background image

Wykład V

Podejście systemowe

do budowy strategii

background image

Podejście pozycyjne

• Logika strategii: - zdobycie i utrzymanie silnej pozycji 
rynkowej

• Koncentracja na: - powolnych zmianach na 
ustrukturalizowanych rynkach 
• Posunięcia strategiczne: - identyfikacja atrakcyjnych rynków. 
Zdobycie dogodnej pozycji rynkowej. Umocnienie i obrona 
zajętej pozycji

• Źródło przewagi konkurencyjnej: - Unikalna pozycja na rynku i 
bariery mobilności
• Cel strategiczny: - Zyskowność
• Kluczowy czynnik sukcesu: - Trafione inwestycje
•Struktura korporacji: - Portfel biznesów
• Głowna pułapka: -  zbyt duża koncentracja wysiłków na 
poprawie pozycji rynkowej

background image

Podejście zasobowe

• Logika strategii: - wykorzystanie zasobów dzięki 
wykorzystaniu dźwigni

• Koncentracja na: - umiarkowanych zmianach na 
strukturalizowanych rynkach
• Posunięcia strategiczne: - wizja przyszłości, budowa 
kluczowych kompetencji, wykorzystanie kompetencji na 
rynkach

• Źródło przewagi konkurencyjnej: - unikalna i trudna do imitacji 
konfiguracja zasobów
• Cel strategiczny: - długookresowa dominacja
• Kluczowy czynnik sukcesu: -zastosowanie dźwigni kluczowych 
kompetencji
•Struktura korporacji: - Portfel kluczowych kompetencji
• Głowna pułapka: -  zbyt wolne tempo budowy kluczowych 
kompetencji

background image

Podejście systemowe

• Logika strategii: -poszukiwanie i wykorzystywanie szans
• Koncentracja na: - gwałtownych zmianach na 
nieustrukturalizaowanych rynkach
• Posunięcia strategiczne: - podjęcie walki konkurencyjnej o 
lepsze wykorzystanie zidentyfikowanych szans, innowacyjność i 
ciągłe zmiany

• Źródło przewagi konkurencyjnej: - procesy strategiczne jako 
system działania oparty na prostych zasadach
• Cel strategiczny: -zrównoważony wzrost
• Kluczowy czynnik sukcesu: -umiejętne wykorzystanie szans 
• Struktura korporacji: -portfel szans
• Głowna pułapka: -tendencja do przecenienia szans lub złej 
hierarchizacji

background image

Próba integracji podejść w budowie strategii firmy

Wymiar

Podejście 

pozycyjne

Podejście 

zasobowe

Podejście 

integrujące

Sposób 

prowadzenia walki

Silna pozycja 

rynkowa implikuje 

atak

Słaba pozycja 

rynkowa implikuje 

obronę

Atak i obrona w 

opraciu o 

wykorzystanie 

wszystkich 

zasobów

Silna pozycja może 

implikować 

zarówno atak, jaki 

i obronę

Słaba pozycja 

może implikować 

zarówno atak, jak i 

obronę

Wykorzystanie 

zasobów 

strategicznych

Autonomia w 

ramach 

strategicznych 

jednostek 

gospodarczych

Tworzenie 

maksymalnie 

dodatnich 

związków 

synergicznych

W praktyce 

zarządzania mamy 
zwykle kombinację 

autonomii i 

synergii 

występujących na 

różnych 

płaszczyznach

Kierunek ostrza 

strategii

Strategie 

koncentrujące się 

na pokonaniu 

konkurentów

Strategie 

koncentrujące się 

na zaspokojeniu 

potrzeb klientów

W praktyce 

zarządzania nie 

ma firmy, która 

zapatrzona jest w 

potrzeby klienta i 

nie analizuje 

posunięc 

konkurencji, lub 

odwrotnie

Podejście w 

analizie 

strategicznej

Od zewnątrz do 

wewnątrz

Firmy „napędzane 

przez rynek”

Od wewnątrz na 

zewnątrz

Firmy „napędzane 

przez zasoby”

Od zewnątrz do 

wewnątrz 

i

Od wewnątrz na 

zewnątrz

background image

Pozycja w portfelu

Perspektywa tradycyjna

Perspektywa kontradykcyjna

„ Dojna krowa ”

Duży udział w rynku o niskiej 

dynamice. Głowne źródło 

dochodów przedsiębiorstwa

Inwestuj w „ Gwiazdy „ i „ Znaki 

zapytania „

Masz silna pozycję na stabilnym 

rynku. Posiadasz technologię, 

know- how, system dystrybucji, 

doświadczenie w prowadzeniu 

biznesu, wiedzę o klientach, 

znaną markę. To wszystko jest 

wystarczającą podstawą do 

rewitalizacji biznesu. Nie 

ryzykuj swojej przyszłości 

inwestując w „ Gwiazdy „

„ Gwiazda ”

Duży udział w rynku o wysokiej 

dynamice. Umocnienie, czy 

utrzymanie ich pozycji 

konkurencyjnej wymaga dużych 

nakładów finansowych

Jest szybko rosnący rynek, który 

zwykle przyciąga wielu nowych 

konkurentów. Ostra walka 

konkurencyjna, 

przeinwestowanie, małe udziały 

w rynku i niechybne 

bankructwo większości 

konkurentów to typowe 

zjawiska. Nie atakuj, poczekaj 
aż większość podda się. Cena 

tych biznesów będzie wówczas 

relatywnie niska.

„ Znak zapytania „

Niski udział w rynku o wysokiej 

dynamice. Silnie inwestuj

Sytuacja podobna jak powyżej. 

Sprzedaj biznes konkurentowi 

zapatrzonemu w dynamikę 

rynku, zanim zorientuje się, że 

jest to „ bardzo głodny pies”  na 

nieprzewidywalnym rynku.

„ Pies „

Niski udział w rynku o niskiej 

dynamice

Nie inwestuj, pomyśl o 

wycofaniu się z  nie rozwojowej 

działalności

Masz słabą pozycję na 

stabilnym rynku. Twoi 

konkurencji prawdopodobnie 

przygotowują się do wycofania, 

a ich biznesy są 

niedoinwestowane. Silnie 

zaatakuj tak jak zrobiły to firmy 

japońskie w branży zegarków, 

instrumentów muzycznym, 

motocykli itd..

Dualne spojrzenie na Model BCG

background image

Trzy podejścia do budowy strategii

Aspekt analizy

Podejście pozycyjne

Podejście zasobowe

Podejście systemowe

Logika strategii

Zdobycie i utrzymanie 
silnej pozycji rynkowej

Wykorzystanie 

zasobów dzięki 

zastosowaniu dźwigni

Poszukiwanie i 

wykorzystanie szans

Koncentracja na

Powolnych zmianach 

na 

ustrukturalizowanych 

rynkach

Umiarkowanych 

zmianach na 

ustrukturalizowanych 

rynkach

Gwałtownych zmianach 

na 

nieustrukturalizowanych 

rynkach

Strategiczne 

posunięcia

Identyfikacja 

atrakcyjnych rynków

Zdobycie dogodnej 

pozycji rynkowej

Umocnienie i obrona 

zajętej pozycji

Wykreowanie wizji 

Budowa kluczowych 

kompetencji

Wykorzystanie 

kluczowych 

kompetencji na 

rynkach

Podjęcie walki 

konkurencyjnej

Identyfikacja szans

Wykorzystanie szans

Innowacyjność i ciągłe 

zmiany

Kluczowe pytanie

Gdzie powinniśmy 

być?

Kim powinniśmy być?

Jak powinniśmy działać?

Źródło przewagi 

konkurencyjnej

Unikalna pozycja na 

rynku i bariery 

mobilności

Unikalne i trudne do 

imitacji zasoby

Procesy strategiczne 

( system działań ) oraz 

proste reguły

Trwałość przewagi 

konkurencyjnej

Trwała

Trwała

Nieprzewidywalna

Cel strategiczny

Zyskowność

Długookresowa 

dominacja

Zrównoważony

Poziom strategiczny

Poziom biznesu

Poziom korporacji

Poziom korporacji i 

poziom biznesu

Kluczowy czynnik 

sukcesu

Trafione inwestycje

Zastosowanie dźwigni 

kluczowych 

kompetencji

Umiejętne wykorzystanie 

szans

Struktura korporacji

Portfel biznesów

Portfel kluczowych 

kompetencji

Portfel szans

Głowna pułapka

Zbyt duża 

koncentracja wysiłków 

na poprawie pozycji 

rynkowej

Zbyt wolne tempo 

budowy kluczowych 

kompetencji

Tendencja do 

przeceniania szans lub 

złe hierarchizacji

background image

Typologia prostych zasad działania

Typ zasady

Istota

Przykład

Zasady sposobu, 

procesów i procedur

Zasady odnoszące się 

do sposobu działania, 

odpowiadają na 

pytanie: co powoduje, 

że dany proces jest 

unikalny?

Alpinus S. A. Silne 

przywództwo. Ogólne 

planowanie i podejście 

programowe 

przeniesione z 

doświadczeń zebranych 

podczas wypraw 

wspinaczkowych.

Zasady granic działania

Zasady pozwalające na 
ocenę, które z szans są 

w naszym zasięgu a 

które nie są i dlaczego?

Cisco wykupuje tylko te 

firmy, które posiadają 

więcej niż 75 

pracowników a 75% 

załogi musi mieć 

wykształcenie 

inżynierskie

Zasady hierarchii

Zasady pozwalające 

określić hierarchię 

szans, czy zagrożeń

Intelu 

najważniejszym 

kryterium alokacji i 

rozwoju zdolności 

produkcyjnych jest 

marża brutto- 

generowana na 

produkcie

Zasady czasowe

Zasady pozwalające na 

synchronizację działań 

odnośnie pojawiających 

się szans w czasie

Hewlett- Packard- 

minimalny czas 

krytyczny ( Break Even 

Time ) jest podstawą 

wprowadzania nowych 

produktów na rynek.

Zasady wycofania się

Zasady, które pomagają 

menedżerom wycofać 

się z „ wczorajszych 

„ szans

Oticon- jeśli kluczowa 

osoba w projekcie 

decyduje się przejść do 
nowego projektu „stary 

projekt jest trupem”

Źródło: Opracowanie własne na podstawie Eisenhardt K. N., Supl. D. N., Strategy as Simple Rule, Harvard Business Review, January 2001, s. 111, oraz Obłój 
K., Strategie sukcesu: jak proste reguły pozwalają wygrywać?, Harvard Business Review Polaka, Marzec 2003, s. 73.

background image

Proste reguły strategiczne liderów

Reguły

Sposób myślenia

Działanie

Rezultaty

Optymistyczna 
percepcja otoczenia 

firmy

Wszystko jest szansą 
lub wyzwaniem, 

konkurenci jako 
element 

dopingujący, zmiana 
jako rzecz naturalna

Intuicyjna analiza 
otoczenia stałe 

przygotowywanie się 
do nowych 

przedsięwzięć

Szybki wzrost dzięki 
wykorzystaniu szans

Eksploracja i 

eksperymenty jako 
główny sposób 

budowania firmy i 
wpływania na 

otoczenie

Sukcesy i błędy jako 

źródło informacji 
oraz podstawa 

procesu uczenia się i 
doskonalenia, ryzyko 

jest naturalnym 
elementem biznesu

Wiele strategicznych 

wyborów, stałe 
inicjatywy, 

doskonalenie firmy

Różnorodność 

doświadczeń, 
pozwalająca na 

szybką poprawę 
jakości zarządzania, 

dywersyfikacje, 
alianse, okresowe 

pomyłki lub kryzysy

Elastyczność i 

szybkość działania

Lepiej działać i 

popełniać błędy, niż 
starannie analizować 

możliwe warianty

Centralizacja 

decyzji, ograniczona 
formalizacja, system 

motywacyjny 
zmuszający 

menedżerów do 
inicjatyw i 

samodzielnego 
działania, częste 

zmiany struktury

Proste spłaszczone 

struktury, 
ułatwiające przepływ 

informacji i 
podejmowanie 

decyzji, duża 
innowacyjność całej 

firmy, gotowość 
średniej kadry do 

podejmowania 
inicjatyw i nowych 

przedsięwzięć

Źródło: Obłój K., Strategie sukcesu: jak proste reguły pozwalają wygrywać?, Harvard Business Review Polaka, Marzec 2003, s. 71.

background image

Mapa systemu czynności Laboratorium Kosmetyczne Dr Irena 

Eris S. A. pod koniec 1989 roku.

Zadowolenie klienta

Rozwój

Opracowanie własnych 

receptur

Ręczne pakowanie 

kremów

Rozprowadzanie

kosmetyków własnym

samochodem

Surowce z zagranicy

Zwiększanie

asortymentu

Budowa zakładów

pomocniczych

Nawiązanie 

współpracy ze

sklepami

Zdobywanie zaufania

klientów

Dbałość o jakość 

kosmetyków

Źródło: k. Obłój, Dominująca logika firmy, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Przedsiębiorczości i Zarządzania im. Leona Koźmińskiego, Warszawa 2003, s. 122.

background image

Przykładowa mapa celów strategicznych- analiza powiązań

Zwiększenie 

wartości

rynkowej firmy

Zwiększenie 

rentowności

kapitału

Zwiększenie 

rentowności

sprzedaży

Wzmocnienie

pozycji rynkowej

Zwiększenie udziału

w rynku

Redukcja kosztów

stałych

Nowe technologie

Integracja pionowa

Poprawa jakości

produktów i usług

background image

Strategia jako system zależności przyczynowo- skutkowych

Przewaga

konkurencyjna

Satysfakcja klientów

Strategia

konkurencyjna

Zasoby strategiczne

Model biznesu

Logika

wykorzystywania

okazji

Pozycja rynkowa

Źródło: Opracowanie własne

background image

Element systemu

Przykładowe pytanie

Przykładowa odpowiedź

1

Model biznesu

W jaki sposób model biznesu 

przyczyniania się do satysfakcji klientów?

Dlaczego nasz model biznesu jest lepszy 

od modelu konkurencji? 

Istniejący model biznesu skraca czas 

realizacji zamówienia

Istniejący model biznesu obniża koszty 

realizacji zamówienia

2

Klienci

Jakie warunki musza być spełnione aby 

satysfakcja klientów przełożyła się na 

przewagę konkurencyjną, pozycję rynkową 

i powiększenie zasobów strategicznych?

Skala działania na rynku

Zwiększona rentowność kapitału

Silna marka

3

Zasoby strategiczne

Jakie zasoby strategiczne tworzą przewagę 

konkurencyjną? Czy można powiększyć 

przewagę konkurencyjną przy innej 

konfiguracji zasobów?

Doskonały personel badawczo- rozwojowy 

i innowacje

Można powiększyć przewagę 

konkurencyjną przez zastosowanie 

dźwigni zasobowej

4

Przewaga 

konkurencyjna

Czy można osiągnąć większą przewagę 

konkurencyjną przy zastosowaniu innego 

modelu biznesu?

Obecnie nie jest to możliwe, lecz w 

przyszłości będzie możliwe dzięki nowej 

technologii

5

Pozycja rynkowa

W jakim stopniu wzmocnienie pozycji 

rynkowej przyczyni się do wykorzystania 

wyłaniających się okazji?

Silna marka zwiększy lojalność klientów i 

przyczyni się do pozyskania nowych 

klientów

6

Logika wykorzystywania 

okazji

Jakie okazje zwiększą satysfakcję 

dotychczasowych klientów i przyczynią się 

do pozyskania nowych? Jakie okazje 

pozwolą zwiększyć przewagę 

konkurencyjną?

Złe określenie klienta docelowego przez 

konkurentów oraz gorsza jakość oferty

Chybiona strategia marketingowa 

konkurentów

7

Strategia konkurencyjna

Czy strategia firmy może być zrealizowana 

w oparciu o aktualny model biznesu?

Tak jest to możliwe- przez precyzyjne 

określenie klienta docelowego i 
nowatorską segmentację rynku

Pytania i odpowiedzi generowane poprzez graficzne odzwierciedlenie 

systemu zależności przyczynowo- skutkowych

Źródło: Opracowanie własne


Document Outline