background image

Trudności w nauce czytania 

i pisania

Przyczyny i objawy trudności

background image

Trudności w nauce                        

czytania i pisania dotyczą:

dokonywania analizy i syntezy,

przejścia od pisma do druku lub odwrotnie,

różnicowania druku od pisma, 

kojarzenia obu form pisma z dźwiękiem,

łączenia dźwięków z ich odpowiednikami literowymi,

pamiętania nazw dźwięków odpowiadających poszczególnym 
literom,

zastosowania zmiękczeń przy pisaniu,

odczytywania dwuznaków przy tekście czytanym             i 
sposobu użycia ich podczas pisania,

właściwego tempa czytania,

szybkiego i prawidłowego zrozumienia treści,

głośnego czytania z odpowiednią dykcją.

background image

Przyczyny trudności w zakresie 

czytania i pisania

Do najważniejszych przyczyn powodujących trudności                       

w czytaniu i pisaniu należą:

obniżona sprawność intelektualna,

przewlekłe schorzenia,

zaburzenia w funkcjonowaniu narządów receptorycznych 
analizatorów,

zaburzenia mowy,

zła sytuacja rodzinna,

brak pozytywnej motywacji do nauki,

brak dojrzałości szkolnej,

wadliwa metoda nauki czytania i pisania,

zaniedbanie pedagogiczne,

fragmentaryczne zaburzenia funkcji percepcyjno-motorycznych.

background image

Obniżona sprawność intelektualna

Odnosi się do niedorozwoju lub 
upośledzenia umysłowego związanego        
 z jednym lub większą liczbą zaburzeń         
 w zakresie:

 

 dojrzewania,

 uczenia się,

 społecznego przystosowania.  

background image

Obniżona sprawność intelektualna

U dzieci z obniżoną sprawnością 
intelektualną upośledzone są w procesie 
uczenia się:

 

 rozumowanie,

 pamięć mechaniczna i logiczna,

 koncentracja uwagi.   

background image

Obniżona sprawność intelektualna

Zdolność uczenia się dzieci z obniżoną sprawnością 

intelektualną jest ograniczona                                i dotyczy:

niskiego poziomu uzdolnień werbalnych

wytwarzania powiązań między instrukcją słowną                  a 
operowaniem konkretami

zmniejszonej zdolności rozumienia symboli 

małego zasobu słownictwa

niskiego poziomu myślenia abstrakcyjnego

trudności w ekspresji słownej

trudności w rozumieniu mowy

trudności w opanowaniu umiejętności czytania                     ze 
zrozumieniem   

background image

Obniżona sprawność intelektualna

  Obniżona sprawność intelektualna 

obejmuje dzieci z niewielkimi 
odchyleniami od normy intelektualnej, 
tzw. ociężałe umysłowo, które nie 
nadążają w pracy i znacznie wolniej 
zdobywają umiejętności czytania i pisania.

background image

Przewlekłe schorzenia

  Przewlekłe schorzenia mogą być podłożem 

w nauce czytania i pisania. Należą do nich

choroby reumatyczne

choroby laryngologiczne

choroby serca

choroby narządów wewnętrznych

background image

Przewlekłe schorzenia

Na skutek osłabienia organizmu i układu 
nerwowego, uczeń  ma kłopoty z:

niemożnością skupienia uwagi na dłuższą 
chwilę

obniżoną ogólną zdolnością do wysiłku

męczliwością

Otrzymują opinię leniwych, niezbyt zdolnych, 
opóźnionych w rozwoju umysłowym

background image

Zaburzania w funkcjonowaniu 

narządów receptorycznych 

analizatorów

Dzieci niedowidzące i niedosłyszące mają trudności             
w posługiwaniu się podręcznikiem.

Charakteryzują się wolniejszym tempem pracy , zużywają 
przy czytaniu i pisaniu więcej energii, szybciej się męczą.

Poważną przyczyną  niepowodzeń                                 w 
czytaniu i pisaniu są zaburzenia funkcjonowania wzroku i 
słuchu.

Uczniowie ci szybko zniechęcają się do wszelkich prac 
związanych z czytaniem i pisaniem.

Opóźnienie w zdobywaniu sprawności                       w 
czytaniu i pisaniu spowodowane wadą wzroku      lub słuchu 
bywa odbierane jako brak zdolności          lub niedorozwój 
umysłowy.   

background image

Zaburzenia mowy

Zaburzenia mowy powstają na skutek uszkodzenia obwodowych 
narządów mowy lub słuchu.

Zalicza się do nich:

seplenienie

reranie

zamienne stosowanie głoski l-j, k-t, p-b, t-d

zniekształcanie samogłosek nosowych(ą-om  idą-idom)

zniekształcanie głosek miękkich(my-mi  palcami-palcamy)

Zamianę głosek miękkich na twarde(li-ly  lizak-lyzak)

Zaburzenia mowy mogą wynikać z posługiwania się gwarą lub 
żargonem. 

 

background image

Zaburzenia mowy

Jak zaburzenia mowy wpływają na dziecko?

czyta z błędami, bo źle naśladuje 
brzmienie głosek odpowiadających 
odpowiednim literom

pisze z błędami, bo błędnie wymawia 
głoski

z trudem osiąga poprawność                  w 
czytaniu i pisaniu

background image

Czynniki natury psychicznej

  Do czynników natury psychicznej          

zaliczyć należy:

brak gotowości do czytania-niedojrzałość 
szkolna( poprawna analiza, zła synteza),

brak zainteresowania czytaniem,

brak motywacji do czytania.

background image

Zła sytuacja rodzinna

Niepowodzenia w nauce czytania i pisania występują              z 
reguły przy trudnej sytuacji rodzinnej.

Na złą sytuację składa się:

rozkład, rozbicie rodziny,

alkoholizm, narkomania, 

nadmierne zaangażowanie pracą zawodową,

zaabsorbowanie obowiązkami domowymi,

złe warunki materialne,

niedostateczne warunki bytowe,

kłótnie, awantury,

niewydolność wychowawcza rodziców,

nieporozumienia natury wyznaniowej,

pobyt za granicą.

background image

Wadliwa metoda nauczania

Wadliwość metody nauczania nauki                    

czytania i pisania wynika z:

nieznajomości prawidłowej 

metody,

powierzchownej znajomości 

metody,

niedostatecznego zrozumienia istoty 

metody,

niestosowania wskazań metodycznych          
do codziennego zastosowania,

nieprzestrzeganie zasad 
dydaktycznych(systematyczności                    i 
indywidualizacji).

background image

Wadliwa metoda nauczania

Nieprawidłowości w metodzie nauczania

nieumiejętne wprowadzanie liter

źle przeprowadzana analiza i synteza wyrazów

niewłaściwe podawanie brzmienia głoski odpowiadającej 
danej literze 

niedokładna analiza wzrokowa

niedokładna analiza słuchowa

niedokładna analiza mięśniowo-ruchowa

brak którejkolwiek z tych analiz

Zastępowanie głoski nazwą litery(wu zamiast wem 
zamiast m
)

zbyt szybkie przejście od tekstu do litery                              
lub od litery do tekstu

background image

Wadliwa metoda nauczania

   Błędy natury metodycznej                              w 

postępowaniu w nauce                    czytania i 

pisania

nieutrwalenie nowego materiału

zbyt mała liczba ćwiczeń w czytaniu i pisaniu

niedostateczne zróżnicowanie ćwiczeń              
w czytaniu i pisaniu

niedostatek tekstów z różnorodnym materiałem 
literowym

praca z tekstem wyłącznie 
podręcznikowym(nauka na pamięć)

background image

Zaniedbania pedagogiczne

Najczęściej spotykane zaniedbania pedagogiczne to:

brak zainteresowania rodziców nauką dziecka

niewielkie zainteresowanie rodziców nauką                 
czytania i pisania;

niezauważanie postępów dziecka w nauce;

pozostawienie dziecka samemu sobie;

złe warunki domowe – brak miejsca do nauki; 

brak kontroli stopnia opanowania techniki czytania                
  i pisania u wszystkich uczniów(zwłaszcza słabych);

dopuszczenie do braków, luk w nauce;

niedostateczne utrwalenie opanowywanego materiału 
literowego i głoskowego;

mała ilość lub brak ćwiczeń w syntezie; 

Brak ćwiczeń na różnych tekstach z nowym; materiałem.


Document Outline