background image

OCENA ŻYWNOŚCI 

POCHODZĄCEJ OD 

PORAŻONYCH I 

SKAŻONYCH 

ZWIERZĄT

background image

OCENA MIĘSA

Sanitarno weterynaryjna ocena przydatności do 
spożycia tuszy lub jej części oraz narządów 
wewnętrznych wydawana jest w oparciu o wyniki 
badania przed i poubojowego

Można wyróżnić mięso 

zdatne, mniej 

wartościowe, warunkowo zdatne i niezdatne

W przypadku zwierząt jednokopytnych wyróżnia się 
mięso 

zdatne i niezdatne

background image

OCENA MIĘSA

Mięso warunkowo zdatne 

– może być wprowadzone do 

obrotu po poddaniu go odpowiednim zabiegom 
unieszkodliwiającym

Zabiegi w przypadku promieniotwórczych skażeń 
przykraczających dawki graniczne:

     - peklowanie
     - gotowanie mięsa

Graniczne dawki Cs-137 w Polsce w mięsie są wielkości 
600Bq*kg

-1

Zabiegi wykonuje się pod nadzorem służby weterynaryjnej, by 
potem uznać mięso za mniej wartościowe

Przy braku urządzeń uznaje się je jako  niezdatne do spożycia

background image

OCENA MIĘSA

Wyniki badań:

     - przedubojowego badania hematologicznego
     - poubojowego badania bakteriologicznego i 
radiometrycznego

Potrzebne są w przypadku zwierząt chorych na 

     - chorobę oparzeniową
     - popromienną
     - mięsa zwierząt skażonych substancjami 
promieniotwórczymi

background image

OCENA MIĘSA

W przypadku zwierząt porażonych tylko zewnętrznie 
promieniowaniem gamma nie ma zagrożenia toksykologicznego 
tuszy i narządów wewnętrznych

Przy braku zmian anatomopatologicznych nie potrzeba poddawać 
mięsa badaniu radiometrycznemu i bakteriologicznemu, a mięso 
może być zakwalifikowane jako 

zdatne

 do spożycia

W przypadku zmian anatomopatologicznych tusze podlegają 
badaniu bakteriologicznemu

Mięso pochodzące od zwierząt napromieniowanych, jeżeli zostało 
uznane za zdatne, powinno być kierowane do spożycia w 
pierwszej kolejności (mniejsza trwałość)

background image

OCENA MIĘSA

W przypadku zwierząt porażonych zarówno promieniowaniem 
jonizującym i substancjami promieniotwórczymi należy:

     - określić stopień skażenia tusz
     - później ustalić ocenę

W przypadku tuszy zwierząt:

     - skażonych radionuklidami
     - nie wykazujących objawów choroby popromiennej
     - nie wykazujących zmian na konieczność wykonania badania 
bakteriologicznego
     - nie przekraczających granicznego poziomu stężenia
     Mogą być uznane za 

zdatne

 do spożycia 

background image

OCENA MIĘSA

Jeżeli stwierdzono zmiany anatomopatologiczne w tuszach i 
narządach wewnętrznych których skażenie promieniotwórcze 
jest równe lub niższe od granicznego, możliwość ich 
wykorzystania ustala się z uwzględnieniem badania 
bakteriologicznego

Przy braku zmian anatomopatologicznych, a skażeniu 
przekraczającym wartości graniczne tusze uznaje się za 

warunkowo zdatne

Przy zmianach anatomopatologicznych i skażeniu 
przewyższającym graniczne wielkości, tusze przy negatywnych 
wynikach badania bakteriologicznego  uznaje się za 

warunkowo zdatne 

background image

OCENA MIĘSA

Tusze skażone radionuklidami w 
wielkościach nie przekraczających stężenia 
granicznego uznaje się za 

zdatne

W stężeniach przekraczających stężenie 
graniczne – 

warunkowo zdatne 

(jeżeli 

odpowiadają innym wymogom sanitarno 
weterynaryjnym)

background image

OCENA MIĘSA

Gdy mięso i przetwory mięsne są w strefie działania:

     - natychmiastowego promieniowania jonizującego

     - promieniowania neutronowego

     Może w nich wystąpić promieniotwórczość wzbudzana w wyniku 
przekształcenia

     się w radionuklidy pod wpływem potoku neutronów zawartych w 
mięsie

     naturalnych pierwiastków: Na, K, Ca, P, Cl i in.

background image

OCENA MIĘSA

Wzbudzona promieniotwórczość powstaje na całej 
grubości produktu, a opakowanie z puszkami 
konserwującymi włącznie, nie chroni przed 
działaniem neutronów

Wzbudzona promieniotwórczość mięsa maleje po 5 
dniach w 98-99% i produkt można dopuścić do 
spożycia jeśli odpowiada innym wymogom 
sanitarno weterynaryjnym. Obowiązuje też 
kontrolne badanie radiometryczne

background image

OCENA MLEKA

Zranienia, oparzenia itp. powstałe w czasie wypadku 
jądrowego powodują zmniejszenie a nawet zahamowanie 
laktacji

Badanie mleka zwierząt porażonych falą uderzeniową i 
promieniowaniem świetlnym przeprowadza się w sposób 
ogólnie stosowany

Mleko od zwierząt ze świeżymi uszkodzeniami mechanicznymi 
i oparzeniami termicznymi wykorzystuje się bez ograniczeń 
jeśli produkt odpowiada wymogom sanitarno higienicznym

Mleko uzyskane w okresie późniejszym (gdy rozwijają się 
procesy zapalne septyczne, wzrasta ciepłota wewnętrzna i 
pogorszenie stanu ogólnego) poddaje się badaniu 
bakteriologicznemu od którego zależy ocena

background image

OCENA MLEKA

Napromieniowanie zwierząt w okresie laktacji wpływa 
negatywnie na efektywność laktacji nie na skutek 
bezpośredniego wpływu promieniowania jonizującego na 
wymię, ale na cały organizm i jego neurohormonalne 
mechanizm regulujące

U zwierząt poddanych ogólnemu napromienieniu 
zewnętrznemu, mleko otrzymane w okresie utajenia choroby 
popromiennej, dopuszcza się do spożycia 

bez ograniczeń

gdy odpowiada wymogom sanitarno higienicznym

W czasie klinicznie zaznaczonej choroby popromiennej mleko  
podlega badaniu bakteriologicznemu od którego zależy ocena

background image

OCENA MLEKA

W przypadku porażenia mleka substancjami promieniotwórczymi 
pojawiającymi się w mleku w ciągu 1 godziny po wniknięciu 
radionuklidów do organizmu jego ocena zależy od zawartości 
substancji promieniotwórczych w mleku na co wpływają czynniki:

     - stopień promieniotwórczego skażenia paszy
     - stopień wnikania radionuklidów do organizmu w czasie laktacji
     - poziom mleczności
     - okres laktacji
     - stopień ciąży

background image

OCENA MLEKA

Badanie mleka od zwierząt porażonych radionuklidami 
przeprowadza się w sposób typowy i z uwzględnieniem 
pomiarów radiometrycznych

Mleko od zwierząt skażonych radionuklidami i 

nie 

wykazujących 

klinicznych objawów choroby popromiennej 

wykorzystuje się bez ograniczeń, gdy odpowiada ono 
wymogom sanitarno higienicznym, a jego promieniotwórczość 
nie przekracza wielkości granicznej 370Bq*kg

-1

Gdy promieniotwórczość przewyższa wielkości graniczne, 

nie 

dopuszcza 

się go do spożycia w stanie surowym poddaje się 

je zabiegom technologicznym


Document Outline