background image

Planowanie budżetowe

Prawo finansów publicznych

1

Dr Piotr Pomorski

background image

Plany finansowe

• Budżet Państwa

• Wieloletni Plan 

Finansowy 

Państwa

Państwowe

• Budżet JST

• Wieloletnia 

Prognoza 

Finansowa JST

Samorządo

we

Dr Piotr Pomorski

2

background image

Państwowe plany finansowe

BUDŻET PAŃSTWA

WIELOLETNI PLAN 

FINANSOWY PAŃSTWA

Ustawa sejmowa

Forma prawna

Uchwała Rady Ministrów

Rok budżetowy

Okres 

obowiązywania

Rok budżetowy

 + 3 kolejne lata

(coroczna aktualizacja)

Tradycyjna

 klasyfikacja budżetowa

Struktura

NFP 103/2

Układ zadaniowy

NFP 107

Przepisy ustawy 

budżetowej wpływają na 

zmianę 

( aktualizację)

WPF

Wzajemna relacja

NFP 105

• WPF jest podstawą 

przygotowania budżetu 

na przyszły rok

• WPF wyznacza 

maksymalny limit 

deficytu na każdy rok

( z czterech)

Dr Piotr Pomorski

3

background image

Budżet zadaniowy - pojęcie

Zarządzanie środkami publicznymi:

1.

w perspektywie 

wieloletniej

,

2.

z myślą o realizacji 

konkretnych zadań 

publicznych......

3.

....

mierzoną 

za pomocą wymiernych kryteriów

4.

sankcjami

 za niewykonanie założonych 

celów

Dr Piotr Pomorski

4

background image

Proces tworzenia budżetu 

zadaniowego

1. 

Identyfikacj

problemów i 

potrzeb

2. Określenie 

celów i 

mierników ich 

wykonania

3. 

Ustalenie 

optymalnej 

strategii 

działania

4. 

Określenie 

kosztów i 

czasu 

działania

5. 

Sporządzeni

e budżetu 

zadanioweg

o

6. 

Realizacja 

wyznaczony

ch zadań

7. 

Rozliczenie 

i ocena 

realizacji 

zadań

Dr Piotr Pomorski

5

background image

Tradycyjna klasyfikacja 

budżetowa

Jednostka 

klasyfikacji

Planowane 

wydatki 2012

XX 

część budżetowa

A zł

XXX 

dział budżetowy

(A / 10) zł

XXXXX 

rozdział budżetowy

[(A / 10 ) / 15 ] zł

(Paragraf budżetowy – w 

planach finansowych JSFP)

Dr Piotr Pomorski

6

background image

Klasyfikacja budżetu zadaniowego - 

schemat

Dr Piotr Pomorski

7

FUNKCJE

                                                    

 jakie są obszary działalności państwa?

ZADANIA

                                                   

     jakie są cele poszczególnych 

wydatków?

PODZADANIA  

                                         

                   jakie planuje się działania dla 

realizacji tych celów?

background image

Klasyfikacja budżetu zadaniowego - 

przykład

Wydat

ki 11

Wydat

ki 12

Wydat

ki 13

A: Zadanie

A 1: 

Podzadanie

Miernik

Wartość 

bazowa

Efe

kt 

11

Efe

kt 

12

Efe

kt 

13

A: Rozwój 

nauki 

polskiej

A 1: 

Rozwój 

kadry 

naukowej

Liczba nowych 

dr              / dr 

hab.

X zł

X + 1 

mln 

X + 2 

mln 

Liczba staży 

zagranicznych

A

A

A

4 A

Ilość patentów

Dr Piotr Pomorski

8

background image

Porównanie cech budżetów

BUD ŻET TRADYCYJNY

BUDŻET ZADANIOWY

Jednostkowe ujęcie 

wydatków przy 

nieokreślonych ogólnych 

celach finansowych

PLANOWANIE

Globalne podejście do 

wydatków publicznych, 

podporządkowanych 

celom

(parametryzacja) 

Rok budżetowy

OBOWIĄZYW

ANIE

Plan wieloletni – aż do 

momentu realizacji celów

Resortowe,

ograniczone do 

wydawania 

zaplanowanych w 

budżecie kwot

WYKONANIE

Międzyresortowe,

z naciskiem na 

zarządzanie środkami 

publicznymi dla realizacji 

celów

Brak wiedzy o 

efektywności polityki 

budżetowej

ZNACZENIE 

PRAKTYCZNE

Czytelna informacja o 

skuteczności polityki 

budżetowej

Dr Piotr Pomorski

9

background image

Procedura budżetowa

(budżet państwa)

Prawo finansów publicznych

Dr Piotr Pomorski

10

background image

Etapy procedury budżetowej

MINISTERI

ALNY

 rok 

sprawozdaw

czy

Przygotowani

e projektu 

budżetu

MINISTER 

FINANSÓW

RADA 

MINISTRÓW

LEGISLACY

JNY

rok 

sprawozdaw

czy

Uchwalenie 

ustawy 

budżetowej

PARLAMENT

PREZYDENT RP

WYKONAW

CZY

rok 

budżetowy

Wykonanie 

budżetu

DYSPONENCI 

ŚRODKÓW 

PUBLICZNYCH

RADA 

MINISTRÓW / 

MINISTER 

FINANSÓW

KONTROLN

Y

rok kontroli

Kontrola 

wykonania 

budżetu

NAJWYŻSZA 

IZBA KONTROLI

SEJM

Dr Piotr Pomorski

11

background image

Etap 1: przygotowanie projektu 

ustawy

RM:

Analiza 

priorytetów 

polityki rządu

RM: 

Ocena 

uwarunkowań 

makroekonomicz

nych

MF:

Nota budżetowa

MF:

Cięcia budżetowe

MF:

Projekt 

ministerialny

RM:

Rządowy projekt 

ustawy 

budżetowej          

   ( do 30 IX – w 

Sejmie)

Dr Piotr Pomorski

12

background image

Etap 2: Uchwalenie ustawy 

Sejm
(Komisja Finansów Publicznych)

Senat 
(Komisja Gospodarki i Finansów Publicznych)

Prezydent RP

ewentualnieTrybunał Konstytucyjny

Dr Piotr Pomorski

13

background image

Budżet a prowizorium 

budżetowe

BUDŻET PAŃSTWA

PROWIZORIUM 

BUDŻETOWE

Ustawa

FORMA

Ustawa

Rada Ministrów

INICJATOR 

USTAWODAWCZY

Rada Ministrów

Typowy, coroczny

 akt prawny

STATUS

KONST 219 / 3

„ w wyjątkowych 

przypadkach”

Cały rok budżetowy

OBOWIĄZYWANIE

KONST 219 / 4 

okres krótszy 

niż rok budżetowy

Zgodna z wymogami 

zasady 

szczegółowości 

budżetowej

TREŚĆ

Ogólne ujęcie 

zbiorczych kwot 

dochodów i wydatków

Dr Piotr Pomorski

14

background image

Etap 3: Wykonanie budżetu

Reguły wykonania 

budżetu

Wykonawcy:

1 – 

bezpośredni: 

kierownicy 

JSFP

2 – 

pośredni

Rada Ministrów 

/ Minister 

Finansów

Obowiązek 

przestrzegania 

ustawowych 

zasad 

wykonywania 

budżetu

Forma 

wykonywania 

budżetu:    

bankowe 

rozliczenia 

pieniężne

Dr Piotr Pomorski

15

background image

Bankowa obsługa 

finansów publicznych

NBP monopol

• Centralny rachunek 

bieżący BP

• Rachunki organów 

podatkowych

• Rachunki jednostek 

budżetowych

BGK 

monopol

• Płatności z UE

• Fundusze celowe

• Agencje 

wykonawcze

• Osoby prawne 

zaliczane do SFP

NBP lub BGK lub 

inny bank wybrany 

w trybie zamówień 

publicznych
# Budżety JST
# Niektóre rachunki 

pomocnicze

Dr Piotr Pomorski

16

background image

Zasady wykonywania 

budżetu

Legaliz

mu

Terminowo

ści

Planowoś

ci,

Celowośc

i

Oszczędności ( wybór 

najkorzystniejszej oferty)

Szczególnego charakteru niektórych 

wydatków

Zwrotu dotacji 

budżetowych

Dr Piotr Pomorski

17

background image

Zmiany w trakcie wykonywania 

budżetu

Zmiany w 

budżecie

Rezerwy 

budżetowe

Przenoszenie 

wydatków

Blokowanie 

wydatków

Nowelizacja 

ustawy

Dr Piotr Pomorski

18

background image

Rezerwy budżetowe

REZERWA 

OGÓLNA

REZERWY 

CELOWE

obligatoryjna

STATUS

fakultatywne

Rada Ministrów

DYSPONENT

Minister Finansów    

            ( w 

porozumieniu z 

dysponentem CB)

0,2% wydatków 

BP

LIMIT

5% wydatków 

BP

( nie dotyczy 

wydatków 

współfinansowanyc

h przez UE lub 

kredytem 

zagranicznym)

Dr Piotr Pomorski

19

background image

Blokowanie wydatków - 

przesłanki

Niegospodarn

ość w JSFP

Opóźnienia w 

realizacji 

zadań przez 

JSFP

Naruszenie 

zasad 

gospodarki 

środkami 

publicznymi

Nadmiar 

posiadanych 

środków

Dr Piotr Pomorski

20

background image

Przenoszenie wydatków

Zasady virement

Dopuszczalne 

warianty:

C  

D

R - R

R - P

P - P

Wyjątki: 

NFP 165, 167, 172, 180, 

194

Niezbędna 

zgoda 

Ministra 

:

Finansów, 

gdy 

przenosi się :

a) Wydatki na inwestycje 

budowlane

b) Wydatki majątkowe w 

kwocie > 100 000  zł

ds. Rozwoju 

Regionalnego

, gdy 

przenosi się wydatki 

współfinansowane przez 

UE

Przeniesienie wydatków 

nie może zwiększyć 

planowanych wydatków 

na wynagrodzenia i 

uposażenia ze stosunku 

pracy

( o ile inne ustawy nie 

stanowią inaczej

Dr Piotr Pomorski

21

background image

Etap 4: kontrola wykonania budżetu

• (do : ) 31 

maja 

roku 

kontroli

• (do: ) 31 sierpnia 

roku kontroli

• 31 

grudnia 

roku 

budżetow

ego

• (do: ) 10 

września roku 

budżetowego

MF 

przedkłada 

sprawozda

nie 

półroczne 

Komisji 

Finansów 

Publicznyc

h i NIK 

Koniec roku 

budżetowego:

Utrata mocy 

obowiązującej 

przez ustawę 

budżetową;

Wygaśnięcie 

niezrealizowan

ych wydatków 

BP

Rada 

Ministrów 

przedkłada 

sprawozda

nie roczne 

Sejmowi i 

NIK

Sejm 

podejmuje 

uchwałę o 

udzieleniu     

                     

( odmowie 

udzielenia) 

RM 

absolutoriu

m z 

wykonania 

BP

Dr Piotr Pomorski

22

background image

Kontrola finansów 

publicznych

Kontrola finansów 

publicznych

Zewnętrzn

a

NIK

RIO

Wewnętrzn

a

Kontrola 

zarządcz

a

Audyt 

wewnętrz

ny

Dr Piotr Pomorski

23

background image

Kontrola NIK nad finansami 

publicznymi

Organy 

administracji 

rządowej, 

państwowe 

osoby prawne i 

j.o.n.m.o.p

Obligatory

jna

L,G,R,C

Organy JST, 

komunalne 

osoby prawne i 

j.o.n.m.o.p

Fakultaty

wna

L,G,R

Podmioty spoza 

JSFP

Ograniczona do 

kontroli:

1. Korzystania ze 

środków  i mienia 

publicznego,

2. Wywiązywania 

się z  publicznych 

obowiązków 

finansowych 

L,G

Dr Piotr Pomorski

24

background image

Kontrola i audyt

Kontrola 

zarządcz

a

Kierownik 

JSFP

Główny 

księgowy 

JSFP /            

      skarbnik 

JST

Audyt 

wewnętrz

ny

Audytor 

wewnętrzny 

lub 

usługodawc

zewnętrzny

Wymagany w 

imiennie 

wskazanych przez 

NFP instytucjach 

oraz w tych JSFP i 

JST, których roczny 

plan finansowy 

opiewa na > 40 000 

zł 

Dr Piotr Pomorski

25


Document Outline