła mnie jedynie w przekonaniu, jak słaby
i beznadziejny ze mnie człowiek. Nie umiem żyć.

– Proszę, naskakuj na mnie jeszcze... – mówię. Może i zabrzmiało to

złośliwie, ale wcale tak nie jest. Mówię to z powodu całkowitego
zrezygnowania do wszelkich spraw tego świata.

– A ty zrobisz zaraz smutną minkę i wszyscy będą myśleli, jaka to jesteś

biedna dziewczynka!

Nie wiem już, jak mam mówić, nie wiem, co mam robić. Nerwowo

gryzłam rękaw od swetra. Najważniejsze było jak najszybciej znaleźć igłę, by
rozdrapać rany na ręce. Jakby smutek miał wypłynąć razem z krwią.

Znowu wracam do przedpokoju. Dzieciaki ciągną mnie w stronę drzwi.
– Przynajmniej nie będziesz się nudzić, idź – stwierdziła ciotka.
Prowadzą mnie gdzieś, już jesteśmy na podwórku, każą mi kogoś huśtać.

Za chwilę chcą lody, o coś się kłócą.

Niech mnie ktoś jak najszybciej zabije...

Jest późny wieczór, ciemno. Idę przez miasto razem z Justyną. Potykam się
co kilka kroków, jakbym dopiero uczyła się chodzić. Taka atmosfera jest
najlepsza na rozmowę. Ale z Justyną już więcej nie próbuję. Patrzę w dół
i z tępym zaciekawieniem obserwuję płyty chodnikowe.

– Aneta! Dlaczego ty nigdy nie reagujesz, jak cię wołam?!

– Przepraszam, zamyśliłam się – mówię niewyraźnie. Nawet to sprawia

mi trudność.

– To przestań tyle myśleć. Mówię do ciebie!
Nieśmiało zaczynam mówić o moim przygnębieniu. Ogólnikowe frazy,

nawiązania  –  sama  się  w  tym  gubię.  Ale  nie  robię  tego  specjalnie.  Gdy
znajduję się na całkowitym dnie, nie do końca panuję nad tym, co mówię i co
robię,  a  robię  raczej  mało.  Po  prostu  cały  mój  umysł  jest  zaprzątnięty
depresją  i  ja  nie  jestem  w  stanie  skupić  się  na  innym  temacie,  nie  jestem
zdolna  do  prowadzenia  w  miarę  normalnej  rozmowy.  Wtedy  chciałabym
wyrzucić z siebie cały ten ból.

– Powinnaś wreszcie wziąć się w garść. – Usłyszałam budującą radę,

wszyscy ciągle to powtarzają. – Jest na świecie tylu ludzi z problemami, a ty
swoje tylko wymyślasz. A poza tym, wszystkim jest ciężko i jakoś żyją. Nie
robią z tego afery na skalę światową, jak ty.

„Weź się w garść”. Nie cierpię tych słów. Gdy to słyszę, zwalają się na

mnie kolejne tony poczucia winy. To przeze mnie na świecie jest zło. To
przeze mnie ludzie cierpią, to ja wszystkich denerwuję. Przeze mnie.
Wszystko przeze mnie.

– Ja swoje też przeżyłam, kiedy byłam w twoim wieku. Też miałam

problemy, nikt mnie nie rozumiał. Każdy przez to przechodzi.

Jakim beznadziejnym przedmiotem muszę być, skoro wszyscy tak bardzo

mnie nienawidzą?

Przyjazd Karoliny nic nie zmienia. Nie umiem z nią rozmawiać.

Wydawało  mi  się,  że  skoro  jest  jedną  z  niewielu  osób,  przy  których  mogę
sobie  pozwolić  na  pewną  naturalność,  będzie  inaczej.  Ale  ja  umiem  do  niej
tylko  pisać.  Czuję,  że  jest  bardziej  życzliwa,  ale  ja  nie  potrafię  powiedzieć
jej, o co chodzi. Znów ten lęk.

Oczy mam pełne łez, wraca ból głowy, nie mogę oddychać. Budzę się
w nocy (jeżeli w ogóle śpię) i się duszę. Każda próba złapania powietrza
związana jest z potwornym bólem w klatce piersiowej.

Moja głowa jest taka ciężka...

Bilans dzienny: dwa małe jogurty. Kolacja w postaci bułki z szynką
wylądowała w śmietniku. Miałam opory, ale trzeba było się zmusić. W tej
chwili wydaje się to jedynym rozwiązaniem.

Pączuszek, tak? Już nie mogę tego słuchać.

Schwytana w sidła własnych niespokojnych myśli, upadająca, zupełnie sama,
bezbronna, raniona, nieufna, chora, cierpiąca, pragnąca śmierci, uwięziona
w błędnym kole depresji, torturowana przez własny umysł. Oto ja.

Potworna chęć uwolnienia się od tego, zrobienia czegokolwiek, by już

nigdy więcej nie czuć tego przerażającego mroku we własnym wnętrzu. Czy
ja prosiłam tych lekarzy, żeby mnie ratowali? Po co to zrobili? Żeby było
jeszcze gorzej?

Zapaliłam świeczkę i patrzę na migający płomień. Jest chyba noc, nie

wiem, nie widzę zegarka. Ostatni raz spałam jakiś tydzień temu.

Słychać melancholijne dźwięki dobiegające z radia. Powoli zbliżam do

świeczki dłoń, porytą skórę na nadgarstku. Parzy. Nie wytrzymałam długo,
a chciałam się ukarać. Za to, że nie potrafię nic zrobić ze swoim stanem, za
to, że denerwuję ludzi, za to, że jestem taka okropna.

No i zaczął się kolejny koszmar.

– Cześć! Gdzie byłaś na wakacjach?
– Jak się dawno nie widzieliśmy!
– Co słychać?
Spotkania, rozmowy, sztuczne uśmiechy, żarty. Rozpoczynamy nowy rok

szkolny. Dla mnie zmiana polega na tym, że rano trzeba będzie się zwlec
z łóżka i pójść do szkoły, a związane to na pewno będzie z ogromnym
wysiłkiem. Tak ogromnym, że zastanawiam się, czy w ogóle dam radę.

Gubię się w rzeczywistości radosnych i towarzyskich znajomych z klasy.

Coraz mocniej odczuwam, jak bardzo do nich nie pasuję. Ogarnia mnie
przerażenie na myśl o kolejnych miesiącach, na nic nie mam ochoty ani siły.
Z jednej strony szkoła staje się mi obojętna, ale niepokój nigdy mnie nie
opuszcza.

Pojawił się w mojej głowie pomysł telefonu do Kulewicza, z którym nie

miałam kontaktu przez całe wakacje.

Desperacja czy rozsądek?
– Możemy się spotkać za dwa tygodnie. Wcześniej nie mam czasu –

stwierdził sucho.

Nie umiem mu powiedzieć, jak bardzo jest mi potrzebne spotkanie

właśnie teraz. Nie mam odwagi powiedzieć, że jest ze mną coraz gorzej
i potrzebuję pomocy. Zresztą nie wydaje mi się, że gdybym nawet zdobyła
się na odwagę, cokolwiek by to zmieniło.

Cały czas się tnę, łzy lecą mi ciurkiem pod wpływem drobiazgów lub bez

powodu, trzęsę się, jest mi niedobrze i słabo, ciągle coś mnie boli, nie mogę
spać, nie mam na nic ochoty. Od kilku tygodni chodzę w tym samym
ubraniu, siedzę w jednym miejscu w pokoju i myślę o tym, jak można się
zabić szybko i bezboleśnie. To już trwa tak długo, a z każdą minutą wydaje
mi się, że jest to już ta ostatnia, którą będę w stanie wytrzymać.

Zmuszam się do wyjścia z domu, bo tutaj wszystko jest jeszcze trudniejsze.

Nigdy nie wiem, na co być przygotowaną, więc na wszelki wypadek
mechanizmy obronne są ustawione w pełnej gotowości dwadzieścia cztery
godziny na dobę.

Idę na chwilę do szpitala, właściwie nie wiem po co. Tak po prostu. Jest

już późno, ostatni odwiedzający właśnie wychodzą. Przyciąga mnie ten
zapach. Zapach tak charakterystyczny dla wszystkich szpitali. Wchłonęłam
go możliwie jak najwięcej.

Potem długo chodzę bez celu po osiedlu. Leje deszcz, na ulicach jest już

prawie pusto. Idę wolno, powłócząc nogami w ciężkich glanach. Momentami
czuję,  że  nie  będę  w  stanie  wykonać  następnego  kroku.  Boję  się  odejść  za
daleko  od  domu,  bo  co,  jeśli  nie  będę  miała  siły  wrócić.  Idę  i  mam  ochotę
położyć  się  z  wyczerpania  na  chodniku  i  nie  ruszać  się,  nie  musieć  się  już
nigdy ruszać. Już nigdy nic nie musieć.

Stałam się jeszcze bardziej ciężka przez deszcz, który bez żadnego trudu

wsiąkał w moje zmierzwione włosy i grubą bluzę. Przynajmniej nie widać
moich łez.

Jestem  całkowicie  wypompowana  na  wszelkie  możliwe  sposoby.  Szkoła
mnie  męczy,  ludzie  mnie  męczą,  odliczam  lekcje,  unikam  wszelkich
kontaktów.  Funkcjonuję  w  jakiejś  odrębnej  rzeczywistości.  Poznałam  jądro
koszmaru,  cały  czas  w  nim  jestem  i  nic  nie  wskazuje  na  to,  bym
kiedykolwiek  z  tego  wybrnęła.  To  kłębowisko  diabła,  coś  na  podobieństwo
siedziby szatana. Właściwie nie jestem nawet w stanie opisać całej tej grozy,
która  od  dłuższego  czasu  mnie  otacza.  Mogę  przysiąc,  że  jest  tak  od
urodzenia. Nie pamiętam, żeby kiedykolwiek było inaczej.

Jestem nikim. Prawie nic nie jem, a nie ubył mi nawet kilogram. To

dobija mnie jeszcze bardziej. Spożywam, a przynajmniej się staram, około
dwustu pięćdziesięciu kalorii dziennie. Zawroty głowy mnie nie opuszczają,
jest mi słabo.

Gdy  byłam  w  pierwszej  klasie  podstawówki,  zwymiotowałam  na  lekcji.
Dokładnie  pamiętam  całe  to  wydarzenie,  pamiętam,  jak  wyrzucałam  to
wszystko  z  siebie,  próbując  zatkać  buzię,  schować  się.  Zaczęłam  biec  do
łazienki,  wymiociny  spływały  po  mnie  i  lądowały  niewielkimi  kałużami  na

podłodze.

Za mną biegła szkolna sprzątaczka.
– No i co ty robisz? – krzyczała. – Na głowę upadłaś!
Dopadłam kabiny i dokończyłam swoje wyrzygane dzieło.
– Patrz, ile przez ciebie mam kłopotu! – wołała za mną. – Zabrudziłaś pół

szkoły.

Bałam się wyjść. W głowie utkwiła mi głównie scena, gdy ta sprzątaczka

na mnie wrzeszczała. I co jej miałam powiedzieć? Że znowu się kłócili i nie
mogłam zasnąć?

Nie odbieram telefonów. Leżę na łóżku i liczę sygnały. Nawet nie mam siły
wstać, nie chcę rozmawiać. Zresztą to i tak pewnie nie do mnie.

Za chwilę jestem niespokojna, miotam się bezsensownie, rytmicznie

uderzam głową w ścianę, chcąc przekształcić niepokój w jakąś aktywność.
Z nerwów zjadłam cztery kanapki. Wiem, że nie uda mi się tego
zwymiotować, i wiem, że jutro nadal będę się nienawidzić.

Jak w desperacji łapię telefon. Muszę jak najszybciej usłyszeć ludzki

głos,  bo  inaczej  szlag  mnie  trafi.  Jeżeli  już  tak  się  nie  stało.  Nerwowo
chwytam  za  słuchawkę,  jakby  za  kilka  sekund  miała  wybuchnąć  w  moim
bloku  bomba.  Wybuchnie,  ale  nie  w  bloku,  tylko  we  mnie.  Właśnie  coś
takiego robi z człowiekiem napięcie. Ale moja wychowawczyni nie odbiera.
Nikogo więcej nie mam...

Chyba zaraz wyskoczę przez okno. Szóste piętro. Odsuwam firankę,

drżącymi dłońmi otwieram okno i tępo patrzę w dół. Tyle dzieci jeszcze się
bawi, krzyczą do siebie. Spoglądam w okna przeciwległego budynku i widzę
w kuchni rodzinę przy kolacji, ktoś słucha muzyki na cały regulator. Gdzieś
tam, a przecież tak niedaleko, toczy się życie.

Z walącym sercem wycofuję się i biegnę po ostro zakończone nożyczki.

Czuję, jak z minuty na minutę staję się coraz bardziej szalona. Organizm
całkowicie wypompował się od płaczu. Na policzkach utrzymuje się
zaschnięta skorupa łez.

W szkole podeszłam do wychowawczyni. W desperacji musiałam to zrobić.

– Pani profesor, ja już nie mam siły... – W kilku chaotycznych zdaniach

próbowałam przekazać całą beznadzieję mojego stanu.

Kazała mi usiąść i trochę się uspokoić. Mówiła wolno, tak, by każde

słowo mogło do mnie dotrzeć. A ja chciałam, żeby objęła mnie w obronie
przed całym światem i powiedziała, że od tej chwili już nic mi nie grozi.

– A Kulewicz? Chodzisz jeszcze do niego?
– Dzwoniłam do niego na początku miesiąca, powiedział, że na razie nie

ma czasu, że mam zadzwonić za jakieś dwa tygodnie.

– Powiedziałaś mu to, co teraz mówisz mnie? – Położyła mi rękę na

ramieniu.

– Nie, on chyba nie chce mnie słuchać...
– To ja do niego zadzwonię – oświadczyła. – Biorę sprawy w swoje ręce.

Powiem temu szanownemu panu, co o nim myślę, i zapytam, czy ma zamiar
cokolwiek zrobić. Zajmę się tym, Aneta.

Lekki podmuch ciepła i już po chwili powrót do krainy beznadziei.

Ściany skaczą mi przed oczami, z trudem pokonuję schody, które stały się
teraz dziwnie strome. Znajomy ucisk w czaszce, a potem już dokładnie nie
pamiętam...

Wieczorem przygnębienie jest tak silne, że z trudem oddycham. Dzwoni
telefon.

– On twierdzi, że skoro cały czas żyjesz i chodzisz do szkoły, to znaczy,

że wszystko jest z tobą w porządku, i on nie widzi tu żadnego problemu –
mówił głos po drugiej stronie słuchawki telefonicznej. Zdenerwowany ton
głosu mojej wychowawczyni napełnił mnie czymś pozytywnym. – Dla mnie
to jest jakaś paranoja i nie zamierzam tego tak zostawić!

Siedziałam jeszcze chwilę przy biurku i podziwiałam blat. Moje reakcje

pobiły ostatni rekord spowolnienia. Dziękuję. Wolę być lepsza w czymś
innym.

Trudno określić, ile czasu minęło i który raz dzwonił ten głupi telefon.

Z trudem wykonuję ruch ręką.

– Sie masz, bracie!
Cisza. Milczę.
– Halo! Bracie, słyszysz mnie? Halo?
– Słyszę. Dzień dobry – wydobywam z siebie szeptem.
Seria żałośnie wypowiedzianych dowcipów, potem długi i piskliwy

śmiech. Nie teraz!

– Może się spotkamy? Opowiesz o wakacjach. O! I koniecznie przynieś

jakieś zdjęcia, to się pośmiejemy. Może być środa?

Jak jacyś znajomi, którzy nie widzieli się od jakiegoś czasu.
– Tak...
– No to fajnie. Do zobaczenia.
Tak. Do zobaczenia. Jeżeli do tego czasu się nie zabiję. A to jest bardzo

prawdopodobne.

Idę do niego, ale właściwie wiem, jak to będzie i jak to się skończy. Boję się
uśmiechnąć,  żeby  znowu  nie  stwierdził,  że  wszystko  jest  w  porządku  i  o  co
w ogóle mi chodzi. Ostre szpony zaciskają się na moim żołądku. Wchodzę do
poradni  z  przerażeniem.  I  z  tym  samym  przerażeniem  stamtąd  wychodzę.
Siadam  na  przystanku  autobusowym,  ale  gdy  przyjeżdża  autobus,  nie
wchodzę.  Po  prostu  nie  mam  siły  się  ruszyć,  nie  wiem,  co  mam  ze  sobą
zrobić.  Całym  ciałem  wołam,  by  ktoś  pomógł  mi  się  podnieść.  Zamykam
oczy.

Ktoś mnie bije, ktoś rzuca we mnie kamieniami, wbija nóż w szyję.

Czuję, jak ciepła krew spływa mi z rany. Początkowo powoli, potem coraz
szybciej, tak, że zaczynam się nią dławić!

Nie. To znowu te moje widzenia. Pojawiają się, kiedy chcą, i męczą

swoją okrutnością. A jeżeli będę widzieć tylko krew? Przez cały czas tylko
i wyłącznie ciemnoczerwoną krew?

To stało się po drugiej lekcji. Już w trakcie wykładu przepełniał mnie ten
dziwny niepokój, który uwielbia pojawiać się bez najmniejszego nawet
powodu.

Choć

gdybym

miała

głębiej

wniknąć

przyczyny,

najprawdopodobniej coś by się znalazło. Ale dzisiaj to nie było możliwe, bo
desperacko próbowałam uciec od moich myśli.

Po prostu w jednym momencie poczułam, jak spada na mnie kilkutonowa

betonowa płyta. Miażdży mi czaszkę, wywołuje konwulsyjny ucisk
w skroniach. Czuję, jak ciepła krew wraz z kawałkami mózgu spływa mi po
karku, aż za sweter. Jestem pewna, że czuję tę miazgę, jej zapach.
Początkowo pojedynczy dreszcz, po chwili już drgawki.

Muszę uciekać, a moje ciało nie chce wykonać żadnego ruchu. Poczekam

na przerwę. Razem z dzwonkiem rzucam się przed siebie, wpadając na
bezkształtne ludzkie masy.

– Uważaj, jak łazisz!
Przysiadam na trawie, gdyż kłujący ból w klatce piersiowej uniemożliwia

jakikolwiek ruch. Chyba się duszę.

Nie mam dokąd iść. Tak bardzo chciałabym mieć do kogo pójść...
Doczołguję się do przystanku i ostatki sił wykorzystuję na to, by wejść do

autobusu. Nawet nie płaczę. Jakby coś zamroziło mi oczy na szaro.

Czuję się tak okropnie. Ten świdrujący ból, właściwie nie wiem, czy

psychiczny, czy bardziej fizyczny. Kumulacja nieczystych sił.

Patrzę w zamgloną szybę, możliwie najbardziej wtulona w siedzenie na

samym końcu autobusu. Nic się nie zmienia, mam wrażenie, że to jest już
stan przedśmiertny. Cierpienie rośnie z tak ogromną siłą. Niech to się już
wreszcie skończy.

Potem stoję nad torami i czekam, aż przejedzie jakiś pociąg. Jest zimno,

kropi deszcz i przez to sytuacja staje się nie do wytrzymania.

Podniesienie nogi sprawia mi taką trudność jak niemowlęciu podniesienie

ciężkiej sztangi. Chcę nawet poprosić kogoś, by pomógł mi się ruszyć i dojść
na jakąś ławkę, ale paraliż ogarnia też mój głos. Przecież moje ciało tak
głośno krzyczy – krzykiem nabijanego na pal człowieka. Czy nikt tego nie

słyszy?!

Tak bardzo chciałabym, by ktoś po mnie przyszedł, wziął mnie za rękę

i powiedział, że będzie dobrze. Nawet jeżeli i tak wiem, że nie będzie.

To już jest ostatnie stadium desperacji. Kupuję w kiosku żyletkę i blada

skóra moich rąk na nowo pokrywa się krwią. Na chodnik spadają pojedyncze
krople, rozmywając się w mętnej deszczowej wodzie. Od rana dźwigam na
plecach ten beton. W tej chwili boli mnie już chyba wszystko. Gdybym miała
więcej siły, gdyby wykonanie drobnego ruchu nie kosztowało mnie aż tyle
wysiłku, skoczyłabym.

Przejechał pociąg.

Cały  dzień  przy  nim  kombinował.  Kupili  nowy  odkurzacz,  a  on  koniecznie
musiał  go  wypróbować.  Włączał,  wyłączał,  zmieniał  rurki.  Widziałam
w  lustrze,  których  części  dotykał,  które  tylko  oglądał,  by  w  przyszłości
uważać. Jednak nie mogłam śledzić każdego ruchu, bo przecież chciałam go
unikać. Nie mogę patrzeć.

Nie odkurzałam w swoim pokoju przez kilka tygodni, żeby tylko nie mieć

kontaktu  z  tak  wykorzystanym  dotykowo  przez  niego  sprzęcie.  Biłam  się
sama  ze  sobą,  widząc,  w  jakim  stanie  znajduje  się  moja  podłoga.  Ale  nie
będę  ryzykowała  tylko  dla  porządku.  Stosowałam  różne  wymówki,  gdy
matka  prosiła  mnie  o  odkurzenie  domu.  Nie  mogłam  się  przełamać.
Obrzydzenie pozostawało silniejsze.

– Porąbało cię całkowicie?! Ocipiałaś czy co?! Co ty w ogóle

wyprawiasz? – Zimny i drażniący ton Kulewicza. – Kurwa, denerwujesz
mnie!

– Przepraszam...
Co ja zrobiłam? Nawet nie umiem mu tego wytłumaczyć, bo tego nie da

się zamknąć w logiczny ciąg przyczynowo-skutkowy.

Trzęsę się i słucham wyroku kata. Jestem niczym. Nie żebym to dopiero

odkryła, ale gdy go słyszę, świadomość własnego debilizmu bije mnie
pięściami po twarzy.

– Oczywiście znowu musiałaś zepsuć mi cały dzień! Mam cię już

naprawdę dość!

Niech mnie więc zabije.
– Dowiaduję się, że wychodzisz sobie z tej pieprzonej szkoły, nikomu nic

nie mówisz i pewnie marzysz, żeby wszyscy się nad tobą trzęśli!

– Ale ja już nie mogłam tego wytrzymać...
– Nawet nie próbuj nic wtrącać! Jesteś idiotką!
Wiem.
Przeczuwam, że nieuchronnie nadchodzi katastrofa, ale taka moja

osobista, nieistotna dla reszty świata.

Kogo w ogóle obchodzi, jak czuje się drugi człowiek?
Zaczyna mnie boleć serce. Bóle pojawiają się w różnych częściach

mojego  ciała,  kiedy  tylko  chcą.  Znoszę  łomotanie  w  głowie,  konwulsyjne
bóle  żołądka,  kłucie  w  nogach,  rękach  i  plecach.  Czasami  nie  mogę  się
ruszyć.  To  tak,  jakby  przygnębienie  objawiało  się  dodatkowo  w  fizycznych
dolegliwościach, powodując podwójne cierpienie.

– Możemy porozmawiać jeszcze o masturbacji? Jak często to robisz? –

zapytał po chwili, jakby wcześniejszego wątku w ogóle nie było.

Czy dla niego istnieje w ogóle jakiś inny temat?!
Czując się tak obrzydliwie, nie wrócę do szkoły. Jestem tego pewna. Nie

umiem zatrzymać tych wszystkich poskręcanych myśli, które dają mi jasno
do zrozumienia, że nie ma żadnego ratunku. Łzy napływają mi do oczu, na
szyi zaciska się pętla z grubego i szorstkiego sznura.

– Błagam, niech pan coś zrobi, bo ja już dłużej nie dam rady, nie jestem

w stanie wytrzymać takiego samopoczucia! – Zaczęłam płakać i rzuciłam się
na kolana. To już było ponad moje siły. Robiłam z siebie pośmiewisko, ale
przerastał mnie ten stan.

Albo on coś zrobi, albo wyskoczę przez okno i rzucę się pod koła

autobusu lub samochodu ciężarowego. Najlepszy byłby kombajn. Albo walec
drogowy. Jest bardziej skuteczny.

– Przesadzasz. Ile razy mam ci jeszcze powtarzać, że jesteś po prostu na

etapie dojrzewania. Wszyscy to mają.

Nie jestem w stanie na to zareagować. Dławię się własnym łzami. Zaraz

położę się na tej podłodze z braku jakichkolwiek sił.

– Proszę, bardzo proszę, cokolwiek...
– Dobra, mnie to już denerwuje. Daję ci numer telefonu do psychiatry.

Rób, co chcesz. Jest mi to obojętne.

– Depresja, prawda?
– Uhm...
– Jak długo trwa już taki stan?
– Ponad dwa lata.
– Bardzo długo. To musiał być dla ciebie koszmar!
W gabinecie panuje taka przyjemna atmosfera. Czuję się bezpiecznie, ale

nie tylko z powodu miejsca. Przy biurku siedzi pani doktor, uśmiecha się do
mnie życzliwie. Szukam podstępu.

Byłam pewna, że jeżeli tym razem się nie uda, jutro popełnię

samobójstwo.  Poszłam  na  to  spotkanie  z  takim  przekonaniem.  Intensywnie
myślałam w ten sposób, gdy stałam przed drzwiami z tabliczką informującą,
że  prawdopodobnie  zaraz  spotkam  się  z  psychiatrą  –  doktor  Mają
Kulczyńską.  Ostatnia  szansa,  którą  sobie  dałam,  była  chyba  najlepszą
decyzją, jaką do tej pory podjęłam. Z bezsilności.

– Najważniejsze, żebyś przebywała wśród ludzi, żebyś nie zostawała

sama ze swoimi myślami.

Przekraczałam

próg

gabinetu

strachem,

niepewnością

i  z  kompletnym  zrezygnowaniem,  ale  już  po  chwili  znalazłam  się  w  kręgu
ciepła,  które  wręcz  emanowało  z  mojego  koła  ratunkowego  w  postaci  pani
doktor.  Wystarczyło  jedno  spojrzenie  i  już  wiedziałam,  że  to  jest  człowiek,
któremu mogę i chcę zaufać.

Czy kiedykolwiek próbowałaś się zabić? Czy możesz normalnie spać?

Czy masz bóle głowy? Czy często odczuwasz niepokój? Czy są rzeczy, które
sprawiają ci przyjemność? Czy przygnębienie utrzymuje się cały czas?

Odpowiadam na wszystkie pytania, staram się nie ukrywać niczego, choć

tak wielu rzeczy nie potrafię jeszcze nazwać. Zastanawiam się, w którym
momencie przestanie być tak miło i zaczniemy przerabiać znany mi
scenariusz. Ale nic takiego się nie dzieje.

– Chcę ci pomóc. Musisz wiedzieć, że nie musisz się tak czuć. Depresja

jest chorobą uleczalną. – Do moich uszu dochodzi ciepły i spokojny głos.
W ciągu paru chwil znajduję się w zupełnie innej rzeczywistości.

Każde wypowiedziane przez nią zdanie jest jak chłodna dłoń dotykająca

rozpalonego czoła w gorączce. To takie niesamowite słyszeć, że to, co się ze
mną  dzieje,  można  nazwać,  że  dostanę  leki,  że  rozpocznę  terapię,  że  minie
lęk, że zacznę spać, że będę miała więcej energii. Wydaje się takie nierealne.
Nie  za  bardzo  w  to  wierzę,  ale  delektuję  się  każdym  wypowiedzianym  do
mnie,  jak  do  człowieka,  słowem.  Przynajmniej  w  tym  momencie  czuję  się
lepiej.

– Prawdopodobnie będziesz musiała brać leki przez długi czas, by twoje

dobre samopoczucie się utrwaliło. Ale na razie skupmy się na tym, co jest tu
i teraz.

Gabinet jest duży i jasny. Nie bije z niego ten medyczny chłód,

charakterystyczny  dla  większości  pokojów  szpitalnych,  w  których  wszystko
jest mdłe i białe. Ściany mają kojący kolor mlecznej czekolady, spotęgowany
przez  żółte  światło  padające  z  lampy  sufitowej.  Za  oknem  jest  już  ciemno.
W  rogu  stoi  mały  okrągły  stół  i  dwa  fotele.  Na  podłodze  dywan.  Ciszę
między  wypowiadanymi  przez  nas  zdaniami  mąci  odgłos  filtra
napowietrzającego wodę w akwarium z rybkami.

Nie umiem opisać ulgi ani żadnego pozytywnego uczucia. Nigdy takich

nie było, ale przecież to moje własne emocje. Dziwne.

Pani doktor ogląda rany na moich nadgarstkach i zakłada opatrunek,

zadaje  jeszcze  całe  mnóstwo  pytań  –  wszystkie  dotyczą  mojego
samopoczucia,  zarówno  psychicznego,  jak  i  fizycznego.  Mówi,  żebym  na
razie  odpuściła  szkołę,  jeśli  nie  mam  siły  tam  chodzić.  Dostaję  Bioxetin
i  Chlorprothixen  do  leczenia  podstawowego,  Xanax  do  stosowania  w  razie
potrzeby. Czyli na razie chyba codziennie.

Na moment sielanka została zaburzona.
– Jest tylko taka sprawa. Spodziewam się dziecka, więc za jakiś czas będę

musiała  wyłączyć  się  z  prowadzenia  terapii.  Ale  tylko  na  kilka  miesięcy.  –
Czy  za  dwa,  może  trzy  miesiące  znów  będę  sama?  –  Na  pewno  wtedy  nie
zostawię  cię  samej,  nie  martw  się.  –  Jakby  czytała  w  moich  myślach.  –
Chciałabym,  żebyś  zaczęła  regularną  pracę  na  terapii.  Poprowadzi  ją  moja
koleżanka,  psycholog  i  psychoterapeuta.  Jest  osobą  bardzo  sympatyczną,
pełną ciepła i na pewno ją polubisz. Potrafi wyczuć osobę z depresją. – Nie
chcę rozmawiać już z nikim innym, nie chcę wprowadzać w moje problemy
nikogo więcej. Tu jest dobrze, tu jest bezpiecznie, niczego innego nie chcę. –
A my spotkamy się ponownie za dwa tygodnie. Gdyby cokolwiek się działo,
to dzwoń, nie bądź z tym sama. Już wystarczająco dużo się nacierpiałaś.

W tym pokoju, w tej atmosferze przepełnionej życzliwością już tak

bardzo się nie boję. Wyjście z tego koszmaru staje się realne. Zostałam
napełniona po brzegi nadzieją.

– Dziękuję – wypowiadam słabym głosem i podnoszę się z krzesełka.
– Damy sobie radę. Trzymaj się ciepło.
Wraz z opuszczeniem gabinetu doktor Kulczyńskiej wchodzę w inny

świat – ten suchy, sztuczny i lodowaty, gdzie panuje tylko jeden rodzaj
emocji, te mroczne i negatywne. Ale już teraz wiem, gdzie można przed nimi
uciec.

Całą noc siedziałam nad krótką broszurką o depresji, którą mi dała.

Czytałam w kółko te same informacje i dziwiłam się, że ten makabryczny
stan można nazwać jednym słowem i leczyć. Miałam wrażenie, że w tej
malutkiej książeczce zawarta jest jakaś magiczna siła, która poprowadzi mnie
do normalności. Traktowałam ją wręcz jak amulet szczęścia.

Trochę  dziwnie  reaguję  na  te  leki,  ale  z  całą  przyjemnością  mogę  się  tak
czuć,  jeżeli  to  ma  w  jakiś  sposób  pomóc  mi  wyjść  z  umysłowego  labiryntu
przerażenia. Po raz pierwszy nie mam ochoty jeść. Zupełnie nie mam apetytu.
Jest  mi  tak  niedobrze,  że  nie  byłabym  w  stanie  nic  zjeść,  nawet  gdybym
bardzo  chciała.  Leżę  w  łóżku  i  nie  mam  siły  wstać.  Tabletki  są  przede  mną
schowane, matka wydziela mi wszystkie dawki. Tak na wszelki wypadek.

Już nie pamiętam, kiedy ostatni raz się myłam. Nie jestem w stanie wziąć

prysznica, nie mam siły na umycie włosów. Ogarnia mnie taka niemoc, która
obejmuje nawet te podstawowe czynności.

Zostałam wyciągnięta na zakupy do hipermarketu. Jeszcze raz dobiła

mnie trudność w podjęciu jakiejkolwiek decyzji. Tak jakbym poczuła to po
raz pierwszy.

– Już?
Nie mam pojęcia, jak długo stałam przed półką z pastami do zębów

i zastanawiałam się, którą mam wybrać. Zastanawiałam się w sposób
niezwykle męczący i nie miałam siły na wyciągnięcie ręki w stronę towaru.

– Zdecyduj się na coś – poganiała mnie matka.
Po kilkunastu minutach zorientowałam się, że akurat wszystkie pasty do

zębów na półce, którą tak skrupulatnie analizowałam, są identyczne...

Przerażające jest to, że nawet w miarę pozytywne wydarzenia nie są w stanie
poprawić mojego nastroju. Żyję faktem, że istnieje człowiek, który mi
pomoże, ale depresja nie mija. Świadomość doświadczonej życzliwości
istnieje we mnie, ale nie zmienia mojego nastawienia. Już po chwili wyraźnie
widzę, jak zapala się w mojej głowie czerwone światełko.

Pomimo

wszystko

odczuwam

ogromnie

silną

presję

mojego

dotychczasowego życia i to mnie na tyle mocno przygnębia, że wciąż marzę
o śmierci...

Nie  mogę  powiedzieć,  że  czuję  się  trochę  pewniej  –  chyba  jeszcze  za
wcześnie na takie stwierdzenie. W każdym razie wydaje mi się, że zaczynam
błądzić  wokół  takich  emocji.  Wszystko  dzięki  mojej  nowej  terapeutce,  Basi
Machłowicz, z którą spotkałam się dzisiaj po raz pierwszy. Nie chcę przez to
powiedzieć,  że  z  dnia  na  dzień  uwierzyłam  w  ludzi,  a  z  mojej  twarzy  nie
znika  uśmiech.  Nie.  Po  prostu  kontakt  z  życzliwą  mi  i  tak  ciepłą  osobą
wpłynął na mnie niezwykle kojąco.

Odpowiadam na listę pytań i drżę ze strachu, że ona każe mi zaraz wyjść.
Na chwilę pojawia się nadzieja, że tym razem może się uda.
– Będziemy razem pracować, pewnie długo, bo jest dużo rzeczy,

o  których  musisz  mi  powiedzieć.  Postaram  się  zapewnić  ci  poczucie
bezpieczeństwa  –  powiedziała.  –  Opowiesz  mi  o  sobie  i  o  tym,  jak  się
czujesz.  Możesz  mi  mówić  o  wszystkim,  co  jest  dla  ciebie  ważne,
o wszystkim, o czym będziesz chciała.

Pokój nieduży, trochę mroczny, ale mi to nie przeszkadza. Między nami

szklany okrągły stolik. I mnóstwo krzesełek naokoło.

Wiem, że wyglądałam okropnie. Moje dżinsy już pewnie zapomniały, jak

to jest przebywać poza moimi nogami.

– Najważniejsze jest mieć kogoś, komu można najzwyczajniej w świecie

powiedzieć, bez wyrzutów sumienia, że jest źle.

A czy ja mam?
Może właśnie teraz dostałam szansę.

Cały  dzień  spędzam  w  łóżku.  Nie  podnoszę  żaluzji,  słucham  dobijającej
muzyki  irlandzkiej  i  nie  utrzymuję  kontaktu  ze  światem  zewnętrznym.  Nie
jest to specjalnie trudne, bo i tak prawie nikt do mnie nie dzwoni. Cierpienie
jest  nie  do  zniesienia  dla  tak  wyczerpanego  organizmu,  jak  mój.  Najgorsze
jest  to  poczucie  bezradności  i  osamotnienia.  Ja  nie  panuję  nad  tym,  co  staje
się  tematem  moich  rozmyślań.  Już  dawno  przestałam  brać  udział
w  podejmowaniu  takich  decyzji,  choć  mogłoby  się  wydawać,  że  w  takich

kwestiach właściciel umysłu powinien mieć decydujące zdanie...

Gabinet Basi. Jeszcze czuję się trochę niepewnie, drżą mi ręce i głos mam
słaby, ale to chyba bardziej z powodu depresji.

– Chcę się zabić, chcę to zakończyć, bo już nie jestem w stanie dłużej

trwać w ten sposób. – Mówienie sprawia mi pewną trudność. Po prostu mam
problemy z oddychaniem podczas ataków lęku. – Będzie lżej i mnie,
i wszystkim dookoła.

– Wszystkim dookoła?
– Tak.
– Mnie nie będzie.
Patrzyłam się przez cały czas w jeden fragment ściany, w jeden punkcik,

który mógł być malutką, zaschniętą grudką farby, powstałą na skutek
niedokładności malarza. Teraz zdziwiona zerknęłam na nią.

Staram się przekazać jej cały tragizm mojego samopoczucia, co wcale nie

jest  takie  proste,  jeżeli  człowiek  chce  posługiwać  się  tylko  i  wyłącznie
słowami  używanymi  w  życiu  codziennym.  Jest  tak  mało  słów  opisujących
smutek  i  cierpienie.  A  ja  się  czuję  jak  gąbka,  która  wchłania  w  siebie  ostre
przedmioty w postaci przeróżnych czarnych myśli niczym tę kredową maź ze
szkolnej tablicy.

A wieczorem znów siedzę przy biurku i w świetle dogasającej świecy bawię
się cyrklem. Rycie w nadgarstku jest bolesne, ale taki ból to nic
w porównaniu z tym wewnętrznym. Ten drugi bardziej mnie niszczy.

Bez sensu...
Nikomu nie życzę, by czuł się tak jak ja w tej chwili. To jest jeden wielki

koszmar,  którego  chyba  nikt  nie  jest  w  stanie  przetrwać.  Nie  mogę  uwolnić
się  od  obsesyjnych  myśli  o  śmierci.  Coraz  bardziej  pogłębiam  się  w  tej
ciemnej  przestrzeni,  zawieszona  w  nieokreślonym  punkcie  w  czerni.  Ciągle
tylko czerń i czerń. Siadam w jednym miejscu i pozwalam, by moim ciałem
zawładnął niepokój.

– Leki nie zmienią twojego nastroju od razu – mówi doktor Kulczyńska.

– Najpierw pobudzą cię ruchowo, to znaczy będziesz miała coraz więcej siły
w sensie fizycznym. Na lepsze samopoczucie trzeba będzie jeszcze trochę

poczekać.

Opowiedziałam o tym, że nie mogę czytać – litery skaczą mi przed

oczami, po jednym zdaniu nie jestem w stanie sobie przypomnieć, o czym
ono właściwie było. Na niczym nie mogę się skoncentrować. Nawet
oglądanie telewizji nie jest takie łatwe.

– Cała składam się ze śmieci, których do tej pory nie miałam odwagi

z siebie wyrzucić. Czuję się przez to taka ciężka.

– Najwyższy czas, żeby krok po kroku te śmieci wyrzucać.
Dziwię się, że nie czuje obrzydzenia, patrząc na mnie. Muszę wyglądać

okropnie, a zamiast obrzydzenia widzę w jej oczach życzliwość
i zrozumienie.

Zastanawiam się, na czym właściwie polega leczenie depresji. Czuję, że

nadszedł ratunek, ale nie bardzo wiem, co się będzie w związku z tym działo.
Do  tej  pory  nastawiona  byłam  po  prostu  na  bliżej  nieokreślone  „coś”,  co
sprawi,  że  nie  będę  się  już  tak  źle  czuć.  Czy  to  „coś”  to  są  tabletki,  które
dostałam?  Czy  one  sprawią,  że  nagle  zachce  mi  się  żyć,  że  będę  mogła  się
śmiać, że zacznę pasować do tego świata? Maja i Basia mówią o jakiejś pracy
nad  sobą,  ale  ja  przecież  nie  jestem  w  stanie  podjąć  już  żadnego  wysiłku.
Chciałabym  po  prostu  usiąść  i  poczekać,  aż  przyjdzie  to  obiecane  „lepiej”.
Bez mojego udziału.

Gdy  wracam  do  domu  i  zbliżam  się  do  mojej  klatki  schodowej,  pewne
czynności  wykonuję  całkowicie  odruchowo.  Odruchowo  wyjmuję  klucz
z  torby,  odruchowo  otwieram  drzwi,  wchodzę  po  schodach,  sprawdzam
skrzynkę  pocztową,  odruchowo  naciskam  guzik  przywołujący  windę,
odruchowo  do  niej  wsiadam  i  wybijam  na  tablicy  numerków  szóstkę.  Gdy
jestem  już  na  swoim  piętrze,  kończy  się  ciąg  odruchowych  posunięć.  Do
drzwi  mieszkania  zbliżam  się  w  zupełnej  ciszy,  czasami  wstrzymuję  nawet
oddech,  jakby  to  miało  złagodzić  upadek  z  dachu  wieżowca.  Przystaję  na
moment,  a  mój  umysł  wypełnia  charakterystyczna  grupa  myśli:  jest
w  środku?  Drżącą  ręką  wkładam  klucz  do  dolnego  zamka.  Przekręcam  dwa
razy  i  z  napięciem  naciskam  na  klamkę,  która  powinna  teraz  poddać  się
działaniom  moich  rąk.  Ale  tak  nie  jest.  Wtedy  wypuszczam  z  płuc  całe
nagromadzone  powietrze,  wyrażając  ogromną  ulgę.  Już  ze  spokojem
otwieram  środkowy  zamek  i  wchodzę  do  mieszkania.  Jeżeli  drzwi  są

zamknięte w ten sposób, to oznacza, że w środku nikogo nie ma. Mogę więc
przez  ten  czas  zachowywać  się  trochę  naturalniej,  nie  zapominając  jednak
o  pewnych  zasadach.  Muszę  się  przecież  kontrolować,  by  nie  usiąść  na
krzesłach, na których on siedział, by nie otrzeć się o żadną z jego rzeczy, no
i  oczywiście  pamiętać  o  naciąganiu  rękawów  przy  dotykaniu  czegokolwiek
poza moim pokojem. Wiem jedynie, że nie muszę uważać na jego osobę, bo
w żadnej części domu go nie spotkam. To już coś.

Tylko że nie zawsze jest tak optymistycznie. Zdarza się również tak, i to

znacznie częściej, że klamka ustępuje już po pierwszym naciśnięciu i wtedy
trzeba  już  działać  zgodnie  z  zakodowanym  planem.  Jeżeli  siedzi  w  dużym
pokoju, ogląda telewizję i nic nie wskazuje na to, by lada chwila miało się to
zmienić,  mogę  w  miarę  spokojnie  zdjąć  buty,  a  w  przypadku  zimniejszych
pór roku także płaszcz i szalik, bo mnie nie widzi. Jeżeli jest w kuchni albo
w łazience, mogę  się rozebrać, ale  idąc do pokoju,  muszę włączyć czujniki,
w  razie  gdyby  właśnie  stamtąd  wychodził,  by  nie  spotkać  się  z  nim  po
drodze. Każda z opcji jest męcząca psychicznie i wykańcza mnie do granic,
ale  najgorsze  chwile  obejmują  jeszcze  jeden  nieopisany  przypadek.
Mianowicie,  kiedy  to  wchodzę  do  domu  i  natykam  się  na  niego  od  razu.
Wtedy  nie  zwracam  uwagi  na  nic,  tylko  biegnę  jak  najszybciej  do  swojego
pokoju,  by  znaleźć  się  sama,  bez  względu  na  to,  czy  mam  na  nogach  buty,
a  na  sobie  gruby  płaszcz,  bez  względu  na  to,  czy  na  dworze  jest  mokro
i  roznoszę  błoto.  W  takich  sytuacjach  nic  się  nie  liczy,  ale  kiedy  już  jestem
u siebie, ogarnia mnie przygnębienie, nasila się to, które nosiłam do tej pory,
i mam ochotę umrzeć.

Tym razem jest w łazience, a drzwi są oczywiście otwarte. Pewnie nie

słyszy, jak weszłam, i poddaje się jakimś zabiegom higienicznym. Zbiera mi
się na wymioty, gdy mijam łazienkę w drodze do pokoju i kątem oka
rejestruję starcze nagie ciało i genitalia.

Nienawidzę siebie za to, co czuję, co robię i jak się zachowuję,

a  jednocześnie  nie  chcę  o  tym  myśleć,  więc  nie  mam  możliwości
analizowania  czy  zastanawiania  się,  dlaczego  tak  jest.  Kieruje  mną  jakiś
wewnętrzny,  niezrozumiały  wstręt,  którego  nic  i  nikt  nie  jest  w  stanie
pokonać. Wręcz przeciwnie, mam wrażenie, że obrzydzenie stale się nasila.

Mimo proszków nasennych nie mogę spać. Właściwie na razie nic się nie

zmienia. Na terapię przychodzę cała roztrzęsiona, więc najpierw robimy
ćwiczenie oddechowe. Mam to także powtarzać w domu, ale nigdy nie mogę
usiedzieć w takim spokoju nawet minuty.

Kładę rękę na brzuchu i liczę cykle oddechowe.
– Ja też miałam depresję – powiedziała Barbara, gdy znowu zaczęłam

mówić o samobójstwie. – To daje mi możliwość spojrzenia na tę chorobę
z dwóch punktów widzenia. Doskonale wiem, jak się czujesz. I wiem, że nie
jest ci łatwo.

Patrzę na nią zszokowana. Dodaje mi to odwagi, choć nie jestem pewna,

czy jej wierzę. Czy mówi tak tylko dlatego, bym ja poczuła się lepiej? Czy
rzeczywiście ktoś taki jak ona może również doświadczyć takiego koszmaru?

– Do tej pory nikt nie traktował mnie poważnie.
– Nie rozumiem, jak można nie wziąć cię na poważnie?! – Barbara mówi

podniesionym głosem, jakby miała na mnie wyładować złość za tych
wszystkich ludzi, którzy mnie skrzywdzili, i tych, którzy pozostawali
obojętni na moje cierpienie.

Wiem tylko, że bardzo pomaga mi rozmowa z nią. Wychodzę i czuję

ulgę, czuję się lżejsza o parę wątpliwości. Mam wrażenie, że zaczynam czuć
euforię, ale to nie takie proste. Ogarniające mnie pozytywne uczucie tak
dalece odbiega od stanu depresyjnego, że wydaje się być górną granicą
szczęścia!

Udało  mi  się  przebrać  bluzkę.  Kosztowało  mnie  to  wiele  wysiłku,  ale  się
udało.  Posunęłam  się  do  przodu  o  milimetr.  Ale  o  jakże  istotny  w  tej
chorobie.  Nie  powiem,  że  jestem  z  siebie  dumna.  To  wydarzenie  nie  jest
w stanie zmienić mojej samooceny, która kształtuje się gdzieś daleko poniżej
dolnej kreski. Zresztą co innego można myśleć o kimś takim jak ja.

Jest środek nocy, a ja siedzę przy otwartym oknie i robię wszystko, by nie

myśleć o zabiciu się. Choć to i tak stało się już mechaniczne. Jest bardzo
zimno, ale to nie robi mi żadnej różnicy.

Skoczyć? Nie mam siły. Boję się.
Od razu widzę napis w moim mózgu: NIE CHCĘ ŻYĆ, NIE CHCĘ

CZUĆ, NIE CHCĘ MYŚLEĆ!

Tragizm mojej sytuacji już dawno mnie przerósł.
Nie mam odwagi do nikogo zadzwonić, choć mam świadomość, że

w  tych  najgorszych  chwilach  najlepszym  balsamem  jest  kontakt  z  drugim
człowiekiem.  Ale  ja  nie  potrafię.  Nie  chcę  nikomu  sprawiać  kłopotu.
Jednocześnie  tak  bardzo  pragnę,  by  ktoś  mnie  przytulił.  Tak  po  prostu,  jak
przytula się drugiego człowieka, który właśnie powiedział, że mu smutno.

Czy terapia sprawi, że będę szczęśliwa? Mogę wiele rzeczy w sobie

zmienić, mogę swoimi osiągnięciami wybudować najwyższy budynek na
świecie. Ale on szybko runie, bo nie będzie miał fundamentów, bo nie będzie
poczucia bezpieczeństwa i dającej wsparcie bliskości.

Ból jest dla mnie karą za to, że jestem taka beznadziejna.
W tym napięciu całą sobą czekam na spotkanie z Basią lub Mają, które

mają na mnie bardzo pozytywny wpływ. Uczę się rozmawiać, nazywać
emocje, mówić o rzeczach trudnych. Uczę się przebywać z kimś w szczerości
i naturalności, bez lęku i poczucia winy. Do tej pory życie nie dało mi takiej
możliwości.

Idę na spotkanie z Basią naturalna, ale i tak staram się pilnować każdego
słowa. Boję się, że zrobię coś źle, powiem coś nieodpowiedniego. Panicznie
boję się, że pewnego dnia dowiem się, że już nie chce mi pomagać.

Tym razem jest między nami nienamacalna bariera. Nie mogę jej do

siebie dopuścić. Wymioty, dziwny posmak w ustach, nieustające bóle ciała
i kompletna panika. Przerażająca panika w wolnym tempie.

Pierwszy raz wyszłam od niej jeszcze bardziej przybita, niż kiedy

weszłam. Ja tę kobietę muszę potwornie męczyć. Mam wrażenie, że mnie
wręcz nie cierpi.

Cóż, wcale mnie to nie dziwi.
Już nigdy nie wrócę do codzienności. Zostałam niewolnikiem koszmaru.

Wiem, że depresja to wyrok. To kara dożywotniego więzienia. Nie śmierci –
to za proste.

Depresja. Totalne przygnębienie. Znowu jest mi bardzo ciężko, znowu mam
ochotę  się  zabić.  Nie  pociąć,  a  zabić.  Jestem  sama  i  nie  mam  odwagi  do
nikogo zadzwonić, a usłyszenie ludzkiego głosu byłoby dla mnie zbawienne.
To  jakiś  niewyraźny  chaos.  Nie  wytrzymuję  już  tego  wewnętrznego  mroku
i powolnego tempa wszelkich ruchów. Ja naprawdę nie chcę nikogo straszyć,
ale  czuję,  że  dłużej  nie  dam  rady.  Wczoraj  czułam  się  jeszcze  całkiem
przyzwoicie, ale po nieprzespanej nocy stanęłam twarzą w twarz z tragizmem
mojej  sytuacji.  Moja  bezradność  mnie  przeraża.  Mózg  zamurowali  mi
w małej skrzynce.

Zaczynam powoli kombinować, jak zdobyć większą liczbę tabletek.

Jakichkolwiek.  Chce  mi  się  płakać.  Jestem  zmęczona  myśleniem,  zmęczona
istnieniem.  Nie  chcę  przez  tę  falę  przechodzić  kolejny  raz.  Śmierć,  śmierć
i  jeszcze  raz  śmierć.  Trzęsę  się  ze  strachu.  Odczuwam  silną  potrzebę
skończenia z tym piekłem.

Matka znów ma do mnie pretensje, że się do niego nie odzywam,

i wpycha mnie na siłę do jego pokoju.

Minął miesiąc terapii, a ja chyba nie czuję żadnej różnicy. Nie mam siły

na więcej. Doktor Kulczyńska mówiła coś o tym, że trzeba będzie zaczekać,
ale ja już nie mam na to siły.

W wyniku poszukiwań zebrało się kilkanaście tabletek przeciwbólowych.

Miałam jeszcze trochę Xanaxu i Bioxetinu.

Oczywiście musieli mnie odratować. Jakby nie mogli zająć się bardziej
potrzebującymi

pacjentami.

Gdy

przyjechała

karetka,

trochę

już

kontaktowałam, sennie pamiętam drogę na izbę przyjęć i płukanie żołądka.
Bezwładnie i z rezygnacją poddawałam się po raz kolejny temu samemu
zabiegowi.

Przeleżałam kilka godzin pod monitorem kontrolującym akcję serca,

podali mi kroplówki.

– Nie śpimy! Hej, nie śpij!
Czuję mocne klepnięcie w policzek. To pielęgniarka. Zabroniła mi

zamykać oczy.

A mnie tak bardzo chce się spać...
Plaśnięcie w twarz. Chyba nic z tego.
Tym razem nie trzymali mnie długo. Upewnili się tylko, czy mam

prawidłowe krążenie i czy serce bije równomiernie. Ze smakiem w ustach nic
się na razie nie da zrobić – już przez to przechodziłam.

Słyszałam, jak lekarz mówił do mojej matki, że wypisze skierowanie do

szpitala psychiatrycznego, i jak ona kategorycznie się nie zgadza. W karcie
napisali ntoxicatio medicamentosa i coś tam o konsultacji psychiatrycznej.
Wiadomo.

Jasny gabinet doktor Kulczyńskiej. Czuję się tu bardzo bezpiecznie.

– Jak się czujesz po sobotnich akcjach?
– Skąd pani wie o tym, co się działo?! – Zalewa mnie fala zdumienia.
– Jak to skąd? Przecież do mnie zadzwoniłaś i mi powiedziałaś.
– Ja do pani dzwoniłam?!
Całą drogę szłam i zastanawiałam się, jak ja mam jej powiedzieć, że

znowu próbowałam się zabić. Męczyło mnie to od dwóch dni. Myślałam, że
nie będzie chciała mnie widzieć, że będzie na mnie wściekła. A ona całkiem

spokojnie mówi mi, że ja do niej dzwoniłam i o wszystkim jej
opowiedziałam!

– Naprawdę tego nie pamiętasz?
– Nie – przyznaję zaskoczona. W głowie kołaczą mi się urywki rozmowy,

ale dni zlewają się w jeden i nie wiem już, kiedy co się wydarzyło.

Co ja mogłam jej powiedzieć? Pewnie same chaotyczne idiotyzmy.
Ze spokojem chłonę jej ciepłe słowa.
– Dlaczego do mnie nie zadzwoniłaś, jeśli czułaś się tak źle?
– Telefon leżał w drugim pokoju. Nie miałam siły się ruszyć. Nie

mogłam tam wejść...

Wieczorem dostaję ataku paniki. Pamiętam to jak przez mgłę. Wiem, że

bardzo długo płakałam i to całkowicie mnie to wycieńczyło. Zapisały mi się
w pamięci jeszcze fragmenty dosyć długo trwającej rozmowy telefonicznej
z doktor Kulczyńską.

– Zrobię wszystko, by ci pomóc, słyszysz? Zrobię wszystko, byś poczuła

się lepiej.

Resztę stanowiły pogmatwane urywki labiryntu przygnębienia.

Przyjęcie do szpitala nie przeraziło mnie specjalnie, jednak nie należało do
radosnych wydarzeń. Szok po poprzednim dniu nie minął i właściwie było mi
wszystko jedno. Podróż na średnio wygodnych noszach, w małej karetce nie
zmieniła mojego nastawienia do życia. Nie zastanawiałam się, jak tam
będzie, nie miałam żadnych oczekiwań dotyczących tego miejsca, które było
po prostu szpitalem psychiatrycznym.

– Nazywam się Danuta Palis i będę twoim lekarzem prowadzącym –

poinformowała mnie wysoka i chuda kobieta z króciutko przyciętymi,
ciemnymi włosami. Było w niej coś odrażającego.

Trudno mówić o pierwszym wrażeniu. Parę pytań średnio na temat

i zostałam odtransportowana na oddział młodzieżowy.

– Nie możesz wychodzić na dwór, nie możesz dzwonić do nikogo oprócz

matki, a także nikt oprócz niej nie może dzwonić do ciebie, no i nie możesz
się z nikim widywać.

Ponieważ nie za bardzo interesowały mnie kontakty z matką,

zakodowałam sobie, że zostałam zupełnie odcięta od świata zewnętrznego.
Pielęgniarka przetrząsnęła cały mój bagaż, ale nie znalazła żyletki w bocznej
kieszonce kosmetyczki.

Mam wrażenie, że wszyscy tutaj tryskają energią i radością, a te uczucia

są mi obce. Jestem sama. Przywitało się ze mną kilka osób, ale nie skupiłam
się na ich imionach. Oni stanowili odrębną masę, całość. Ja stałam po drugiej
stronie.

Szpitalny pokój sprawiał wrażenie żywcem wyjętego z obozu nad

morzem – cztery łóżka z szafkami, stolik z krzesełkami i szafa na ubrania. Na
ścianach jakieś obrazki. Taki tylko drobny szczegół w postaci krat w oknach.

– Co ci jest? – spytała mnie drobna dziewczyna z przeraźliwie

czerwonymi, spuchniętymi oczami. Leżała na łóżku obok.

– Depresja. A ty?
– Nie wiem. Oni też jeszcze nie wiedzą. Dadzą ci jedynie serię

mózgojebów i myślą, że pomagają. To miejsce jest popierdolone.

Potem parę informacji o każdej z nas i powróciłam do patrzenia w sufit.

Tu  nawet  nie  ma  imion.  Tu  jesteś  depresją,  anoreksją,  bulimią  lub  innym
schorzeniem.  Z  każdą  minutą  było  coraz  gorzej  i  moje  myśli  zaczęły
przybijać  mnie  do  ziemi.  To  przerażenie  sytuacją  zmusiło  mnie  do  wyjęcia
żyletki  z  kieszeni  spodni.  Usiadłam  na  podłodze  w  końcu  korytarza
i  rozdrapałam  stare  rany.  Krew  pojawiła  się  dość  szybko,  ale  cierpienie  nie
ustawało.  Najchętniej  uderzyłabym  głową  o  szybę,  a  kawałki  szkła  wbiła
sobie w brzuch. Bałam się nocy.

Mój pokój graniczył z izolatką. Zamknęli w niej dziewczynę, którą

przywiązali do drucianego łóżka. Tak kończy każdy, kto ma odmienne zdanie
niż pani ordynator. Słyszałam, jak dziewczyna krzyczy i uderza głową
o metalowe pręty. I to ma być pomoc? Czy ja też tak skończę?

Nie  uderza  mnie  wymiar  nazwy  tego  miejsca.  Wieje  tu  chłodem
i  nieżyczliwością.  Na  zajęciach  grupowych  wszyscy  z  zapałem  opowiadają
o  swoim  samopoczuciu.  Wszyscy  się  tu  znają  i  zachowują  jak  na  jakimś
obozie. Czuję się jak piąte koło u wozu, wszyscy patrzą na mnie z wyrzutem.

– Na ile określasz swoje samopoczucie w skali od jeden do dziesięciu? –

pyta lekarz na grupowym porannym apelu.

– Zero – odpowiadam.
– Nie możesz się czuć na zero, bo już byś nie żyła.
– No to na jeden – mówię.
– Nie możesz czuć się na jeden, bo wtedy wcale nie wstałabyś z łóżka.
Wzdycham zrezygnowana i już się więcej nie odzywam. Skoro oni lepiej

wiedzą, jak się czuję, to po co w ogóle pytają. Żadna opcja nie jest dobra.
Nic, co robię, nie jest dobre. Nigdzie.

Trafiłam do szpitala, bo doktor Kulczyńska bała się, że coś sobie zrobię,

tutaj mieli sprawować nade mną kontrolę, ale czegoś takiego właściwie nie
ma. Dowodem jest moja wczorajsza akcja z żyletką. Całą sobą dążę do
autodestrukcji.

– Gdybyś była naprawdę inteligentna, to już dawno zabiłabyś się tak, by

nikt cię nie znalazł i nie mógł uratować – oświadczyła doktor Palis na
naszym pierwszym spotkaniu.

Nawet chciałam się dogadać, ale ona całkowicie to uniemożliwiła.
– A zresztą, jeżeli chcesz popełnić samobójstwo, to trudno, twój wybór,

twoje życie. Co ja mogę zrobić? Nie będę się tu silić na żadne uprzejmości,

nie będę się litować. Każdy tu ma problemy.

Plątałam się w siebie coraz bardziej...

Po  południu  miałam  atak.  Od  wczoraj  nie  dostałam  żadnych  psychotropów,
całą  noc  nie  spałam  i  dziwnie  się  czułam.  Gdy  trafiłam  do  dyżurki,
pielęgniarka  zaczęła  się  na  mnie  drzeć,  żebym  normalnie  oddychała
i przestała się trząść, bo ona nie może zmierzyć mi ciśnienia. Chyba zaczęłam
płakać.

Udało mi się wyprosić zgodę na rozmowę z doktor Kulczyńską, pod

warunkiem  że  to  ona  do  mnie  zadzwoni.  Byłam  przekonana,  że  nie  będzie
chciała  ze  mną  rozmawiać,  ale  nie  miałam  nic  do  stracenia.  W  ciągu
dziesięciu  minut  rozmowy  Maja  wtłoczyła  do  mojej  mrocznej  duszy  całą
masę  świetlnych  promyczków.  Czasem  tak  niewiele  trzeba,  by  ukoić  ból.
Dlaczego  ludzie  tego  nie  wiedzą?  Mówiłam,  starając  się  nie  zwracać  uwagi
na raportującą rozmowę pielęgniarkę. Najważniejsze, że mogłam się wreszcie
do kogoś odezwać. Nie chciałam tu zostać.

Rano nie miałam siły wstać z łóżka. Zostałam z niego brutalnie zrzucona
i wśród wrzasków pielęgniarek oraz pacjentów siłą zaciągnięta na stołówkę.
Byłam bezwładna jak kukła, gdy siostry wlokły mnie po podłodze. Nie
umiałam znaleźć sposobu na wyrażenie ogarniającej mnie bezradności.

Coaxil, Estazolam i Dormicum. Wrzucają ci to do buzi jednym sprawnym

ruchem  i  potem  patrzą,  czy  połknęłaś,  gmerając  w  ustach  brudnymi
paluchami.  Czujesz  się  kompletnie  odczłowieczona  i  zniewolona.  Nikt  nie
ma  do  ciebie  szacunku  i  nikt  nie  próbuje  nawet  dostrzec  w  tobie  czującej
istoty ludzkiej.

Zaraz potem szpitalna psycholożka poprosiła mnie na rozmowę. Byłam

słaba, cicha i wystraszona. Ale rozmowa nie trwała dłużej niż trzy minuty, bo
od razu zostałam zaatakowana i skrytykowana. A wydawałoby się, że
w takim miejscu oczekuje się zrozumienia.

Co ja tym ludziom zrobiłam? Gdybym była wulgarna, agresywna,

gdybym pyskowała, buntowała się, to wtedy byłabym w stanie zrozumieć
zachowanie personelu. A ja nie robię nic oprócz tego, że mam depresję
i sobie z nią nie radzę.

Potrzebuję rozmowy, potrzebuję obecności drugiego człowieka,

potrzebuję poczucia bezpieczeństwa. To miejsce nie daje niczego dobrego.
Daje tylko jeszcze więcej bólu.

Konwersacja z doktor Palis wcale nie była lepsza. Nie chciała słuchać, jak ja
się czuję i co myślę. Miałam ochotę wstać, podejść do okna i skoczyć. Ale to
i tak by nic nie dało: gabinet znajdował się na parterze, a w oknach były
kraty. Chciałam się stąd jak najszybciej wydostać i wrócić do tego świata,
gdzie zostały najważniejsze dla mnie osoby.

Nawet pani ordynator oddziału nie siliła się na uprzejmość. Nie miała

pojęcia, o czym mówię. Siedząc naprzeciwko niej, miałam ochotę zlizać ze
ścian przytłaczającą, mdławą zieloną farbę i wgryźć się w nie jak najgłębiej.
Ostatecznie stanęło na tym, że sama mam zdecydować, czy chcę zostać, czy
też nie.

Pytanie.
Nie było się nad czym zastanawiać. Tak jak podejmowanie wszelkich

decyzji jest w depresji utrudnione, tak tę podjęłam szybko.

Wieczorem miałam mały kryzys. Właściwie to nie był on taki mały. Moment
– przerażenie, lęk, samotność, przytłoczenie. Wszystko to pojawiło się naraz.
Zamknięta w łazience, cięłam się przemyconą na oddział żyletką. Nakryła
mnie jedna z pielęgniarek i odprowadziła do pokoju. Tym razem bez krzyku.

Następnego dnia byłam znowu w domu.

Po  dwóch  miesiącach  wracam  do  szkoły  razem  z  papierami,  w  których
Barbara  i  Maja  proszą  nauczycieli  o  okres  ochronny  dla  mnie.  Mimo  to
ogarnia mnie paraliżujący strach, a uczucie przytłoczenia nie opuszcza mnie
ani  na  chwilę.  Boję  się,  że  nauczyciele  będą  mnie  dozgonnie  gnębić  za
opuszczone lekcje, a w ich oczach zobaczę tylko pogardę i brak zrozumienia.
Już nawet litość byłaby lepsza. Miałam wyrobioną opinię.

Nie było mnie tak długo, że chyba nawet nie mam po co wracać. Nie chcę

odpowiadać na mnóstwo pytań, nie mam ochoty niczego wyjaśniać. Sam
powrót między ludzi jest dla mnie potężnym szokiem. Chciałabym być
niewidzialna.

Najgorszy jest ten pierwszy moment, kiedy rano otwieram oczy. Nie umiem
opisać, jak źle się wtedy czuję i jak wpływa na mnie świadomość, że przede
mną kolejny długi i beznadziejny dzień. Myślę wtedy ogromnymi
ogólnikami, które są dla mnie niekiedy gorsze niż dokładna analiza.

Pamiętam tylko, że weszłam do poczekalni i usiadłam naprzeciwko drzwi

do gabinetu doktor Kulczyńskiej. Potem zobaczyłam nad sobą obce twarze,
słyszałam chaotycznie rzucane pytania.

– Co się stało? Czy bierzesz jakieś leki?
– Do jakiego lekarza przyszłaś?
Poczułam bolesne drętwienie w rękach i nogach, drgawki się nasilały,

powodując  gwałtowne  dreszcze.  Leżałam  na  podłodze  i  już  wiedziałam,  że
znów  miałam  atak.  Łapałam  powietrze  jak  ryba  wyrzucona  na  piasek  i  nie
byłam  w  stanie  wypowiedzieć  ani  jednego  słowa.  Kłujący  ból  w  klatce
piersiowej.

W pewnym momencie moje załzawione oczy zdołały zarejestrować

znajome rysy. Doktor Kulczyńska. Zadała mi tylko jedno pytanie:

– Powiedz mi tylko, czy był niepokój?
Pokiwałam głową. Ciśnienie dwieście dwadzieścia na sto osiemdziesiąt.

Puls sto sześćdziesiąt.

Już po chwili zostałam przeniesiona na leżankę i w miarę świadoma

czekałam na krzyki i pretensje. Kwestia przyzwyczajenia po omdleniach
w szkole i wizytach u pielęgniarki.

Ale nic takiego się nie pojawia.
Maja trzyma mnie za rękę i głaszcze po głowie, słyszę mnóstwo

pokrzepiających,  spokojnych  słów,  pielęgniarka  się  do  mnie  uśmiecha.
Oddycham  miarowo  do  papierowej  torebki  i  czuję,  jak  ktoś  przykłada  do
mojej rozpalonej głowy chłodny okład. Mrowienie w kończynach, nudności,
ciemne  plamy  przed  oczami  –  wszystko  to  znajome  objawy.  Jest  mi
potwornie wstyd.

– Przepraszam, że ja... – szepczę, ale nie mogę jeszcze swobodnie

oddychać. – Nie chcę sprawiać kłopotu...

– To przecież nie twoja wina. – Słyszę ciepły głos Mai. – Leż spokojnie,

powolutku, zaraz będzie lepiej.

W takich warunkach niesamowicie szybko doszłam do siebie. Jeszcze

nigdy nie zdarzyło się, żebym w tak krótkim czasie stanęła na nogach
o własnych siłach.

Maja nie puściła mnie do domu, dopóki nie miała pewności, że czuję się

już dobrze. Od jutra mam brać dodatkowo Zomiren.

Po powrocie do domu zaatakowały mnie męczące myśli: Maja na pewno

jest na mnie wściekła, że coś takiego się przydarzyło, zajęłam kozetkę
w gabinecie, a byli jeszcze pacjenci, sprawiłam tyle kłopotu. Podążając tym
tropem, ponownie znalazłam się w punkcie wyjścia, a nienawiść do siebie
samej gwałtownie wzrosła. Błędne koło.

Dwa razy wszedł do łazienki, kiedy byłam w środku.

Brałam prysznic po ciężkim dniu. Drzwi otworzyły się gwałtownie, gdy

wychodziłam  już  z  wanny  i  kończyłam  wycieranie  prawej  stopy.  Nie
zamurowało  mnie,  wcale  nie  osłupiałam.  Wręcz  przeciwnie.  Zareagowałam
wyjątkowo szybko, dopadając drzwi, pociągając za klamkę i zatrzaskując je
z  hukiem.  Trzymałam  je  przez  moment  dla  pewności  i  dopiero  wtedy
pojawiły  się  fizyczne  oznaki  szoku.  Przyspieszył  oddech,  gwałtownie
podskoczyło ciśnienie, zakręciło mi się w głowie, serce zaczęło walić. Bałam
się wyjść z łazienki, choć byłam już zupełnie ubrana.

Ten drugi przypadek otacza jeszcze większa aura wstrętu. Próbował

wejść w momencie, gdy siedziałam na kiblu. Moja reakcja była równie
szybka co za pierwszym razem. Ale znów to się stało.

Ponad dwa tygodnie zbierałam siły, by poprosić matkę o wmontowanie

zamka do drzwi łazienkowych. Nie było mi łatwo coś takiego zaproponować,
bo czułam się głupio w stosunku do niego. Nie mam pojęcia dlaczego.

Znów awantura.

Marta przyjechała. Przez ostatnie kilka miesięcy nie miałam z nią kontaktu,
bo była za granicą. Będąc w depresji, nie jestem w stanie pokazać jej, jak
ogromną ulgę przynosi mi jej obecność. Mam nadzieję, że ona o tym wie.

Wyciągnęła mnie z domu, nie siliła się na żadne sztuczne zapewnienia.

Po  prostu  była  i  właśnie  dzięki  temu  chociaż  te  dwa  dni  przeżyłam  na
wyższym poziomie. Ani przez chwilę nie pokazała, jak bardzo ją denerwuję,
a  jestem  pewna,  że  tak  właśnie  było.  W  depresji  nawet  taka  minuta  ma
ogromne  znaczenie.  W  domu  też  łatwiej  przeżyć,  kiedy  jest  ktoś  jeszcze.
Tylko  co  zrobić  z  tym  wszechogarniającym  wstydem,  że  musi  go  poznać
i  z  nim  rozmawiać?  A  on  co  drugiego  zdania  i  tak  nie  słyszy,  więc  trzeba
krzyczeć.

Wieczorem siedzimy na kanapie przytulone, w słabym świetle lampki

nocnej, a ja próbuję pozwolić sobie na łzy. Chłonąc ciepło i poczucie
bezpieczeństwa, zastanawiam się, jak można takie chwile utrwalić
w myślach.

Gdy Marta pojechała, zatopiłam się w dobrze już znaną atmosferę

niewyrażonej  beznadziejności.  Opuściła  mnie  drobniutka  wiara,  że
kiedykolwiek  z  tego  wyjdę.  Jestem  chyba  przypadkiem  nie  do  odratowania
i  skazanym  na  zakończenie  tego  bezsensownego  błądzenia  w  trochę  inny
sposób niż wyzdrowienie.

Na terapii wydobywały się ze mnie same głupoty, co jeszcze bardziej
utwierdziło mnie w przekonaniu, że Basia mnie nie cierpi. Pewnie nie może
już na mnie patrzeć.

Gdy wypowiem na głos to, co wytworzyło się w moim umyśle, zaczynam

wątpić i widzę śmieszność tych słów.

– Dojście do szkoły zabiera mi dwie pierwsze lekcje, a po jednej

przetrwanej jestem już tak wykończona, że wracam do domu. Nie mam
ochoty nawet o tym myśleć, bo powoduje to u mnie jeszcze silniejsze
przygnębienie.

– Nauczyciele dają ci na razie spokój?
Nie jestem tego pewna. Świat mojego umysłu miesza się

z rzeczywistością. Mam problemy z odróżnianiem, co dzieje się naprawdę,
a co jest tylko moim chorym wymysłem.

– Niby tak, ale czasem zdarzą się jakieś złośliwe komentarze.

Wychowawczyni  ciągle  mnie  przed  nimi  usprawiedliwia.  Bardzo  męczy
mnie  samo  przebywanie  wśród  rówieśników,  których  głównymi  tematami
rozmów  są  matura  oraz  studia.  Nie  wytrzymuję,  siedząc  przez  godzinę
w ławce, a dojście na wyższe piętro zabiera mi całą przerwę.

Kompletnie nie umiem pozytywnie myśleć. We wszystkim dostrzegam

tylko tragizm i bezsens. Spokojnie mogę nawet stwierdzić, że jestem
uzależniona od smutku. A ten nałóg zaszedł już tak daleko, że nie potrafię
tego procesu zahamować. Alkohol można zamknąć w szafce. Depresji raczej
nie.

Boję się każdej wizyty u Basi i czekam tylko, aż powie mi, jak bardzo ma

mnie dość i że nie chce, bym przychodziła. Myślę, że każdym moim słowem
sprawiam, iż jej zdanie o mnie, i tak już złe, wciąż się pogarsza.

Znów myślę o tym, że za chwilę będę zmuszona wrócić do domu i cała

praca  z  Barbarą  nad  moim  nastrojem  pójdzie  na  marne.  Najgorzej  jest
odpychać  myśli  i  wyobrażenia,  w  których  wchodzi  do  mojego  pokoju.
Napawa  mnie  to  odrazą  ostateczną.  Mając  przed  oczami  jego  stopę,  która
lada  chwila  stanie  na  mojej  wykładzinie,  wstrząsają  mną  dreszcze  i  wręcz

dostaję drgawek.

A jeśli on wchodzi do tego pokoju, gdy nie ma mnie w domu? Panicznie

boję  się  takiej  ewentualności,  ale  moje  nerwy  nie  pozwalają  na  wzmożoną
ostrożność  w  moich  własnych  czterech  kątach.  To  moja  oaza  spokoju,
odskocznia, jedyne miejsce, w którym mogę sobie pozwolić na choćby cień
naturalności. Bez takiej swobody nie można funkcjonować normalnie. Nie da
się  tak  żyć!  Dlatego  wypieram  podobne  koszmary  z  mojej  głowy,  choć  nie
zawsze skutecznie i nie zawsze jest to proste. Gdy głową zawładną natrętne
myśli, pozbycie się ich wymaga sporego zapasu energii, którego ja nie mam
i często się tym męczę.

Zastanawiam się nad tym, do czego to prowadzi – żeby się dłużej dobrze

czuć, będę musiała spędzać tu więcej czasu. Przecież to niemożliwe.
Zrezygnowana, dzielę się tą myślą z Basią.

– Przecież ta nasza praca nic nie da. Przecież pani mi domu nie zmieni.

Nie zmieni pani mojego życia. Jaki to ma sens?

– Aneta, oczywiście, że ja nic nie zmienię. Nie zmienię twojego domu.

Ale mogę pomóc ci zmienić twoje podejście. Mogę ci pomóc zmienić siebie.

– Jakoś ciężko mi sobie wyobrazić, że nagle przestanie mnie to ruszać...
– Wiele rzeczy jest ci na razie ciężko sobie wyobrazić.
Najbardziej brutalne wkroczenie na mój teren miało miejsce przy okazji

sprawdzania instalacji elektrycznej w naszym domu. O wyznaczonej godzinie
fachowcy zjawili się i rozpoczęli pracę od łazienki. Stał nad nimi
i kontrolował wszelkie poczynania, jakby był ich szefem.

Siedziałam u siebie, jak zwykle zresztą, i czytałam książkę. Idąc tropem

odgłosów, słyszałam, jak robotnicy przemieszczają się kolejno do kuchni i do
drugiego

pokoju.

Potem

zamarłam,

dudnienie

kroków

przedpokojowych dywanikach oznaczało tylko jedno: mieli zamiar wejść
także do mnie. Gwałtownie odsunęły się drzwi.

– Dzień dobry – rzucił któryś z nich.
Ulokowałam się z podkurczonym nogami na tapczanie i obserwowałam

wszystko,  co  się  dzieje.  Do  tej  pory  stał  na  progu,  ale  w  momencie,  kiedy
jeden  ze  specjalistów  zanurkował  pod  biurko  w  poszukiwaniu  gniazdek,
wbiegł  nagle  do  pokoju  i  usiadł  na  moim  krzesełku(!).  Wziął  do  ręki  jeden
z  moich  zeszytów  i  po  chwili  namysłu  położył  gdzie  indziej.  Przesunął
właściwie  wszystko,  co  tam  stało,  choć  nie  miało  to  żadnego  znaczenia  dla
sprawy. Patrzyłam na tę makabryczną scenę ze swojego małego ukrycia pod
kocem,  ale  nie  wytrzymałam  długo.  Siedział  w  samym  środku  mojego

królestwa.

Całkowita profanacja.
Nie mam pojęcia, jak długo trwało, zanim sobie poszli, bo przez ten czas

siedziałam na zimnej posadzce balkonu i płakałam. Wiedziałam już, ile pracy
czeka  mnie,  zanim  odzyskam  choć  namiastkę  spokoju  i  poczucia
bezpieczeństwa.  Powolnymi  krokami  wróciłam  na  to  ohydne  pobojowisko,
omiotłam  wzrokiem  każde  miejsce,  w  którym  stanął,  no  i  usiadł.  Łzy
ponownie  napłynęły  mi  do  oczu.  Wyciągnęłam  z  szafy  odkurzacz
i dokładnie, kawałek po kawałku, wciągałam brud. Tak mocno naciskałam na
tę  czyszczącą  rurkę,  że  po  chwili  ręka  całkowicie  mi  zdrętwiała,
a wykładzina stała się nadmiernie wytarta. Jednak nie dało mi to satysfakcji,
nie dało żadnego ukojenia.

Następnie zabrałam się za odkurzanie mebli, bez znaczenia, gdzie się

znajdowały. Nic nie wolno mi było pominąć. Jakiekolwiek zaniedbanie
mogłoby skończyć się dla mnie psychiczną torturą.

Mokrą szmatką, zanurzoną dodatkowo w jakimś znalezionym płynie,

wycierałam  każdy  przedmiot,  który  znajdował  się  na  moim  biurku.  Proces
ten  musiały  przetrwać:  zeszyty,  piórnik,  radiomagnetofon,  głośniczki  od
komputera, zegarek, a przy okazji wszystko, co znalazło się w zasięgu trzech
metrów od miejsca zdarzenia. W najpoważniejszym stanie był mój obrotowy
fotel  przy  biurku.  Siedział  tam  i  nic  nie  mogło  tego  zmienić.  To  może
zmienić  fotel?  Tak  byłoby  najprościej,  ale  to  niewykonalne.  Nie  mogę  za
każdym  razem  kupować  nowych  rzeczy.  Jak  miałabym  coś  takiego
wytłumaczyć matce? Czyściłam go dosyć długo na tysiąc różnych sposobów,
ale  w  oczach  wciąż  miałam  łzy,  a  poczerwieniałe  policzki  wskazywały  na
silny stopień zdenerwowania.

I  co  z  tego,  że  mam  dzisiaj  urodziny.  Dzień  nie  różni  się  niczym  od
pozostałych,  jeżeli  chodzi  o  moje  samopoczucie.  Coś  wpycha  mnie  do
czarnego  worka,  z  którego  nie  ma  możliwości  wydostania  się.  Mam
wrażenie, że ktoś wkłada mi do ust brudną, tłustą i śmierdzącą szmatę. Życie
mnie dusi.

Obrzydliwe.
Jestem rozbita, twarz mam rozpaloną, a ręce sine z zimna. Ból czaszki

zadomowił się już chyba na dobre.

– Zdaję sobie doskonale sprawę, jaka jestem żałosna, ale jednocześnie nie

potrafię skumulować w sobie sił, by wykonać jakąkolwiek czynność.

– Masz prawo. Powolutku, krok za krokiem, będziesz szła do przodu. Nie

wymagaj od siebie aż tyle na samym początku – mówiła Basia.

– Czy ja kiedykolwiek przestanę być pesymistką?
– Nie jesteś pesymistką. Pesymista to człowiek, który ma klapki na

oczach. Ty zauważasz wokół siebie wiele piękna, ale jeszcze nie potrafisz się
nim cieszyć. To duża różnica.

Traktuje mnie jak człowieka, jest miła i podtrzymuje mnie na duchu.

Dlaczego?

Może właśnie na tym polega jej praca.
Mówię o problemach z koncentracją i tym okropnym lęku, który nie

pozwala  ani  na  chwilę  zaznać  spokoju.  Basia  proponuje  układanie  puzzli,
krok  po  kroku,  kawałek  po  kawałku.  Zaraz  po  spotkaniu  wysyła  mnie  do
sklepu  i  do  domu  wracam  z  widokiem  na  dwa  tysiące  elementów.  Kolejne
dni  upływają  mi  na  układaniu  i  choć  na  chwilę  moje  myśli  skupiają  się  na
czymś innym.

– Jak samopoczucie? – pyta Maja.
– Nie będę oryginalna. Czuję się tragicznie.
Jest dla mnie taka dobra. Rozmawiałyśmy chwilę o samoocenie.

Polubienie siebie raczej mi nie grozi.

– Mam dla ciebie zadanie domowe.
– Zadanie domowe? – pytam, by zyskać na czasie i przetrawić tę

informację na swój sposób. Na pewno będę musiała zrobić coś, co będzie
wymagało ode mnie wysiłku.

– Tak. Gdy wstaniesz rano i spojrzysz w lustro, spróbuj się do siebie

uśmiechnąć, zamiast wyrzucać sobie, jak bardzo się nienawidzisz.

To mi się raczej nigdy nie uda. Zresztą po co kłamać? Nie jestem zdolna

do zrobienia czegokolwiek. Na tym polega beznadzieja mojej osobowości.

– Spróbuj. Tylko spróbuj. Opowiesz mi potem, jak poszło.
Najbardziej znane mi od dzieciństwa uczucia to: poczucie winy, wstyd

i samotność. Z nimi udało mi się zaprzyjaźnić najbardziej i ta przyjaźń trwa
do dzisiaj. Czułam się zawsze gorsza i przez lęk starałam się być zawsze
kilka kroków za innymi. Czułam się pewniej, gdy inni podejmowali za mnie

decyzje i mówili, co mam robić, bo wtedy nie musiałam obwiniać siebie. Nie
chciałam podjąć najmniejszej decyzji, na przykład jaki smak chrupek kupimy
z  koleżanką,  bo  potwornie  się  bałam,  że  kiedy  ja  wybiorę,  to  ona  będzie
niezadowolona.  Zostawiałam  wszelkie  decyzje  innym,  bo  wtedy  miałam
pewność,  że  ktoś  zrobi  tak,  jak  chce.  A  ja  mogłam  się  zawsze  dostosować.
Potrafiłam  dostosować  się  do  wszystkiego.  Matka  zawsze  powtarzała,  że
trzeba się do innych dostosowywać.

Nie mam zamiaru się do siebie uśmiechać ani mówić sobie żadnych
komplementów, bo to mi się wcale nie należy.

I mam beznadziejny uśmiech.

Znowu zaczęłam jeść. Konsumuję coraz większe ilości pokarmów i nie mogę
tego  zwymiotować.  To  sprawia,  że  zaczynam  gwałtownie  spadać  w  dół.
Czuję się taka ciężka i to uniemożliwia mi swobodne wykonywanie ruchów.
Jestem  jakby  wygaszona,  całkowicie  spowolniała,  a  jednocześnie
wewnętrznie  roztrzęsiona.  Moim  organizmem  rządzi  mnóstwo  paradoksów,
pozostających mimo wszystko w cieniu.

Na fizyce ukryłam się w ostatniej ławce, za zasłoną z rozpuszczonych

włosów, i wyjęłam z teczki cyrkiel. Niezbyt dokładnie pamiętam, co robiłam,
ale pod koniec lekcji całą powierzchnię kciuka miałam zrytą aż do mięsa,
a krew pojedynczymi kropelkami lądowała na niebieskim materiale moich
spodni. Wyglądało to makabrycznie.

Zbliżają się Zaduszki, a ja mam wizję siebie wiszącej na bramie

cmentarza.

Moja dynamika życiowa poprawia się jedynie na czas wizyty u Basi i Mai,
a to już coś. Rozmawiamy o rzeczach, o których nigdy nikomu nie mówiłam.
Uczę się nazywać swoje myśli i uczucia, a gdy mówię o nich na głos, nikt się
z tego nie śmieje. Zaczynają normalnieć i bardziej pasować do tego świata.

Wciąż biernie czekam, aż nastąpi to „lepiej”. Mam wrażenie, że nic nie

robię, a Barbara wciąż mówi o jakimś ogromie pracy z mojej strony. Ja nic

Miło  jest  mieć  sojusznika  w  szkole.  To  właśnie  tutaj  najczęściej  znajduje
mnie  depresja  i  jest  w  stanie  mnie  zniszczyć,  zanim  opowiem  o  tym  na
terapii.  A  moja  wychowawczyni  w  pewien  sposób  dodaje  mi  wiary  i  siły,
które  są  mi  tak  bardzo  potrzebne.  Czuję,  że  choć  nie  rozumie  mojego
samopoczucia, to bardzo się stara, żeby mi umożliwić powrót do zdrowia.

Depresja potrafi na mnie spaść w środku lekcji. Nagle widzę, jak

wszystko wali się prosto na mnie, przestraszonym wzrokiem rozglądam się
dookoła. Niesamowity ucisk w gardle. Czekam w napięciu, aż zadzwoni
dzwonek. Wtedy mam więcej możliwości ucieczki. Myślę tak, choć wiem, że
nie da się uciec.

Ile  razy  uda  mi  się  zgromadzić  jakiś  malutki  zapasik  energii  życiowej,
natychmiast  dzieje  się  coś,  co  cały  ten  zapas  ze  mnie  wydziera.  Zapaliłam
sobie na biurku znicz – to tak, jakby mój pokój był grobem. Nieodsłaniane od
ponad dwóch miesięcy żaluzje dopełniają klimatu. Gwałtownie odrywam się
od  rzeczywistości  i  czuję,  jak  ściany  zaczynają  się  do  mnie  zbliżać,  by
zamknąć mnie na powierzchni nie większej niż ekran telewizora. Tak łatwo
jest  tam  wpaść.  Ogromna  maszyna  przyciąga  mnie  głębiej  do  dna,  jak
odkurzacz.  Lęk  przekracza  wszelkie  dopuszczalne  granice.  Boję  się  czegoś,
czego nie umiem zdefiniować.

Wczoraj wieczorem wzięłam o kilka tabletek nasennych więcej

z nadzieją, że prześpię chociaż parę godzin dłużej. Ale depresja budzi mnie
wcześnie rano i męczy do wieczora.

Znalazłam w domu całe opakowanie Timonilu – leku, który

przedawkowałam w kwietniu. To takie kuszące...

Marta nie dawała znaku życia już od dłuższego czasu. Chyba czułam, że to
się tak skończy. To było zbyt piękne, a ja zbyt beznadziejna.

– Najgorsze jest to, że ja się tak bardzo boję, że zrobię coś źle –

wyznałam Basi. – Przy czym dotyczy to każdej możliwej czynności, każdego
ruchu i każdego zdania. Sparaliżowane jest całe moje funkcjonowanie. Ten
strach jest ze mną zawsze i wszędzie. Boję się nawet, że źle siedzę...

Mówię to i jednocześnie nerwowo obserwuję jej twarz. Jakby mi miała

zaraz pokazać, że właśnie w tej chwili też coś psuję.

Myślenie to paraliżuje mnie od dzieciństwa. Przywołuję w pamięci te

wszystkie chwile, kiedy matka głośno zwracała mi uwagę, że powiedziałam
coś  nie  tak  lub  głupio  się  zachowałam.  Dokładna  analiza  wszystkich  moich
wypowiedzi  i  zachowań,  wypominanie,  co  zrobiłam  źle,  i  mówienie,  jak
powinnam  się  zachować.  Albo  za  krótko  się  uśmiechnęłam  do  kogoś,  albo
niewystarczająco  odpowiedziałam  na  pytanie,  albo  użyłam  złego  tonu,  albo
siedziałam w nieodpowiednim miejscu. Zawsze było coś nie tak. Najczęściej
powtarzanymi  zdaniami  były:  „Co  ludzie  powiedzą?”,  „Co  ludzie  sobie
o tobie pomyślą?”, oczywiście skierowane do mnie.

Z czasem zaczęłam bać się spotkań z ludźmi, bo prześladował mnie lęk,

że ona będzie ze mnie niezadowolona, że znów zrobię coś nie tak. Starałam
się  bardzo  pilnować  i  kontrolować.  Sama  zaczęłam  analizować  swoje
zachowanie,  zastanawiałam  się,  czy  było  właściwe,  jak  odebrali  mnie  inni,
czy  nie  powiedziałam  czegoś  głupiego.  Zabijałam  w  sobie  wszelką
naturalność i bycie sobą, bo to było krytykowane. Szukałam takiej roli, która
wreszcie zostałaby zaakceptowana. Utwierdziłam się w przekonaniu, że taka,
jaka jestem, nie jestem dobra, i wciąż starałam się siebie ulepszać. Ale nigdy
nie stałam się dość dobra. Cały czas paraliżuje mnie lęk, że tym razem znów
zrobiłam coś nie tak. Zawsze mówię nie takim tonem, jak trzeba, za szybko,
za  wolno,  za  cicho  albo  za  głośno.  Albo  używam  nieodpowiednich  słów
i zawsze słyszę: „Ja to bym inaczej powiedziała...”, „Na twoim miejscu ja to
bym...”.

Gdy dziś próbuję być sobą, jestem właściwie pewna, że to się źle

skończy.  Wolę  pilnować  się,  kontrolować  wszelkie  sytuacje  społeczne,
w  których  biorę  udział,  przewidywać  zachowanie  innych  i  swoje,  być
przygotowaną  na  wszelkie  ewentualności.  Wciąż  dźwięczy  mi  w  głowie
pytanie zadawane przez matkę, które teraz już sama odruchowo sobie zadaję
– co ludzie o mnie pomyślą?

Do szkoły chodzę tylko na pojedyncze lekcje. Jeszcze nie umiem skupić się
na  czymkolwiek,  więc  nie  mogę  się  uczyć.  Niby  jest  mi  to  obojętne,  czy
wylecę  ze  szkoły,  ale  gdyby  tak  się  stało,  jestem  pewna,  że  mój  stan  by  się
pogorszył,  prawdopodobnie  całkowicie  bym  się  załamała.  Choć  trudno  jest
sobie wyobrazić, by można było czuć się gorzej niż ja obecnie...

Momentami  mam  wrażenie,  że  jestem  nieprzytomna  ze  strachu.  Czuję
w  ustach  smak  trucizny  chorobowej,  język  jest  wysuszony  na  wiór.  Ręce
trzęsą  mi  się  tak  bardzo,  że  mam  problemy  z  utrzymaniem  długopisu,  nie
wspominając  już  o  pisaniu.  Ataki  łupania  czaszkowego  sprawiają,  że  nieraz
muszę  zatrzymać  się  na  chwilę  na  ulicy,  bo  ból  uniemożliwia  jakiekolwiek
poruszanie się. Wtedy nie widzę nic, słyszę miarowe uderzenia i pojawia się
wrażenie, jakby mi w głowie bulgotała gorąca lawa.

Jest o tyle łatwiej, że mam komu o tym wszystkim powiedzieć i nie

jestem skazana na samodzielne dźwiganie tego ogromnego worka kamieni.

– Trzymaj się bardzo mocno i dbaj o siebie – mówi doktor Kulczyńska na

zakończenie spotkania. Zawsze.

Przysłali mi kartę wypisu ze szpitala psychiatrycznego:

Siedemnastoletnia  pacjentka  po  raz  pierwszy  przyjęta  do  szpitala
psychiatrycznego z powodu tendencji samobójczych. W wywiadzie
od  trzech  lat  stany  przygnębienia,  upośledzenie  snu,  spadek
łaknienia,  towarzyszące  objawy  dysocjacyjne  (omdlenia,  stany
hiperwentylacji),  kilkakrotne  próby  suicydalne.  Podczas  przyjęcia
nieco  spowolniała  psychoruchowo,  w  nastroju  jednostajnie
obojętnym, chwilami drażliwa, afekt słabiej moduluje. W kontakcie
słownym  formalnym  potwierdza  dane  z  wywiadu.  Nie
zaadaptowała  się  do  warunków  oddziału,  w  toku  pobytu  coraz
bardziej

negatywistyczna

wobec

hospitalizacji,

odmawiała

uczestnictwa w proponowanych zajęciach psychoterapeutycznych
i rozmów z psychologiem. Podczas rozmów z lekarzem
werbalizowała

opór

przed

poruszaniem

tematyki

swoich

dolegliwości, tłumacząc go zaufaniem, jakie ma do terapeutów
w miejscu zamieszkania. Silnie skoncentrowana na przeżywanych
emocjach,

podaje

myśli

rezygnacyjne,

samookaleczenia

dokonywane pod wpływem impulsów. Obraz prezentowanych
zaburzeń i ich zmienność w przebiegu sugeruje charakter

reaktywny. Wypisana przed ukończeniem okresu obserwacyjnego
na własne żądanie. Wbrew zaleceniom lekarskim.

Tak jest najprościej napisać.

Czuję już zapach śniegu. Nie potrafię go dokładnie określić, ale on mnie
dobija. Powietrze zimą ma taki nieprzyjazny zapach. Za każdym razem,
kiedy wyglądam przez otwarte okno, patrzę najpierw do góry – to ma w sobie
coś z szaleństwa, a potem w dół – wtedy pierwszą myślą staje się skok.

Parę razy dzwoniłam do Mai, gdy było już krytycznie. Czułam, że tylko

usłyszenie  jej  głosu  jest  w  stanie  zatrzymać  mnie  przy  życiu.  Wykonanie
telefonu  w  trudnych  chwilach  zajmuje  mi  bardzo  dużo  czasu,  bo  wciąż
towarzyszy  mi  paniczny  lęk,  że  niepotrzebnie  zawracam  głowę.  Dwie
ogromne  siły  walczą  we  mnie  –  ta  nie  do  opisania,  silna  potrzeba  kontaktu
z drugim człowiekiem i równie silny lęk, że na ten kontakt nie zasługuję.

– Bardzo, bardzo przepraszam, że przeszkadzam. – Od tego zwykle

zaczynam. – Wiem, że ten telefon to głupi pomysł. – Zawsze mam nadzieję,
że jak wypowiem te słowa, to moja wina będzie mniejsza, że będzie można
mnie usprawiedliwić, że nie zostanę uznana za kogoś, kto za dużo chce dla
siebie.

– Dobrze zrobiłaś, że dzwonisz. – Słyszałam zapewnienia po drugiej

stronie. – Co się dzieje?

Zawsze wysłuchała mnie do końca, nie pokazywała, jak bardzo ją

denerwuję. Choć i tak za każdym razem byłam na siebie wściekła i kończyło
się cięciem. Nie umiem pozbyć się wyrzutów sumienia. Maja wciąż
podtrzymuje mnie na duchu, przypomina o mojej walce i tych aspektach
mojego funkcjonowania, których ja jakoś nie mogę zauważyć. Albo nie chcę.

Jest  4.35,  a  to  oznacza  tylko  jedno.  Znowu  nie  spałam  całą  noc  i  choć
wieczorem  miałam  całkiem  pozytywny  nastrój,  teraz  gwałtownie  się
pogorszył.  To  wszystko  przez  ciemność.  A  do  tego  dochodzi  jeszcze
całkowite fizyczne wyeksploatowanie. Chęć porozmawiania z kimś przeplata
się  z  pragnieniem  odizolowania  od  ludzi.  Dlaczego  ja  zawsze  muszę  być
pełna sprzeczności?

Wchodzę do kuchni w poszukiwaniu kilku łyków ożywczej wody. Na

kaloryferze stoi rządek słoików z dziwnymi miksturami, które on przyrządza.
Codziennie  ta  sama  kłótnia,  czemu  ja  nie  chcę  tego  pić.  Na  stole  wiecznie
stoi  stos  encyklopedii  medycznych  i  powycinanych  artykułów  z  magazynu
„Twoje  Zdrowie”.  Co  tydzień  nowa  dieta  i  nowe  mikstury.  I  potem  resztki
pływające w sedesie.

Wariatka? Wiem, że jestem inna, czuję się inna, ale normalność jest

przecież  pojęciem  względnym.  To  przerażające,  że  nie  zawsze  jestem
w  stanie  kontrolować  poczynania  własnego  umysłu.  Mam  wrażenie,  że  już
nigdy nie wydostanę się z tego koszmarnego błędnego koła. Już zawsze będę
skazana na tułaczkę po najciemniejszych zakamarkach mojego wnętrza. Nie
potrafię skupić się na pozytywnych momentach, bo już właściwie zakodował
mi  się  mechanizm  –  jak  dobrze  by  nie  było,  zawsze,  prędzej  czy  później,
spadnę  na  samo  dno.  Moje  życie  jest  męką,  zresztą  nie  tylko  dla  mnie.  To
pusta,  bezsensowna  egzystencja.  To  właściwie  bezustanne  cierpienie.
Nienawidzę się za to, że nie potrafię tego przerwać, że nie umiem cieszyć się
prostymi  rzeczami.  Oczywiście  Maja  i  Basia  są  jasnymi  promykami  w  tym
czarnym  tunelu,  ale  w  tej  chwili  nie  umiem  skoncentrować  się  na  tym
świetle. Dostrzegam tylko ciemność.

Jest ze mną beznadziejnie. Może miałam ostatnio momenty uniesień, ale

były  one  wymuszone.  Zapadam  się  w  mroczną  krainę.  Z  nerwowego
niepokoju  przechodzę  w  apatię.  Ja  się  chyba  nie  nadaję  do  funkcjonowania
wśród  ludzi.  W  ogóle  nie  odnajduję  się  w  tematach,  które  poruszają  moi
rówieśnicy.  Przepaść  między  nami  jest  chyba  nie  do  przebycia.  Marzę
o wakacjach od własnego umysłu.

Ktoś intensywnie wali mnie w czaszkę młotkiem od wewnątrz i ten huk

odbija się w całym moim ciele. Jest mi tak niedobrze, jakbym co najmniej od
tygodnia nie schodziła z karuzeli, ręce trzęsą mi się okropnie – wygląda to na
zaczątki choroby Parkinsona. Jest mi cholernie słabo. A gdy do tego pakietu
promocyjnego dołączyć moje samopoczucie psychiczne, to...

Po burzliwej naradzie samej ze sobą postanowiłam się pociąć.

– Udawanie mnie wykańcza. To jest coś, co pozbawia mnie energii

i sprowadza na sam dół.

– A kiedy musisz udawać?

– Właściwie na każdym kroku, chociaż ostatnio już się tak bardzo nie

pilnuję. Wykrzesanie na swojej twarzy uśmiechu kosztuje mnie zbyt dużo.

– To nie rób tego.
– Jakoś odruchowo staram się nie pokazywać po sobie, że coś jest nie tak.

Chciałabym zachowywać się w miarę normalnie, tak, jak powinno się
zachowywać. Nikt nie zaakceptuje mnie taką, jaką jestem naprawdę.

Siedzę na krzesełku i maltretuję rękaw mojego swetra. Apatia przeplata

się  z  niepokojem.  W  głowie  kompletny  chaos,  boli  mnie  każda  myśl
i  wszystko  staje  się  takie  pogmatwane.  Zżera  mnie  od  środka.  Mam  ochotę
walić głową w ścianę. A właściwie to już nawet nie wiem, na co mam ochotę.
Jest  mi  niedobrze,  wszystko  mnie  przeraża  i  dołuje.  Nie  mam  siły.
Psychicznie  wbijam  sobie  śrubokręt  w  mózg  i  kawałki  różowej  masy
rozbryzgują się dookoła.

– Nie musisz udawać kogoś innego, by być wartościowa. Jesteś

wartościowa taka, jaka jesteś.

Chciałabym móc opisać Basi moje emocje. Ale gdy zamykam to w słowa,

tworzy się bezsens i płytkość. Inny wymiar.

Nie jestem w stanie przebywać w ciemności, więc całą noc pali się

u mnie światło. Tylko tak mogę przetrwać.

Poczucie zrozumienia dla siebie miesza się z ogromnym poczuciem winy, że
ja  nie  mam  prawa  tak  się  czuć.  Nie  wiem,  czy  wolno  mi  tak  myśleć,  czy
wolno  mi  mówić,  że  jestem  nieszczęśliwa.  Mam  w  sobie  tyle  sprzecznych
emocji,  nienawiści  i  złości  połączonych  z  litością  i  czymś  jeszcze  chyba
pozytywnym, czego nie umiem nazwać. Muszę być złym człowiekiem, skoro
mam  takie  emocje  i  takie  myśli.  Nie  chcę  być  złym  człowiekiem,  więc
z całych sił wszystko wypieram i pozostaję w sprzeczności ze sobą.

Kilka razy próbowałam powiedzieć matce, że coś jest nie tak, ale zaraz

zaczynała  płakać,  jaką  to  ona  jest  beznadziejną  i  złą  matką  i  że  tak  się
przecież stara, a mnie od razu robiło się głupio i czułam się winna. Było we
mnie  tyle  bezsilnej  złości,  że  chciałam  krzyczeć  na  nią,  chciałam  ją
sprowokować do wybuchu, do jakiejkolwiek innej reakcji niż tylko bierność
i  płacz.  Chciałam,  żeby  krzyczała,  przeklinała  i  rzucała  przedmiotami,  żeby
wreszcie  zrobiła  coś,  co  mogłoby  usprawiedliwić  również  mój  gniew.  Ale
ona  tylko  cicho  płakała  i  nic  nie  mówiła,  a  ja  w  tej  sytuacji  nienawidziłam

Czołgałam się do szkoły, bo przygnębienie zastało mnie rano. Tak trudno jest
wtedy  wykonać  jeden  krok.  Moja  niewiara  i  zwątpienie  utworzyły  odrębny
świat,  do  którego  jestem  często  brutalnie  zaciągana.  Trwając  w  koszmarze,
docieram  do  szpitala  na  zabiegowy.  Wokół  pełno  ludzi,  wszyscy  krzyczą
i narzekają, a to nie czyni atmosfery bardziej optymistyczną.

– Następny proszę!
W pewien sposób lubię szpital. Widok tylu lekarzy działa na mnie kojąco.

Siedzę  na  krzesełku  i  czekam,  aż  pielęgniarka  w  pożółkłym  fartuchu  wbije
się  ogromną  igłą  w  moją  małą  żyłkę,  męczoną  wielokrotnie  tym  samym
procesem  przeze  mnie.  Mam  wrażenie,  że  trwam  w  tej  pozycji  godzinę.
W  rzeczywistości  na  pewno  dużo  krócej.  Dwa  ukłucia  nietrafione.  Wołają
kogoś innego. Widzę, że stoją koło mnie probówki z pobraną krwią.

– To wszystko moja? – pytam, jakby mnie to ciekawiło.
Pielęgniarka patrzy na mnie chłodno.
– Musimy zrobić parę testów.
– Aha.

Dzisiaj otrzymałam najpiękniejszy prezent spośród wszystkich, jakie
kiedykolwiek w życiu dostałam. Doktor Kulczyńska mnie przytuliła. Po
prostu w środku naszej rozmowy wstała, podeszła do mnie i mocno przytuliła
do siebie. Taki gest staje się wyjątkowy. Ludzie mający nadmiar przyjaznego
dotyku na co dzień nie potrafią docenić jego wartości.

Ta niesamowita chwila dostarczyła mi bardzo dużo energii do życia.

Dostałam paczkę z potężną dawką delikatności, życzliwości i ciepła. A całość
przewiązana śliczną kokardą zrozumienia. Czuję, że jest mi to potrzebne do
życia bardziej niż powietrze.

Wychodzę z domu i momentalnie porywa mnie przeraźliwie mroźny wiatr,

a mieszanka deszczowo-śniegowa z wyjątkową brutalnością osiada na mojej
twarzy. Posuwam się do przodu z minimalną prędkością i mam wrażenie, że
jestem spychana cały czas do tyłu.

Tego wieczoru jestem jedyną żywą istotą przebywającą na dworze, nie

mijam nikogo, nie słyszę żadnych odgłosów. Nie patrzę w okna, bo wiem, co
zobaczę.  Dzisiaj  nie  chcę  podziwiać  choinkowego  blasku.  Jest  Wigilia.
Dzień,  w  którym  chcę  znaleźć  się  jak  najdalej  od  domu.  Tym  razem  nie
jestem  w  stanie  zmusić  się  do  brania  udziału  w  tym  dorocznym
przedstawieniu w naszej rodzinie.

Otwarcie drzwi prowadzących do szpitala sprawia mi ogromną trudność.

Jest  tak  zimno,  że  nie  czuję  ręki,  która  powinna  właśnie  zaciskać  się  na
klamce.  Jeszcze  chwila  i  całą  sobą  chłonę  miłe  ciepło  i  spokój.  Badam,  czy
schowany  w  kieszeni  opłatek  ciągle  się  tam  znajduje  i  ruszam  w  stronę
windy, by znaleźć się na najwyżej położonym oddziale.

W pierwszej sali jest ciemno, ale dostrzegam kobietę z nogą okutą

w biały gips i spoczywającą sztywno na wyciągu.

– Dobry wieczór, czy mogę się z panią podzielić opłatkiem?
Odwraca głowę w moją stronę. Na jej twarzy pojawia się zdziwienie.
– Ze mną?
Uśmiecham się do niej.
– Tak, oczywiście, możesz.
Składamy sobie życzenia.
– Czy ktoś z twojej rodziny leży na tym oddziale? – pyta.
– Nie.
– To co robisz w szpitalu w Wigilię?
– Przyszłam, żeby podzielić się opłatkiem z pacjentami i personelem.
– I nie masz tu w szpitalu nikogo znajomego?
– Nie mam.
Prosi mnie, żebym jeszcze przez chwilę przy niej posiedziała. Opowiada

o tym, jak złamała nogę. Widzę, jak cieszy ją moja obecność, w ogóle
obecność kogokolwiek.

Zaliczam w ten sposób wszystkie oddziały, idę także do dyżurujących

pielęgniarek. Jestem szczęśliwa, że udało mi się zrealizować mój pomysł.
Wpadłam na to dzień wcześniej. Po prostu uświadomiłam sobie, że są jeszcze
ludzie, którzy w Wigilię będą się czuli tak samo obrzydliwie jak ja. Wizyta
w szpitalu stała się jedyną możliwością, aby w jakikolwiek sposób pomóc.

Chociaż przez chwilę poczułam się potrzebna. Choć troszkę.

Cały wolny w tym tygodniu czas przespałam, co było dla mnie niesamowitą
ulgą.  Przynajmniej  nie  byłam  skazana  na  tajemnicze  wędrówki  po
zwodniczych  szlakach  mojego  umysłu.  Wstawałam  rano,  brałam  leki
i  zasypiałam  ponownie,  by  obudzić  się  późnym  popołudniem  na  kolejne
dawki.

– Trzy dni temu zaczęło się na nowo. Po przeczytaniu jednej strony

w książce jestem śmiertelnie wykończona. Uciekam w jedzenie, by
odstraszyć ten męczący niepokój. Na próżno.

– A słuchanie muzyki, oglądanie telewizji?
– Nie mogę. Wszystko mnie denerwuje i bardzo szybko się zniechęcam.
– Ten świąteczny okres na pewno był dla ciebie przygnębiający. Jestem

pewna, że teraz nadejdą lepsze dni.

Barbara prosi, bym pokazała jej ręce. Czerwone szramy po cięciach są

wyraźne na tle bladej skóry, ale ładnie się goją.

– Boję się cokolwiek zrobić ze względu na ludzkie reakcje. Szczątkowe

ilości siły staram się wykorzystywać, by to zmieniać. Uczę się nie wstydzić
sposobu, w jaki chodzę, w jaki wsiadam do autobusu lub w jaki coś mówię.

– Najlepiej jest zacząć od ludzi, których już więcej nie spotkasz lub

z którymi masz sporadyczny kontakt – powiedziała. – W sklepie, na
przystanku autobusowym.

Zastanawiam się nad tym, czy mi się to uda.
– Ale to nie jest takie łatwe. Mam wrażenie, że wszyscy patrzą się na

mnie, jakbym się urwała co najmniej z muzeum osobliwości!

– To tobie się tak wydaje. To tylko twoje nastawienie cię paraliżuje.
Przychodzę do Basi regularnie dwa, trzy razy w tygodniu. Pojawiam się

tam, by pogadać lub choćby posiedzieć z drugim człowiekiem. Nawet
w milczeniu.

Czasami chciałbym, żeby przycisnęła mnie kolanem do podłogi i kazała

mówić. Może wtedy udałoby mi się opowiedzieć o tych uczuciach, które nie
chcą  ze  mnie  wyjść,  o  sprawach,  o  których  tak  bardzo  wstyd  mówić.  Nie
chcę, żeby pozwalała mi na zamykanie się w swoim świecie, gdzie jest tylko
smutek  i  cierpienie.  Marzę  o  tym,  by  miała  moc  uwolnienia  mnie  od
wszystkiego,  co  zalega  w  środku.  A  tymczasem  sama  muszę  zmierzyć  się
z własnymi słabościami i znaleźć choć trochę odwagi. Żadnych ułatwień.

„Jeżeli widzisz światło na końcu tunelu, to pewnie jest to światło
nadjeżdżającego pociągu”.

A ten pociąg zaraz najspokojniej w świecie mnie przejedzie, miażdżąc

wszystkie moje kończyny, kości i narządy wewnętrzne i uwalniając litry krwi
we mnie zamkniętej.

– To nie tylko depresja, to coś więcej – powiedziała doktor Kulczyńska. –

Ty się przecież tniesz. Skąd u ciebie tak nasilona autoagresja?

Nie cierpię jej za te słowa. Nie wiedziałam, co mam mówić, jak się

zachowywać. Odniosłam wrażenie, że ma do mnie pretensje o moje gorsze
samopoczucie. Podczas tej jednej wizyty zbudowałam pomiędzy nami
wysoki i gruby mur, w którym znalazło się miejsce tylko na jedno malutkie
okno. Uczucie chwili. Impuls.

Odrzucamy Zomiren i zastępujemy go Amitriptylinum. Dostaję też

tabletki nasenne do doraźnego stosowania w razie potrzeby.

Zżera mnie lęk, a depresja mnie przygniata. Tak bardzo chciałabym się do
kogoś przytulić. Tak bardzo chciałabym zaznać trochę ludzkiego ciepła. Tak
bardzo chciałabym poczuć się wreszcie lepiej.

Słyszę, jak matka pędzi z pokoju do kuchni po tym, jak zwrócił jej

uwagę, że herbata jest za chłodna. Mogłaby kiedyś wreszcie rzucić tym
kubkiem i przestać być służącą. A tymczasem czajnik gwiżdże i po chwili
słychać szybkie kroki z kuchni do pokoju.

Kodeks postępowania:
Jeśli ktoś ma do ciebie pretensje, to znaczy, że coś źle zrobiłaś.
Nie wolno nigdy od nikogo niczego chcieć, a jak dają, trzeba powiedzieć,

że się nie potrzebuje.

Nie wolno nikogo o nic prosić.
Nie wolno się innym narzucać.
Należy innym usługiwać w każdej sytuacji.
Podsumowując: jak cię ktoś kopnie, to jeszcze podziękuj i zapytaj, czy

przypadkiem nie boli tego kogoś noga i zaproponuj masaż. Ewentualnie
poproś, żeby kopnęli raz jeszcze.

Odwiecznie powtarzana mantra.

Dupa,  dupa  i  jeszcze  raz  dupa.  Wiem,  że  jest  to  średnio  wyszukane
stwierdzenie,  ale  chyba  najprościej  określa  to,  co  się  teraz  dzieje.  Jeszcze
przed chwilą radość, nadzieja i siła, w tym momencie zrezygnowanie i brak
wiary  w  jakikolwiek  plus.  Bezsensowne  wahania,  brak  stabilności
emocjonalnej,  zmiany,  nawet  kilkuminutowe.  To  mnie  wyczerpuje
i podstępnie wysysa energię. Kradzież!

– Życie jest parszywe. Jak się wam nie podoba, to możecie sobie z nim

skończyć!

Tak właśnie brzmi rada pedagoga i wychowawcy klasy w mojej

fascynującej szkole. Świetnie. Właśnie takiego optymistycznego zakończenia
lekcji  potrzebowałam  w  kolejnym  dniu  narastającego  przygnębienia
i napięcia. Wszystkie okoliczności sprzyjają, aby wizyta depresji miała dojść
do  skutku.  Zaczynam  o  tym  rozmyślać,  chwilę  spadam  w  dosyć  szybkim
tempie  i  w  ten  sam  sposób  wracam  na  powierzchnię.  Bez  powodu.  Tak  po
prostu.  Nie  umiem  sobie  tego  wytłumaczyć  i  wątpię,  czy  ktokolwiek  byłby
w stanie.

Złapało mnie w hipermarkecie. Nagle. Kwestia sekund i już mam kłopot

z  wykonaniem  kroku,  nie  mogę  wziąć  niczego  z  półek,  decyzja  o  wybraniu
ketchupu  przerasta  moje  umysłowe  możliwości.  Narasta  wewnętrzne
przerażenie.  Ja  sama,  dookoła  tyle  ludzi.  A  przede  mną  zadanie  dotarcia  do
kas. Za dużo naraz. Dzień już do końca pozostaje mglisty, moje ciało pali się
żywym  ogniem.  Nie  mam  siły  podnieść  powiek  na  tyle,  by  normalnie
widzieć.  Zawieszam  się.  Wzrok  sam  kieruje  się  w  jakieś  bezsensowne
punkty,  trwa  w  tym  położeniu  dłuższą  chwilę.  Jakbym  straciła  panowanie
nad własnymi odruchami. Agonia bytu.

Ale jest różnica, która polega na świadomości, że jutro będę mogła

opowiedzieć o tym wszystkim na terapii. Jest jeszcze nadzieja. A to już
potężna zmiana.

– Męka nie do opisania za pomocą żadnych słów, nie do narysowania, nie

do określenia za pomocą żadnych dźwięków.

Siedziałam u Mai w gabinecie. Spojrzała odruchowo na moją lewą rękę.

Spod swetra wystawał kawałek opatrunku, który przed chwilą założyła.
Przyszłam

wizytę

pociętym

nadgarstkiem

widocznymi

ciemnoczerwonymi strupami, które okalały moją dłoń śladem ścieżek
wyznaczonych wcześniej przez krew.

– Mówiłaś mi, że często najgorzej jest wieczorem. Dzwoń do mnie, jeśli

jest ciężko.

– Kiedy ja nie mam odwagi, nie chcę przeszkadzać, nie chcę pani

irytować swoimi głupimi wywodami. Miałabym zbyt duże wyrzuty sumienia.
– Pragnę tego kontaktu i jednocześnie tak panicznie się go boję.

– Anetko, nie musisz mieć wyrzutów sumienia. Jestem od tego, żeby ci

pomóc, szczególnie w tych najtrudniejszych chwilach. Nic z tego, co
mówisz, nie jest głupie. Jest po prostu smutne. Nikt nie powinien być
w takich chwilach zdany tylko na siebie.

Czuję, że nie zasługuję na te słowa, na tę dobroć. Zastanawiam się, gdzie

jest haczyk.

Gdy inni stali w kolejce po inteligencję, urodę albo wzrost, ja tkwiłam
w ogonku po debilizm. Gratis rozdawali w paczkach klęski, porażki
i życiowego pecha. Załapałam się na tę promocję i wzięłam prawie wszystkie
egzemplarze.

Milena  napisała:  „Chciałam  ci  powiedzieć,  że  coraz  bardziej  cię  rozumiem,
coraz  więcej  staje  się  dla  mnie  jasne  i  wiem,  że  nie  wszystko  zależy  od
ciebie”. Miłe ciepło w okolicach serca. Poczułam się przez chwilę jak część
świata,  w  którym  przyszło  mi  funkcjonować.  Nie  wierzę  w  to,  że  ktoś,  kto
wie o mnie coraz więcej, może się do mnie bardziej przywiązać.

W  depresji  ubieram  się  byle  jak,  nie  zależy  mi  na  tym,  co  mam  akurat
wciągnięte  na  siebie,  nie  mam  siły  zasznurować  butów  ani  się  uczesać.
Wstaję  z  łóżka  i  od  razu  wychodzę,  nic  na  sobie  nie  zmieniając.  Gdy

następuje zmiana nastroju, na przykład na środku ulicy, zaczyna mi
przeszkadzać wyświechtana katana, brakuje mi błyszczyka na ustach i czuję
się zażenowana własnym nieładem.

– Co słychać w twoim świecie? – pyta mnie Barbara.
– Korki na granicach. Ciężko.
– Jest jakieś światełko?
– Nie ma. Nie płaciłam rachunku w umyśle i odcięli mi dopływ

pozytywnej energii – odpowiadam. – Boję się wyjść do ludzi. Nie wiem, czy
potrafię. Depresja zabrała mi ten czas, w którym powinnam nauczyć się
spotykać z ludźmi.

– No, no, no, ktoś tu chyba zaczyna żartować. – Barbara uśmiecha się i ja

mimowolnie też.

Dzień przełomu.

Budzę się i wraz z odsłonięciem żaluzji wstępuje we mnie niesamowita

siła. Nagle czuję, że dotrwanie do wieczora może wcale nie być takie trudne.
I może nawet przynieść trochę przyjemności.

– Uwielbiam tę lekkość. Po prostu uwielbiam. Ale jest to dla mnie

zupełnie nowe uczucie i aż boję się nią bardziej zachwycać, żeby nic nie
zepsuć.

– Nie myśl o tym, tylko się tym ciesz – mówi doktor Kulczyńska. Widzę,

że raduje ją mój uśmiech. – Czy wydarzyło się coś, co mogło mieć wpływ na
poprawę twojego nastroju?

Właściwie nic się nie wydarzyło.
– Cieszy mnie sama obecność tej radości, nie chcę w nią wnikać, boję się

rozmyślać. A to trwa. To naprawdę się dzieje! – powiedziałam trochę
mocniejszym głosem. Uśmiech sam przyszedł. – Ja naprawdę jestem
przepełniona optymizmem i gotowa jestem zarażać tym innych.

A więc to tak wygląda życie bez depresji.
– I może to być twoje życie. – Maja uśmiecha się do mnie serdecznie i na

koniec spotkania ściska mocno.

Wieczorem  stałam  na  balkonie,  tak  jak  to  często  robiłam  podczas  depresji,
lecz  dzisiaj  czułam  się  zupełnie  inaczej.  Patrzyłam  na  świat  jako  jego
integralna  część.  Nie  jak  opuszczona  jednostka  skazana  na  złomowisko.
Chciałabym  zaprzyjaźnić  się  z  takimi  emocjami.  Wiał  lekki  wiaterek
i  poczułam,  jak  delikatnie  otula  mnie  swoimi  podmuchami.  Tak
niematerialnie. Maja przytula mnie do siebie samymi słowami i trzyma mnie
za rękę swoją obecnością. W podobny sposób.

Przed spotkaniem: ociężała, zniechęcona, smutna, bez wiary.
Po spotkaniu: lekka i radosna, czuję, że żyję, czuję ulgę. Mam

świadomość, że mam świetną opiekę, że jestem w dobrych rękach, że nic
złego nie może mi się stać.

Stoję  na  krawędzi  szczęścia,  ale  tylko  dlatego,  że  sama  muszę  się
podtrzymywać,  sama  wymuszam  tę  pozytywną  energię.  Intensywnie
przywołuję do siebie to rewelacyjne poczucie lekkości, bo nie chcę, by gdzieś
uciekło.  Na  tym  etapie  potrzebuję  zapewnień,  słów  podtrzymujących  na
duchu. Sama jestem jeszcze za słaba, by wtopić się w tę radość.

– Nie bardzo umiem się w niej odnaleźć, choć bardzo bym chciała –

powiedziałam Basi. Wydaje mi się, że już tak bardzo jej nie denerwuję, gdy
nie mówię o wiecznym przygnębieniu i pragnieniu śmierci. – Boję się tylko
jednego. Że ludzie będą ode mnie bardzo dużo wymagać, gdy będę
w lepszym nastroju. Boję się, że nie dam sobie rady, że jestem zbyt mało
warta, by sprostać wymaganiom innych.

– Cały czas mówisz, jakbyś chciała zaspokoić potrzeby innych ludzi,

jakbyś chciała wszystkich zadowolić. A gdzie w tym wszystkim jesteś ty?

– Ja się nie liczę. To jest już we mnie wpisane. – Jakoś trudno mi sobie

wyobrazić, że miałabym teraz zacząć myśleć o tym, co zadowala mnie. –
Kogo w ogóle obchodzi, czego ja chcę – mówię na głos.

– Mnie obchodzi. I ciebie też powinno. Dobrze się czujesz, robiąc cały

czas wszystko dla innych? – zapytała.

Nie. Nie wiem. Nigdy nie analizowałam tego mechanizmu.
– Jestem tak bardzo zmęczona – rzuciłam w przestrzeń.
– Należy ci się odpoczynek. Odpoczynek przez duże „o” – podkreśliła. –

Tak dużo udało ci się zrobić, choć wymagało to ogromnego wysiłku z twojej
strony. – Gdy to mówi, czuję się lżej, tak jakbym pozbywała się wyrzutów
sumienia. – Cały czas bardzo ciężko nad sobą pracujesz. Pamiętaj o tym.

– Nie. To, że czuję się już chwilami dużo lepiej, to zasługa tylko

i wyłącznie pani i doktor Mai.

– To jest tylko twój wysiłek, z naszym wsparciem. Wkrótce zobaczysz. Ja

jestem z ciebie bardzo dumna.

Chętnie wyłączyłabym tę funkcję w moim mózgu, która jest

odpowiedzialna za przejmowanie się. Tyle rzeczy byłoby wtedy łatwiejszych.

Gdzieś tam głęboko na dole nieśmiało i cichutko odzywa się malutki

szacunek do siebie. Może nie jestem kompletnym zerem?

W każdym razie pokochanie siebie mi nie grozi.

Nie  poznaję  siebie.  Sama  organizuję  spotkania  z  ludźmi,  uzupełniam
korespondencję  i  nadrabiam  zaległości  w  szkole.  Mam  dużo  siły,  ochotę  na
rozmowy,  wszędzie  mnie  pełno  i  dziwi  mnie  fakt,  że  nie  jest  to  stan
wymuszony.  Układam  jakieś  pozytywne  teorie,  opowiadam  o  nadziei
i  radości.  No  i  sama  zaczynam  w  to  wierzyć.  Mój  dobry  nastrój  trwa  już
dziewiętnaście  dni.  Czuję  się  jak  alkoholik,  który  jest  na  odwyku  i  nie  pije
już któryś dzień z kolei!

Lecz lęk o mnie nie zapomniał. Boję się każdego gorszego momentu, bo

może on oznaczać początek kolejnej fazy mrocznego cierpienia.

Barbara uczy mnie tego, bym potrafiła oceniać siebie w trochę innych

kategoriach.  Ze  względu  na  to,  że  każdy  mój  sukces  wymaga  nieopisanego
wysiłku  i  nie  mogę  porównywać  się  ciągle  do  innych.  Staram  się  myśleć
w ten sposób. Wmawiam sobie, że wszystko, co mi się uda, stanowi dodatek
do  mojej  egzystencji.  Jeżeli  wezmę  pod  uwagę,  że  moje  życie  jest  tą  dolną
kreską, to każde powodzenie będzie potężnym skokiem w górę.

Poprosiłam Milenę, by poszła ze mną na terapię. Ten jeden jedyny raz. Sama
Barbara wspomniała kiedyś, że jest to dosyć dobry pomysł, by mogła poznać
kogoś z mojego zewnętrznego życia. Ja też bardzo chciałam tej konfrontacji.
Bałam się tylko, że mogę być potem na siebie wściekła za wprowadzenie
kogoś tak głęboko do mojego świata.

– Czy ona zawsze taka jest? – Basia zwróciła się do Mileny, gdy

zaczęłam się krytykować.

– Niestety tak! – Wybuchnęły śmiechem.
Rozmowa w trójkę nie szła łatwo, ale czułam, że obecność Mileny jest

w pewnym stopniu jakimś krokiem ku zdrowiu.

Na wuefie podczas gry w siatkę coś dziwnego stało się z moim kciukiem.

– Skręcony staw. Dwutygodniowe usztywnienie, maść i okłady –

bezosobowo i sucho oświadczył lekarz pogotowia ratunkowego, na które
poszłam sama dopiero po dwóch lekcjach. Powiało chłodem.

W szkole siedziałam ze łzami w oczach, z przerażeniem patrzyłam na mój

siny i spuchnięty palec, który odmawiał wykonania jakiegokolwiek ruchu,
nie powodując przy tym silnego bólu. Nikomu nic nie powiedziałam. Nie
chciałam zostać nazwana histeryczką. Kciuk wyglądał obrzydliwie.

W depresję wpadłam dosyć szybko. Właściwie już w poczekalni

pogotowia. Bo nikogo ze mną nie było. Ta sytuacja mnie dobijała. Wiem, że
to bez sensu, bo każdy upada, a upadłam już tak wiele razy, że w sumie
powinnam się przyzwyczaić. Ale za każdym razem jestem chyba słabsza,
a nie silniejsza.

Patrzyłam na innych pacjentów, którzy dzielili się swoim cierpieniem

z najbliższymi. Zapragnęłam świadomie sprawić sobie jeszcze większy ból –
to stało się dla mnie jedynym sposobem na wyrażanie smutku i bezsilności.
Powolutku zaczęłam przekręcać palec w prawą stronę, mocno przy tym
ściskając. Ale nie dałam rady. Momentalnie zrobiło mi się słabo i na minutę
cały świat zawirował. Żołądek zaczął boleśnie wrzeszczeć, że istnieje,
jakbym o tym do tej pory nie wiedziała.

Chciałam tylko komuś powiedzieć, że boli.

Milena  sporządziła  dla  mnie  dekalog,  który  cały  czas  wisi  nad  moim
biurkiem. Gdy na niego patrzę, zawsze się uśmiecham, powraca świadomość,
że  nie  jestem  na  tym  świecie  sama.  Milena  wie,  że  gdy  przychodzą  te
najgorsze momenty, nie mam odwagi z nikim się kontaktować, a to właśnie
rozmowa z drugim człowiekiem stanowi dla mnie najlepsze, i chyba jedyne,
lekarstwo.  Dlatego  sporządziła  dokument  w  taki  sposób,  żeby  dodawał  mi
odwagi.

1.  Jak jest źle, to znaczy, że za chwilę będzie dobrze.
2.  A jak za chwilę nie jest dobrze, to łapię za telefon i dzwonię do kogoś!
3.  Powtarzam: DZWONIĘ!
4.  (Już po dzwonieniu) Jest lepiej, więc się uśmiecham.
5.  Ciągle się szczerzę i myślę, że naprawdę jest lepiej!
6.  A skoro jest lepiej, to może być jeszcze lepiej!
7.  Wierzę  w  punkt  szósty  do  tego  stopnia,  że  dochodzę  do  wniosku,  że

może by tak jeszcze lepiej?!

8. Wracam do punktu trzeciego i dzielę się wiadomością, że jest lepiej,

a po rozmowie z tymi wszystkimi wspaniałymi ludźmi myślę sobie, że
jeszcze trochę lepiej nie zaszkodzi!

9. Więc jest już „super lepiej”, czyli prawie pełnia szczęścia; i myślę sobie,

że naprawdę jestem WYJĄTKOWYM CZŁOWIEKIEM!

10. Nigdy o tym nie zapominam!

Nie mogę stwierdzić, że to przesłanie z dnia na dzień zmieniło moje

życie.  Stało  się  jednak  cząstką  czegoś  wielkiego,  co  od  pewnego  czasu
starałam  się  budować.  Nie  mam  w  sobie  żadnej  siły  ani  mocy,  nie  czuję,
żebym cokolwiek robiła, ale wszelkie przyjazne gesty chłonę całą sobą. Nie
pomijam  żadnego,  najdrobniejszego  nawet,  szczegółu,  czerpię  ciepło
i życzliwość – choć zdarzają się tak rzadko.

Wierzę, że w życiu najważniejsi są ludzie. Wszystko inne można sobie

kupić.

Nie poszłam z klasą do kina. Przerażała mnie myśl, że znajdę się w ciemnej
sali, która będzie wypełniona po brzegi ludźmi, a ja nie będę miała
możliwości wydostania się, będzie duszno, będzie ciasno. Nie, ja rezygnuję
od razu.

Pomimo ogólnego dobrego samopoczucia zaczęłam gromadzić wszelkie

tabletki,  które  wpadną  mi  w  rękę.  Przeważnie  są  to  proszki
przeciwalergiczne,  których  biorę  tony,  odkładam  też  trochę  Stilnoxu.  Nie
zapomniałam, jak okropnie czułam się w tych najgorszych chwilach, kiedy to
wydawało się, że przygnębienie nie ma dna, i wolę zrobić zapasy na wszelki
wypadek.  Świadomość  dodatkowego  wyjścia  sprawia,  że  czuję  się
bezpieczniej.

Moje myślenie już chyba do końca życia będzie w pewien sposób

zainfekowane.  Nienawidzę  tej  choroby,  ale  są  momenty,  kiedy  w  nią
uciekam, bo nie znam innego stanu. Nie chcę z nią żyć, ale jednocześnie nie
wyobrażam  sobie,  jak  to  będzie  bez  niej.  To,  co  znane,  staje  się  bardziej
bezpieczne i przewidywalne. Boję się, że kiedy będę miała lepszy nastrój, nie
będę  wiedziała,  jak  się  zachowywać.  Boję  się  każdej  ewentualności.  A  to
jeszcze bardziej potwierdza moją nienormalność.

Wchodzę do poczekalni, gdzie znajduje się już kilka osób. Naciskam klamkę
do gabinetu Barbary. Zamknięte, jeszcze nie przyjechała. Ale oni już wiedzą,
gdzie idę. Śledzili moje ruchy od samego początku. Siedzę na krzesełku,
a oczy wszystkich obecnych skierowane są prosto na mnie. Modlę się, żebym
mogła jak najszybciej znaleźć się za ścianą, już w gabinecie.

Ulga, gdy słyszę znajome rytmiczne stukanie obcasów o kamienną

podłogę.

– Cześć, Anetko! – Zawsze mówi do mnie po imieniu w obecności

wszystkich innych pacjentów, którzy są wzywani do innych gabinetów
wykrzyczanym sucho nazwiskiem bądź bezosobowym „następny proszę”.
Czuję się przez to tak wyjątkowo.

Wchodzimy razem do pokoju – dla Basi miejsce pracy, dla mnie zupełnie

inny świat. Siadam na jednym z krzesełek, czuje się tu już całkiem
swobodnie.

– Z Martą nie mam właściwie kontaktu od świąt. Nie wiem, co się dzieje.

Przestała się do mnie odzywać, nie pisze, nie dzwoni.

– W ogóle z nią nie rozmawiałaś?
– Rozmawiałam, może dwa razy, ale było tak sztucznie, tak obco.

Wszystko prysło.

Ktoś zapukał do drzwi i po chwili je uchylił.
– Proszę poczekać – rzuciła Barbara do zaglądającej osoby.
Drzwi zamknęły się gwałtownie, wydając z siebie dziwny odgłos

skrzypnięcia.

– Jestem pewna, że ona ma mnie już dość, nie chce słuchać tego, że

u mnie źle, nie chce, bym ją zamęczała swoją osobą.

– Cała ty! – powiedziała. – Tak powinna brzmieć twoja wizytówka: „Oto

ja, wszyscy mają mnie dość!”. – I wybuchnęłyśmy śmiechem.

– Protestuję! Ja tu nie mam warunków do martwienia się!
Wracam do domu w zupełnie innym stanie. Jak po pokoju przemian.

Barbara odwozi mnie pod samą klatkę i z energią wbiegam po schodach do
domu. Tam czar pryska, a ja za wszelką cenę i wszystkimi siłami staram
utrzymać się w ochronnym kokonie tworzonym na terapii.

Dzisiaj mam ostatnie spotkanie z doktor Kulczyńską przed jej odejściem na
urlop  macierzyński.  Jeszcze  to  chyba  całkowicie  do  mnie  nie  dotarło  i  boję
się  momentu,  kiedy  ta  świadomość  we  mnie  uderzy.  Wiem,  że  w  razie
pilnych  spraw  mam  się  kontaktować  z  jej  mężem,  który  również  jest
lekarzem  psychiatrą,  i  że  cały  czas  będzie  Basia,  jednak  sam  fakt  tego  typu
zmiany w moim życiu jest trudny. Nie mam siły na takie zmiany.

Godzina rozmowy mija bardzo szybko, a ja nie bardzo słyszę, co Maja do

mnie mówi, bo myślami jestem już gdzie indziej. Gdy spotkanie się kończy
i gdy tylko zamykam drzwi do jej gabinetu, pojawiają się pierwsze łzy.

W trakcie wizyty u Barbary uderza we mnie fala depresji. Powoli następował
proces odcinania się, izolacji i spadania. Nie umiałam powiedzieć, co czuję,
a ona nie mogła tego mechanizmu zatrzymać. Znowu ta idiotyczna bariera. Ja
zagłębiam  się  w  mrok,  a  ona  siedzi  naprzeciwko  mnie  i  na  to  wszystko
patrzy.  Chcę,  żeby  mówiła,  mówiła  cokolwiek,  by  zapełnić  tę  pulsującą
czarną  dziurę  w  głowie.  Chcę,  żeby  mnie  pytała,  żeby  zmuszała  do
mówienia. Ból przepaści i odrywających się od mózgu wrzodów, które dzielą
pomiędzy siebie moje życie. Mam w ustach smak wymiocin. Moje oczy tracą
zdolność ostrego widzenia, pojawiają się przede mną zamazane plamy, jakieś
rozlane  kształty,  które  wydają  się  mnie  atakować.  Chcę  uciec.  Chcę,  żeby
Barbara  podała  mi  rękę  i  wyszarpała  z  tego  piekła.  Tu,  właśnie  w  tym
momencie. Jeżeli mnie teraz nie zawoła do siebie, odejdę na zawsze. Panuje
cisza i to ona sprawia, że jest coraz gorzej. Gdy jest cicho, dokładnie słyszę
każdą  toksyczną  myśl  powstającą  w  fabryce  mojej  głowy.  Wtedy  wszystko
boli jeszcze bardziej.

Z  samego  rana  obudziła  mnie  dozorczyni  bloku.  Spałam  jeszcze,  więc
zwlokłam  się  z  łóżka,  by  otworzyć  jej  drzwi.  Rozdawała  wszystkim
mieszkańcom  nowe  klucze  do  drzwi  wejściowych,  które  zostały  parę  dni
temu zepsute. Podpisałam świstek jako przedstawicielka domu.

Matka była w tym czasie w pracy. Wyszłam tak jak zwykle, nie mówiąc

ani słowa, zachowując dla siebie informacje o zmianie zamka. Powiedziałam
jedynie matce, bo się z nią akurat spotkałam po szkole. Dopiero po południu
zrobiła się afera.

– Zmienili nam zamek w drzwiach wejściowych – oświadczyła mu po

powrocie. – Trzeba dorobić klucz.

Słyszałam całą rozmowę ze swojego pokoju. Zresztą zawsze słyszę,

o czym rozmawiają, bo matka każde zdanie wykrzykuje po kilka razy.

– Wiem, bo nie mogłem wejść. Nie powiedziała mi.
– I co zrobiłeś?

– Zadzwoniłem do Reginy i pożyczyła mi swój klucz. Już dla siebie

dorobiłem.

Regina to nasza sąsiadka. Podstarzała stara panna w szarych dresowych

spodniach z wypchanymi kolanami i kolorowym fartuszku sprzątaczki.
Mieszka na tym samym piętrze, drzwi koło nas. On spędza z nią sporo czasu.
Jest zdziwaczała. Nie przepadam za nią.

Potem awantura, że mu nie powiedziałam o tych drzwiach.

Gdy myślę o swoim życiu, wraca depresja. Po co właściwie jest ta cała
walka? Po co ja się staram? Przecież to nie ma sensu. Chyba nic nie jest już
dla mnie ważne. Mam tylko jedno pytanie: po co?

– Tak dużo już zrobiłaś, tyle osiągnęłaś. Teraz jesteś silniejsza i łatwiej

będzie ci przetrwać taki epizod. Zmieniasz się, rozwijasz się, robisz
niesamowite postępy – mówi Basia.

I co z tego?
Depresja pojawia się i odchodzi, powodując w moim organizmie jeszcze

większy chaos, nie tylko psychiczny, ale i fizyczny. Powracają stałe
problemy z czytaniem i uczeniem się. Męczę się wśród ludzi, a jednocześnie
boję się zostać sama.

Wytrącają mnie z równowagi różne głupstwa. W ułamku sekundy

wyrasta  wewnątrz  coś  dużego  i  zachowuje  się,  jakby  nie  miało  miejsca.
Maksymalnie naciągnięta skóra sprawia nieprzyjemne wrażenie. W napięciu
czekam,  aż  wzorem  reklam  tabletek  na  zgagę  roślina  podobna  do  kaktusa
urośnie  do  niebotycznych  rozmiarów  i  z  łoskotem  wyleje  mi  się  przez  usta.
Chcę  wrzeszczeć  i  mordować!  Boję  się  siebie.  Fakt,  że  nie  jest  to  typowa
agresja.  Na  razie  staram  się  nie  krzyczeć  i  jeszcze  nikogo  nie  pobiłam,  ale
czuję, że już niewiele mi brakuje.

Jestem  z  siebie  dumna,  z  każdej  lekcji,  z  każdej  godziny  przesiedzianej
w  szkole.  To  dla  mnie  naprawdę  spory  wysiłek.  Ale  gdy  słyszę  od  Basi,  że
dobrze  mi  idzie,  że  ona  jest  ze  mnie  dumna,  czuję,  że  warto  jest  się  starać.
Wtedy nie myślę o sobie jak o kompletnym zerze.

Kładę się do łóżka dosyć wcześnie i leżąc, słucham radia. Po prostu

odpoczywam i dzięki temu staję się spokojniejsza. Ale jest to pozytywny

spokój, a nie depresyjna apatia. Nie sądziłam, że uda mi się tego nauczyć.
Wciąż prześladuje mnie świadomość, że powinnam przez cały czas robić coś
pożytecznego. Takie myśli są wręcz natrętne i nie pozwalają się zrelaksować.

Matka zagląda do mojego pokoju i widząc mnie leżącą na łóżku bez

żadnego konkretnego zajęcia, denerwuje się.

– Nie leż tak bezczynnie, zajmij się czymś pożytecznym. W tym czasie

już dawno zdążyłabyś coś przeczytać lub czegoś się nauczyć. Inteligentny
człowiek nigdy się nie nudzi, zawsze znajdzie sobie coś do roboty.

– Ale ja się nie nudzę. Po prostu odpoczywam i słucham radia.
Barbara już od dłuższego czasu powtarzała, że powinnam co najmniej

godzinę dziennie przeznaczyć na relaks, żebym nauczyła się odpoczywać.

– To żadne zajęcie, odpoczynek powinien być zawsze aktywny. –

Wchodzi  do  pokoju,  bierze  pilota  do  ręki  i  włącza  telewizor.  –  Teraz  są
wiadomości.  Powinnaś  oglądać  wiadomości  i  orientować  się,  co  się  dzieje
w świecie. Inteligentny człowiek powinien mieć wiedzę z różnych dziedzin.
Zobacz na program, na pewno jest dzisiaj coś ciekawego. A jak nie, to weź
książkę  i  poczytaj.  Ja  teraz  czytam  Dzienniki  Marii  Dąbrowskiej,  mogę  ci
pożyczyć.  Przynajmniej  przeczytałabyś  coś  wartościowego,  a  nie  ciągle  te
twoje powieści, które nie wnoszą niczego. Jak ci się skończyły krzyżówki, to
mogę ci kupić, trzeba było powiedzieć.

No i to by było na tyle mojego wyciszania się i odpoczynku.

Powinnam umówić się na wizytę z mężem doktor Kulczyńskiej, ale nie mam
odwagi.  Podniesienie  słuchawki  telefonicznej  jest  dla  mnie  koszmarem.
Nienawidzę  dzwonić,  mam  niewyjaśnione  opory  przed  telefonicznym
kontaktem  z  ludźmi.  Umówienie  się  na  wizytę  łączy  się  z  długotrwałym
procesem przełamywania się. Nigdy nie wiem, czy to jest właściwy moment
na telefon, boję się, że komuś w czymś przeszkodzę, że nie będę wiedziała,
co powiedzieć. Tak długo przygotowuję się do wykręcenia numeru, że mam
już zaplanowany każdy ruch i każde słowo.

Po rozmowie jeszcze jakiś czas jest mi gorąco ze zdenerwowania. Mija

dłuższa  chwila,  zanim  zacznę  znowu  myśleć,  i  wracam  do  zadręczania  się:
czy  powiedziałam  coś  głupiego,  czy  na  pewno  dobrze  zrobiłam,  że
zadzwoniłam,  czy  nie  przeszkodziłam.  Po  jakimś  czasie  nie  wiem  już,  o  co
mam do siebie pretensje, po prostu wiem, że się nienawidzę.

Na mieście spotykam moją wychowawczynię. Zatrzymujemy się na moment.

– Masz bardzo ładne oceny, a to świadczy o twoich wielkich

możliwościach. Nie mam się do czego przyczepić, nawet do frekwencji.

Już wiem, że za moment wpadnę do Basi przepełniona radością.
– Warto było dać ci szansę – dodaje.
– Dziękuję. – Uśmiecham się. – Staram się, jak mogę, przez cały czas

walczę.

– Mam nadzieję, że będzie ci tak dobrze szło do końca. Chciałabym,

żebyś przyszła do mnie kiedyś, może za kilka lat, i powiedziała, że
studiujesz, że czujesz się świetnie, że chcesz wyjść za mąż. Wręcz o tym
marzę.

Nie rozmawiamy ze sobą tak jak dawniej. Szczerze mówiąc, w ogóle ze

sobą nie rozmawiamy. Ona jest chyba szczęśliwa, że ma mnie z głowy, a ja
jednak trochę tęsknię do tych dawnych, bardziej przyjaznych relacji.

Oczywiście się do tego nie przyznaję.

Punktualnie  o  godzinie  dwunastej  staję  przed  drzwiami  gabinetu  doktor
Kulczyńskiej, ale tym razem w środku nie będzie Mai. Będzie jej mąż. Niech
sobie  będzie  nie  wiem  jak  sympatyczny,  ale  nic  nie  zmieni  faktu,  że  jest  to
facet.  Cała  się  trzęsę  ze  zdenerwowania,  w  głowie  mam  mnóstwo
przeróżnych wizji – wszystkie w szarych i czarnych odcieniach. Nie mam na
tyle  siły,  by  nacisnąć  na  klamkę.  Nagle  drzwi  się  otwierają  i  staję  twarzą
w twarz z uśmiechniętym mężczyzną.

– Aneta? – pyta.
– Eee... t...tak – wyduszam z siebie i mam już stuprocentową pewność, że

właśnie robię z siebie idiotkę.

Nie pozwoliłam sobie na całkowitą naturalność, a właściwie to coś we

mnie nie pozwoliło, kontrolując każde moje zdanie. Coś ponad moją wolą, bo
świadomie nie byłam już tak bardzo wystraszona. Chaotycznie wyrzucałam
z siebie wydarzenia ostatniego miesiąca. Dla mnie bezsensowny bełkot,
strumień emocji, idiotyczne określenia. A słyszę:

– Masz niezwykłą umiejętność oceniania sytuacji z boku – stwierdził. –

Świetnie opisujesz własne zachowania i emocje. Maja mówiła mi już o tym.

– A to dobrze dla mnie?
– Raczej tak. Rzadko zdarza się, by do psychiatry przychodziła tak

pozytywna i poukładana osoba. Bardzo miło mi się z tobą rozmawia.

– Ze mną? – Zatkało mnie. – Wydaje mi się, że bardziej przypomina to

męczarnię dla tej drugiej strony – automatycznie wyrecytowałam odwieczne
przekonanie.

– A, to już jest twoja wersja. Wątpię, czy ktokolwiek ją podziela. Maja

oczywiście serdecznie pozdrawia.

Był dla mnie taki dobry. To pozwoliło mi na częściowe osiągnięcie

spokoju. Bo w środku cała dygotałam. Jak zawsze. Wszystko przez ten
strach, że zrobię coś źle, że powiem coś niestosownego.

Gdybym ja miała ze sobą rozmawiać, zrezygnowałabym od razu.

Jestem bardzo chora. Tym razem nie mam na myśli depresji. Już od kilku dni
męczyłam się z atakami ostrej duszności, bolesnym kaszlem i gorączką, ale
dopiero dzisiaj znalazłam czas, by skonsultować to z lekarzem. To znaczy
dopiero dzisiaj zebrałam się, aby podjąć decyzję o wizycie u lekarza.

– Masz alergiczne zapalenie oskrzeli, które prawdopodobnie

w najbliższym czasie przekształci się w astmę – lekarka oświadczyła prosto
z mostu.

Zapytała, czy biorę na stałe jakieś leki, więc musiałam wspomnieć

o psychotropach. Przejrzała załączone do moich leków ulotki, choć nie mam
pewności, czy cokolwiek przeczytała.

– Będziesz musiała zdecydować, czy chcesz leczyć depresję, czy alergię.

Leki przeciwalergiczne, które powinnaś zażywać, nie mogą być podawane
jednocześnie z lekami przeciwdepresyjnymi – stwierdziła, jakby kazała mi
się zdecydować, czy wolę się napić kawy, czy może herbaty.

Popatrzyłam na nią z przerażeniem i ogromnym znakiem zapytania

w oczach. Czy ja aby na pewno dobrze zrozumiałam?

Bez większego przejęcia i bez żadnych dodatkowych uwag położyła

przede mną całe mnóstwo recept. Bez słowa opuściłam jej gabinet i wolnym
krokiem skierowałam się do apteki.

W histerię wpadłam dopiero w domu, gdy ponownie przeanalizowałam

to,  co  usłyszałam.  Wewnętrzna  pustka  zaczęła  gwałtownie  przekształcać  się
w  pogmatwane  części  szaroczarnej  łamigłówki.  Czułam,  jak  odpływa  ze
mnie wiara i z powrotem staję się malutkim, bezbronnym stworzeniem, które
nie  ma  żadnego  pancerza  ochronnego  przed  złośliwą  natarczywością
okrutnego świata. Fachowo nazywa się to chyba podcięciem skrzydeł.

Musiało minąć parę koszmarnych dni, zanim przezwyciężyłam barierę

strachu przed telefonem do doktora Kulczyńskiego, który wyjaśnił całą
sprawę i uspokoił moje rozdygotane serce.

– Ta lekarka niepotrzebnie zrobiła aferę. Trzeba było do mnie zadzwonić

od razu, jak tylko stamtąd wyszłaś.

Ogarnia mnie takie miłe uczucie, pewność, że jestem w dobrych rękach

Telefon  wydaje  z  siebie  znajome  dźwięki,  ale  ja  nie  mogę  się  zdecydować,
czy powinnam jakoś na te sygnały zareagować. Nie chcę z nikim rozmawiać.
Przynajmniej  nie  teraz.  Jestem  już  bardzo  zmęczona  szkołą,  w  chwilach
rezygnacji mam ochotę rzucać zeszytami o ścianę. Momenty koncentracji są
już  zdecydowanie  dłuższe,  ale  kosztują  mnie  sporo  energii.  Boję  się,  że  nie
dam  sobie  rady,  że  nie  wytrzymam  do  końca  i  wszystko  pójdzie  na  marne.
Jednocześnie mam świadomość, że takie przejmowanie się nie ma sensu. Czy
szkoła  w  moim  przypadku  jest  ważna?  Czy  coś  się  stanie,  gdy  nie  zdam  do
następnej  klasy?  Właściwie  to  nic.  Ale  moje  psychiczne  rusztowania  są
wrażliwe  na  wszystko,  każdy  powód  będzie  dobry,  by  runąć  na  ziemię
i zostać przygniecionym przez własne poczucie winy. Z powodu tego, że nic
mi nie wychodzi. Z powodu tego, że jestem taka beznadziejna.

Podczas pobytu w szkole ulegam zbiorowej histerii maturalnej i dopiero

na terapii, pod wpływem rozmowy, dochodzę do stanu używalności.

– Opieram się na pani bardzo mocno – mówię do Basi. – Boję się, że to

dla pani za dużo, że nie da pani sobie rady.

– Anetko, o mnie to ty się nie martw. Ja sobie dam radę. – Uśmiecha się

do mnie. – Tutaj najważniejsza jesteś ty.

Nawet nie jestem pewna, czy staram się tylko dla siebie. Nie ma dla mnie

sensu robienie czegokolwiek tylko dla siebie. Może bardziej chodzi mi o to,
by stanąć przed Basią, przed Mają i powiedzieć, co udało mi się zrobić, co
udało mi się osiągnąć. Wszystko, co robię, robię po to, by były ze mnie
zadowolone.

Jednocześnie uważam, że jestem do niczego. Idiotyczne, prawda?
Przeżyłam już naprawdę dużo, doświadczałam potwornych męczarni

psychicznych, a teraz ma mnie zdołować nieudany sprawdzian? Chyba nigdy
nie zrozumiem siebie...

Idę z nadzieją, że będę mogła wyrzucić z siebie te wszystkie małe brudki,
które w błyskawicznym tempie przekształcają się w jedną zbitą masę błota

wewnątrz mnie. Siedzę w poczekalni i nerwowo zerkam na zegarek. Coś
pomyliłam? Może nie byłyśmy dzisiaj umówione? Oczywiście matka uważa,
że telefon komórkowy to zbędna rzecz, więc go nie mam.

Mija pół godziny i ogarnia mnie rozpacz. Szczypiąca brudna masa rośnie

i mam wrażenie, że zaraz mnie rozsadzi. Konam na krzesełku pod jej
gabinetem. Nie mam siły ruszyć się z miejsca, choć wiem, że Barbara już nie
przyjdzie.

– Przepraszam, pani też do okulisty?
– Nie, ja nie.
Poczekalnia jest pełna ludzi, wszyscy na mnie patrzą. To właśnie dlatego

przez cały czas tam siedzę i nie mam odwagi się ruszyć. Co ludzie pomyślą
o kimś, kto przyszedł, chwilę posiedział i zaraz wychodzi?

Teraz zaczyna się kotłowanina domysłów, wątpliwości, przypuszczeń.

Może powiedziałam coś nie tak i ona nie chce już mnie znać, może zrobiłam
coś,  co  mogło  ją  urazić.  Takie  myśli  przychodzą  najpierw.  Po  tej  dawce
dowalania sobie wpada mi do głowy, że jej nieobecność wcale nie musi być
związana ze mną. Staram się wmówić sobie, że coś jej wypadło, że po prostu
nie  mogła  pojawić  się  na  umówionym  spotkaniu.  Kolejność  przemyśleń
świadczy  o  zwichnięciu  mojej  psychiki.  Wychodzę  dopiero  po  upływie
godziny.

Barbara zadzwoniła do mnie wieczorem, powiedziała, że coś jej wypadło,

i bardzo przepraszała za nieobecność. Dobrze, że już się wyjaśniło, bo bardzo
się bałam. Męczył mnie ten rodzaj niepokoju, który ogarnia człowieka, kiedy
ma świadomość niedopowiedzenia i niewyjaśnienia jakiejś sytuacji. Kiedy
miota się bezładnie w poszukiwaniu czynności, która mogłaby go uwolnić od
natrętnych myśli, i czeka na rozwiązanie, które nie wiadomo, czy nastąpi.

A potem śmieje się z siebie i z głupich myśli, które przyszły mu do

głowy, bo przecież o początku głęboko w sobie czuł, jak to wszystko się
skończy.

Na angielskim puścili nam The Wall. Wgnieciona w twarde szkolne
krzesełko patrzyłam w ekran i robiłam wszystko, by nie zwymiotować. Obraz
wojny w umyśle psychicznie chorego człowieka, można by powiedzieć:
w moim umyśle.

– Na co dzień obcuję z własnymi myślowymi potworami, które należą do

najbardziej makabrycznych wizji. Wiele razy zawieszam się w pustej
przestrzeni i jestem atakowana przez międzymózgowe obiekty siejące
spustoszenie w całym moim organizmie – mówiłam potem Basi.

– I nie powinnaś się była przestraszyć?
– Właśnie.
– To nie jest takie proste. Depresja, która w tobie siedzi, męczy cię

i niszczy, przez nią cierpisz. Jesteś wrażliwa na każdy malutki spadek, na
każdy bodziec mogący sprawić, że znów poczujesz się gorzej. Nie
przyzwyczaisz się do niej, bo jej nienawidzisz i nie chcesz zaakceptować jako
części istnienia. Reagujesz na wszystko, co może spowodować, że zamkniesz
się w swoim małym piekle.

Odwróciłam głowę i bezmyślnie wpatrywałam się w ogromną reklamę

bielizny, która zdobiła całą boczną ścianę budynku za oknem. Czy to będzie
tak, że już zawsze będę musiała uważać? Czy zawsze będę bardziej podatna
na smutek? Czy rzeczy, które dla normalnych ludzi będą obojętne, dla mnie
będą stanowiły ryzyko?

– Aneta, wiem, że bardzo się starasz i naprawdę wyjście z depresji masz

już na wyciągnięcie ręki. Z każdym dniem będziesz czuła się lepiej, a okresy
dobrego nastroju będą coraz dłuższe. Wiesz o tym przecież, prawda? – Basia
patrzy na mnie pytającym wzrokiem, a ja kiwam głową. Teraz w to wierzę. –
Ale  depresja  to  jest  taka  choroba,  która  niestety  powraca.  Może  być  tak,  że
już zawsze będziesz zdrowa, ale może się okazać, że za jakiś czas przyjdzie
nawrót.  Pod  wpływem  pewnych  wydarzeń  lub  całkowicie  bez  wyraźnego
powodu.  Ważne  jest,  byśmy  usunęły  jak  najwięcej  przyczyn  twojego  złego
samopoczucia.  Jednym  z  celów  naszych  spotkań  jest  wyposażenie  ciebie
w  odpowiednie  środki  do  radzenia  sobie  w  takiej  sytuacji.  Przeszłaś  bardzo
trudną drogę, kiedy nie miałaś żadnej pomocy, i mam nadzieję, że teraz już
wiesz, iż nie tak to powinno wyglądać. Chciałabym, żebyś następnym razem,
jeśli się takowy zdarzy, wiedziała już, co robić i gdzie szukać pomocy. Żebyś
zawsze była jeden krok przed depresją.

Chwilę milczymy, a ja analizuję w głowie te wszystkie słowa. Czuję

w sobie siłę, której wcześniej nie miałam. Ale jest to siła zależna, bo tutaj,
teraz, razem z Basią mogę więcej. Sama nie mam takiej mocy.

– Ale przecież nie da się usunąć wszystkich przyczyn mojego złego

samopoczucia – mówię, mając świadomość stałości pewnych elementów
mojego życia.

– Wiem, że teraz jest ci szczególnie ciężko, ale ta sytuacja nie będzie

trwała wiecznie. Za rok zdasz maturę i wyjedziesz na studia. Wyprowadzisz
się i psychicznie uniezależnisz.

Patrzę na Basię zdziwiona, bo jakoś nigdy wcześniej nie przyszło mi do

głowy, że mogę przestać mieszkać w tym mieście. Mało myślałam o dalszej
przyszłości,  skupiając  się  każdego  dnia  na  dotrwaniu  do  wieczora  lub
ewentualnie  do  następnego  spotkania  z  nią  lub  Mają.  A  teraz  nagle  po  raz
pierwszy,  dzięki  temu,  co  powiedziała,  widzę  nowe  możliwości  i  nowe
perspektywy.  Widzę  siebie  w  innym  miejscu  i  innym  świecie  niż  ten,
w którym żyję teraz.

– Tylko czy mi się uda? Jakoś nie chce mi się wierzyć, że jestem to

w stanie osiągnąć. Pewnie utknę tu na zawsze. – Przez chwilę ogarnia mnie
znajome zwątpienie. Zawsze bezpieczniej jest założyć pesymistyczną wersję,
wtedy człowiek nie jest przynajmniej rozczarowany, że jego oczekiwania się
nie spełniły, bo nie ma żadnych.

– A dlaczego miałoby się nie udać? Zdążyłam cię już poznać na tyle, by

być pewną, że bez problemu skończysz szkołę, celująco zdasz maturę
i będziesz mogła wybrać się na studia, na jakie tylko będziesz chciała. Jesteś
mądra, masz wiele umiejętności i ogromny potencjał, który ja zobaczyłam od
razu, a ty niedługo zobaczysz sama, kiedy pozbędziesz się już tych pokładów
lęku i smutku. Po prostu jest jeszcze parę rzeczy, które musisz w sobie
zmienić. I nad tym cały czas pracujemy.

– Boże, cały czas muszę coś w sobie zmieniać. Jestem już taka zmęczona

tym, że ciągle coś komuś we mnie nie pasuje.

– Aneta, to nie tak. – Barbara wchodzi mi w słowo. – Ja nie chcę, żebyś

się cała zmieniała. Jest w tobie mnóstwo piękna i dobrych cech. Mówię tylko
o zmianie tych mechanizmów, które powodują trudności, które sprawiają, że
jesteś nieszczęśliwa, że masz depresję. Wszystko, czego chcę, to żebyś czuła
się dobrze.

– To co mam zrobić? – Konkretne zadanie byłoby prostsze.
– Dbać o siebie, myśleć o swoich potrzebach, unikać ludzi, którzy cię

krzywdzą, a pogłębiać relacje z tymi, którzy mają na ciebie pozytywny
wpływ. Nie zamykać się na świat, nie bać się wszystkich i wszystkiego.
I robić wszystko, by skończyć szkołę i wyjechać na studia do innego miasta.

To wydaje się takie proste i do osiągnięcia, jak ona teraz o tym mówi. Ale

jakby zagłębić się w każde zalecenie osobno, to okazuje się, że te zadania są
dla mnie niewykonalne.

– I oczywiście nie wszystko z dnia na dzień – dodaje, a ja, wracając do

domu, długo zastanawiam się nad tym, co powiedziała, i próbuję to jakoś
odnieść do siebie.

Po raz pierwszy życie wydaje się pełne możliwości, a ja czuję, że mogę

coś osiągnąć.

Zakodowałam  u  siebie  zupełnie  nową  emocję  i  nie  mam  pojęcia,  co  z  nią
zrobić.  Wydaje  mi  się,  że  jest  to  złość  na  innych,  na  świat.  Ale  skąd  to  się
u  mnie  wzięło?  Zwykle  czułam  złość  tylko  na  siebie.  Próbuję  spojrzeć  na
swoją  osobę  z  dystansu,  przeanalizować  to  zjawisko.  Mam  ochotę  bić,
przeklinać i walić w cokolwiek. Szlag mnie trafia, oczy rzucają ogniste iskry.
Tylko że nie umiem tego z siebie wydobyć i cały ten sztorm trwa we mnie.
Niszczy tak samo jak proces autoagresji. Cholera!

Siedzę przy biurku i zbieram siły, by rozpocząć demolowanie. Istnieje

jakiś  inny  sposób,  by  pozbyć  się  tego  szmatławego  gniewu?  Idę  do  kuchni,
zdejmuję  z  suszarki  talerz  i  z  całej  siły  ciskam  nim  o  podłogę.  Oddycham
coraz  szybciej,  a  panujący  wszędzie  spokój  nakręca  mnie  jeszcze  bardziej.
Leci kolejny talerz, szklanka.

Nie wiem, czy pomogło. Na razie nic nie czuję. Jestem tylko zmęczona.

Czeka mnie jeszcze pewnie awantura z powodu talerzy.

Rzadko  mogę  się  zdobyć  na  to,  by  pogadać  z  moimi  rówieśnikami,
znajomymi  ze  szkoły.  Na  jakikolwiek  temat,  nie  chodzi  tylko  o  moje
problemy.  O  nich  to  już  tym  bardziej  z  nikim  nie  zamierzam  rozmawiać.
Mam  wrażenie,  że  funkcjonują  w  jakiejś  innej  rzeczywistości,  która  nie
wychodzi  poza  szkołę,  ciuchy,  pierwsze  miłości  i  sobotnie  imprezy.  Ale
momentami  rozpiera  mnie  coś  tak  potwornego,  że  kontakt  z  drugim
człowiekiem  staje  się  wybawieniem,  właściwie  jedynym  wyjściem  z  tego
przeklętego złomowiska myśli.

Chciałabym na chwilę stać się częścią ich świata.
– Nie możesz wiecznie usprawiedliwiać się złym dniem! – powiedziała

do mnie Ewa. – Powinnaś więcej działać! Możesz przecież się uczyć, możesz
czytać lub oglądać telewizję. Sama się w tym zamykasz.

Zabolało. Czy ktoś jest w stanie zrozumieć, że przygnębienie może się

pojawić  niezależnie  od  naszej  woli?  Przecież  ja  nie  robię  tego  specjalnie.
Depresja  jest  jak  pasożyt,  a  ja  jestem  dla  niej  rewelacyjnym  żywicielem.
Choroba nie pyta człowieka, czy może go zaatakować! Ja wiem, że nie mogę
od  nikogo  wymagać  zrozumienia.  Ale  to  jest  tak,  że  uwagi  ludzi,  zarówno
tych nierozumiejących, jak i tych, którzy rozumieją, ranią tak samo. Trudno
robić w tym przypadku rozróżnienie.

Teraz na moją walkę o wyjście z depresji nakłada się jeszcze zdenerwowanie
związane z nauką. Zbliża się matura, a mi nagle zaczęło zależeć, żeby ją
zdać. Wiem, że to banalne, ale ja mechanicznie przejmuję się chyba
wszystkim.

– Jestem z ciebie dumna, z tego, co już osiągnęłaś – wielokrotnie

powtarza  mi  Basia.  –  Podziwiam  cię  za  twój  upór,  za  to,  że  w  ogóle
utrzymałaś  się  w  szkole.  Byłaś  chora  i  nie  zawaliłaś  niczego.  Chrzanić
nauczycieli! Jesteś bardzo mądra i zdolna. A jak oni tego nie widzą, to już ich
problem  –  powiedziała.  –  Zaliczyłaś  rok  pomimo  tylu  przeciwności,  tylu
nieobecności.  Wykonałaś  ogromny  krok  do  przodu.  Zakoduj  to  sobie

Wiem, że jestem dziwna, ale niektóre moje zachowania przekraczają

wszelkie granice bycia innym. Chociaż wolałabym mieć talent w zupełnie
innych dziedzinach, które pozwalałyby mi w miarę normalnie funkcjonować
w realnym świecie. Bycie mną nie jest proste. Pozostaje mi porozwieszać po
mieście ogłoszenia, których treść brzmiałyby: ZAMIENIĘ OSOBOWOŚĆ.

Czasami nie mam odwagi mówić na sesjach u Basi. Zdaję sprawozdanie

z paru ostatnich dni, niektórych wydarzeń, a wszystkie uczucia pozostają we
mnie. Zachowuję się, jakbym prowadziła wieczorne Wiadomości. W moim
głosie nie ma żadnego przekazu emocjonalnego, nie wypowiadam dokładnie
tego, co chciałabym. Mówię, że się jej boję.

– Ale Aneta, dlaczego? – pyta życzliwie.
Nie umiem odpowiedzieć na to pytanie. Po prostu. A może wcale to nie

jej się boję, tylko po prostu jestem zdenerwowana samą wizytą. I bardziej się
boję,  że  ją  stracę?  Że  pewnego  dnia  zostanę  nagle  sama  i  wszystko  wróci.
Mam  świadomość,  że  przyjdzie  taki  czas,  kiedy  będę  musiała  się
usamodzielnić  i  nie  będę  miała  komfortu  cotygodniowych  spotkań
i  możliwości  wyrzucenia  z  siebie  wszystkiego,  co  we  mnie  siedzi.  Ale
chciałabym poczuć, że jestem na to gotowa.

Są momenty, kiedy czuję się u Barbary dziwnie. Może to z powodu

sytuacji. Jesteśmy gonione limitem czasowym, uwięzione w ścianach
formalnego gabinetu lekarskiego. Czasem to sprawia, że czuję się sztucznie,
że słowa nie przychodzą do głowy i tworzy się blokada, której nie umiem
pokonać.

– Jak wyglądają twoje ręce? – zapytał mnie doktor Kulczyński na

początku spotkania.

Pokazałam mu to, co zostało z moich brutalnych ataków na własne

bezbronne żyły: parę ledwie widocznych różowych kresek. Nieruszane już od
sześciu miesięcy. Zasługa moja czy może bardziej terapeutów?

– Chciałabyś spotkać się z Mają jeszcze w wakacje?

– Pytanie! Pewnie, że bym chciała! A mogę? – Gwałtownie wstąpiła we

mnie potężna dawka radości. Wiem, że to mój lekarz, ale przywiązałam się
do niej jak do przyjaciela.

– Wystarczy, że zadzwonisz i się umówisz – powiedział. – Na pewno

znajdzie dla ciebie czas, tak po znajomości. – Mrugnął okiem i odwrócił się
w stronę komputera, by zrobić notatki z dzisiejszego spotkania.

Objęłam się całkowitą izolacją od świata i ludzi. Żadnych spotkań, żadnych
telefonów, żadnych listów. Tak mi na razie dobrze. Opuszczanie domu,
a właściwie mojego pokoju, ogranicza się do wyjścia do szkoły i na terapię.

Właśnie wracałam od Barbary. Stałam na przejściu dla pieszych

i  czekałam,  aż  zapali  się  zielone  światło.  Koło  mnie  kręcił  się  jakiś  obdarty
i śmierdzący pijak. I może ta sytuacja nie byłaby szczególna, gdyby on nagle
nie wypchnął mnie na ulicę, wprost pod jadące samochody. Nieprzygotowana
do  tego,  zupełnie  poddałam  się  uderzeniu,  zaplątałam  o  własne  nogi,  ale
udało  mi  się,  przynajmniej  częściowo,  zachować  równowagę.  Usłyszałam
tylko  dosyć  krótki  pisk  hamujących  opon  i  krzyki.  Pobiegłam  przed  siebie.
Wszystko  działo  się  tak  szybko,  że  teraz  zastanawiam  się,  kiedy  ja  to
zdążyłam zrobić.

Znowu fale gorąca, zawroty głowy, mdłości i desperacka chęć rozmowy

z Basią. Cokolwiek by się wydarzyło, zwykle jest to pierwsza moja myśl.

Spotkałam się z doktor Kulczyńską, choć minęło kilka dni, zanim

znalazłam w sobie odwagę na wykonanie telefonu, by się umówić. Zapisała
mi dodatkowe tabletki uspokajające – Propranolol. Taka okazja może się nie
powtórzyć.  Oddałam  matce  stałą  receptę,  a  sama  postanowiłam  zrealizować
tę  drugą.  Nikt  się  nie  zorientuje,  a  myśl  o  samobójstwie  zaczęła  nagle
powracać.  Właściwie  trudno  jest  w  moim  przypadku  powiedzieć,  żeby
kiedykolwiek minęła, bo świadomość dodatkowego wyjścia – gdyby coś się
nie  udało  –  sprawia,  że  czuję  się  spokojniejsza.  Maja  podkreślała,  że  skoki
nastrojów  są  całkowicie  normalne  w  procesie  leczenia,  ale  gdy  przychodzi
smutek,  trudno  sobie  wyobrazić,  że  może  być  lepiej  i  nagle  wszystko  traci
sens.

Po kilku dniach znów czuję się coraz silniejsza i lżejsza. Odwiedzam

księgarnie  i  biblioteki  w  poszukiwaniu  czegokolwiek  o  depresji,  bo
uwierzyłam, że mogę z tego wyjść, że jest szansa, której jeszcze rok temu nie
byłam  w  stanie  zauważyć.  A  teraz  ten  cel  stał  się  nawet  osiągalny.  Maja
i  Barbara  pomagają  mi  odnaleźć  w  sobie  naturalną  siłę.  Zaczynam  myśleć
o  własnej  przyszłości,  zastanawiać  się,  jakim  będę  człowiekiem,  kiedy  już
wyzdrowieję. Kiedyś takie myśli nie przyszłyby mi do głowy!

Problemy z koncentracją powoli ustępują, choć do tej pory były dosyć

poważne  i  na  co  dzień  bardzo  utrudniały  mi  życie.  Robiłam  błędy
ortograficzne,  a  z  tym  nigdy  nie  miałam  nawet  najmniejszego  problemu,
zjadałam  literki  w  wyrazach,  nie  mogłam  czytać.  Miałam  nawet  problem
z  odszyfrowaniem  godziny  na  zegarku  bez  dłuższego  wpatrywania  się
w ułożenie wskazówek.

Przez internet nawiązałam kontakt z innymi chorymi, którzy zaczęli pisać

do mnie w poszukiwaniu otuchy, zrozumienia i odrobiny nadziei. Mam już
na tyle siły. Odpisuję każdemu, by pomóc choć trochę. Zastanawiam się, co
ja bym chciała w takiej sytuacji przeczytać i zdania układają się same. Nawet
gdybym miała spędzać przy komputerze całe dnie, nie pominęłabym nikogo,
kto by się do mnie odezwał. Na własnym przykładzie wiem, że liczy się
każde słowo. Jedna minuta cierpienia mniej wydaje się całym wiekiem. Jedna
minuta męki jest wiekiem. A wiek to naprawdę sporo czasu.

Barbara dała mi do zrozumienia, że wie o zbieranych przeze mnie tabletkach.
Oczywiście  to  nie  ja  jej  powiedziałam.  Nikt  jej  nie  powiedział,  bo  przecież
nie  mógł  nawet  wiedzieć.  Po  prostu  podczas  któregoś  spotkania  poprosiła
mnie,  bym  je  przyniosła.  Byłam  zaskoczona,  że  tak  dobrze  mnie  poznała,
a jednocześnie ta świadomość rozlała się po mnie ciepłem i zrozumieniem.

– Ja wcale nie miałam żadnych konkretnych planów użycia ich. To tak

tylko na wszelki wypadek – tłumaczyłam się.

– Wiem. Po prostu je przynieś, dobrze?
– Uhm. Tylko proszę się na mnie nie gniewać.
– Nie gniewam się.
Poczucie, że ona tak bardzo mnie rozumie i że ze mną wytrzymuje, jest

takie kojące.

Wszystkie tabletki przyniosłam już na następne spotkanie. Powiedziała,

że jest to najpiękniejszy prezent, jaki kiedykolwiek dostała.

Dzisiaj  nastąpił  jeden  z  tych  gorszych  dni,  kiedy  wszystko  co  złe  wraca
i  każdy  ruch  sprawia  dodatkową  trudność.  W  domu  wyjątkowo  ciężko
wytrzymać, mój pancerz ochronny ma chyba jakieś luki, bo ta chora sytuacja
wyjątkowo przeszkadza. Drobiazgi męczą i nie pozwalają się niczym cieszyć.
Wszystkie  te  drobne  przeszkody  zbierają  się  razem,  by  zaatakować  mnie
wspólnie zdobytą siłą i za pierwszym ciosem powalić na ziemię. Zwykle nie
jestem w stanie stawić oporu.

– Jesteś typem człowieka, który płacze, bo kiedyś umrze – stwierdziła

Barbara, kiedy próbowałam powiedzieć jej, jak się czuję.

Zabrzmiało to dla mnie jak wyrok – że kompletnie nie nadaję się do życia

i nigdy nie będzie mi dane się do niego przystosować, a ta cała przytaczana
przez nią wcześniej wizja szczęścia i normalności to był tylko jeden wielki
blef.

Czuję znów przerażającą samotność. Uczucie, które mnie ogarnia,

przygniata mnie do zimnego gruntu i sprawia, że zaczynam obdzierać siebie
z człowieczeństwa. Nad tym akurat nie panuję, mogę sobie wmawiać różne
rzeczy, ale to zostaje i muszę dalej funkcjonować, odczuwając ten
dyskomfort. A on całe funkcjonowanie zaburza.

Od moich myśli uciekam w aktywność, bo wiem, że jeśli się im poddam,

to przegram. Nie pozwalam sobie nawet na minutę bezczynności, by nie
analizować wciąż od nowa dzisiejszych słów Barbary.

Wieczorem zadzwoniła, by dowiedzieć się, jak się czuję, i przeprosiła.

Wrócił spokój.

Teraz, mimo że depresja ustąpiła, dosyć często pojawiają się momenty
całkowitego załamania. Każdy człowiek ma swoje gorsze i lepsze chwile, tak
jak ja od pewnego czasu. Ale etapy smutku przebiegają u mnie w wyjątkowo
krytyczny sposób. Depresja jest cały czas gotowa. Czeka tylko na właściwy
moment ataku. Tylko że z małą różnicą – powoli zbieram siły na obronę.

Znowu dużo jem. Jem z powodu nerwów, rosnącego niepokoju, jem, by

zabić okrutnie dłużący się czas. Jem, by w tym jedzeniu wszystko pogrzebać.
Pochłaniam  ogromne  ilości  pożywienia,  więc  zwiększyłam  dawkę  tabletek
przeczyszczających. Jeżeli nie mogę zwymiotować, to chociaż w ten sposób
uspokoję  własne  sumienie.  Nie  znoszę  siebie  w  takich  chwilach.  Bolesne
wspomnienia same przychodzą i pociągają za sobą cały sznur moich chorych
myśli.  Czuję,  że  jestem  całkowicie  sama,  odepchnięta,  niezrozumiana.  Cały
świat przeciw mnie jednej. Jestem do niczego.

Zaczęły przychodzić wiadomości i odpowiedzi od innych chorych na
depresję:

Dziękuję za twoje słowa...

Tak bardzo się cieszę, że do mnie napisałaś...

Twoja odpowiedź bardzo podniosła mnie na duchu, bardzo ci
dziękuję. Jeśli nie sprawi ci to problemu, napisz, jak wygląda taka
wizyta u terapeuty.

Tak dobrze, że piszesz; cieszę się, że mam z tobą kontakt.

Musi się nam udać wygrać z depresją. Gdy nachodzą cię złe myśli,
staraj się myśleć, że nie walczysz sama.

Serdeczne dzięki za list, za pocieszenie. Dziwne, że udało ci się
odczytać moje chaotyczne zdania.

Mam wrażenie, jakby w moim życiu nagle zrobiło się tłoczno.

Na  czym  to  ja  skończyłam  moje  rozważania?  Że  jestem  do  niczego.  No,  to
się  akurat  zgadza,  więc  cofnijmy  się  o  zdanie  wcześniej.  Jestem
osamotniona?  Właśnie  wracam  od  doktor  Kulczyńskiej  i  czuję,  że  nie  mam
nawet prawa pomyśleć, że jestem osamotniona.

– Cieszę się, że tak bardzo zżyłaś się z Basią – powiedziała. – Bałam się

trochę o ciebie, kiedy cię zostawiałam te kilka miesięcy temu.

– Mimo mojego tradycyjnego lęku przed ludźmi polubiłam ją już na

samym początku.

– Trudno jej nie polubić, prawda? Ma w sobie dużo ciepła.
– Oj, tak! Staram się mówić jej o wszystkim, to tak bardzo pomaga.

Kiedy mam świetny nastrój, żartujemy. Kiedy jest źle, rozmawiamy o tym.
A kiedy nie mam siły nic mówić, po prostu razem milczymy. Do niczego
mnie nie zmusza.

Gdy tak sobie siedzę w gabinecie, czuję się bardzo bezpiecznie, umacnia

się świadomość, że jestem w dobrych rękach i mam świetną opiekę. Staram
się to zakodować, bym mogła pomyśleć w ten sposób, gdy mój stan się
pogorszy.

– Prowadzę cię już prawie półtora roku i widzę, jak z każdym spotkaniem

idziemy do przodu. Pamiętam, jak przyszłaś do mnie pierwszy raz. Byłaś
wtedy taka wycofana, bardzo zalękniona, bałaś się mnie. A dzisiaj możemy
normalnie rozmawiać, nie jesteś już taka zamknięta w sobie. Mam nadzieję,
że widzisz różnicę?

– Widzę, bo czuję się inaczej, jakby lżejsza o kilkadziesiąt kilogramów.
– I z każdym dniem będzie jeszcze lepiej.
Chyba już w to wierzę.

Przechodzę  obok  mojej  szkoły  podstawowej  z  dumą  i  wyższością.  By  im
wszystkim  pokazać  (choć  pewnie  bardziej,  by  to  sama  poczuć),  że  już  nie
jestem tą cierpiącą szarą myszką, która co dzień modliła się, żeby ktoś z nią
porozmawiał  lub  chociaż  się  do  niej  uśmiechnął.  Przechodzę  i  mam  ochotę
krzyczeć, że mam ich wszystkich gdzieś.

Ale tak naprawdę to nie jestem pewna, czy tak jest w rzeczywistości.
Pojawiam się u Basi z trochę przygaszoną miną. Wzrok kieruję na

znajome okno i próbuję wydobyć z siebie jakieś sensowne stwierdzenie. Zbyt
długo było dobrze i intensywnie zastanawiałam się, czy aby na pewno nic nie
przeoczyłam.

– Czuję się okropnie, mając świadomość, jak bardzo denerwuję i męczę

ludzi – zaczynam powoli. – Ciągle mam w głowie wszystkie wydarzenia,
kiedy swoim zachowaniem spowodowałam jakieś spięcia. A tego jest tak
dużo.

– Powiem ci tak. Owszem, męczysz ludzi, i to bardzo – patrzę na Basię

zaskoczona,  bo  chyba  jednak  mimo  wszystko  spodziewałam  się  innej
odpowiedzi  –  pozbawiając  ich  własnego  towarzystwa  –  kończy  i  śmiejemy
się.  –  Przecież  są  osoby,  które  bardzo  cię  lubią,  którym  na  tobie  zależy.
I  będzie  ich  coraz  więcej,  jeśli  tylko  innym  pozwolisz  się  do  siebie  zbliżyć.
Uwierz w prawdę.

Przez chwilę zastanawiam się, czy ona rzeczywiście tak myśli, czy stara

się za wszelką cenę mnie pocieszyć. Nie wiem. Może to metoda.

– Spróbuj, chociaż raz, stanąć naprzeciwko drugiego człowieka

i zapomnieć o analizowaniu każdego wypowiadanego słowa lub ruchu,
zarówno twojego, jak i tej drugiej osoby. Zobaczysz, o ile będzie ci wtedy
łatwiej, ile mniej napięcia będziesz w sobie miała.

– Nie jestem pewna, czy to jest możliwe. Taka analiza stała się już

odruchem bezwarunkowym, nie potrafię tego całkowicie odrzucić. Ciągle jest
we mnie silny strach, że zrobię coś nie tak, jak trzeba. Nawet chyba nie
wiem, jaka naprawdę jestem! – Uświadamiam sobie nagle. Nauczyłam się po
prostu przystosowywać do różnych sytuacji.

– To chociaż spróbuj tę analizę ograniczyć, stopniowo, nie wszystko

naraz. Krok po kroku. Na pewno ci się uda – zapewniła mnie. – Wierzę
w ciebie. Bardzo mocno.

Zrobiła się dosyć przygnębiająca atmosfera. W ciszy wpatrywałam się

w  jeden  i  ten  sam  punkt  i  usiłowałam  się  skoncentrować.  Mechanicznie
manipulowałam  przy  materiale  bluzki,  wykonując  drobne  chaotyczne  ruchy
palcami u rąk. Myślałam o wszystkim i o niczym. Tak jak w autobusie, kiedy
się bezmyślnie patrzy na mijane budynki i ludzi. Człowiek ma świadomość,
że  coś  się  tworzy  w  jego  głowie,  ale  tak  naprawdę  nie  dochodzi  się  do
żadnego  konkretnego  wniosku.  I  nawet  jeżeli  ktoś  zadałby  nam  pytanie,  co
się  dzieje  w  tej  chwili  w  naszym  umyśle,  nie  bylibyśmy  w  stanie  mu
odpowiedzieć.

– Nie wiem, czy jestem w stanie to przeskoczyć.
– To?
– Wszystko. Ostatnio nie mam w ogóle siły i zastanawiam się, czy warto

się tak męczyć. – Ogarnia mnie zniechęcenie.

– Nie dziwię ci się, że jesteś zmęczona. Przeszłaś już bardzo dużo,

przetrwałaś i wytrzymałaś najgorsze. Już jesteś wielka.

Spojrzałam na nią. Pokiwała głową i uśmiechnęła się. Słuchałam tego, co

mówiła,  i  nie  potrafiłam  ubrać  moich  uczuć  w  konkretne  otoczki.  Nie
wydobyłam  z  siebie  zdania,  słowa  obwodnicą  omijały  moją  głowę,
utrudniając  mi  tym  samym  wszelką  komunikację.  Poczułam  się  taka  pusta
i banalna.

– Byłaś na rozpoczęciu roku?
– Nie.
– Dlaczego?
Pytanie „dlaczego?” może mieć wydźwięk wyrzutów i pretensji. Może

też zawierać dawkę zrozumienia i szczerej troski. W wydaniu Basi zawsze
wchodzi w grę ta druga opcja.

– Nie miałam siły, przerażał mnie tak brutalny powrót do szkolnej

rzeczywistości. Znowu przebywanie wśród ludzi, przymus rozmowy
i słuchania opowieści o szalonych wakacyjnych przeżyciach. Nie jestem
jeszcze na to przygotowana.

– Izolacja?
– Ale nie ta depresyjna. Potrzebuję po prostu spokoju i unikania sytuacji

dla mnie stresujących. Naprawdę czuję się dobrze, a to widać szczególnie,
jeśli porównać zeszłoroczny początek szkoły i dzisiejszy dzień.

Na chwilę w myślach wrócił tamten koszmar. Przez ostatnie dziesięć

miesięcy depresja ani razu nie była tak potworna, jak potrafiła być wcześniej.
Owszem, zdarzały się załamania, krótsze i dłuższe, ale ich przebieg był
w pewien sposób inny.

Zobaczyłam to właśnie teraz, siedząc tu, w gabinecie Barbary. Ukazał mi

się cały przekrój tego czasu i uderzył mnie fakt, że tak dużo się zmieniło. Że
ja się zmieniłam. I choć nie da się tak naprawdę dostrzec jakiegoś wielkiego
przełomu w mojej osobowości i powalającego blasku nowych pozytywnych
cech charakteru, nie stałam się tryskającą szczęściem jednostką, to jest
inaczej. Trudno jest mi to dokładniej zdefiniować. Po prostu to czuję.

– Teraz będę musiała wtopić się w tematykę czysto szkolną. Wszyscy

będą mówili o maturze i o studiach, nauczyciele rozdzielą rozdawane co roku
tradycyjnie dawki straszenia i gnębienia. I ja w tym wszystkim –
stwierdziłam. – Ale już mam na to metodę. Pani nauczyła mnie dystansu,
a ten uwolni mnie od przejmowania się drobnostkami.

– Czyli działamy na spokojnie?
– Jak najbardziej. Nie pozwolę, by szkoła zniszczyła we mnie te garstki

Na terapię idę zawsze z ogromną chęcią. Mam stuprocentową pewność, że
podczas tej godziny nic mi się złego nie stanie, nikt mnie nie skrzywdzi, a ja
będę mogła szczerze z kimś porozmawiać i choć przez tę chwilę poczuć, że
wszystko jest takie proste.

Ostatnio bardzo pogorszył się mój stan fizyczny. Wiem, że już od dawna

prześladowały mnie pewne dolegliwości związane z samopoczuciem
psychicznym, ale teraz nie jestem już więziona w ciemnej szafie depresji,
a czuję, jak mój organizm się sypie.

– Przez cały czas jest mi duszno. – Odruchowo westchnęłam, jakby na

potwierdzenie własnych słów. – Wchodząc po schodach, dostaję zawrotów
głowy, momentalnie robi mi się ciemno przed oczami, cała czaszka mi
pulsuje, a nogi drętwieją.

– Jesz coś w ogóle? – Basia wygląda na zmartwioną. – Chyba czasem

trzeba ci jednak przypominać o dbaniu o siebie.

– Coś tam jem, zależy od dnia...
– A nie sądzisz, że w tym może tkwić przyczyna tych wszystkich

objawów, o których mówisz? Zresztą to chyba nie są dla ciebie nowości?

Mój organizm już tyle przeszedł w związku z moimi żywieniowymi

eksperymentami i jakoś nie chce mi się wierzyć, że mógłby tak nagle sobie
na to zareagować.

– Właściwie to nie, ale teraz wszystko spadło na mnie naraz. Jeszcze ten

ucisk w klatce piersiowej, bóle serca. Rano budzę się i widzę zaschniętą na
zębach krew. Pewnie dziąsła albo zaschnięte na skorupę usta. Poza tym
zrobiła mi się wewnątrz jamy ustnej duża rana, a ona uniemożliwia nie tylko
jedzenie, ale i mówienie.

– Aneta, powinnaś iść do lekarza, to brzmi raczej poważnie. Zadzwoń

najpierw do Mai i z nią porozmawiaj – zasugerowała Basia. – Będzie ci
łatwiej. A trzeba coś zrobić.

Pewnie, że będzie mi łatwiej, i już właściwie o tym myślałam, ale u mnie

jest ciągle ten lęk, nie mam odwagi, by po prostu zatelefonować, bo ciągle
prześladuje mnie pewność, że będę jej niepotrzebnie zawracać głowę. Może

te objawy nie są na tyle poważne, by zaraz lecieć z nimi do lekarza? Przerasta
mnie tak banalna czynność. Z zewnątrz wygląda to naprawdę dziecinnie, ale
dla mnie jest przepaścią z cienką kładką, na którą za nic nie wejdę. Ze
strachu. Z odwiecznego przekonania, że jednym krokiem mogę wszystko
zepsuć.

– Czy kontakt z innymi chorymi nie wpływa na ciebie przygnębiająco? –

pyta Barbara.

– Wręcz przeciwnie! Poczucie jedności z cierpiącymi tak samo jak ja,

daje mi bardzo dużo, bardzo dużo dobrego. I mogę dzielić się z nimi tym,
czego już się nauczyłam. Mogę mówić im, że będzie lepiej, bo sama już to
wiem.

Nawiązałam przez internet trwalsze znajomości. Nie ma żadnego

udawania,  nie  ma  wymuszonej  uprzejmości  i  pustych  zapewnień.  Czasami
wiadomość  to  jedno  słowo  lub  z  trudem  sklejone  zdanie,  ale  wynika  to
z  niemożności  określenia  własnych  uczuć,  ze  zbyt  silnego  bólu  istnienia,
który nie pozwala na stworzenie sensownej wypowiedzi. Ale się rozumiemy.

– Mam jeszcze większą świadomość, że są na świecie ludzie, którzy znają

depresję od wewnątrz, którzy doświadczyli bądź doświadczają tak ciężkich
do wytrzymania objawów tej choroby. A jeśli ktoś jest w gorszej sytuacji lub
dopiero na początku drogi do wyzdrowienia, czuję, jak wiele ja już zrobiłam.
Łączymy się w walce.

– Czy udzielanie wsparcia tym ludziom sprawia ci przyjemność?

Wierzysz w to, co robisz?

– Myślę, że tak. Jakiś czas temu sama byłam w takiej sytuacji i nie

sądziłam, że może istnieć jakieś wyjście. Chcę wykrzyczeć światu, że to
możliwe.

Coraz częściej czuję w sobie siłę, której do tej pory nie znałam.

Przez cały czas siedzę przy biurku w zamkniętym pokoju i nikogo do siebie
nie dopuszczam. Nie jest to specjalnie trudne, bo nikt się do mnie nie dobija.
Cały czas chodzę do szkoły i staram się funkcjonować w miarę normalnie.
Mój stan nie należy do najgorszych, czuję się coraz bardziej żywa, a co za
tym idzie – bardziej zjednoczona z rzeczywistością. Oczywiście są momenty,

W szkole odliczam minuty do dzwonka, skreślam w myślach kolejne
przetrwane lekcje, kolejne przeżyte nad depresyjną kreską dni. I kolejne kroki
do przodu.

Tym sposobem o 8.15 w piękny, jesienny wrześniowy poranek

skończyłam osiemnaście lat. Urodziny to taki specjalny dzień, wyłącznie
mój. Co roku mam naiwną nadzieję, że tym razem będzie inny, weselszy,
mniej samotny.

Basia podarowała mi z okazji urodzin drewnianą figurkę kotka. Wiem, że

będzie dla mnie już zawsze wyjątkowym przedmiotem. Moim amuletem
szczęścia.

– A teraz przygnębienie? – pyta Basia następnego dnia.
– Nastąpiło jakieś załamanie, smutek pojawił się dosyć szybko. Cały

dzień siedziałam sama w domu. Sama.

Pozwoliłam, by moim ciałem zawładnął niepokój. Proces ten, co zawsze.
Wczoraj wracałam do domu i modliłam się, by zastać w przedpokoju

jakieś obce buty, które oznaczałyby, że ktoś przyszedł mnie odwiedzić. Nic
z tego. Wieczorem zadzwoniłam do doktor Kulczyńskiej, by umówić się na
wizytę. Miałam nadzieję, że uda mi się zamienić z nią parę zdań. Minąłby
lęk. Ale odwaga mnie opuściła.

Potem się pocięłam.
Po dziesięciu miesiącach abstynencji. Jestem beznadziejna.
Przez dwa tygodnie mój stan znów się pogorszył. Reagowałam na świat

w  dużym  spowolnieniu,  a  smutek  był  moją  podstawową  emocją.  Nie  był  to
jednak  ten  okropny,  przytłaczający  depresyjny  smutek,  który  nie  pozwala
normalnie  żyć.  Nie  paraliżował  mnie,  lecz  po  prostu  towarzyszył
codzienności.

Czułam się okropnie, pokazując Barbarze ślady po urodzinowym cięciu.

A ona całą swoją osobą pokazała mi, że mimo to cały czas stoi po mojej
stronie. Bardzo tego potrzebowałam.

Jednocześnie byłam całkowicie świadoma faktu, że kaleczenie się

przestało pełnić pożądaną rolę. Tym razem nic mi nie dało. Chwyciłam za

Wracałam  z  zakupów,  gdy  to  się  stało.  Po  prostu  szłam  i  cieszyłam  się
podejmowanymi  przeze  mnie  nowymi  aktywnościami.  Ale  wszystko  się
zmieniło, kiedy zobaczyłam, jak ludzie pośpiesznie zaczynają gromadzić się
w  jednym  punkcie,  obok  przystanku  autobusowego.  Podeszłam  bliżej
i zobaczyłam, że na ulicy leży człowiek.

– Autobus przejechał mu po nogach! – Usłyszałam, jak krzyknął ktoś

z tłumu.

Momentalnie rzuciłam wszystko, co miałam wtedy w rękach, i uklękłam

na chodniku.

To był już starszy mężczyzna, niewysoki, ubrany w krótką brązową

kurtkę i szare spodnie z grubego materiału. W kałuży obok leżał zmięty beret.

– Niech ktoś wezwie karetkę! – rzuciłam w przestrzeń.
– Czy ktoś ma komórkę?
– Masz telefon?
Szmer wśród gapiów, którzy coraz ciaśniejszym kręgiem skupiali się nad

nami.

Spojrzałam w stronę nóg leżącego mężczyzny. Wykrzywione

w nienaturalny sposób, widoczne kości świadczące o licznych złamaniach
otwartych, krew. Po prostu miazga. Koszmar. Gwałtownie wciągnęłam
powietrze, by powstrzymać odruch wymiotny.

Zdjęłam z siebie płaszcz i nakryłam nim tego człowieka, rozluźniłam mu

szalik pod szyją, przekręciłam głowę na bok. Jego oczy nieruchomo
wpatrywały się we mnie.

– Pośliznął się i upadł. To nie była wina kierowcy.
Zbierało się coraz więcej ludzi, wszyscy zdolni tylko do patrzenia na

tragedię, ale nikt nie jest w stanie wykonać żadnego sensownego ruchu. Stoją
i komentują. Nic więcej.

Wzięłam go za rękę i zaczęłam głaskać po głowie, powtarzając:
– Wszystko będzie dobrze, zaraz przyjedzie karetka i się panem zajmą.

Proszę się nie bać, jestem tu cały czas.

Dyszał, z ogromnym trudem próbował oddychać, tak mi się przynajmniej

wydawało.  Starałam  się  pytać  go,  co  dokładnie  go  boli,  ale  nie  było  z  nim
żadnego  kontaktu.  A  jego  oczy?  Nie  można  zapomnieć  takiego  spojrzenia.
Oczy,  puste  oczy  wpatrzone  gdzieś  daleko,  w  jakąś  bliżej  nieokreśloną
przestrzeń.

Cały czas modliłam się, żeby Bóg pozwolił mu żyć. Ale on umierał na

moich rękach. Umierał... i umarł.

Karetka przyjechała po dłuższej chwili, ale nie udało się już nic zrobić.

Po prostu umarł. Umarł, gdy do niego mówiłam, gdy się modliłam i gdy
trzymałam go za rękę.

Jednocześnie tak bardzo szkoda mi było kierowcy autobusu. Młody

chłopak, pewnie dopiero zaczął jeździć. Siedział na chodniku z głową między
kolanami. Załamany. Teraz pewnie prokuratura, dochodzenie, a w pamięci
już do końca życia. A przecież to nie była jego wina. Niczyja. Po prostu
wypadek.

Stałam tam i patrzyłam na ciało przykryte czarną folią. Ciało, które

jeszcze przed chwilą żyło. Śmierć nagle wydała mi się czymś potwornym,
a przecież jeszcze niedawno sama o niej marzyłam. Teraz za wszelką cenę
chciałam dalej żyć, oddychać i jutro rano otworzyć oczy po przebudzeniu.

Wpadłam w moją wewnętrzną histerię. Nie krzyczałam, nie płakałam

głośno, nie biegałam i nie wyrywałam sobie włosów z głowy. Po prostu
w jednej chwili coś we mnie stłukło się i przyrosłam do chodnika, nie mogąc
zrobić kroku do przodu. Zrobiło mi się niedobrze, gorąco i wpadłam w swego
rodzaju trans wynikający chyba z szoku.

Na początku wyrzuty sumienia. Czy mogłam zrobić coś więcej? Czy

mogłam mu pomóc? Roztrzęsiona i przerażona funkcjonowałam jeszcze
przez kilka dni. Nikomu nic nie powiedziałam, a z Mają spotkałam się po
pięciu dniach.

– Jesteś takim małym aniołkiem – powiedziała. – Zrobiłaś coś pięknego,

byłaś przy tym człowieku, kiedy umierał. Tak trudno jest towarzyszyć
umierającemu, a ty to zrobiłaś. Wiem, że było to dla ciebie trudne, ale
zobacz, byłaś jedyną osobą, która ruszyła się z miejsca. Jesteś wielka.

Nie jestem w stanie opisać tej ulgi. Idę na spotkanie przepełniona

negatywnymi  emocjami,  z  ciężką  klatką  piersiową,  bolesnym  oddechem,
dreszczami  i  ogromnym  zmęczeniem.  A  potem  siadam  w  fotelu,  patrzę  na
spokojną  twarz  doktor  Kulczyńskiej,  której  ufam  i  przy  której  jestem
całkowicie  bezpieczna,  i  wylewa  się  ze  mnie  cała  ta  ohydna  substancja,
i  w  ciągu  tej  planowej  godziny  staję  się  wolna.  Nie  od  moich  myśli.  Od

przytłaczającej masy tamtego wydarzenia.

– Jesteś bardzo dzielna, wiesz? – szepnęła do mnie tuż przed wyjściem.
Mam przed oczami jeszcze ten obraz. Widzę te oczy, widzę zmiażdżone

nogi i moment, kiedy koła autobusu najeżdżają na te nogi, mimo że tego nie
widziałam. Tak jakby zaciął się film, jakbym cały czas oglądała jeden kadr.

Parę dni później przeczytałam w gazecie, że bezpośrednią przyczyną

śmierci był zawał serca w wyniku szoku powypadkowego.

Koszmar wypadku powraca do mnie co jakiś czas. Doktor Kulczyńska
zapisała mi leki uspokajające, żebym przez te kilka dni mogła dojść do siebie.

– Nie połkniesz całego opakowania? – pyta, ale wyczuwam w jej głosie,

że nie jest do końca poważna i raczej mnie prowokuje.

– Oczywiście, że nie. Obiecuję – obruszam się, bo przecież już od dawna

nie mam takich myśli.

I czuję, że jest dobrze. Jedno słowo: „obiecuję”, i zrozumiałam, jak

ogromny postęp uczyniłam od czasu, gdy siedziałam w tym samym miejscu
po raz pierwszy. Niepozorne osiem liter poniosło za sobą ogromną siłę, stało
się owocem całej mojej dotychczasowej pracy.

Mimo pojawiających się co jakiś czas napadów smutku zauważam

ostatnio  znaczące  zmiany  w  moim  samopoczuciu.  Zmiany  na  lepsze.  Coraz
częściej  mam  siłę,  by  coś  robić,  a  przede  wszystkim  chęć  do  tego.  Walczę
z umysłem, który wciąż pracuje zgodnie z mechanizmem: pamiętać tylko to,
co  złe.  Być  może  nie  mam  zdolności  (a  może  ochoty),  by  zauważyć
jakiekolwiek  postępy  w  wychodzeniu  z  choroby,  ale  moje  terapeutki  wciąż
mi o tym przypominają. Powoli zaczynam zauważać to, czego udało nam się
dokonać.

Rok  upływa  mi  na  przygotowywaniu  się  do  matury  i  egzaminów  na  studia.
Rzeczywistość moich rówieśników staje się po części moją rzeczywistością.
Po części, bo już zawsze będę krok do przodu przez to, co przeszłam. Nauka,
książki, studniówka, spotkania towarzyskie, pasje. Mogę się śmiać, żartować,
robić  plany  i  snuć  marzenia.  Za  kilka  miesięcy  zacznę  wszystko  od  nowa.
A  w  chwilach,  gdy  przychodzi  zwątpienie,  mam  już  z  kim  porozmawiać.
Życie z depresją staje się przeszłością. I to się dzieje naprawdę.

Już  teraz  wiem,  że  można  wyjść  z  tego  depresyjnego  piekła.  Naprawdę.
I choć wydaje się nam, że nic nie robimy, nie walczymy i czujemy się coraz
gorzej,  to  w  rzeczywistości  jest  zupełnie  inaczej.  Szereg  codziennych,
niezauważanych drobiazgów zabiera nam mnóstwo energii, każda błahostka,
jak  choćby  zmiana  pozycji  siedzenia  lub  leżenia,  w  trakcie  ciężkiej  depresji
staje się wysiłkiem przekraczającym nasze możliwości. Trzeba zwracać na te
drobne iskierki człowieczeństwa uwagę. To jest bowiem nasza walka o życie,
o  upragniony  wewnętrzny  spokój  i  równowagę  emocjonalną.  Bardzo  długo
wydawało mi się, że nie robię nic, że nie posuwam się w ogóle do przodu, ale
teraz  umiem  już  zauważyć  te,  niewidoczne  wcześniej,  przełomy.  Może
dostrzegłam je dopiero, wypowiadając to magiczne słowo „obiecuję”?

Samo wstanie z łóżka staje się dla nas zwycięstwem. Zwycięzcą nie

zawsze jest ten najlepszy, który zdobywa główną nagrodę. Zwycięzcą może
być człowiek, który próbuje coś zmienić w sobie, swoim życiu i podejściu do
otaczającego  świata,  pomimo  wszelkich  trudności.  Człowiek,  który  robi
pojedyncze,  powolne  kroki,  przekraczając  własne  lęki  i  ograniczenia,
podczas  gdy  inni  bez  trudu  biegną.  Nam  może  wydawać  się,  że
przegrywamy, że z góry jesteśmy skazani na poniesienie druzgocącej klęski,
ale każdy, choćby najmniejszy, ruch jest potężnym krokiem w stronę słońca,
które świeci dla wszystkich.

Dla nas też.
Tak jak dziecko uczy się chodzić, tak ja przez ponad dwa lata terapii

uczyłam  się  żyć.  Musiałam  zacząć  od  początku.  Zmienił  się  mój  sposób
myślenia.  Zaczęłam  patrzeć  na  świat  w  dużo  jaśniejszych  barwach.
Nauczyłam  się  przeżywać  szczerą  radość  i  satysfakcję,  gdy  coś  mi  się  uda
osiągnąć.  Otworzyłam  się  na  ludzi  i  przestałam  się  ich  bać.  Nie  widzę  już
przyszłości  w  czarnych  barwach,  jak  to  robiłam  do  tej  pory.  Dostrzegłam
w  sobie  człowieka,  który  ma  prawo  do  życia,  jak  wszyscy  ludzie.
Dostrzegłam  w  sobie  piękno  i  wartość,  których  tak  bardzo  się  wypierałam.
Przestałam  patrzeć  na  świat  w  kategoriach  czarne  –  białe  i  odrzuciłam
myślenie  „wszystko  albo  nic”.  Nie  odnoszę  już  wszystkiego,  co  ktoś  zrobi

Document Outline