Charakterystyka funkcji
 procesu transportowego

Czym jest transport?

   Transport - działalność, która polega na 

odpłatnym lub nieodpłatnym świadczeniu 
usług, których efektem jest 
przemieszczenie osób lub ładunków z 
punktu nadania do punktu odbioru oraz 
świadczenie usług pomocniczych.

   Proces transportowy - ciąg kolejno 

następujących czynności stanowiących 
pewną całość w wyniku których towar 
zostanie dostarczony odbiorcy w jak 
najsprawniejszy sposób.

PROCES TRANSPORTOWY

Proces przewozowy

Załadunek oraz zabezpieczenie ładunku

Proces przewozowy

Załadunek oraz zabezpieczenie ładunku

Czynności handlowe

Proces przewozowy

Załadunek oraz zabezpieczenie ładunku

Podział procesu transportowego

Proces transportowy 
składa się z następujących 
faz:

1. Przygotowanie koncepcji 

procesu przemieszczenia

   Faza ta polega na opracowaniu koncepcji 

i wyborze najkorzystniejszego z punktu 
widzenia eksportera i importera wariantu 
przebiegu dalszych faz procesu 
transportowego.

2. Przygotowanie ładunku do 

przemieszczenia

   
   Faza ta polega na zapewnieniu odpowiedniego 

opakowania, oznakowania oraz sporządzeniu 
właściwej dokumentacji (stosowanie do 
wymogów zawartych w kontrakcie handlowym, 
jak i wynikających z określonych przepisów w 
krajach eksportera, importera i tranzytowych).
Towar powinien być właściwie oznakowany, w 
sposób trwały i dokładny umożliwiający 
bezproblemową identyfikację na trasie dostawy.

3. Organizacja procesu 

przemieszczenia

   Faza ta polega na realizacji opracowanej 

już wcześniej koncepcji przewozu.
Czynności wynikające z tej fazy są bardzo 
często zalecane firmie spedycyjnej lub 
logistycznej.
Mogą być również dokonywane we 
własnym zakresie przez eksportera lub 
importera.

4. Fizyczna obsługa przemieszczenia ładunku

   Jest to zespół takich czynności jak:

załadunek, przewóz, wyładunek, 
składowanie, magazynowanie, kontrola 
ilościowa i jakościowa towaru a także 
czynności manipulacyjne (przepakowanie, 
ważenie) 

5. Obsługa procesu od strony 

prawno-finansowej

   Faza ta obejmuje takie czynności jak:

ubezpieczenie ładunku, odprawa celna, 
rozstrzygnięcie sporów, przygotowanie 
odpowiedniej dokumentacji spełniającej 
wymogi.
W fazie tej decydujące znaczenie ma 
sprawności i szybkość działania instytucji 
zajmujących się obsługą finansowo prawną 
i finansową procesu transportowego.

6. Analiza kosztów przemieszczenia

   Faza ta jest przeprowadzana na 

podstawie zabranych informacji i 
dokumentacji finansowej.
Przedmiotem oceny jest jakość i 
sprawność zatrudnionych podmiotów oraz 
trafność podjętych decyzji.
Ocena ta ma głownie na celu dostarczenie 
materiału i informacji do podejmowania 
decyzji transportowych przy realizacji 
następnych transakcji.

Przykład

   

Wybrany przeze mnie  produkt do przewozu to: 

pieczywo

   Wybrany środek transportu to:  

samochód dostawczy (specjalistyczny do 
przewozu tylko i wyłącznie pieczywa- z 
zabudowaną skrzynią i bocznym załadunkiem)

   Trasa przejazdu:

Piekarnia-odbiorca (sklep ogólno- spożywczy)

1. 

Przygotowanie koncepcji procesu przemieszczenia:

   - zorganizowanie sprawnej pracy na terenie tzw.  

Rampy (Obejmuje ono powierzchnię między piecami i 
miejscem załadunku pieczywa do samochodów.) 

 - kompletowanie ładunku do poszczególnych 
odbiorców

    - logistyka; zaplanowanie trasy przejazdu (możliwie 

jak najefektywniej, najkrócej i najszybciej) do 
odbiorcy

    - przekazanie towaru odbiorcy.

2. Przygotowanie ładunku do przewozu:

 - wyładowanie produktu z pieca i ułożenie go w pojemnikach

     - oznakowanie (metkowanie)

     - zestawienie pojemników w słupki

     - załadowanie produktu w  pojemniki z tworzywa sztucznego, bądź 

drucianych skrzyniach i koszach przeznaczonych do przewozu 
pieczywa

     - sprawdzenie pod kątem ilościowym sztuk towaru w pojemnikach

 - zapakowanie pojemników do środka transportu i zabezpieczenie 
przez uszkodzeniem lub przesunięciem ładunku

 - skompletowanie ilościowe ładunku do poszczególnego odbiorcy lub 
grup odbiorców

- przygotowanie dokumentacji 

3. Organizacja procesu przemieszczenia:

 - przyjęcie zamówienie na produkt

 - konsultacje między nadawcą a odbiorcą

     - zaplanowanie terminu dostaw/y

     - przygotowanie dokumentów niezbędnych przy przewozie 

ładunku

     - potwierdzenie dostarczenia przesyłki i odbiór wymiennych 

pojemników oraz koszy na pieczywo

     - Pieczywo nie nadające się do sprzedaży, z wyjątkiem 

pieczywa półcukierniczego i pieczywa pakowanego, sklep 
może pozostawić do dyspozycji piekarni, która ma obowiązek 
jego odkupienia i odebrania od odbiorcy w ciągu 72 godzin.

4. Fizyczne przemieszczenie ładunku:

    - przewiezienie produktu (zapakowanego i 

posegregowanego na terenie rampy

 - załadunek na samochód

    - wyjazd samochodu w teren

    - przejazd określoną trasą do odbiorców

    - wyładunek towaru u odbiorcy

    - w zależności od możliwości i potrzeb odbiorcy 

przemieszczenie ładunku na terenie punktu odbioru 
towaru

5. Obsługa procesu od strony prawno- finansowej:

- zawarcie umowy przewozowej nadawca-odbiorca lub 
nadawca- przewoźnik- odbiorca

   - kosztorys trasy przewozowej 

   - umowy dostarczenia ładunku, wystawienie faktury 

dla odbiorcy

   - księgowanie należności, poniesionych kosztów bądź 

strat (rynek piekarski jest niestabilny a odbiorca ma 
prawo zwrócić towar nie  sprzedany nadawcy w ciągu 
72 godzin na określonych przepisach)

6. Analiza kosztów przemieszczenia:

 - porównanie kosztorysu i  zestawienia kosztów 
faktycznie poniesionych

    - analiza kosztów, przebiegu trasy, czasu trwania 

przewozu itp.

    - porównanie się z konkurencją

Bibliografia:

  * S. Szczypiorski „Ekonomika i organizacja handlu 

zagranicznego”, Wyd. PWE, Warszawa 1972, s.283

* J.Neider „Proces transportowy w handlu zagranicznym”, 
Wyd. UG, Gdańsk 1983

* M. Stajniak „Transport i spedycja”, Instytut Logistyki i 
Magazynowania, Poznań 2007, s.9-14

Przygotowała:
Weronika Przybylska