NARODOWY  

FUNDUSZ  ZDROWIA

Funkcje płatnika, organizacja i struktura.

NFZ – płatnik zajmujący się finansowaniem 
świadczeń zdrowotnych wykonywanych 
przez świadczeniodawców posiadających 
tzw. kontrakty na wykonywanie usług 
medycznych na rzecz osób ubezpieczonych 
w funduszu.

Fundusz działa na podstawie ustawy i statutu, który 

nadaje Prezes Rady Ministrów

CENTRALA  NFZ 

                  z siedzibą w Warszawie
 
 
    16 ODDZIAŁÓW WOJEWÓDZKICH 

zgodnie z podziałem terytorialnym

            z dyrektorem oddziału na czele

STRUKTURA 
ORGANIZACYJNA

Organami funduszu są:
Rada Funduszu, Prezes Funduszu, rady 
oddziałów wojewódzkich i dyrektorzy tychże 
oddziałów.

Nadzór nad działalnością NFZ sprawuje 
minister właściwy do spraw zdrowia, a w 
sprawach z zakresu gospodarki finansowej 
minister do spraw finansów publicznych.



W zakresie środków pochodzących ze składek 
na ubezpieczenie zdrowotne NFZ działa we 
własnym imieniu na rzecz 
ubezpieczonych. 



Fundusz nie wykonuje działalności 
gospodarczej i nie jest właścicielem zoz.  

 



Fundusz otrzymuje dotację z budżetu na 
sfinansowanie kosztów realizacji zadań w 
zakresie świadczeń opieki zdrowotnej 
udzielanych świadczeniobiorcom innym niż 
ubezpieczeni, np. z opieki społecznej.

1) określanie jakości i dostępności oraz analiza kosztów 

świadczeń opieki zdrowotnej w zakresie niezbędnym dla 
prawidłowego zawierania umów o udzielanie świadczeń o.z.

2) przeprowadzanie konkursów ofert, rokowań i 

zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki 
zdrowotnej, a także monitorowanie ich realizacji i 
rozliczanie; 

3) finansowanie świadczeń opieki zdrowotnej udzielanych 

świadczeniobiorcom innym niż ubezpieczeni spełniającym 
kryterium dochodowe, /art. 8 ustawy o pomocy społecznej/; 

Zadania NFZ:

4) opracowywanie, wdrażanie, realizowanie i 

finansowanie programów zdrowotnych;

5) wykonywanie zadań zleconych, w tym 

finansowanych przez ministra właściwego do 
spraw zdrowia, w szczególności realizacja 
programów zdrowotnych; 

6) promocja zdrowia; 

7) prowadzenie wydawniczej działalności 

promocyjnej i informacyjnej w zakresie ochrony 
zdrowia i Centralnego Wykazu Ubezpieczonych.

" Środki finansowe NFZ są środkami 

publicznymi".

 



Prezes Funduszu  sporządza corocznie plan 
finansowy NFZ zrównoważony w zakresie 
wpływów i wydatków na podstawie 
projektów  planów finansowych oddziałów 
wojewódzkich

GOSPODARKA FINANSOWA 
NFZ

1) należnych składek na ubezpieczenie 

zdrowotne;

2) odsetek od nieopłaconych w terminie 

składek na ubezpieczenie zdrowotne;

3) darowizn i zapisów;

4) zadań zleconych w zakresie określonym 

w ustawie;

Źródła pochodzenia środków 
finansowych (wpływy):

5) kredytów i pożyczek;

6) dotacji, w tym z dotacji celowej 

przeznaczonej na finansowanie niektórych 
zadań określonych w ustawie;

7) dochodów z lokat;

8) innych źródeł.

1) finansowanie świadczeń opieki 

zdrowotnej dla ubezpieczonych;

2) finansowanie wydatków na refundację 

leków, wyrobów medycznych, 
przedmiotów ortopedycznych i 
środków pomocniczych;

3) finansowanie zadań zleconych w zakresie 

określonym w ustawie;

Przeznaczenie środków 
finansowych (wydatki): 

4) finansowanie działalności Funduszu, w 

szczególności finansowanie wydatków 
inwestycyjnych, wydatków związanych z 
utrzymaniem nieruchomości, wynagrodzeń wraz 
z pochodnymi, diet i kosztów podróży;

5) finansowanie poboru i ewidencji składek na 

ubezpieczenie zdrowotne;

6) spłatę kredytów i pożyczek wraz z odsetkami;

7) wypłatę odszkodowań;

8) inne wydatki wynikające z odrębnych przepisów.



Ze względu na źródło finansowania świadczenia 
opieki zdrowotnej udzielane świadczeniobiorcom są 
finansowane:

a) ze środków NFZ - w przypadku 

ubezpieczonych; 

Fundusz finansuje wszelkie rodzaje świadczeń 
medycznych dla ubezpieczonych spełniające cele o 
jakich mowa w ustawie, z wyjątkiem tych, które w 
sposób wyraźny są określone jako finansowane z 
budżetu lub przez pacjenta /lub inne podmioty/.

Źródło finansowania świadczeń

Współpłacenie pacjenta wraz z NFZ 
(udział własny pacjenta) dotyczy głównie 
przedmiotów ortopedycznych, środków 
pomocniczych, leczniczych środków 
technicznych.

Współpłacanie – konkretna suma, jaką 
pacjent musi wnieść przy korzystaniu z 
każdej usługi lub za każdy dzień pobytu w 
szpitalu. 

b) z budżetu państwa - w przypadku 
świadczeniobiorców innych niż 
ubezpieczeni;

Świadczenia finansowane przez budżet 
państwa obejmują pakiet świadczeń 
wysokospecjalistycznych oraz 
przeprowadzone za granicą leczenie lub 
badania diagnostyczne.

c) Świadczenia finansowane samodzielnie 

ze środków pacjenta, np. 

- pakiet świadczeń ponadstandardowych, jak: 

zabiegi chirurgii plastycznej i zabiegi 
kosmetyczne nie będące następstwem 
wady wrodzonej, urazu, choroby lub 
następstw jej leczenia.

- świadczenia stomatologiczne inne niż 

świadczenia podstawowe

d) Świadczenia finansowane z innych źródeł 

lub na podstawie odrębnych przepisów

Są to najczęściej świadczenia służby 
medycyny pracy, które finansuje 
pracodawca.

 
- NFZ  50,4%
- Budżet centralny 5,1% 
- Samorządy lokalne 1,7%
- Opłata pacjentów za usługi medyczne 10,3%
- Opłata pacjentów za farmaceutyki 18,8%
- Opłaty nieformalne 13,7% (szara strefa)- to 

wartość nierejestrowanych usług 
medycznych

STRUKTURA FINANSOWANIA SŁUŻBY 
ZDROWIA w POLSCE  (w %)