background image

Czy J 17,3 przeczy Trójcy?

Jan Lewandowski

marzec 2007

Jednym  z  argumentów  Świadków  Jehowy  (dalej:  ŚJ)  przeciw  temu,  że  Jezus  (lub  Duch  Święty)  jest
Bogiem, jest wers z J 17,3:

"A  to  jest  życie  wieczne:  aby  znali  Ciebie,  jedynego  prawdziwego  Boga,  oraz  Tego,  którego  posłałeś,
Jezusa Chrystusa" (Biblia Tysiąclecia, dalej: BT).

ŚJ rozumują w tym miejscu tak: Jezus nie może być Bogiem, bowiem sam w tym momencie stwierdził, że
jedynie ktoś inny (Jehowa) jest Bogiem (por. Czy wierzyć w Trójcę?, Brooklyn 1989, str. 16).

W rzeczywistości jednak takie rozumowanie w wykonaniu ŚJ po raz kolejny ukazuje jakąś płyciznę w ich
interpretowaniu Biblii. Padające bowiem w tym wersie słowo "jedynego", któremu w tekście greckim J 17,3
odpowiada słówko monon, jest względne i wcale nie zakłada braku wyjątków, tzn. nie wyklucza ostatecznie
tak  naprawdę  tego,  że  Jezus  (lub  Duch  Święty)  też  może  być  Bogiem.  Aby  to  uzasadnić  przeanalizuję
teraz pewne inne wersy z Biblii, w których znajdujemy słówko monon. W liście do Galacjan Paweł napisał:

"Mieliśmy tylko (monon) pamiętać o ubogich, czym się też gorliwie zająłem i co starałem się wykonać" (Gal
2,10, Biblia Warszawska).

Czy z  tego wersu  wynika, że  Paweł miał  pamiętać "tylko"  o ubogich,  zaniedbując już  innych  chrześcijan?
Oczywiście,  że  nie,  Paweł  miał  darzyć  ubogich  szczególną  uwagą,  miał  też  jednak  pamiętać  o  innych
chrześcijanach, także o tych bogatych (por. 1 Kor 4,8; 8,14; 1 Tm 6,17), a także o chrześcijanach w innych
Kościołach, do których zresztą pisał swe listy. Taka jest wymowa Gal 2,10. Po tym wersie bardzo dobrze
widać, że słowo monon (tylko) jest względne i używając go Biblia czasem wcale nie absolutyzuje czegoś i
nie zakłada braku wyjątków. Tak jak Paweł pisze, że pamięta tylko o ubogich, co nie wyklucza, że pamięta
on także o innych (w tym o tych zamożnych - 1 Kor 4,8; 8,14), tak Jezus w J 17,3 mówiąc o tym, że Bóg
Ojciec jest jedynym Bogiem, wcale nie musi w ten  sposób wykluczać tego, że On sam (lub Duch Święty)
również może być Bogiem.

Przejdźmy do kolejnego wersu, w którym użyto słówka monon:

"Gdy podnieśli oczy, nikogo nie widzieli, tylko (monon) samego Jezusa" (Mt 17,8, BT; por. Mk 9,8).

Tekst  ten  następuje  po  opisie  wizji  na  górze  Tabor.  Kiedy  apostołowie  rozejrzeli  się  po  tej  wizji,  nie
widzieli  już  ani  Mojżesza,  ani  Eliasza,  nie  widzieli  nikogo,  "tylko"  Jezusa.  Oczywiście  znów  nie  możemy
rozumieć  tu  słowa  monon  dosłownie  i  w  sposób  nie  zakładający  żadnego  wyjątku,  bo  na  pewno  oprócz
Jezusa apostołowie widzieli także siebie nawzajem. Spójrzmy też na niektóre inne teksty Biblii, w których
użyto słowa monon:

"Ukaże je, we właściwym czasie, błogosławiony i jedyny (monon) Władca (dynastes), Król królujących i Pan
panujących,  jedyny  (monon),  mający  nieśmiertelność,  który  zamieszkuje  światłość  niedostępną,  którego
żaden z ludzi nie widział ani nie może zobaczyć: Jemu cześć i moc wiekuista! Amen" (1 Tm 6,15-16, BT).

ŚJ odnoszą ten tekst do Jezusa (por. Wspaniały finał Objawienia bliski, Brooklyn 1993, str. 20, par. 7; por.
też Przebudźcie się!, nr 10 z 1990 roku, str. 19). Gdyby ich rozumienie słowa "jedyny" w przypadku J 17,3
było  rzeczywiście  słuszne,  to  wtedy  zgodnie  z  1  Tm  6,15-16  Bóg  Ojciec  nie  mógłby  już  posiadać

2010-10-19

Czy J 17,3 przeczy Trójcy?

piotrandryszczak.pl/jan_lew_czy_j_17…

1/2

background image

nieśmiertelności, ani być królem królów oraz Władcą, bowiem "jedynie" Jezusowi byłoby to dane. A jednak
nie  tylko  Jezus  jest  Władcą  i  Królem  królów,  bowiem  jest  nim  też  Jehowa,  który  też  jest  Władcą
(dynastes - por. Hi 36,22; Rdz 49,24, LXX; por. też - 2 Mch 3,24; 12,15.28; 15,3-4.29; Syr 46,5.16) i też
posiada nieśmiertelność (1 Tm 1,17).

Przejdźmy do kolejnego wersu, w którym użyto słówka monon:

"Kościołom  zaś  chrześcijańskim  w  Judei  pozostawałem  osobiście  nie  znany.  Docierała  do  nich  jedynie
(monon) wieść: ten, co dawniej nas prześladował, teraz jako Dobrą Nowinę głosi wiarę, którą ongiś usiłował
wytępić" (Gal 1,22-23, BT).

Po tekście  tym po raz kolejny  widać, że słowo  monon nie musi  zakładać braku wyjątków. Do  Kościołów w
Judei nie mogła przecież docierać jedynie wspomniana wieść.

Jak więc można rozumieć monon w J 17,3 w zgodzie z koncepcją trynitarną, w kontekście tego, że słowo to
zakłada  wyjątki?  Nazywając  w  tym  wersie  Boga  Ojca  "jedynym  Bogiem"  Jezus  chce  najwyraźniej
zaakcentować, że Ojciec jest Bogiem jedynym w kontraście do innych bogów fałszywych, którzy nie mogą
już posłać ludzkości prawdziwego Zbawiciela, o którym wspomina właśnie J 17,3. Wers ten nie rozstrzyga
jednak nic na temat wielości Osób w Bogu, tzn. nie neguje tego, że Chrystus może wchodzić w skład takiej
wielości.

Podsumowując, jak widać po powyższych przykładach zastosowania słówka "jedyny" (monon) w Biblii, użycie
tego określenia w J 17,3 w stosunku do Boga wcale  nie wyklucza tego, że Bogiem może być też Jezus i
Duch Święty. 

Opracował: Piotr Andryszczak

© 2007

 

2010-10-19

Czy J 17,3 przeczy Trójcy?

piotrandryszczak.pl/jan_lew_czy_j_17…

2/2