Neonatologia 

Postępowanie z noworodkiem 

na sali porodowej

Skala Apgar

Oceniana 

cecha

0 pkt

1 pkt

2 pkt

Czynność serca

Brak

<100/min.

>100/min.

Czynność 

oddechowa

Brak

Słaba, oddechy 

nieregularne

Głośny płacz

Zabarwienie 

powłok 

skórnych

Sinica 

uogólniona lub 

bladość

Sinica 

obwodowa

Różowe

Reakcja na 

wprowadzenie 

cewnika do 

nosa

Brak

Słaby grymas 

twarzy

Płacz, 

gwałtowne 

ruchy kończyn

Napięcie 

mięśniowe

Uogólniona 

wiotkość

Słabe napięcie

Dobre napięcie

Profilaktyka w okresie noworodkowym

• Badania noworodków wykonuje się bezpośrednio po 

urodzeniu lub wciągu pierwszych 24 h życia 

• Pomiary masy i długości ciała, obwodu głowy i kl. 

piersiowej – pozwala wykryć wewnątrzmaciczne 
zaburzenia wzrostu.

• Ocena drożności przełyku i odbytu – wykrycie niedrożności
• Pomiar tętna na obu tętnicach udowych–wykrycie np.CoA
• Ocena obecności jąder w mosznie u chłopców–wykrycie 

wnętrostwa.

• Ocena stawów biodrowych (objaw Ortolaniego i Barlowa)

Profilaktyka choroby 

krwotocznej noworodków

• Podanie wit. K w 1. dobie życia 

domięśniowo

• Podawanie wit. K doustnie 

noworodkom karmionym PM (piersią 
matki) od 2. tygodnia życia do końca 
3. miesiąca życia.

Profilaktyka krzywicy

• Doustna podaż witaminy D

Przesiewowe testy 

metaboliczne

• W kierunku fenyloketonurii, wrodzonej 

niedoczynności tarczycy i mukowiscydozy.

• Pobieranie krwi włośniczkowej na bibułę 

pomiędzy 72. a 120. godziną życia i po 
wysuszeniu przekazuje się do laboratorium.

• W przypadku wyniku dodatniego lub 

wątpliwego (rodzice wiadomość otrzymują 
do domu) konieczne jest natychmiastowe 
przebadanie dziecka w ośrodku 
specjalistycznym.

Zabieg Credego

• Miejscowe stosowanie do oka, 

bezpośrednio po urodzeniu, 1 kropli 
0,5-1% roztworu azotanu srebra lub 
1% maści tetracyklinowej lub 0,5% 
maści erytromycynowej – zapobiega 
rzeżączkowemu zapaleniu spojówek, 
które może prowadzić do ślepoty.

Profilaktyczne badania 

okulistyczne

• dla noworodków z grupy ryzyka

Przesiewowe badania słuchu

• Polska jest jednym z niewielu krajów świata, 

w których prowadzi się od 2001 roku 
powszechne badania przesiewowe słuchu 
noworodków, obejmujące powyżej 95% 
populacji.

• Częstość poważnych zaburzeń słuchu u 

noworodków jest znacznie wyższa niż 
schorzeń metabolicznych i wynosi około 1-
3/1000. Częstość ta jest dużo wyższa wśród 
noworodków obarczonych czynnikami ryzyka.

Szczepienia w okresie 

noworodkowym

• Szczepienie domięśniowe – p/WZW B w ciągu 

pierwszych 24 h życia – każdy noworodek 

niezależnie od dojrzałości i urodzeniowej m.c.

• Szczepienie p/gruźlicy – śródskórnie 

szczepionką BCG – jednocześnie lub nie 

później niż w 24h od szczepienia p/WZW B.

• Przeciwwskazaniami do szczepienia BCG u 

noworodków są: m.c. < 2000g, wiek ciążowy 

< 32t.c., ciężkie urazy okołoporodowe, 

niedotlenienie wewnątrzmaciczne, ciężka 

hiperbilirubinemia wywołana chorobą 

hemolityczną, wrodzona, ciężka infekcja 

uogólniona