Podstawowe operacje 

systemu Linux 4

Na podstawie książki
Systemy operacyjne i sieci 
komputerowe. 
Podręcznik z płytą CD-ROM. Wydanie 
zmienione
Krzysztof Pytel, Sylwia Osetek, 

Archiwizacja zbiorów

Podstawowym narzędziem do obsługi archiwów w 

Linuksie  jest  program  tar.  Normalnie  tar  tworzy 

nieskompresowane  archiwum.  W  archiwum  może 

znajdować  się  wiele  plików  i  katalogów.  Program 

tar  domyślnie  tworzy  archiwum  rekurencyjnie 

(z podkatalogami), umieszczając w nim wszystko, 

co znajdzie we wskazanym katalogu (w tym pliki i 

katalogi ukryte). 

Archiwizacja zbiorów

Składnia polecenia tar jest następująca: 

tar opcje nazwa_archiwum plik

Archiwizacja zbiorów

Najczęściej używane opcje polecenia tar to: 

c - tworzenie archiwum, 

v - podczas przetwarzania archiwum 

wyświetlane będą nazwy zbiorów, 

f - użycie wskazanego pliku jako archiwum, 

x - wyodrębnienie zbiorów z archiwum. 

Archiwizacja zbiorów

# ls -la 

-rw-r--r-- l root  root 26 lip 18 21:41 plikl.txt 
-rw-r--r-- 1 root  root 53 lip 18 21:41 plik2.txt 
-rw-r--r-- 1 root  root 195 lip 18 21:41 plik3.txt 
drwxr-xr-x  2  root 

root  4096  lip  18  21:42 

rozpakowane 

# tar -cvf arch.tar plikl.txt plik2.txt plik3.txt
# ls -la 

-rw-r--r-- l root  root 19249 lip 18 21:43 arch. tar 

cp arch. tar rozpakowane/ 
# cd rozpakowane/
# tar -xvf arch.tar 

Ćwiczenie

Tworzenie archiwów zawierających zbiory

Aby utworzyć archiwum zawierające strukturę zbiorów utworzonych 

wcześniej, należy: 

1. Zalogować się na konto użytkownika root. 

2. W katalogu domowym wpisać polecenie 

# tar -cvf arch.tar styczen/ 

polecenie  to  utworzy  archiwum  zawierające  wszystkie  zbiory  z 

katalogu styczen. 

podczas  przetwarzania  katalogu  będą  wyświetlane  nazwy  aktualnie 

przetwarzanego zbioru. 

3.

Utworzyć  katalog,  w  którym  archiwum  zostanie  rozpakowane 

poleceniem 

# mkdir rozpakowane

Ćwiczenie

Tworzenie archiwów zawierających zbiory

4. Skopiować 

plik 

arch.tar 

do 

katalogu 

rozpakowane poleceniem 

# cp arch.tar rozpakowane/arch.tar. 

5. Zmienić  katalog  na  rozpakowane  i  wpisać 

polecenie 

# tar -xvf arch.tar. 

6. Wyświetlić drzewo zbiorów poleceniem tree. 

Kompresja zbiorów

Istnieje  wiele  programów  wykonujących  kompresję 

zbiorów  w  Linuksie.  Najczęściej  używanym  jest 

program  gzip.  Warto  zwrócić  uwagę,  że  podczas 

kompresji  plik  oryginalny  jest  usuwany  z  systemu. 

Skompresowany  plik  archiwum  otrzyma  nową 

nazwę np. arch.tar.gz (czasami stosuje się skrócony 

zapis  tgz).  W  takiej  postaci  jest  rozprowadzanych 

wiele programów przeznaczonych dla Linuksa. 

Kompresja zbiorów

# 

ls

arch.tar  plik1.txt  plik2.txt  plik3.txt

# gzip arch.tar 

# ls

arch.tar.gz  plik1.txt  plik2.txt  plik3.txt

# gunzip arch.tar.gz 

# ls

arch

.tar  plik1.txt  Plik2.txt  plik3.txt

Kompresja zbiorów

Kompresji  można  poddać  pliki  lub  całe 

katalogi wraz z podkatalogami. 

Podczas kompresji katalogu każdy plik jest 

kompresowany oddzielnie.

Kompresja i dekompresja 

katalogu 

# ls rozpakowane/

arch.tar plik1.txt plik2.txt plik3.txt 

# gzip -r rozpakowane/

# ls rozpakowane/

arch.tar.gz plik1.txt.gz plik2.txt.gz plik3.txt.gz 

# gunzip -r rozpakowane/ 

# ls rozpakowane/

arch.tar plik1.txt plik2.txt plik3.txt

Kompresja zbiorów

W  Linuksie  tar  może  dokonać  dodatkowej  kompresji 

utworzonego  archiwum,  korzystając  z  programu  gzip, 

w takiej sytuacji należy użyć dodatkowej opcji -z. 

Przykład użycia polecenia tworzącego skompresowane 

archiwum za pomocą programu tar:

# tar -czvf arch.tgz katalog 

Do dekompresji użyjemy polecenia: 

# tar -xzvf arch.tgz rozpakowane

Ćwiczenie

Wykonywanie kompresji i dekompresji pliku

Aby wykonać kompresję i dekompresję pliku, należy: 

1.

Zalogować się na konto użytkownika root. 

2.

Wpisać polecenie 

# gzip plik.txt 

Polecenie  to  spowoduje  wykonanie  dekompresji  pliku  plik.txt. 

Oryginalny plik zostanie usunięty z systemu. 

3.

Wpisać polecenie 

# gunzip plik.txt.gz

Polecenie to spowoduje wykonanie dekompresji pliku plik.txt.gz. 

Oryginalny plik zostanie przywrócony do systemu. 

Ćwiczenie

Wykonywanie kompresji i dekompresji katalogu zawierającego 

pliki

Aby wykonać kompresję i dekompresję katalogu, należy: 

1. Zalogować się na konto użytkownika root. 

2. Wpisać polecenie 

# gzip -r styczen

Polecenie  to  spowoduje  wykonanie  kompresji  katalogu  styczen. 

Każdy  plik  w  katalogu  i  jego  podkatalogach  zostanie  poddany 

kompresji, niezależnie od pozostałych zbiorów. 

3. Wpisać polecenie 

# gunzip -r styczen

Polecenie  to  spowoduje  wykonanie  dekompresji  plików  w  katalogu 

styczen i jego podkatalogach.