PODSTAWOWE 
PROBLEMY 
MAKROEKONOMICZNE

PLAN WYKŁADU:



Co to jest makroekonomia i podstawowe 
problemy.



Szkoły teoretyczne.



Rachunek dochodu narodowego.



Definicje i podstawowe wzory. 

LITERATURA

1.

Ekonomia - Paul a. Samuelson, William D. Nordhaus

2.

Ekonomia - David R. Kamerschen, Richard B. 
Mckenzie, 

Clark Nardinelli

3. Ekonomia - David Begg, Stanley Fischer, Rudiger 

Dornbusch

MAKROEKONOMIA - WSTĘP



Mikroekonomia



Makroekonomia



Makroekonomia obejmuje decyzje wyboru 
między alternatywnymi podstawowymi 
celami.



Żaden kraj nie może równocześnie 
utrzymywać wysokiej konsumpcji i 
wysokiej stopy wzrostu. Obniżenie wysokiej 
stopy inflacji wymaga albo okresu dużego 
bezrobocia i niskiej produkcji, albo 
ingerowania w funkcjonowanie wolnych 
rynków za pomocą narzędzi polityki płac i 
cen. Te trudne wybory są przykładem 
decyzji, jakie muszą podejmować twórcy 
polityki makrogospodarczej w każdym 
kraju. 

PRZEDMIOT ZAINTERESOWANIA 
MAKROEKONOMII

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Rynek  dóbr  i 
usług 

Rynek 
pracy 

Rynek  
kapitałowy 

Przedsiębior-

stwa 

 

1.   sprzedaż 

 

2.   kupno  

       pracy 

 

3.   inwestycje   

Gospodarstwa 

domowe 

 

1.   kupno 

 

2.   sprzedaż 

       pracy 

 

2.   oszczędnoś 

     ci 

 

 

 

 

Rynek 

dóbr i  
usług 

CELE I NARZĘDZIA MAKROEKONOMII

CELE

NARZĘDZIA

PRODUKCJA:



wysoki poziom



wysoka stopa wzrostu

POLITYKA FISKALNA:



wydatki publiczne



podatki

ZATRUDNIENIE:



wysoki poziom



niski poziom bezrobocia 

przymusowego

POLITYKA MONETARNA:



kontrola podaży pieniądza 

wywierająca wpływ na stopy 

procentowe

STABILNOŚĆ POZIOMU CEN:



przy swobodnej grze sił 

rynkowych

POLITYKA DOCHODOWA:



od swobodnego kształtowania 

relacji płac i cen do środków 

kontroli

BILANSE ZAGRANICZNE:



równowaga eksportu i importu



stabilność kursu waluty

STOSUNKI MIĘDZYNARODOWE:



polityka handlu zagranicznego



interwencjonizm w odniesieniu 

do kursów walutowych

PRODUKCJA

Produkt narodowy brutto - PNB (Gross National Product – 

GNP) – pieniężny wyraz bieżącej wartości rynkowej 
wszystkich dóbr i usług finalnych wytworzonych w 
gospodarce w danym okresie.

Nominalny produkt narodowy brutto – wyrażany w 

cenach bieżących.

Realny produkt narodowy brutto (PNB) – jest miarą 

całkowitego dochodu gospodarki narodowej w cenach 
skorygowanych o poziom inflacji.

PKB – Produkt krajowy brutto (ang. GDP – gross domestic 

product) jest miarą wielkości produkcji wytworzonej przez 
czynniki wytwórcze zlokalizowane na terytorium danego 
kraju, niezależnie od tego, kto jest ich właścicielem.

ZATRUDNIENIE

Stopa bezrobocia - to odsetek siły roboczej 

pozostającej bez pracy,

Siła robocza - to liczba ludzi pracujących lub 

poszukujących pracy.

CENY I INFLACJA

Cele:



Zapewnienie stabilności cen przy zachowaniu 
swobodnej gry sił rynkowych



Stopa zmiany cen z okresu na okres powinna być 
bliska zeru.

CPI – Consumer Price Index – Wskaźnik cen 

konsumpcyjnych – mierzy koszt ustalonego 
koszyka dóbr zawierającego pozycje takie jak: 
żywność, mieszkanie, odzież, opieka lekarska – 
nabywanego przez typowego konsumenta 
miejskiego.

Ogólny poziom cen – P, stopa inflacji – to stopa 

wzrostu (lub spadku) poziomu cen, mierzona np. z 
jednego roku na drugi. 

BILANSE ZAGRANICZNE

CELE:



równowaga eksportu i importu



stabilność kursu waluty 

POLITYKA FISKALNA

Wydatki rządowe - oddziałują na relatywną 

wielkość konsumpcji zbiorowej i prywatnej

Opodatkowanie – ściąga część dochodów i 

obniża wydatki prywatne, mogą wpływać na 
inwestycje i produkt potencjalny, oddziałuje 
na globalne wydatki i w ten sposób wywiera 
wpływ na faktyczny realny PNB i na inflację, 
przynajmniej w krótkim okresie.

POLITYKA MONETARNA 

Prowadzi ją Bank Centralny – określa 

podaż pieniądza. Zmiany podaży pieniądza 
wywołują ruch stóp procentowych w dół lub 
w górę i wywierają wpływ na wydatki 
dokonywane na pozycje takie jak Maszyny 
czy budynki. 

Wywiera istotny wpływ na faktyczny  i 

potencjalny PNB.

POLITYKA DOCHODOWA 



Wyraża podejmowane przez rząd wysiłki, których 
celem jest hamowanie inflacji przez bezpośrednie 
oddziaływanie na ruch płac i cen.

POLITYKA STOSUNKÓW 
GOSPODARCZYCH Z ZAGRANICĄ 



interweniowanie w kursy walutowe



polityka handlowa



również za pomocą polityki pieniężnej i 
fiskalnej – Państwo dąży do utrzymania 
równowagi na rynkach walutowych i do 
unikania nadmiernej rozpiętości pomiędzy 
importem a eksportem.

Szkoły w ekonomii

Fizjokratyzm

F. Quesnay

1759r.

Merkantylizm

XVII

I początek XVIII 

w.

A.Smith

1776r.

Ekonomia 
klasyczna

Szkoła 

historyczna XIX 

w.

Instytucjonaliści

 XX w.

D. Ricardo

 1817r.

Socjalizm

K. Marks

1867r.

W.I. Lenin

1914r.

T.R. Malthus

1798r.

J.S. Mill

1848r.

J.M. Keynes

1936r.

Ekonomia 

postkeynowska 

od lat 

pięćdziesiątych

Nowa ekonomia 

Keynowska lat 

siedemdziesiąty

ch

J.B. Say

1803r.

Ekonomia neoklasyczna

L.M. Walras

A. Marshall

1890r.

Nowa ekonomia 

klasyczna lat 

osiemdziesiątych

Monetaryzm

M. Friedmana

1956r.

Makroekonomiczna 

racjonalnych oczekiwań 

1961r.

OBIEG OKRĘŻNY DÓBR, USŁUG I PŁATNOŚCI 
MIĘDZY GOSPODARSTWAMI DOMOWYMI I 
PRZEDSIĘBIORSTWAMI

OBIEG OKRĘŻNY DÓBR, USŁUG I 
PŁATNOŚCI MIEDZY GOSPODARSTWAMI 
DOMOWYMI, PRZEDSIĘBIORSTWAMI I 
PAŃSTWEM